Bông tu-líp đen

Bông Tu-líp Đen

Lượt đọc: 38 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 1
Một Dân Tộc Biết Ơn

❊ ❊ ❊

Vào ngày 20 tháng 8 năm 1672, thành phố La Haye vốn dĩ luôn nhộn nhịp, ngăn nắp và tươm tắp đến mức người ta dễ tưởng ngày nào cũng là Chủ nhật, với những công viên rợp bóng cây, những hàng cây cao vươn mình che phủ các tòa nhà mang phong cách Gothic, với những kênh đào như những chiếc gương lớn phản chiếu các ngọn tháp chuông và những mái vòm mang hơi hướng Đông phương — thành phố La Haye, thủ phủ của Bảy Tỉnh Liên Hà, đang căng phồng ở mọi ngóc ngách bởi dòng người đen nghịt và đỏ rực gồm những công dân đang hối hả, thở hổn hển và bồn chồn; tay giắt dao bên hông, vai vác súng hỏa mai hoặc tay cầm gậy, họ đang chen chúc kéo về phía Buytenhof, một nhà tù đáng sợ mà những ô cửa sổ có chấn song sắt nay vẫn còn đó, nơi Cornelius de Witt — em trai của Tổng Pensionary xứ Holland — đang bị giam giữ theo cáo trạng mưu sát do tên bác sĩ Tyckelaer đệ trình.

Nếu lịch sử của thời đại ấy, đặc biệt là của năm mà câu chuyện của chúng ta mở đầu ở chính giữa, không gắn bó khăng khăng với hai cái tên vừa được nhắc đến, thì những trang giải thích ngắn gọn mà chúng ta sắp thêm vào có lẽ sẽ trở nên hoàn toàn thừa thãi; nhưng ngay từ đầu, chúng ta xin báo trước với độc giả — người bạn cũ mà ta vẫn thường hứa hẹn đem lại niềm vui ngay từ trang đầu tiên và luôn cố gắng giữ lời hết sức có thể — rằng phần giải thích này là vô cùng không thể thiếu, không chỉ để hiểu đúng câu chuyện của chúng ta mà còn để hiểu rõ chính sự kiện lớn làm nền tảng cho nó.

Cornelius de Witt, Ruart de Pulten — tức là quan quản lý đê điều, cựu thị trưởng Dordrecht, quê hương ông, đồng thời là thành viên Hội đồng Tỉnh xứ Holland — năm ấy đã bốn mươi chín tuổi, khi người dân Hà Lan, vốn đã chán ngấy nền Cộng hòa theo cách hiểu của John de Witt, Tổng Pensionary xứ Holland, bỗng nhiên nảy sinh một thứ tình cảm mãnh liệt đối với chế độ Thống đốc (Stadtholderate), vốn từng bị bãi bỏ vĩnh viễn ở Holland bằng "Sắc lệnh vĩnh viễn" (Perpetual Edict) do chính John de Witt ép các Tỉnh Liên Hà phải ký nhận.

Vì công luận trong những bước thăng trầm kỳ quặc của mình hiếm khi nào không đồng hóa một nguyên tắc với một con người, nên người dân đã nhìn thấy hiện thân của nền Cộng hòa qua hai bóng hình nghiêm nghị của anh em nhà De Witt, những con người mang cốt cách La Mã của xứ Holland, khinh bỉ việc nịnh bợ thị hiếu của đám đông và gắn kết bản thân bằng sự trung thành bất khuất với tự do không phóng túng, với thịnh vượng không lãng phí xa hoa; mặt khác, chế độ Thống đốc lại gợi lên trong tâm trí quần chúng hình ảnh trầm ngâm và suy tư của vị hoàng thân trẻ tuổi William xứ Orange.

Anh em nhà De Witt từng lấy lòng Louis XIV, vị quân chủ có ảnh hưởng đạo đức bao trùm cả châu Âu và có sức mạnh vật chất từng khiến Hà Lan phải nếm mùi qua chiến dịch thần kỳ bên bờ sông Rhine — chiến dịch chỉ trong vòng ba tháng đã quật ngã toàn bộ sức mạnh của các Tỉnh Liên Hà.

Louis XIV từ lâu đã là kẻ thù của người Hà Lan, những kẻ từng lăng mạ hoặc chế nhạo ông thỏa thích, dẫu phải thừa nhận rằng họ thường dùng những người tào lưu Pháp làm cái loa phát ngôn cho sự cay độc của mình. Niềm tự hào dân tộc của họ đã tôn vinh ông như một Mithridates của nền Cộng hòa. Do đó, anh em nhà De Witt phải vật lộn với một khó khăn kép: vừa chống lại sức ỳ của sự ác cảm quốc gia, vừa chống lại cảm giác mệt mỏi vốn là bản tính của mọi dân tộc bại trận khi họ ôm ấp hy vọng rằng một thủ lĩnh mới sẽ có thể cứu họ khỏi cảnh lụi tàn và nhục nhã.

