Đầu tháng 12 năm 1976, một tháng rưỡi sau khi đập tan "Tứ nhân bang", Đỗ Kiến Xuân cầm hai lá thư trên tay, hớn hở chạy vào khu nhà tập thể ở Hồ Biên Trại, vui mừng khôn xiết nắm lấy tay áo Kha Bích Chu, cất giọng trong trẻo vui vẻ reo lên:
"Tin tốt, tin tốt đây Bích Chu ơi, tin tốt lành đây!"
Cô vừa nhảy chân sáo trong gian bếp, vừa liên tục thúc giục Kha Bích Chu đang nấu cơm trưa xem thư.
Kha Bích Chu nhận lấy hai lá thư, lần lượt đọc một lượt. Cả hai lá thư đều từ Thượng Hải gửi đến, một lá do Đỗ Cương, bố của Đỗ Kiến Xuân, viết cho con gái. Trong thư nói rằng, do năm 1971 ông từng vạch trần và phê phán mấy tên cầm đầu phe nổi loạn có tiếng tăm trong thành phố, nên bị đồng đảng và tay sai mà "Tứ nhân bang" cài cắm vào Thành ủy Thượng Hải vu cho là "kẻ phản bội", "kẻ cuồng khôi phục chế độ cũ", "phần tử tư bản", rồi tống giam vào phòng tối suốt năm năm trời. Mẹ của Đỗ Kiến Xuân là Liễu Bội Vân cũng bị bức hại cùng lúc đó, bị giam giữ lâu dài trong "chuồng bò", chịu sự giám sát lao động. Sau khi đập tan "Tứ nhân bang", Đỗ Cương và Liễu Bội Vân gần như được thả ra cùng lúc, tổ chức đang tiến hành thanh tra các vụ án oan, án sai của họ để sớm minh oan. Họ đã trở về ngôi nhà bị phong tỏa nhiều năm nay, thời gian này đang vừa trị bệnh, vừa tĩnh dưỡng, vừa tham gia đấu tranh vạch trần "Tứ nhân bang". Trong thư, Đỗ Cương liên tục xin lỗi con gái, nói rằng vì cha mẹ gặp chuyện mà liên lụy đến ba người con. Nhất là Kiến Xuân, ở xa ngàn dặm cắm chốt xuống nông thôn, không có thu nhập cố định, không nhận được sự quan tâm của cha mẹ, điều đó càng khiến họ canh cánh trong lòng. Cuối cùng, Đỗ Cương ân cần hỏi thăm tình hình gần đây của Kiến Xuân, bảo cô sau khi nhận được thư thì hãy viết hồi âm kể chi tiết về quá trình, trải nghiệm cũng như tình hình cuộc sống và lao động mấy năm qua. Nếu việc đồng áng năm nay cơ bản đã xong, có thể chuẩn bị về Thượng Hải thăm người thân trước Tết.
"Anh nói xem, đây chẳng phải là song hỷ lâm môn sao? Bích Chu, sao anh không nói gì thế?" Đỗ Kiến Xuân cười sảng khoái, tiếng cười trong trẻo du dương lan ra ngoài khu nhà tập thể, cô cười một hồi rồi lại nói: "Thật khiến người ta vui mừng! À, cánh cửa hạnh phúc cuối cùng đã mở ra với chúng ta rồi!"
Kha Bích Chu cúi mặt, lặng lẽ đọc kỹ lại hai lá thư lần nữa. Đỗ Kiến Xuân nắm lấy cánh tay Kha Bích Chu, thân mật nói:
"Anh phải vui lên chứ! Chẳng phải nhà xuất bản đã khẳng định tiểu thuyết của anh có nền tảng rồi sao! Này, anh còn phải cảm ơn em đấy, chính em là người bắt anh ngừng viết bản thảo kiểu "Ngày Nào Cũng Như Thế" đấy. Nếu anh không dừng bản thảo loại này lại thì cũng chẳng nghĩ đến việc viết tiểu thuyết thiếu nhi phản ánh thời kỳ tiễu phỉ phản bá đâu. Đúng không? Sao anh không nói gì vậy?"
"Đúng vậy!" Kha Bích Chu cầm hai lá thư, xúc động ngẩng mặt lên, nơi khóe mắt lấp lánh lệ, giọng nói khàn đặc và trầm xuống, "Đã cắm chốt tám năm ròng rã rồi, càng về sau, ngày tháng càng khó sống. Kiến Xuân, em nói xem, hai ba năm nay, nếu không phải hai chúng ta ở bên nhau, liệu em có thể trụ vững được không?"
Nụ cười trên mặt Đỗ Kiến Xuân tắt hẳn, cô ngẩn ngơ lắc đầu, khẽ nói:
"Thật khó mà tưởng tượng nổi..."
Đúng vậy, trên sân khấu kịch, chỉ cần vài năm, thay đổi bối cảnh là có thể biểu thị thời gian đang trôi qua.
