Nhạc Dương - Trường Sa: 134 km

Ngày thứ mười bảy: 11/1/2014

Bảy giờ, trời sáng, tôi mệt mỏi ngồi dậy. Hôm qua, tôi rẽ vào con phố này, tránh quốc lộ vì xe cộ ồn ào khó ngủ. Tôi có ngờ đâu xe tải vẫn gầm gừ suốt đêm. Nhìn qua cửa sổ phòng phơi đồ, tôi nhận ra nhà nghỉ này quay lưng vào phía quốc lộ. Tỉnh lộ song song với quốc lộ 107, còn dãy nhà nghỉ thì nằm giữa hai con đường này.

Quần áo của tôi vẫn chưa khô. Trời đang mưa, tôi không thể vừa đi vừa phơi đồ như mọi khi. Tôi xách xe và vác đồ xuống nhà, lên lên xuống xuống mấy chuyến. Từ chỗ nghỉ này, phải đi qua cửa sau quán cơm mới ra đến đường. Trong quán vẫn tối om. Tôi gọi mãi, quán cơm mới mở cửa. Có lẽ cô chủ vẫn còn đang ngái ngủ. Cô nói với tôi câu đầu tiên: “Tại sao con gái mà lại đi một mình?” Nhìn cô khá đậm người, mặc quần legging bên trong lót nỉ, bên ngoài bóng loáng. Tôi phải lách qua bàn ghế, bếp ga, tủ kính mãi mới ra ngoài được. Nền nhà là xi măng, nhưng vỉa hè, sát lề đường, người ta lát gạch hoa.

Hôm nay, tôi ăn sáng bằng chỗ bánh quy, snack mua hôm qua. Lúc ở cửa hàng tạp hóa, tôi nghĩ trời mưa, chui trong chăn gặm nhấm đám này và đọc truyện linh tinh thì thật sướng. Tuy vậy, bánh kẹo tôi mua hóa ra là của các xưởng sản xuất thủ công ở nông thôn, snack thì là hàng nhái, bánh quy màu nâu đục, khét lẹt... Ăn được mấy miếng, tôi bỏ xuống. May sao có bánh mì ruốc là hàng thật, loại bánh này rất phổ biến, tỉnh nào cũng có.

Sáng sớm, đèn quảng cáo ở các cửa hàng vẫn sáng, xe khách đã bắt đầu đón khách ở ngã ba. Khá nhiều bác ngồi trên xe gắn máy chờ khách, có lẽ là xe ôm. Trời mưa, người và xe qua lại ngược xuôi, trên mỗi chiếc xe máy đều gắn sẵn một ô che mưa, loại thiết kế riêng cho xe máy, có khung dọc theo chiều dài chiếc xe. Dự báo thời tiết sẽ mưa suốt trong 3 ngày tới nhưng tôi phải lên đường. Có thể dự báo là cho riêng vùng này, nếu tôi đi tiếp, biết đâu mọi thứ sẽ khá hơn.

Mới đi được một đoạn, người tôi đã đầy bùn. Tôi không lắp chắn bùn vì sợ bị xấu xe. Thêm nữa, những đoạn đường xấu, bùn sẽ chèn vào giữa chắn bùn và lốp xe, có thể làm giảm tốc độ. Thời trang hơn thời tiết, tôi quyết định để phong trần cho đẹp.

Trời mưa, tôi mới thấm thía thế nào là phong trần. Khi lên một cái cầu, tôi thả dốc nhanh quá, bùn chui qua kính bắn thẳng vào mắt. Tôi nhảy vội xuống xe, lấy nước uống rửa mắt. Để cử động được, tôi tháo găng tay, áo mưa. Việc di chuyển trong trời mưa khiến tôi khá vất vả vì quần áo nhiều lớp, găng tay cũng nhiều lớp. Bên ngoài gió thổi, mưa hắt, bên trong lớp quần áo, tôi vẫn túa mồ hôi như thường, giống như được massage xông hơi ngay trên đường.