Vị thủ lĩnh mới ấy, kẻ đang sẵn sàng bước lên vũ khí chính trị và đọ sức với Louis XIV — mặc cho tương lai của Đại đế Louis có vẻ khổng lồ đến đâu — chính là William, Hoàng tử xứ Orange, con trai của William II và là cháu ngoại của vua Charles I nước Anh (thông qua người mẹ là Henrietta Stuart). Chúng ta đã nhắc đến hoàng tử trước đó như là nhân vật mà người dân đang ngóng chờ để khôi phục lại chức vụ Thống đốc.

Vào năm 1672, chàng thanh niên này mới tròn hai tuổi. John de Witt, người thầy dạy dỗ ông, đã nuôi nấng ông với mong muốn biến ông thành một công dân tốt. Yêu đất nước hơn cả học trò của mình, người thầy đã dùng Sắc lệnh vĩnh viễn để dập tắt niềm hy vọng mà vị hoàng tử trẻ có thể nuôi dưỡng về một ngày nào đó sẽ trở thành Thống đốc. Nhưng Chúa thường cười cợt trước sự ngạo mạn của con người, những kẻ muốn nâng lên hay quật ngã các thế lực trên mặt đất mà không cần thỉnh ý vị Vua trên trời; và sự thất thường cùng tính khí đồng bóng của người Hà Lan đã kết hợp với nỗi kinh hoàng do Louis XIV gieo rắc để bãi bỏ Sắc lệnh vĩnh viễn, đồng thời khôi phục lại chức vụ Thống đốc để trao cho William xứ Orange — người mà bàn tay của Đấng Quan Phòng đã vạch sẵn những vận mệnh xa hơn trên bản đồ ẩn giấu của tương lai.

Tổng Pensionary đã cúi đầu trước ý muốn của đồng bào mình; tuy nhiên, Cornelius de Witt thì bướng bỉnh hơn, và bất chấp mọi lời đe dọa giết chóc từ đám đông cuồng tín theo phái Orange đang vây hãm ông tại ngôi nhà ở Dordrecht, ông vẫn kiên quyết từ chối ký vào bản đạo luật khôi phục chức vụ Thống đốc. Chỉ đến khi bị lay động bởi những giọt nước mắt và lời van xin của người vợ, ông mới miễn cưỡng tuân theo, nhưng lại ghi thêm vào chữ ký của mình hai chữ cái V.C. (Vi Coactus) nhằm thông báo rằng ông chỉ chịu khuất phục trước vũ lực mà thôi.

Việc ông thoát khỏi cái chết đã được trù định sẵn cho mình vào ngày hôm đó quả là một phép màu thực sự.

John de Witt chẳng nhận được chút lợi lộc nào từ sự tuân thủ nhanh chóng của mình đối với nguyện vọng của đồng bào. Chỉ vài ngày sau, một âm mưu ám sát nhắm vào ông đã diễn ra, khiến ông bị thương nặng dẫu chưa đến mức nguy hiểm tính mạng.

Điều này hoàn toàn đi ngược lại với mưu đồ của phe phái Orange. Do sự tồn tại của hai anh em là vật cản đường thường trực cho kế hoạch của chúng, chúng bèn thay đổi chiến thuật và mưu toan dùng sự vu khống để đạt được những gì mà lưỡi dao găm không thể làm được.

Thật hiếm hoi làm sao khi đúng vào thời khắc cần thiết lại xuất hiện một vĩ nhân đứng đầu việc thực hiện những hoài bão lớn lao và cao cả; và chính vì lý do đó, khi sự trùng hợp ngẫu nhiên mang tính thiên định ấy thực sự xảy ra, lịch sử luôn nhanh chóng ghi lại tên tuổi của người được chọn và tung hô anh ta trước sự ngưỡng mộ của hậu thế. Nhưng khi Satan nhúng tay vào các công việc của con người để gieo rắc bóng tối lên một số phận hạnh phúc nào đó hoặc để lật đổ một vương quốc, thì hiếm khi hắn lại không tìm thấy bên cạnh mình một thứ công cụ khốn nạn nào đó — kẻ mà hắn chỉ cần thì thầm vài lời vào tai là đủ để sai khiến hắn bắt tay ngay vào việc.

Cái công cụ khốn kiếp đang sẵn có để làm tay sai cho âm mưu đê hèn này chính là một kẻ tên là Tyckelaer mà chúng ta đã nhắc tới từ trước, làm nghề bác sĩ.

Hắn đã đệ đơn tố cáo Cornelius de Witt, nêu rõ rằng vị quan quản lý đê điều ấy — người mà qua các chữ ký thêm vào đã cho thấy sự phẫn nộ trước việc bãi bỏ Sắc lệnh vĩnh viễn — vì căm thù William xứ Orange nên đã thuê một sát thủ để giải thoát nền Cộng hòa mới khỏi vị Thống đốc mới của nó; và chính Tyckelaer là kẻ đã được chọn cho nhiệm vụ đó; thế nhưng, vì quá kinh hãi trước ý nghĩ trần trụi về hành động mà hắn được yêu cầu thực hiện, hắn đã thà vạch trần tội ác còn hơn là nhúng tay phạm tội.