Trên màn ảnh điện ảnh, cũng chỉ cần thay đổi vài thước phim, chỉ trong chớp mắt, khán giả đã có thể hiểu ngay.
Thế nhưng, trong cuộc sống thực tế, đặc biệt là trong những năm tháng tư tưởng buồn bực, tinh thần áp lực, cuộc sống gian khổ, những thanh niên trí thức cắm chốt xuống nông thôn lại đang sống những ngày như năm dài tháng rộng, từng ngày từng giờ trôi qua!
Kể từ khi Châu Khải Toàn của đại đội Kính Tử Sơn được gợi mở từ ba nguyên nhân gây nghèo đói ở thôn bản mà Đỗ Kiến Xuân viết, năm 1974, ông đã giấu cấp trên, thực hiện theo nghị quyết của cuộc họp cán bộ đại đội, sản lượng vọt lên vượt qua đại đội Ám Lưu. Năm 1975, nếm được vị ngọt, Châu Khải Toàn mạnh dạn làm lớn, còn giới thiệu kinh nghiệm cho các đại đội khác, bảo mọi người đều làm như Kính Tử Sơn. Quả nhiên, tháng 11 năm 1975, toàn huyện họp đại hội quy hoạch sản xuất nông nghiệp năm 1976, Châu Khải Toàn được Bí thư Huyện ủy Lão Mạc mời lên hàng ghế đầu trên chủ tịch đoàn, kể cho hàng vạn quần chúng cán bộ nghe về kinh nghiệm hai năm liên tiếp được mùa của Kính Tử Sơn. Ai ngờ, mùa xuân năm 1976, Đội chuyên chính của huyện do Bạch Ma Bì dẫn đầu đã đến Kính Tử Sơn để đấu tố Châu Khải Toàn. Bạch Ma Bì vừa vào trại đã lớn tiếng, nói ông là phần tử tư bản lọt lưới, nhất định phải đấu cho đổ, đấu cho thối, rồi giải đi diễu phố khắp các công xã trong huyện. Hắn còn nói ông vu khống nông thôn mới xã hội chủ nghĩa kể từ sau "Cách mạng Văn hóa vô sản" là nghèo nàn lạc hậu, muốn truy tận gốc hậu thuẫn của ông, bắt ông phải công khai khai báo xem kẻ nào đã chỉ thị cho ông chế ra ba nguyên nhân nghèo đói ở nông thôn miền núi. May mắn thay, cốt cách của xã viên Kính Tử Sơn rất cứng rắn, đã giấu Châu Khải Toàn đi. Hàng trăm lao động nam nữ mang theo cuốc, xẻng, đòn gánh, gậy gỗ, đối mặt với Đội chuyên chính của Bạch Ma Bì mà nói rằng: Muốn bắt người hả, không được! Muốn động vũ hả, bọn này phụng bồi! Bạch Ma Bì chỉ mang theo mười mấy người, tuy có vài khẩu súng, vài cái gậy sắt, nhưng đối mặt với sự kháng cự của đông đảo xã viên như vậy, hắn cũng sợ đến mức trợn mắt há hốc mồm, đành phải tức tối rút lui.
Sự việc xảy ra ở Kính Tử Sơn, lão Bí thư chi bộ Châu Khải Toàn từ đầu đến cuối không hề tiết lộ tên của Đỗ Kiến Xuân và Kha Bích Chu, hai người bọn họ không hề bị liên lụy chút nào. Thế nhưng thực tế lại cho họ thấy, dù có tâm nguyện tốt đẹp muốn xây dựng miền núi, thay đổi diện mạo nông thôn, thậm chí còn có cả phương pháp, nhưng thực sự bắt tay vào làm thì vẫn phải gánh chịu rủi ro rất lớn, luôn nơm nớp lo sợ, bất an, bất cứ lúc nào cũng có thể gặp tai họa giáng xuống đầu. Hơn nữa, đại đội Ám Lưu là do Tả Định Pháp nắm quyền, ông ta tuyệt đối không cho phép con cái của hai "kẻ thù giai cấp" này "nói năng lung tung", Kha Bích Chu và Đỗ Kiến Xuân làm sao còn có thể làm nên trò trống gì ở Hồ Biên Trại chứ?
Không thể làm nên trò trống gì, lại không cam lòng buông xuôi, càng không muốn thoái hóa biến chất, vậy thì làm thế nào để giết thời gian khô khan nhạt nhẽo đây? Đỗ Kiến Xuân với thái độ của người làm chủ đã suy tính đến hoàn cảnh và địa vị của hai người họ, dứt khoát chỉ ra cho Kha Bích Chu thấy rằng anh nên tích cực viết lách, phát huy tối đa sở trường của mình. Tuy nhiên, tuyệt đối không được viết những cuốn sách không hợp thời như "Ngày Nào Cũng Như Thế", mà nên viết những bản thảo nhà xuất bản cần. Cô không chỉ nói bằng miệng, mà còn dùng hành động thực tế để ủng hộ việc viết lách của Kha Bích Chu. Ngoài việc đi làm, cô một vai gánh vác mọi việc nhà trong ngoài căn hộ tập thể.