Giữa trưa, tôi đến một khu dân cư nhỏ. Tôi tìm thấy một quán ăn, biển dựng bên ngoài rất lớn, nhưng bên trong chỉ có một mình cô chủ vừa nấu vừa phục vụ. Quán ăn này là nhà của cô được cải tiến, nơi làm cửa hàng là phòng khách, một gian bếp nhỏ được xây thêm phía trước, bốn vách bằng tôn. Trong phòng chỉ có ba cái bàn tròn to, loại đủ cho năm, sáu người ngồi ăn. Mặt bàn là những thanh gỗ nhỏ ghép vào nhau. Góc nhà để một cái nồi cơm điện rất lớn.

Cô chủ khá tất bật, vừa phải xào nấu, vừa phải nghe gọi món. Tóc cô dài và xoăn, buộc gọn lại phía sau. Nhìn cô khoảng 40 tuổi, dáng người như một bà mẹ của gia đình, trắng trẻo, gọn gàng, giản dị, không có vẻ gì là khắc khổ. Cô đeo một cái tạp dề kẻ ca rô đỏ đen.

Ở quán không có menu, tôi gọi một đĩa rau xào thịt để giải quyết nhu cầu về chất xơ và chất đạm. Món này tôi dặn không cho ớt nên khá hợp khẩu vị với tôi. Một mình tôi ngồi một bàn, đối diện là các chú lái xe. Cô chủ bưng nồi cơm ra, bảo tôi ăn hết thì cứ lấy thêm không tính thêm tiền. Các chú ngồi ở bàn đối diện lấy cơm tới bốn, năm lần.

Buổi chiều, mưa ngớt, chỉ mặt đường là còn ướt. Đi được một đoạn, tôi nhìn thấy một cổng chào rất lớn làm bằng những ống khí màu đỏ, hai bên có cả sư tử màu vàng bơm bằng khí. Cổng chào cao khoảng 5 m, độ rộng bằng cả con đường vào bên trong. Bên trên cổng chào treo hai đèn lồng rất lớn, ở thanh ngang của cổng có in hình hai con rồng vờn quả bóng cũng màu vàng kim. Nếu không nhìn dòng chữ bên trên, tôi không thể ngờ được đây là cổng đám cưới: ở chính giữa đề tên cô dâu chú rể, có thêm chữ: MỪNG TÂN HÔN. Tôi đang đứng ở mặt đường, có lẽ đám cưới ở tít sâu bên trong, nhưng người ta làm cổng chào ngay ở đầu ngõ như thế này.

Tôi đi tiếp qua một khu phố khá đông đúc. Hai bên đường, nhà nào cũng kiến trúc giống nhau, đều hai tầng, xây sát vào nhau, bên dưới kinh doanh. Ngay cả những tấm biển hiệu của cửa hàng cũng có kích cỡ giống nhau, làm thành một hàng dài đặt ở khoảng phân cách giữa tầng một và tầng hai.

Có lẽ hôm nay cũng tốt ngày như hôm trước. Tôi gặp ngay một đám cưới thứ hai. Đám cưới này có vẻ đã tàn cuộc, ở đây cũng có một cái cổng chào tầm cỡ y như cái tôi vừa gặp nhưng không có sư tử. Dòng chữ ở đây viết: HỒI MÔN HỈ TIỆC, tức là tiệc báo hỉ của cô dâu. Người ta căng bạt, xác pháo đỏ rực cả nửa sân nhà.

Tôi từng chứng kiến người Trung Quốc đốt pháo từ trước Tết tới sau Tết, kéo dài cả tháng. Tết Nguyên tiêu, tôi về trường sau khi nghỉ Tết, người ta đốt pháo rung trời cả đêm. Trước Tết, đâu đâu cũng bày bán pháo như ở Việt Nam bày bán lịch và hoa quả, có đủ các loại đựng trong các thùng các tông to với nhiều ngòi pháo khác nhau. Có hẳn những đại lý chuyên bán pháo. Bình thường họ có thể bán thứ khác, nhưng đến gần Tết, cả một nhà chỉ chất toàn pháo, bên ngoài treo biển cấm lửa.

