Mùa đình công dường như đã kéo dài đến mức kiệt quệ. Gần như mọi ngành nghề, lĩnh vực và công việc có thể gây ra sự đình trệ đều đã tự thưởng cho mình thứ xa xỉ đó. Cuộc nổi dậy cuối cùng và kém thành công nhất là vụ đình công của nhân viên Liên minh Vườn thú Thế giới, những người — trong lúc chờ giải quyết một số yêu cầu — đã từ chối chăm sóc thêm cho lũ thú được giao phó hoặc cho phép bất kỳ người giữ thú nào khác thay thế vị trí của họ. Trong trường hợp này, lời đe dọa từ ban quản lý Vườn thú rằng nếu những người giữ thú “bỏ việc”, lũ thú cũng sẽ được thả ra, đã làm trầm trọng thêm và đẩy nhanh cuộc khủng hoảng. Viễn cảnh nhãn tiền về những loài thú ăn thịt lớn, chưa kể đến tê giác và bò rừng bizon, đi lang thang tự do và đói lả giữa lòng London, không phải là điều cho phép kéo dài các cuộc họp bàn. Chính phủ đương quyền, do có xu hướng chậm chân hơn diễn biến sự kiện nên đã bị chế giễu là Chính phủ buổi chiều, buộc phải can thiệp một cách nhanh chóng và quả quyết. Một lực lượng hùng hậu gồm các thủy thủ hải quân đã được phái đến Regent’s Park để tiếp quản các nhiệm vụ tạm thời bị bỏ quên của những người đình công.

Thủy thủ được chọn thay vì lực lượng lục quân, một phần vì truyền thống sẵn sàng đi bất cứ đâu và làm bất cứ điều gì của Hải quân Anh, một phần vì những người lính thủy bình thường vốn đã quen thuộc với khỉ, vẹt và các loài động vật nhiệt đới khác, nhưng chủ yếu là theo lời thỉnh cầu khẩn thiết của Bộ trưởng Bộ Hải quân, người đang khao khát có cơ hội thực hiện một hành động phục vụ công chúng kín đáo nào đó trong phạm vi thẩm quyền của bộ mình.

“Nếu hắn khăng khăng tự tay cho con báo con ăn, bất chấp mong muốn của con mẹ, thì miền Bắc có thể sẽ phải tổ chức một cuộc bầu cử phụ nữa đấy,” một đồng nghiệp của ông nói, với giọng điệu đầy hy vọng. “Bầu cử phụ lúc này không phải là điều gì đáng mong đợi lắm, nhưng chúng ta không thể ích kỷ được.”

Thực tế là cuộc đình công đã tự sụp đổ một cách hòa bình mà không cần bất kỳ sự can thiệp nào từ bên ngoài. Phần lớn những người giữ thú đã trở nên quá gắn bó với những con vật dưới quyền chăm sóc đến mức họ tự nguyện quay lại làm việc.

Và rồi quốc gia cùng các tờ báo lại quay về với những điều tươi đẹp hơn với một cảm giác nhẹ nhõm. Dường như một kỷ nguyên mãn nguyện mới sắp sửa mở ra. Tất cả những ai có thể muốn đình công hoặc có thể bị phỉnh phu, ép uổng để phải đình công đều đã đình công cả rồi, dù họ có muốn hay không. Khía cạnh tươi sáng và nhẹ nhàng hơn của cuộc sống giờ đây có thể đòi hỏi chút ít sự chú ý. Và nổi bật giữa các chủ đề khác bất ngờ chiếm lấy vị trí trung tâm chính là vụ kiện ly hôn Falvertoon đang chờ xử lý.