Kha Bích Chu không ngờ Đỗ Kiến Xuân vốn không đam mê văn học lại đưa ra đề nghị như vậy, hơn nữa còn tích cực giúp đỡ, ủng hộ anh viết lách từ trong cuộc sống. Anh thấy Đỗ Kiến Xuân thật tuyệt vời, có tầm nhìn. Đồng thời, anh càng nhận thức sâu sắc hơn rằng, Đỗ Kiến Xuân khi cân nhắc bất cứ vấn đề gì đều gắn kết chặt chẽ hai người họ lại với nhau. Anh chấp nhận ý kiến của Kiến Xuân, dưới sự ủng hộ giúp đỡ của cô, bắt đầu những nỗ lực mới. Anh ghi lại tình hình của mấy chục hộ gia đình ở Hồ Biên Trại vào cuốn sổ tay theo thứ tự nền nhà. Người già nhà này trước kia làm gì, thế hệ trước nhà nào thuê đất của ai, họ có mấy thế hệ con cháu trong trại, những người con cháu này lại thành lập những gia đình nào. Nhà Trương Tam có cô vợ tháo vát làm chủ, nhà Lý Tứ vẫn do ông bố nắm quyền tài chính, tại sao nền nhà nhà Vương Ngũ lại có thể nới rộng ra, tại sao nhà Triệu Lục đột nhiên lại xảy ra chuyện chia nhà. Từng hộ gia đình, có những đứa trẻ nào, anh đều ghi chép tỉ mỉ vào sổ mà không bỏ sót điều gì.
Nhà văn xuống nông thôn trải nghiệm cuộc sống, phải đến từng nhà từng hộ thăm hỏi, kết bạn với nông dân, trải qua một thời gian cùng ăn, cùng ở, cùng lao động thì mới dần dần làm quen được với cán bộ và xã viên trong thôn bản. Ngay cả khi đã ở trong thôn bản lâu ngày, nông dân cũng chưa chắc đã móc hết tâm can ra nói cho bạn biết, bởi vì bạn là cán bộ, họ sợ nói sai lời sẽ bị chỉnh đốn. Bạn có hòa nhã, dễ gần đến đâu thì những kẻ lười biếng, phường trộm cắp, những nông dân chỉ chực chạy theo các phiên chợ chui để làm ăn kiếm tiền trong thôn bản cũng sẽ kính nhi viễn chi với bạn. Họ không thể nào nói cho bạn biết giá cả trên thị trường đen, bí quyết làm ăn, hay những chiêu trò lười biếng gian lận.
Kha Bích Chu và Đỗ Kiến Xuân cắm chốt xuống nông thôn lại khác. Hai người họ ở Hồ Biên Trại đã mấy năm rồi, suốt ngày lao động cùng xã viên, kiếm điểm công ăn cơm như nhau, xã viên coi họ là người giống như mình. Nhiều xã viên biết xuất thân gia đình của cả hai thậm chí còn cho rằng họ còn tệ hơn cả mình. Xã viên căn bản chẳng hề đề phòng họ. Không cần dùng lời lẽ để dò hỏi, lúc nghỉ giải lao, ngồi bên bếp lửa tán gẫu, trên đường đi chợ, chuyện trò trước buổi họp, trong lúc lao động, xã viên lúc nào cũng kể cho họ nghe, người già nhà nào trước giải phóng khổ đến mức không mua nổi muối, con cả và con thứ nhà nào không hòa thuận, cô gái nhà nào đã để ý anh chàng nào, nhà nào làm ăn kiếm được một khoản tiền lớn. Chỉ cần chuyện gì xảy ra ở Hồ Biên Trại, họ đều có thể biết tường tận.
Ngày tháng trôi qua, cuốn sổ ghi chép của Kha Bích Chu ngày càng phong phú về tư liệu cần thiết cho việc học tập sáng tác. Trong sổ của anh có gia phả của bà con chòm xóm, có trải nghiệm, tính cách của các xã viên già trẻ trai gái, có thần thái, dáng vẻ, cử chỉ của những người này khi nói chuyện, còn có cả những câu tục ngữ, ca dao nông nghiệp, câu cửa miệng, câu đố của nông dân miền núi. Những câu nói dí dỏm hài hước khi xã viên trêu chọc nhau, sự thú vị vui nhộn khi đùa cợt, những lời chửi bới nguyền rủa khi cãi vã, những câu châm ngôn mang tính triết lý mà người già hay thích kể, tất cả đều được Kha Bích Chu ghi vào sổ. Thậm chí cả lời bài hát hiếu trong tang lễ thời xã hội cũ, cuốn "Tăng Quảng Hiền Văn" mà thầy đồ dạy, những câu khẩu quyết lẩm bẩm trong miệng thầy bói, hay những làn điệu dân ca mà đám con bạc hay ngân nga, Kha Bích Chu cũng lưu tâm ghi chép lại.