Hồi nhỏ tôi rất thích đốt pháo. Từ năm 1995, Việt Nam cấm đốt pháo, nhưng năm nào tụi trẻ xóm tôi cũng đốt pháo. Khi biết tôi học ở Trung Quốc, những người quen thường bảo tôi khi nào về nhà thì mua một ít pháo mang về. Tôi không hiểu tụi trẻ con ở quê tôi kiếm đâu ra pháo vì năm nào chúng cũng cho tôi một ít.

Hồi cấp hai, chúng tôi có một trò nghịch: trước đêm giao thừa, ông trưởng xóm sẽ đi đến từng nhà bắt ký cam kết không được đốt pháo, chúng tôi sẽ mang pháo tép đi qua nhà ông trưởng xóm, đốt pháo rồi vứt vào nhà ông và chạy. Đêm giao thừa, ở nhà, ngoài việc nghe tiếng pháo hoa trên cầu truyền hình trực tiếp trong ti vi, quanh xóm tôi, người ta đốt rất nhiều pháo sáng phụt lên trời, tiếng pháo nổ ầm ĩ tới hơn một giờ sau giao thừa. Pháo sáng cả một góc trời, tiếng pháo rung mặt đất. Tôi chưa từng dám cầm quả pháo đốt, tôi chỉ nhìn bọn trẻ con đốt, hoặc cầm que hương để chúng nó châm lửa. Nhìn ngòi pháo rất ngắn, tôi sợ không kịp vất pháo xuống sẽ bị nát tay.

Trời mưa bay nhưng tôi đã ướt áo. Đường phủ kín cây xanh. Phía bên trái là những hàng cây chạy dài, phía bên phải, thỉnh thoảng có một cái nhà có biển BƠM NƯỚC MUI hay SỬA XE.

Lúc qua được đoạn dốc chữ s và lên tới đỉnh, đang định thả dốc, tôi thấy phía bên kia đường có một bạn nam đang ì ạch đạp lên. Cách bạn nam vài mét là một bạn nam khác đang đẩy xe phía sau. Nhìn mặt bạn đẩy xe có vẻ chán cái xe này lắm rồi, vừa đẩy từng bước, bạn vừa tỏ ra tức giận với chính mình. Tôi dừng lại. Hai bạn kia sang đường phía tôi để nói chuyện.

Hai bạn không có nhiều hành lý. Bạn trẻ hơn ở phía sau tôi nghĩ chỉ mười mấy tuổi, ăn mặc rất xì tin. Vừa nãy, mặt bạn này nhìn nản bao nhiêu, giờ được nghỉ lại hớn hở bấy nhiêu. Hai bạn đạp xe từ Quảng Châu để về Hồ Bắc, hôm nay là ngày thứ tám. Đoạn đường đang dốc và mưa nên cả ba đứa đều oải.

Hai bạn nam vừa từ Trường Sa đến đây. Ở Trường Sa mưa suốt. Lúc tôi hỏi chuyện, bạn nam nhỏ hơn đá vào chiếc xe, than thở rằng chỉ tại hai cái xe đểu. Hai bạn mua hai chiếc xe địa hình cũ mà không hề hiểu gì về xe, cũng chưa từng đi du lịch bụi bằng xe đạp. Tôi đoán hai chiếc xe là hàng nhái. Nguyên nhân khiến bạn nam nhỏ hơn phải dắt xe không chỉ là đường dốc, mà xe bị tuột bàn đạp. Chúng tôi trao đổi địa chỉ WeChat rồi đi tiếp. Hôm nay tôi cũng đến Trường Sa.

Khoảng năm giờ, tôi đến thành phố. Trời mưa bụi, người cầm ô đi lại ngược xuôi. Trường Sa là một thành phố lớn nên tôi có cảm giác giống như buổi sáng ở một thế giới khác, buổi chiều đã tới một thế giới khác, đông đúc, nhộn nhịp. Càng đi sâu vào thành phố, trời càng mưa to hơn. Trời tối rất nhanh. Mưa càng lúc càng nặng hạt, nhưng tôi không mặc áo mưa vì ghét mùi nhựa, mùi nước ngấm vào quần áo, mùi vải lâu không có nắng...