Công tước xứ Falvertoon là một trong những món khai vị con người có tác dụng kích thích sự thèm muốn cảm giác mạnh của công chúng mà không cho họ mấy thứ để gặm nhấm. Ngay từ khi còn là một đứa trẻ, ngài đã tỏ ra thông minh trước tuổi; ngài từng từ chối vị trí chủ bút tờ Anglian Review vào cái tuổi mà hầu hết các cậu bé khác còn đang chật vật với việc từ vựng hóa từ *mensa* (cái bàn), và mặc dù ngài không thể nhận vinh dự là người khơi nguồn phong trào Tương lai chủ nghĩa trong văn học, nhưng những “Thức gửi một người cháu nội tương lai” của ngài, được viết khi mới mười bốn tuổi, đã thu hút được sự chú ý đáng kể. Về sau, sự rực rỡ của ngài ít được thể hiện một cách nổi bật hơn. Trong một cuộc tranh luận tại Thượng viện về các vấn đề ở Morocco — vào thời điểm mà quốc gia ấy, lần thứ bảy trong vòng năm năm, đẩy một nửa châu Âu đến bờ vực chiến tranh — ngài đã chèn thêm câu nói “một chút Moor (người Moor / thêm chút nữa) và nó mới lớn lao làm sao,” nhưng bất chấp sự đón nhận khích lệ dành cho phát ngôn chính trị duy nhất này, ngài chưa bao giờ bị cám dỗ để thể hiện thêm lần nào nữa theo hướng đó. Người ta bắt đầu hiểu ra rằng ngài không có ý định bổ sung cho những dinh cơ thành thị và điền trang đồng quê của mình bằng cách sống quá phô trương trước mắt công chúng.

Và rồi tin tức bất ngờ về vụ kiện ly hôn sắp diễn ra đã ập đến. Lại là một vụ ly hôn chấn động như thế! Có những đơn kiện chéo, cáo buộc và phản cáo buộc, những lời buộc tội tàn nhẫn và bỏ rơi, tóm lại là mọi thứ cần thiết để biến vụ án trở thành một trong những vụ phức tạp và giật gân nhất thuộc thể loại này. Số lượng nhân vật nổi tiếng liên quan hoặc được triệu tập làm chứng không chỉ bao gồm cả hai đảng phái chính trị trong vương quốc và một số thống đốc thuộc địa, mà còn gồm cả một phái đoàn ngoại kiều đến từ Pháp, Hungary, Hợp chủng quốc Hoa Kỳ và Đại công quốc Baden. Ngành khách sạn hạng sang bắt đầu phải căng mình chịu đựng áp lực. “Nó sẽ giống hệt như lễ hội Durbar mà không có voi vậy,” một quý cô nhiệt tình thốt lên — người mà, nói cho công bằng, chưa từng tận mắt thấy lễ hội Durbar bao giờ. Tâm lý chung là sự biết ơn vì làn sóng đình công cuối cùng đã được giải quyết ổn thỏa trước ngày xét xử vụ án lớn.

Như một sự phản ứng lại giai đoạn ảm đạm và tranh chấp lao động vừa qua, các cơ quan cung cấp và dàn dựng các vụ giật gân đã dốc toàn lực để thể hiện màn trình diễn xuất sắc nhất của họ trong dịp trọng đại này. Những người từng tạo dựng tên tuổi qua các bài viết mô tả đặc biệt đã được huy động từ những góc khuất xa xôi của châu Âu và bên kia Đại Tây Dương để làm phong phú thêm những bản ghi chép in ấn hàng ngày về vụ án; một họa sĩ ngôn từ chuyên môn miêu tả cách các nhân chứng tái mặt khi bị luật sư đối chất chéo đã được gọi gấp về từ một phiên tòa xét xử án mạng nổi tiếng và kéo dài ở Sicily — nơi mà tài năng của ông thực ra đang bị lãng phí một cách uổng phí. Các họa sĩ ký họa nhanh và chuyên gia sử dụng máy ảnh kodak được thuê với mức lương hậu hĩnh, và các phóng viên chuyên về thời trang rất được săn đón. Một hãng thiết kế trang phục ở Paris đầy táo bạo đã tặng nữ Công tước bị đơn ba bộ trang phục độc quyền, để được mặc, ghi nhận, tìm hiểu và đưa tin rầm rộ tại các thời điểm quan trọng khác nhau của phiên tòa; còn đối với các đại lý điện ảnh, sự chăm chỉ và kiên trì của họ là không biết mệt mỏi. Các thước phim tái hiện cảnh Công tước nói lời tạm biệt với chú chim hoàng yến yêu quý vào đêm trước phiên tòa đã sẵn sàng từ nhiều tuần trước khi sự kiện diễn ra; các thước phim khác miêu tả nữ Công tước đang có những cuộc tham vấn tưởng tượng với các luật sư hư cấu hoặc dùng bữa nhẹ bằng những chiếc bánh mì kẹp chay được quảng cáo đặc biệt trong khoảng thời gian nghỉ trưa giả định. Xét về mặt tầm nhìn và sự táo bạo của con người, không có gì là thiếu để làm nên thành công cho phiên tòa.