Việc sưu tầm tư liệu tưởng chừng như không có ý nghĩa gì này đã giúp ích rất lớn cho Kha Bích Chu đang học viết lách. Khi nghe được một câu chuyện thời tiễu phỉ phản bá từ miệng Thiệu Đại Sơn một cách vô tình, sự tích lũy lâu dài đã phát huy tác dụng, Kha Bích Chu chỉ mất mười đêm đầu tiên đã viết xong một cuốn tiểu thuyết thiếu nhi dài bốn, năm vạn chữ.
Đỗ Kiến Xuân trở thành độc giả đầu tiên của tác phẩm anh. Cô đọc một mạch hết câu chuyện có tình tiết khúc chiết này, sau đó nêu ra những chỗ mà cô cho là chưa hợp lý, đề nghị Kha Bích Chu sửa chữa.
Kha Bích Chu dựa theo đề nghị của Kiến Xuân, sau một thời gian suy nghĩ, đã viết lại toàn bộ bản thảo. Viết xong, Đỗ Kiến Xuân lại xem, xem xong lại góp ý, Kha Bích Chu nghe ý kiến, sửa chữa nhuận sắc lần thứ ba...
Trong cuộc sống cắm chốt gian khổ, học tập sáng tác đã đem lại nhiều niềm vui cho hai người. Đúng vậy, điều kiện vật chất của họ rất kém, cuộc sống tinh thần của họ cũng rất buồn bực. Thế nhưng có được một mục tiêu, cuộc sống tình yêu của họ đã có màu sắc, họ đều lấy sức mạnh từ đối phương, được cổ vũ, tràn đầy mơ ước mong chờ một tương lai hạnh phúc. Khi Kha Bích Chu nhận được sự gợi mở mới từ lời của Đỗ Kiến Xuân, ánh mắt anh thường lóe lên tia sáng cảm kích, âu yếm nhìn Đỗ Kiến Xuân; khi Đỗ Kiến Xuân thấy Kha Bích Chu viết một chương nào đó hay hơn trước, cô thường vui lộ ra mặt, chân thành chúc mừng anh, còn cổ vũ anh rằng: "Anh phải viết mỗi chương đều như thế này, sách mới có hy vọng được xuất bản."
Tình yêu của họ phát triển song hành cùng lao động ở bản làng, cùng chung số phận, địa vị, cùng chung nguyện vọng. Họ không có gì là không nói với nhau, họ quan tâm chăm sóc lẫn nhau, ngay cả "Hắc Bì" Tiêu Vĩnh Xuyên cũng nhận ra tình yêu giữa hai người họ không tầm thường, vừa ngưỡng mộ vừa tán thưởng mà nói:
"Hai người đang yêu nhau thực sự đấy."
Tình yêu mang lại hơi ấm, sự an ủi cho cuộc sống của họ, nhưng cũng thường mang đến cho họ sự hoang mang và phiền não. Theo tuổi tác ngày càng lớn, hai người tự nhiên nghĩ đến, chẳng lẽ cứ yêu nhau mãi thế này sao, sau này tính sao, ví dụ như ba năm, năm năm sau thì tính thế nào? Vừa nghĩ đến vấn đề này, hai người họ đều ủ rũ ngồi ngẩn ngơ, không biết nói gì nữa. Cả hai đều đã hơn hai mươi lăm tuổi, thông thường mà nói, tuyển thợ học việc ở nhà máy thì không cần người lớn tuổi đến thế. Học đại học, đề bạt cán bộ, đừng có mơ tưởng đến nữa. Con đường duy nhất là tiếp tục sống lâu dài ở Hồ Biên Trại, mà Hồ Biên Trại lại là nơi những kẻ như Tả Định Pháp nắm quyền. Tương lai, đối với hai người họ mà nói, quả thật có chút đáng sợ. Càng như vậy, họ càng nương tựa vào nhau, càng trân trọng tình yêu trong sáng của mình. Lặng lẽ, bướng bỉnh trôi qua ngày tháng trong môi trường gian khổ.
Tháng Mười vàng năm 1976 đã mang đến tin vui chấn động cả nước cho nhân dân toàn quốc. Vận mệnh của bao nhiêu người, bắt đầu từ tháng Mười vàng, đã có một sự thay đổi đột ngột. Tháng Mười, tháng Mười đập tan "Tứ nhân bang", chắc chắn sẽ ghi lại một trang khó quên trong lịch sử hiện đại của Tổ quốc.
Ngay cả ở vùng núi hẻo lánh nơi Kha Bích Chu và Đỗ Kiến Xuân sinh sống, cũng đã có bao nhiêu thay đổi rung động lòng người!