Trên một cây cầu có một làn đường nhỏ dành cho xe đạp, trước mặt tôi là một cụ ông đạp xe ba gác. Ông không mặc áo mưa, lớp áo bông bị thấm mưa đã đổi thành màu đậm, sau lưng áo ông nổi rõ một vệt bùn bắn. Ông cụ đi rất chậm nên tôi cũng đi chậm theo, không vượt lên được.

Nhà Lão Tam, chủ nhà của tôi hôm nay nằm ở khu Phù Dung, một quận của thành phố Trường Sa. Địa chỉ Lão Tam đưa cho tôi là một siêu thị, nằm trong một khu chợ đầu mối. Khu chợ này được quây kín bởi xe tải, chỉ còn một lối đi nhỏ, người qua lại nườm nượp, ai cũng mặc trang phục bảo hộ lao động hoặc tạp dề trùm cả tay, nhìn như mặc áo ngược. Đường bẩn, lầy nhầy bùn đen, rau vụn, rác thải bốc mùi.

Đứng đối diện siêu thị, tôi gọi điện cho Lão Tam. Tôi nói đang đứng ở trước siêu thị rồi, Lão Tam nói cũng đang đứng ở đấy mà không thấy tôi. Hóa ra hai đứa đứng cách nhau một cái xe tải. Trời vẫn mưa tầm tã. Tôi gần như đã ướt hết, tóc tai xõa xượi. Lão Tam xuất hiện mà chẳng có ô mũ gì, mặc một cái áo choàng xanh dài, hệt như áo blu của bác sĩ nhưng màu xanh của áo công nhân. Sau này tôi mới biết đây là siêu thị nhà Lão Tam, cậu ta đang mặc đồng phục của nhân viên trong siêu thị. Siêu thị khá lớn và nhiều nhân viên.

Lão Tam sinh năm 1991, là bạn chị Yến Tử. Cậu ta khá ưa nhìn, cắt tóc kiểu undercut, nhưng không cạo hai bên. Ở Trung Quốc, nếu trong nhà có ba anh em hoặc ba chị em, người đầu tiên sẽ được gọi là Lão Đại, sau đó sẽ là Lão Nhị và Lão Tam. Tôi không biết tên thật của cậu ta là Vương Lão Tam hay cái tên này là tự đặt, vì nghe hơi kỳ kỳ. Ở nhà Lão Tam, cậu ta là con một. Lão Tam họ Vương nhưng tôi cứ quen miệng gọi là Tiểu Tam - trong tiếng Trung có nghĩa là bồ nhí.

Lão Tam đưa tôi đến một khu chung cư kiểu cũ cách siêu thị không xa. Nhà Lão Tam nằm trên tầng ba, vốn là một căn hộ ở chung cư nhưng được nhà cậu dùng làm nhà kho chứa hàng cho siêu thị kia. Vào trong nhà, tôi thấy toàn hàng hóa. Nơi vốn là phòng khách chất đầy các thùng các tông từ sữa tới snack và các loại bánh kẹo, đồ dùng sinh hoạt. Phòng khách, hai phòng ngủ và bếp, chỗ nào cũng có hàng. Tiểu Tam ngủ một phòng để trông coi, phòng còn lại để máy tính làm hóa đơn chứng từ. Tối nay tôi sẽ ngủ ở phòng này, ngoài máy tính còn có một cái giường cá nhân, bên trên chất đầy chăn gối để bán. Ngoài nhà kho này, nhà Lão Tam còn có một căn chung cư khác để bố mẹ Lão Tam ở.

Vừa vào nhà, tôi hắt xì liên tục, Lão Tam đun nước mật ong bắt tôi uống hết rồi nấu ăn và không cho tôi động vào một việc gì. Tôi chỉ việc lấy điện thoại ra nghịch, tắm và thay quần áo để khỏi cảm lạnh.