Hai ngày trước khi vụ án chính thức được đưa ra xét xử, phóng viên thường trú của một tập đoàn truyền thông lớn đã có một buổi phỏng vấn với vị Công tước nhằm thu lượm những thông tin cuối cùng liên quan đến các sắp xếp cá nhân của Ngài Công tước trong suốt phiên tòa.

“Tôi cho rằng mình có thể nói đây sẽ là một trong những vụ việc lớn nhất thuộc loại này trong suốt cuộc đời của một thế hệ,” phóng viên mở đầu như một lời biện minh cho sự săm soi tỉ mỉ đến từng chi tiết mà anh ta sắp sửa tiến hành.

“Tôi cho là vậy — nếu nó thực sự diễn ra,” vị Công tước đáp một cách uể oải.

“Nếu ạ?” phóng viên gặng hỏi, với giọng điệu nửa như tiếng thở dốc, nửa như tiếng hét.

“Nữ Công tước và tôi đều đang cân nhắc chuyện đình công,” vị Công tước nói.

“Đình công!”

Từ ngữ đầy tai họa ấy vang lên với tất cả sự quen thuộc đầy ghê rợn vốn có của nó. Sẽ không có hồi kết cho sự lặp lại này sao?

“Ý ngài là,” phóng viên ngập ngừng, “ngài đang dự tính cùng nhau rút lại các cáo buộc ư?”

“Chính xác,” vị Công tước đáp.

“Nhưng hãy nghĩ đến những sự chuẩn bị đã được thực hiện, những bài viết chuyên đề, các thước phim điện ảnh, việc phục vụ ăn uống cho các nhân chứng nước ngoài danh tiếng, những câu trò đùa đã được chuẩn bị sẵn trên sân khấu ca nhạc; hãy nghĩ đến tất cả số tiền đã đổ vào đó—”

“Chính xác,” vị Công tước lạnh lùng nói, “Nữ Công tước và tôi đã nhận ra rằng chính chúng tôi mới là những kẻ cung cấp nguyên liệu để xây dựng nên ngành công nghiệp tầm vóc và lan rộng này. Rất nhiều việc làm sẽ được tạo ra và những khoản lợi nhuận khổng lồ sẽ thu về trong suốt thời gian diễn ra vụ án, còn chúng ta — những kẻ phải gánh chịu mọi áp lực và căng thẳng — sẽ nhận lại được cái gì? Một tai tiếng không mấy hay ho và đặc quyền phải trả những khoản phí pháp lý nặng nề bất kể phán quyết nghiêng về bên nào. Do đó chúng tôi quyết định đình công. Chúng tôi không muốn làm hòa; chúng tôi hoàn toàn nhận thức được rằng đây là một bước đi nghiêm túc, nhưng trừ khi chúng tôi nhận được sự đền bù hợp lý từ dòng chảy khổng lồ của sự giàu có và ngành công nghiệp mà chính chúng tôi đã khơi nguồn, chúng tôi có ý định bước ra khỏi tòa án và ở lại ngoài đó luôn. Chào buổi chiều.”

Tin tức về cuộc đình công mới nhất này đã gieo rắc sự hoang mang toàn tập. Sự bất kham của nó đối với các phương pháp thuyết phục thông thường khiến nó trở nên vô cùng đáng sợ. Nếu Công tước và Nữ Công tước cứ khăng khăng đòi làm hòa thì Chính phủ khó lòng mà can thiệp được. Công luận dưới hình thức tẩy chay xã hội có thể được áp dụng đối với họ, nhưng đó là giới hạn cuối cùng của các biện pháp cưỡng chế. Không còn cách nào khác ngoài việc tổ chức một hội nghị, với quyền hạn đưa ra các điều kiện hào phóng. Quả thực, một số nhân chứng nước ngoài đã rời đi và những người khác đã gửi điện tín hủy đặt phòng khách sạn của họ.

Cuộc hội nghị, kéo dài, đầy khó chịu và đôi khi gay gắt, cuối cùng cũng thành công trong việc dàn xếp để nối lại các thủ tục tố tụng, nhưng đó lại là một chiến thắng vô ích. Vị Công tước, với một chút tính chất thông minh trước tuổi thuở hàn, đã qua đời vì suy nhược tuổi già trước thời hạn đúng hai tuần trước ngày định sẵn cho phiên tòa mới.