Ngày 24 tháng Mười, đại hội chúc mừng của quần chúng công xã Hồ Liên Ngư đã được tổ chức. Chỉ trong vòng một tháng rưỡi, Bạch Ma Bì - kẻ vốn đã lưu lại hơn mười lá đơn tố cáo ở chỗ Bí thư Huyện ủy Lão Mạc, công khai đánh chết đánh bị thương và tàn phế nhiều người - đã bị bãi miễn chức vụ đầu sỏ Đội chuyên chính huyện. Tiếp đó, gia đình các nạn nhân liên danh kiện lên, Bạch Ma Bì bị bắt giữ theo pháp luật. Đội chuyên chính huyện được thành lập dựa trên đường lối của "Tứ nhân bang" bị ra lệnh giải tán, hung thủ đánh người không tên nào thoát tội. Chủ nhiệm đại đội Ám Lưu thuộc công xã Hồ Liên Ngư là Tả Định Pháp, kẻ nổi loạn nổi tiếng khắp công xã, từng tham gia Đội chuyên chính huyện làm điều ác, cũng bị Đảng ủy công xã ra lệnh đứng sang một bên kiểm điểm, công việc của đại đội do Chủ nhiệm Hội nông dân nghèo Thiệu Đại Sơn chủ trì.
Mặc dù chưa nghe tin gì thay đổi về Phó chủ nhiệm Ủy ban Cách mạng huyện, kẻ nổi loạn lên nắm quyền, cùng với Hoàng Kim Tú, Chủ nhiệm Văn phòng thanh niên trí thức và Văn phòng tuyển sinh, nhưng mọi người đều nói rằng, hai tên này và lũ tay sai của chúng cũng đừng hòng lọt lưới.
Kha Bích Chu và Đỗ Kiến Xuân nhìn thấy tình hình tốt đẹp, trong lòng vui sướng biết bao! Ngay vào lúc này, họ nhận được hai lá thư từ Thượng Hải, sao có thể không vui mừng khôn xiết cho được.
"Anh xem, bố bảo em về, nhà xuất bản cũng hy vọng anh về Thượng Hải gặp mặt, chúng ta khi nào thì khởi hành?" Đỗ Kiến Xuân hớn hở chộp lấy lá thư từ tay Kha Bích Chu, hỏi ý kiến anh.
Kha Bích Chu trầm ngâm nói: "Vốn dĩ chúng ta cũng lên kế hoạch về Thượng Hải thăm mẹ vào dịp Tết, nghe ngóng tin tức của bố mẹ em. Thôi thì, thu xếp hành lý, khởi hành sớm đi!"
"Thế, thế huyện cử người đến, bảo em viết tài liệu về sự thật quá trình Bạch Ma Bì đánh người gây thương tích, em còn chưa viết xong đây!" Đỗ Kiến Xuân cau mày khó xử, chu mỏ nói: "Còn nữa, lão Bí thư chi bộ Châu Khải Toàn bảo em đến Kính Tử Sơn, kể chi tiết về quá trình em viết ba nguyên nhân gây nghèo đói ở thôn bản đó; Đảng ủy công xã bảo em đi giúp chỉnh lý tài liệu về việc Tả Định Pháp làm điều ác, đều từ chối hết sao? Không được đâu Bích Chu à, nhất thời chúng ta còn chưa đi thoát được."
"Phải rồi," Kha Bích Chu dùng tay gãi gãi sau gáy nói, "Thiệu Đại Sơn cũng bảo anh dự họp đại đội cán bộ đại đội Ám Lưu, bảo anh nói về quy hoạch cải tạo Hồ Biên Trại đang ấp ủ trong lòng. Ông ấy còn bảo anh cùng nhóm kiểm tra sổ sách, kiểm tra kỹ lưỡng sổ sách kế toán mấy năm nay của thằng em vợ Tả Định Pháp - kẻ quản lý nhà máy xay gạo, xưởng ép dầu, xưởng bột - nữa. Xem ra, còn phải ở lại Hồ Biên Trại một tháng nữa."
"Vậy thì như thế đi!" Đỗ Kiến Xuân thẳng thắn nói, "Một tháng sau chúng ta về Thượng Hải. Tối nay, em sẽ viết thư trả lời bố mẹ, báo cho họ biết quyết định của chúng ta! Còn anh, cũng viết một lá thư gửi lại nhà xuất bản nhé."
Kha Bích Chu mỉm cười nhẹ nhõm, gật đầu.
Ngày hôm sau, Đỗ Kiến Xuân gửi thư hồi âm cho bố mẹ. Trong thư, cô kể chi tiết với bố mẹ về những trải nghiệm của mình ở bản làng trong mấy năm qua. Ngoài ra, cô cũng kể về tình yêu của mình, đem hết những điều mình biết để giới thiệu chi tiết về Kha Bích Chu cho bố mẹ. Cuối cùng, cô nói về ý định hai người cùng về Thượng Hải, và mong bố mẹ viết thư trả lời, chia sẻ ý kiến của họ.