Buổi tối, bố mẹ Lão Tam về nhà ăn cơm cùng. Hôm nay Lão Tam làm món lẩu dê, nồi nước đỏ lòm sa tế và nổi lềnh phềnh mấy quả ớt khô. Bố Lão Tam rất ít nói. Trong bữa ăn, chỉ có tôi và Lão Tam nói chuyện, thỉnh thoảng mẹ cậu thêm vào một câu. Mẹ Lão Tam nhìn khá thon thả, trông trẻ hơn nhiều so với bố cậu. Lão Tam hỏi thăm những ngày vừa qua của tôi, rồi kể về chuyến đi Tây Tạng của cậu. Lão Tam nói rất nhỏ. Sau bữa ăn, mẹ Lão Tam bảo: “Không hiểu bọn trẻ nghĩ gì.”

Bố mẹ Lão Tam ăn vội vàng để xuống trông hàng. Cả nhà ba người phải thay phiên nhau quản lý siêu thị. Hai đứa tôi vừa vét nồi vừa nói chuyện, không để thừa lại bất cứ thứ gì. Ăn xong, Lão Tam tranh luôn việc rửa bát rồi cắm một ấm nước siêu tốc cho tôi ngâm chân. Tôi tranh thủ lấy quần áo ướt ra phơi trên quạt sưởi, hậu quả là tôi bị cháy lẹm một cái găng tay, thủng một bên tất, cháy xoăn cái khăn bịt mặt.

Hồi tôi còn nhỏ, trời mưa, quần áo không khô, tôi vùng vằng không chịu đi học. Mẹ tôi dậy sớm nấu cơm, vừa nấu vừa giơ quần áo lên hong cho tôi. Quần áo phơi kiểu này sẽ bị ám mùi khói, tôi lại chu mỏ lên chê: “Hôi thế này làm sao con mặc được?” Trong lúc cả nhà ăn cơm, mẹ tôi bỏ quần áo ướt của tôi vào lòng, dùng hơi ấm của mình để sưởi cho khô. Nhưng khi bỏ ra ngoài, quần áo vẫn lạnh và ẩm. Tôi chỉ có hai bộ quần áo để mặc đi học, không bao giờ tôi chịu mặc lại bộ hôm qua.

Tôi đang ngồi vơ vẩn thì có điện thoại, là số của mẹ tôi. Tôi chần chừ một lúc không dám nghe. Tôi cần thời gian để chuẩn bị kịch bản rồi mới dám nhấc máy. Mẹ tôi vẫn hỏi những câu quen thuộc:

Đang làm gì ? Đang ở đâu?

Con đang ở trường viết luận văn.

Chưa đặt vé về hả con? Bao giờ mới được về?

Mấy hôm nữa con mới về. Con phải xong luận văn đã.

Thôi đi, tao biết hết rồi. Đi đến đâu rồi ? Liệu mà mua vé về ngay đi, con gái con đứa như giặc cái.

Tôi không biết ai đã nói với mẹ. Tôi đã dặn chị em gái giữ bí mật. Tôi giải thích lằng nhằng một lúc với mẹ, giấu nhẹm chuyện đang ở nhà người lạ. Tôi cũng không nói ra chuyện tôi đang đi một mình. Sắp Tết, tôi không thể cạnh tranh với người Trung Quốc để mua vé tàu, nếu ngồi ghế cứng thì lại ê mông suốt 2,5 ngày như năm ngoái, về nhà tôi lại phải nằm úp. Một lúc sau, mẹ tôi cũng xuôi, chỉ dặn tôi đi đứng cẩn thận. Mẹ tôi cũng giúp tôi giấu bố, nếu bố tôi mà biết thì chết cả hai mẹ con. Tôi chỉ chắc chắn một điều, ngày nào mẹ cũng sẽ thắp hương và cầu khấn cho tôi bình an.

Mẹ tôi không mê tín, nhưng trước khi chúng tôi đi thi, hoặc đi đâu đó, hoặc trước khi mẹ đi chợ xa, bao giờ mẹ cũng mua đồ về thắp hương và đứng khấn trước bàn thờ một lúc. Văn khấn này ông nội tôi dạy mẹ, rồi mẹ dạy lại chúng tôi, rằng khấn ở nhà thì phải nói gì, khấn ở mộ thì phải làm thế nào... Tôi chẳng nhớ điều gì. Đứng trước ảnh ông nội, tôi bảo: “Con chào ông, con là Xuyến đây ạ.” Đứng trước mộ chị gái, tôi nói chuyện với chị như hai chị em bình thường. Đứng ở từ đường thì tôi nói: “Cháu chào các cụ, cháu là con bố... đời thứ...”

