Nhưng rồi giờ phút ấy, ngày ấy, đêm rồi cũng qua đi, và dẫu có điều gì quay trở lại đi nữa, một giờ, một ngày, một đêm như thế sẽ chẳng bao giờ lặp lại được nữa. Vị Tổng thống, lấy lại được bình tĩnh, ngay trong đêm ấy liền bắt tay — một cách kiên quyết và khẩn trương — vào công cuộc tái tổ chức lực lượng, tự định vị bản thân vào những vị thế cho những hành động chắc chắn và hiệu quả hơn trong tương lai. Nếu lịch sử chẳng còn điểm gì khác ở Abraham Lincoln để ghi tạc về ông, thì bấy nhiêu đó thôi cũng đủ để đưa ông đi cùng vòng nguyệt quế vào ký ức của muôn đời sau: rằng ông đã chịu đựng giờ phút ấy, ngày tháng ấy, cay đắng hơn cả mật đắng — quả thực là một ngày chịu đóng đinh — rằng nó đã không đánh bại được ông — rằng ông đã hiên ngang chống chọi lại, và quyết tâm vực dậy bản thân cùng toàn thể Liên bang khỏi vũng lầy ấy.

Rồi những tờ báo lớn ở New York liền xuất hiện ngay lập tức, (bắt đầu từ buổi tối hôm đó, tiếp nối vào sáng hôm sau, và liên tục trong suốt nhiều ngày sau đó), với những bài xã luận vang dội khắp cả nước tựa như tiếng kèn đồng trong trẻo, vang dội và đanh thép nhất, tràn đầy sự khích lệ, niềm hy vọng, nguồn cảm hứng cùng sự thách thức kiên định; Những bài xã luận tuyệt vời làm sao! Chúng chẳng hề chùng xuống trong suốt hai tuần lễ. Tờ "Herald" là tờ khởi xướng — tôi nhớ rất rõ những bài viết ấy. Tờ "Tribune" cũng đầy sức thuyết phục và truyền cảm hứng không kém — và các tờ "Times", "Evening Post", cùng các nhật báo lớn khác cũng chẳng hề kém cạnh chút nào. Chúng xuất hiện rất đúng lúc, bởi đó là lúc người ta đang cần chúng vô cùng. Bởi vì trong nỗi nhục nhã của trận Bull Run, tâm lý chung của miền Bắc, từ thái độ kiêu ngạo tột cùng, đã rơi tõm xuống tận cùng của sự ảm đạm và lo âu.

(Trong tất cả những ngày tháng chiến tranh, có hai ngày mà tôi mãi mãi không thể nào quên. Đó là ngày sau khi tin tức về thất bại trong trận Bull Run đầu tiên lan đến New York và Brooklyn, và ngày Abraham Lincoln qua đời. Cả hai lần ấy tôi đều đang ở nhà tại Brooklyn. Vào ngày xảy ra vụ ám sát, chúng tôi nghe tin từ rất sớm vào buổi sáng. Mẹ tôi chuẩn bị bữa sáng — và cả những bữa ăn sau đó — như mọi khi; nhưng suốt cả ngày hôm ấy, không một ai trong chúng tôi nuốt nổi dù chỉ một miếng. Mỗi người chúng tôi chỉ uống nửa tách cà phê; chỉ có vậy thôi. Chẳng mấy ai nói năng gì. Chúng tôi mua mọi tờ báo phát hành buổi sáng lẫn buổi chiều, cùng những bản tin nhanh xuất hiện liên tục trong khoảng thời gian đó, rồi lặng lẽ chuyền cho nhau xem.)