Ông trời cũng thật có tình, tháng Mười Hai là một mùa đông ấm áp ở vùng núi, không những không mưa rơi tuyết phủ, băng giá đầy đường như những năm trước, mà đến cuối tháng, ngày nào cũng có nắng, khiến người ta cảm thấy ấm áp và an lành.
Đỗ Kiến Xuân tính toán, thư hồi âm của bố mẹ chắc đã đến nơi, cô ngày ngày mong ngóng thư nhà, nhưng lần nào người đưa thư Tiểu Đinh đến đưa báo đều không có thư của cô. Một buổi chiều tối cuối tháng Mười Hai, Đỗ Kiến Xuân vác cuốc đi làm về đến cửa khu nhà tập thể, tháo chiếc tạp dề trước ngực, phủi bụi bặm dính đầy đầu mình khi trồng khoai tây, chỉ nghe trong bếp truyền ra giọng nói trầm trầm của Thiệu Đại Sơn:
"...Haizz, Tiểu Kha à, khi ta chưa nhìn rõ những điều này, ta phản đối con và Ngọc Dung qua lại; nhưng khi ta nhìn rõ những điều này rồi, thì Ngọc Dung đã không còn nữa. Nay, ta dốc lòng mong con và Tiểu Đỗ tốt đẹp, mới đến tìm con. Xem ra, trên đời chưa bao giờ có chuyện dễ dàng như đưa tay hái quýt ăn, con còn sẽ gặp một ông bố khó đối phó hơn ta đấy!"
"Đa tạ bác, bác Đại Sơn, con nắm chắc trong lòng rồi." Đây là câu trả lời với giọng khàn đặc của Kha Bích Chu. Đỗ Kiến Xuân sững sờ, thầm nghĩ: Xảy ra chuyện gì rồi? Sao giọng anh ấy lại trở nên trầm thấp thế này?
"Cứ vậy đi, phía ta, sẽ viết thư hồi âm, con yên tâm." Thiệu Đại Sơn vỗ vỗ tay áo bông đứng dậy, thở dài nói: "Haizz, chỉ mong ông bố này, sớm xoay chuyển được suy nghĩ."
"Cảm ơn bác, bác Đại Sơn." Kha Bích Chu tiễn Thiệu Đại Sơn ra đến cửa bếp, nhìn thấy Đỗ Kiến Xuân đang đứng đó với vẻ mặt đầy nghi hoặc, hai người không khỏi ngẩn người ra một chút.
Đỗ Kiến Xuân mỉm cười, chủ động chào hỏi Thiệu Đại Sơn. Thiệu Đại Sơn có chút bối rối, khuôn mặt đầy râu quai nón của ông lộ ra nụ cười có chút gượng gạo, gật đầu xã giao với Đỗ Kiến Xuân:
"Tiểu Đỗ đi làm về rồi à? Mau vào nhà ăn cơm đi, Tiểu Kha nấu cơm tối xong cả rồi. Ấy, Tiểu Tiêu sao vẫn chưa về nhỉ, đám lao động nam vận chuyển tro đến giờ này vẫn chưa nghỉ sao? Ta đi xem sao."
Ông nói một cách vội vã, rồi vội vàng rời đi.
Đỗ Kiến Xuân cảm thấy thần sắc Thiệu Đại Sơn có chút vội vàng, bình thường, ông luôn phải đứng lại, hỏi han tỉ mỉ xem các phụ nữ đã trồng được mấy mảnh đất, rãnh cày đào có sâu không, phân lót có bón đủ không, hoặc hỏi xem Đỗ Kiến Xuân cuộc sống có khó khăn gì không, nhưng hôm nay, ông lại như sợ nói chuyện với Đỗ Kiến Xuân, vội vội vàng vàng cáo từ. Bước vào bếp, Đỗ Kiến Xuân cảm thấy thần sắc Kha Bích Chu cũng không ổn, anh có vẻ đờ đẫn, mặt mày ủ rũ, hành động chậm chạp, một câu hỏi thăm cũng không có. Ngày thường, anh đâu có như vậy! Lúc rửa mặt, Đỗ Kiến Xuân vốn không thích nhẫn nhịn liền không kìm được, cô hỏi thẳng vào vấn đề:
"Bác Đại Sơn đến nói chuyện gì với anh thế?"
"Không có gì." Kha Bích Chu đáp cụt lủn với giọng khô khốc.
"Anh lừa người!"
"Sao anh lại lừa em?"
"Biểu cảm trên mặt anh rõ ràng chứng minh là có chuyện, nhưng anh không nói với em." Đỗ Kiến Xuân nói thẳng tuột ra.
Kha Bích Chu há miệng, không nói nên lời, thở dài một tiếng, cúi đầu xuống.
"Sao thế?" Đỗ Kiến Xuân dịu dàng gặng hỏi, bước nhanh ba bước đến bên cạnh Kha Bích Chu, kéo lấy tay áo anh, không để anh bước vào phòng ngủ nam, "Chuyện gì mà còn không nói với em được?"