Buổi tối ở nhà Lão Tam, hai đứa tôi chủ yếu nói về chị Yến Tử và về Tây Tạng. Lão Tam lôi một chai rượu vang ra, tôi và cậu ta vừa buôn chuyện vừa nhâm nhi rượu.

Mấy tháng trước, Lão Tam mâu thuẫn với bố nên bỏ nhà xuống Thâm Quyến làm công nhân. Ngày nào Lão Tam cũng ra biển để chơi. Một chiều, vừa lên bờ, Lão Tam gặp một người đi lang thang, người này rất gầy, mặc quần soóc, đi tông. Hai người nói chuyện một lúc, Lão Tam thấy thương nên bảo rằng chỗ cậu đang cần người, anh ta có muốn vào làm thì cậu sẽ xin giúp.

Nhờ Lão Tam, anh ta có được chỗ ăn, chỗ ngủ trong ký túc xá công nhân và công việc. Làm được mấy ngày, anh ta bỏ đi. Một vài người trong phòng bị mất đồ, Lão Tam bị mất điện thoại và tiền. Ban đầu, Lão Tam cố hy vọng anh ta không phải là kẻ trộm. Tôi không biết cảm giác của Lão Tam thế nào khi nhìn trên màn hình camera an ninh cảnh anh ta lục lọi và lấy trộm đồ của mọi người.

Lão Tam ở Thâm Quyến khoảng ba tháng, sau đó lên đường đi về phía Tây, từ Thành Đô đến Tây Tạng.

Trước khi bỏ nhà ra đi, Lão Tam hay đạp xe và tranh thủ thời gian đi lòng vòng. Có một lần, cậu phải trải qua một trải nghiệm khắc cốt ghi tâm. Lần đó, Lão Tam đi lên núi Tỉnh Cương, ngọn núi này cao hơn so với mực nước biển khoảng 3.000 m, đường lên núi rất dốc. Lão Tam vừa đi vừa đẩy xe. Khoảng sáu giờ, trời tối, Lão Tam phát hiện ra đèn pin xe đạp đã bị người khác trộm mất từ bao giờ. Một bên là vách núi, đường không có đèn, trời đen kịt một màu, lại mưa lây phây. Điện thoại của Lão Tam bị hết pin. Cậu vừa đói vừa khát. Thỉnh thoảng có một con khỉ hú lên trong đêm, tiếng hú vang khắp các dãy núi. Lão Tam không biết cậu đang cách thị trấn hoặc nơi có người sinh sống bao xa. Tôi không biết Lão Tam phải chịu cảnh đó trong bao lâu.

Theo lời Lão Tam, mỗi người đến quốc lộ 318 dẫn tới Tây Tạng luôn mang theo một câu chuyện, và họ đi để quên. Lão Tam viết trong nhật ký: Thế giới này không thiếu bọn điên, chỉ thiếu người đi bước đầu tiên. Tây Tạng không thiếu dương khí, chỉ thiếu dũng khí. Lão Tam lên đường, mang theo thất vọng về bản thân. Hai mươi ba tuổi, học hành, sự nghiệp, tình yêu... tất cả đều là con số không. Bố Lão Tam luôn than phiền rằng cậu làm việc gì cũng không kiên trì, có đầu mà không có cuối. Điều Lão Tam buồn nhất không phải vì câu nói đó thốt ra từ miệng bố mình, mà bởi vì bố cậu nói đúng. Học hành, sự nghiệp, tình yêu của Lão Tam đều không có kết quả, nhưng duy nhất có những chuyến đi, Lão Tam đã quyết đi tới đâu thì nhất định cậu sẽ đặt chân tới đó. Tôi nhớ người ta nói, người đi du lịch có ba lý do chính, một là thất ý, hai là thất tình, và ba là thất thường.

Từ khi bị mất tiền và điện thoại ở Thâm Quyến, Lão Tam thay đổi cách nhìn về người khác, cậu cảnh giác hơn, bớt tin tưởng hơn. Tuy vậy, trên hành trình tới Tây Tạng, Lão Tam gặp khá nhiều người thú vị. Trên cầu Tân Đô, Lão Tam gặp một bạn nam đang quay clip khoảng năm trăm người bạn ấy gặp trên đường, từng người sẽ nói một lời chúc phúc cho bạn gái, chúc cô bạn kia sinh nhật vui vẻ. Lão Tam là người thứ hai mươi mốt trong clip chúc mừng sinh nhật. Những người khác có duyên với Lão Tam trên đường là Chiêu Béo, Nữ Đại Gia và chị Yến Tử. Chiêu Béo đi Tây Tạng sau khi tốt nghiệp đại học, bố Chiêu Béo muốn xin cho bạn vào cơ quan nhà nước làm công chức, nhưng bạn không muốn làm việc trong môi trường gò bó, cũng không thích ăn sẵn, nên Chiêu Béo đi Tây Tạng để suy nghĩ trước khi đưa ra quyết định. Chị Nữ Đại Gia có lẽ là một người thất tình. Chị nói với Lão Tam: “Người yêu có đi cùng đến cuối con đường hay không thì không biết nhưng bạn bè thì nhất định sẽ đồng hành tới cuối cùng.”

Bắt đầu từ Thành Đô, Lão Tam có rất nhiều chặng phải đi một mình vì giữa đường luôn có rất nhiều nguyên nhân làm người bạn đồng hành phải chia tay. Điều duy nhất có thể đi cùng Lão Tam đến Tây Tạng là những thứ cảm động người ta mang lại và những cái tên không ngừng thay đổi, không ngừng lướt qua.

Lão Tam coi chị Yến Tử như chị gái. Ban đầu, hai người là đối thủ cạnh tranh để đi nhờ xe. Lão Tam đi cùng một bạn nam, cậu và bạn bắt được xe và đi trước, chị Yến Tử vẫn đứng chờ. Đến một thị trấn, Lão Tam và bạn bị thả xuống, chị Yến Tử đi cái xe phía sau cũng dừng lại để ăn cơm. Vừa nhìn thấy hai người, chị Yến Tử đã nhào tới, nói nhỏ: “Lên xe cùng chị đi, ông lái xe háo sắc lắm, ông ta cứ nhìn chằm chằm vào chị từ lúc lên xe tới giờ.”

Lão Tam nghĩ chắc chị Yến Tử lừa mình, có lẽ thấy nhan sắc của cậu nên kiếm cớ, chứ lái xe nào mà làm gì chị ấy. Dù vậy, cậu và bạn cũng lên xe cùng. Từ đó, Lão Tam và chị Yến Tử đi cùng nhau.

Có lần, Lão Tam hỏi chị Yến Tử: “Tại sao chị tốt với em thế?” Chị Yến Tử không tìm được câu trả lời. Đến khi tới Rikaze*, chị Yến Tử đột nhiên nói: “Chị có câu trả lời rồi.” Lúc ở Chiết Trung Tự, ai cũng đi thật sớm để chiếm một vị trí đẹp, để xem được toàn cảnh Đại Phật. Ban ngày người ta mới làm lễ, nhưng hai giờ đêm, hàng chục ngàn người lên núi, cạnh tranh khốc liệt, ngay cả bạn đồng hành cũng trở thành đối thủ của nhau. Chị Yến Tử rất lề mề nhưng Lão Tam vẫn chờ và đi cùng.

Chị Yến Tử rất cảm động vì không ngờ có người đối xử tốt và quan tâm đến chị như thế. Tuy tự ti về ngoại hình nhưng chị Yến Tử rất thân thiện, chị làm quen với người khác rất nhanh, luôn ăn nói vô tư. Tôi đoán có lẽ vì nhìn chị vô tư như thế nên không ai nghĩ họ có nghĩa vụ phải chăm sóc chị. Có lẽ hành động của Lão Tam khiến chị rất cảm động. Tuy đối lập nhau, nhưng Lão Tam và chị Yến Tử đều là con một, một người không có chị gái, một người không có em trai.