Khóe mắt Kha Bích Chu lóe lên một tia lệ, anh liếc nhìn Đỗ Kiến Xuân, buồn bực lắc đầu, vẫn muốn bước vào phòng ngủ nam.
Đỗ Kiến Xuân cảm thấy tủi thân liền kêu lên: "Bích Chu, anh có chuyện giấu em, ngày trước anh nói với em như thế nào?"
Hai người từng thề thốt, tuyệt đối không giấu giếm đối phương bất cứ chuyện gì. Thế nhưng chuyện như thế này, bảo Kha Bích Chu mở lời thế nào đây.
Thấy Kha Bích Chu vẫn không chịu nói, Đỗ Kiến Xuân sốt ruột: "Bích Chu, có chuyện gì thì nhân lúc này nói đi! Tiêu Vĩnh Xuyên mà về, có muốn nói cũng không tiện đâu, nói nhanh đi!"
"Kiến Xuân," Kha Bích Chu quay mặt lại, chậm rãi hỏi một cách vô nghĩa, "Chuyện của chúng ta, em đều viết thư kể với bố mẹ rồi à?"
"Đúng vậy, em chẳng đã nói với anh rồi sao! Sao thế? Bác Đại Sơn rốt cuộc đã nói với anh chuyện gì, anh nói nhanh đi! Anh làm thế này khiến em cũng sốt ruột lắm!" Đỗ Kiến Xuân sốt sắng kêu lên.
"Không có gì. Bố em viết thư cho người chịu trách nhiệm đại đội, hỏi về biểu hiện của hai chúng ta, còn hỏi, tại sao con gái ông lại yêu đương với con cái có xuất thân không tốt. Yêu cầu đại đội hồi âm." Kha Bích Chu buồn bã thở dài mấy tiếng, nói: "Bác Đại Sơn đến nói chính là chuyện này. Rõ ràng là, em cũng đã nói với bố mẹ em về xuất thân gia đình của anh rồi."
"Đúng vậy, với bố mẹ chẳng lẽ còn cần phải giấu giếm sao? Bích Chu, em chẳng phải còn hy vọng sau này gặp mặt, có thể bớt..." Đỗ Kiến Xuân nói chưa hết câu, nhìn thấy khuôn mặt u ám bao phủ của Kha Bích Chu, liền nuốt nốt những lời còn lại vào trong. Vừa nghe thấy tình hình Kha Bích Chu nói, cô cũng giật mình kinh hãi, có thể khẳng định, bố mẹ quyết định viết thư cho đại đội mà không viết cho cô, thứ nhất là không tin tưởng cô, tưởng rằng trong những năm qua cô đã thay đổi theo hướng xấu! Thứ hai là phản đối cô yêu đương với Kha Bích Chu, muốn đến can thiệp vào mối quan hệ của cô và Kha Bích Chu. Đỗ Kiến Xuân nhìn thấy thần thái đờ đẫn, ánh mắt u tối của Kha Bích Chu, lập tức hiểu rằng Kha Bích Chu còn nhạy cảm hơn cô về hai điểm này. Cô chỉ cảm thấy đầu óc ù ù rung lên, sự kiện bất ngờ này, dù sao cũng đến quá đột ngột. Thái độ của bố mẹ bao năm không gặp, nỗi lo âu của Kha Bích Chu, tình yêu thắm thiết sâu nặng của hai người họ, mối quan hệ này phải đặt để thế nào đây? Bố mẹ thân yêu ơi, bố mẹ không hiểu Kiến Xuân quá, nếu bố mẹ đến trải nghiệm tất cả những điều Kiến Xuân đã gặp phải, bố mẹ cũng sẽ nảy sinh thiện cảm với Kha Bích Chu thôi!
Đỗ Kiến Xuân dù sao cũng là Đỗ Kiến Xuân, cô nhanh chóng tỉnh lại từ cơn choáng váng kinh ngạc, cô chỉ suy nghĩ một chút, liền hiểu ngay mình nên làm gì trước tiên. Cô đuổi theo vào phòng ngủ nam, kéo Kha Bích Chu đang đi vào trong về phòng mình, nóng lòng nói:
"Bích Chu, anh buồn cái gì chứ? Đừng ngẩn ngơ nữa, lòng em ở ngay đây, em có thể thay lòng đổi dạ dưới sự phản đối của bố mẹ sao? Tuyệt đối không có đâu, chẳng phải sớm đã nói với anh rồi sao, chỉ cần em đã hạ quyết tâm, yêu anh rồi, thì có sét đánh ngang tai, em cũng không lay chuyển! Nhìn mặt anh kìa, thật giống như em nợ anh ba trăm đồng vậy, hi hi."