Lão Tam và chị Yến Tử đứng chờ trên núi để xem Đại Phật*, nước mắt nước mũi cậu chảy ròng ròng vì quá lạnh. Chị Yến Tử không biết làm thế nào đã kiếm được một cái túi ngủ và đưa cho Lão Tam.

Ngày lễ Tình nhân của Trung Quốc, ngày 7/7, chị Yến Tử tặng Lão Tam một thanh chocolate để an ủi. Lúc Lão Tam phải về nhà vì bố gọi về, chị Yến Tử tiễn cậu ra tận ga tàu, nhất quyết nhét cho cậu 100 tệ. Lão Tam biết rõ, đưa tiền cho mình xong, chị Yến Tử chỉ còn vài chục tệ, có lẽ sẽ phải ăn màn thầu và dưa muối trường kỳ để lấp vào bụng.

Khi ngồi trên tàu hỏa và nhớ lại con đường đã đi cùng chị Yến Tử, Lão Tam không ngăn được nước mắt, khóc luôn trên tàu. Cậu chỉ muốn lao ra khỏi tàu, đoàn tụ với những người bạn đã gặp trên đường, nhưng cậu đã trốn tránh trách nhiệm với gia đình một lần, không thể lặp lại. Đã bốn tháng kể từ ngày Lão Tam bỏ nhà ra đi, thời gian tuy không dài nhưng cũng không ngắn.

Câu chuyện khá buồn. Khi kể lại với tôi, giọng Lão Tam như sắp khóc đến nơi. Cậu thay đổi không khí bằng việc hỏi tôi có biết chuyện chị Yến Tử là vua xem mặt không?

Hiện tại, việc khiến Lão Tam đau đầu nhất là chuyện với cô bạn gái cậu quen ở Lhasa. Lão Tam ở Trường Sa, bạn gái này ở Thành Đô, hai thành phố cách rất xa nhau. Bạn gái Lão Tam từng đến Trường Sa gặp bố mẹ cậu nhưng gia đình Lão Tam phản đối ra mặt vì khoảng cách. Tôi chẳng biết nói gì với Lão Tam. Tôi chưa từng có kinh nghiệm yêu đương nào để khuyên cậu. Tôi đành vận dụng hết kiến thức có từ truyện ngôn tình, rằng Lão Tam mới 23 tuổi, cậu còn quá trẻ để nghĩ nhiều, rằng yêu nhau là chuyện của hai người, lấy nhau mới là chuyện của gia đình. Với tôi, nghĩ về tương lai là nghĩ xem ngày mai làm gì, cùng lắm là nghĩ về tuần tới. Trải qua nhiều chuyện, tôi thấy nói trước, nghĩ trước cũng chẳng để làm gì.

Lão Tam có vẻ rất không hài lòng với cuộc sống hiện tại. Cậu chỉ quanh quẩn với cái siêu thị. Siêu thị nhà Lão Tam khá lớn, cộng thêm một cái nhà chung cư ở ngay gần, thêm một cái nhà ở quê cách thành phố vài chục cây số, trong tương lai, tất cả tài sản này là của Lão Tam. Dù rất khao khát được đi ra ngoài nhưng Lão Tam không chiến thắng được sự nghiêm khắc của bố.

Trong lúc chúng tôi nói chuyện, mẹ Lão Tam cứ lên lên xuống xuống, khi thì mang lên một đĩa kẹo, lúc thì đưa thêm một cái chậu để tôi ngâm chân. Một lúc sau, mẹ Lão Tam trải chăn chiếu cho tôi, rồi lại mang vào một cái túi sưởi. Tôi và Lão Tam nói chuyện khá lâu, mẹ cậu nhắc đến lần thứ ba tôi mới chịu đi ngủ.

(Nhật Khách Tắc Thị).↩

Đại Phật, trong tiếng Tạng gọi là thangka, là một tấm trướng rất lớn, người ta dùng vàng, bạc, trân châu làm nguyên liệu dệt nên. Trên thangka có thêu hình Phật rất lớn, nên người ta gọi là Đại Phật. Tấm trướng này phổ biến ở những vùng như Tây Tạng, Cam Túc, Thanh Hài, tôi từng nhìn thấy một tấm trải lên cả một sườn núi.↩