Kha Bích Chu định thần nhìn chằm chằm vào Kiến Xuân đang an ủi mình, lời của cô, như dòng nước ấm suối khoang chảy vào lòng anh. Khiến anh cảm thấy được an ủi, cũng khiến anh càng cảm thấy tình yêu của họ bền chặt vững chắc. Nhưng anh luôn nhìn xa hơn, nghĩ nhiều hơn Đỗ Kiến Xuân. Phải biết rằng, yếu tố bất lợi nằm ở phía anh. Chuyện xảy ra trước mắt, có thể nói là điều mà vài năm trước anh đã sợ sẽ xảy ra. Anh nắm lấy tay Kiến Xuân, siết chặt trong lòng bàn tay, khẽ lộ nụ cười nhạt nói:
"Kiến Xuân, anh hoàn toàn tin em. Tin chứ! Nhưng, phải biết rằng, hôm nay em đã không còn là con cái của một "kẻ phản bội", "kẻ cuồng khôi phục chế độ cũ", "phần tử tư bản" nữa, em vẫn là con cái của cán bộ cách mạng. Địa vị xã hội khác nhau, sự phát triển của sự việc, sau này còn có sự thay đổi của vận mệnh, ảnh hưởng của dư luận, áp lực gia đình. Trắc trở vẫn còn nhiều lắm đấy!"
Nụ cười nhạt trên mặt Kha Bích Chu biến thành một nụ cười khổ bất lực.
"Em không quản được nhiều thế đâu!" Đỗ Kiến Xuân dứt khoát vung tay nói, "Em chỉ biết, trong cuộc sống của em, không thể không có anh! Có một điểm, ngược lại là điều em lo lắng, em sợ anh ý chí không kiên định, được chăng hay chớ, khuất phục trước đủ loại áp lực. Anh sẽ làm thế chứ?"
Kha Bích Chu hoàn toàn không ngờ Đỗ Kiến Xuân lại nói ra những lời cổ vũ anh như vậy, anh mở to mắt ngẩn người, không biết nên đáp thế nào.
"Bích Chu," Đỗ Kiến Xuân vươn tay nhẹ nhàng lau đi giọt lệ vô tình trào ra từ khóe mắt Kha Bích Chu, dịu dàng nhẹ nhàng dặn dò: "Những năm qua, anh thường nghe theo em, trong chuyện này, anh cũng phải nghe lời em, được không? Bản thân anh phải xây dựng niềm tin, đừng vừa nghe thấy chuyện không vui đã ủ rũ mặt mày, anh phải dám tự hào nói với người khác rằng, anh yêu em. Chỉ cần anh tràn đầy niềm tin, ý chí kiên cường, chúng ta nhất định sẽ hạnh phúc. Bích Chu, em chỉ có một câu muốn anh ghi nhớ mãi mãi: Em thuộc về anh."
Khuôn mặt Kha Bích Chu hiện lên vẻ xúc động hiếm thấy, môi anh run rẩy, đôi tay ôm lấy vai Đỗ Kiến Xuân, ngàn lời vạn ý cùng lúc phun trào lên đến cổ họng, khó khăn lắm mới thốt ra được vài chữ:
"Kiến Xuân... Kiến Xuân của anh... Vậy, vậy chúng ta còn về Thượng Hải không?"
"Không vội!" Đỗ Kiến Xuân mắt lóe lên tia sáng rực rỡ như lửa, cực kỳ có chủ kiến nói: "Em viết thư ngay! Em phải nêu ý kiến với việc bố mẹ không tin tưởng em, còn phải biểu đạt rõ thái độ của em nữa!"
Tính tình Đỗ Kiến Xuân xưa nay là nói là làm, thư viết xong trong tối đó, ngày hôm sau liền nhờ người mang đến công xã gửi đi.
Một tuần sau, Tiêu Vĩnh Xuyên mang về cho Đỗ Kiến Xuân một bức điện tín trong bữa trưa, nội dung chỉ có bốn chữ:
Thấy điện tín về ngay
Đỗ Kiến Xuân và Kha Bích Chu đang ăn trưa đọc xong điện tín, nhìn nhau, nhất thời không biết phía gia đình rốt cuộc sẽ đối xử với họ thế nào. Tiêu Vĩnh Xuyên đứng bên cạnh nhìn rõ nội dung điện tín, mở miệng hỏi:
"Chẳng lẽ hai người thực sự muốn về Thượng Hải? Nghe nói, phía huyện sắp xếp cho đám thanh niên trí thức cũ chúng ta ngay trong mùa đông xuân này đấy! Lỡ cơ hội, lại chẳng biết đợi đến bao giờ nữa."
Tiêu Vĩnh Xuyên đã cải tà quy chính trong ba bốn năm nay, dáng vẻ cử chỉ nói chuyện đã khác xưa rất nhiều.
Đỗ Kiến Xuân đặt đôi đũa xuống bàn cái "rầm", gật đầu với Kha Bích Chu, như thể công bố một quyết định trọng đại nào đó, trả lời Tiêu Vĩnh Xuyên rằng:
"Về, về Thượng Hải thăm người thân! Ngày mai chúng ta đi luôn."