Lời tố giác này quả thực rất thích hợp để thổi bùng lên một ngọn lửa phẫn nộ dữ dội trong phe phái Orange. Tổng chưởng lý đã ra lệnh bắt giữ Cornelius de Witt vào ngày 16 tháng 8 năm 1672; và người anh em cao quý của John de Witt đã phải trải qua, giống như một tên tội phạm đê hèn nhất, các bước tra tấn chuẩn bị tại một trong những căn phòng của nhà tù thành phố — thứ tra tấn mà qua đó các thẩm phán hy vọng sẽ ép ông phải thú nhận âm mưu chống lại William xứ Orange mà chúng đã gán cho ông.

Nhưng Cornelius không chỉ sở hữu một trí tuệ vĩ đại mà còn có một trái tim kiên cường. Ông thuộc về dòng giống của những vị tử đạo — những kẻ gắn bó khăng khăng với niềm tin chính trị của mình cũng như tổ tiên họ gắn bó với đức tin, những người có thể mỉm cười trước nỗi đau: trong lúc bị kéo giãn trên giá tra tấn, ông vẫn cất giọng vững vàng, đọc đúng nhịp điệu từng dòng trong khổ thơ đầu tiên của bài “Justum ac tenacem” do Horace sáng tác, và hoàn toàn không thú nhận điều gì, khiến cho không chỉ sức lực mà cả sự cuồng tín của những kẻ hành hình cũng phải kiệt quệ.

Mặc dù vậy, các thẩm phán vẫn tha bổng cho Tyckelaer về mọi tội danh; đồng thời tuyên án phế truất Cornelius khỏi mọi chức vụ và tước vị, bắt ông phải chịu mọi chi phí xét nghiệm, và đày vĩnh viễn khỏi lãnh thổ nước cộng hòa.

Bản án này, giáng xuống không chỉ một người vô tội mà còn là một vĩ nhân, quả thực đã xoa dịu phần nào những đam mê của đám đông — những kẻ mà quyền lợi luôn được Cornelius de Witt tận tụy phục vụ; nhưng như chúng ta sẽ sớm thấy, thế vẫn chưa đủ.

Người Athens, những kẻ thực ra đã để lại tiếng tăm khá lẫy lừng về sự vô ơn, trong khía cạnh này vẫn phải nhường bước trước người Hà Lan. Ít nhất thì trong trường hợp của Aristides, họ cũng chỉ dừng lại ở việc lưu đày ông mà thôi.

John de Witt, ngay khi hay tin về cáo trạng nhắm vào em mình, đã từ chức Tổng Pensionary. Ông cũng nhận được một phần thưởng cao quý cho sự tận tụy của mình đối với những lợi ích tốt đẹp nhất của đất nước, khi phải mang theo vào chốn ẩn dật đời tư cả sự thù hận của một bầy kẻ thù lẫn những vết sẹo mới từ các nhát dao của đám sát thủ — đó quá thường xuyên là món quà duy nhất mà những người lương thiện nhận được khi trót phạm tội làm việc vì đất nước và quên đi lợi ích riêng tư của chính mình.

Trong khi đó, William xứ Orange vẫn đang thúc đẩy diễn biến sự việc bằng mọi phương sách nằm trong tầm tay, hồi hộp chờ đợi thời điểm mà quần chúng — những kẻ đang tôn sùng ông — sẽ biến thi thể của hai anh em thành hai bậc thềm để ông bước lên chiếc ghế Thống đốc.

Thế là, vào ngày 20 tháng 8 năm 1672, như chúng ta đã trình bày ở phần đầu chương này, toàn bộ thị trấn đang đổ xô về phía Buytenhof để chứng kiến cảnh Cornelius de Witt rời khỏi nhà tù trong chuyến lưu đày, và để tận mắt xem những dấu vết mà cỗ máy tra tấn đã để lại trên thân hình cao quý của một con người thuộc làu thơ Horace đến thế.

Tuy nhiên, không phải tất cả đám đông ấy đều ùn ùn kéo đến Buytenhof với mục đích ngây thơ là chỉ để thỏa mãn nhãn quan bằng một màn trình diễn; rất nhiều kẻ đến đó để đóng một vai trò tích cực và tự gánh vác lấy một chức năng mà chúng cho rằng đang bị bỏ trống hoặc làm chưa tốt — đó là vai đao phủ.

Quả thực, vẫn có những kẻ khác với ý định ít thù hận hơn. Tất cả những gì chúng quan tâm chỉ là màn kịch, vốn luôn vô cùng hấp dẫn đối với đám đông — thứ bản năng kiêu ngạo được vuốt ve khi chúng được chứng kiến cảnh tượng một kẻ quyền quý bị quật ngã xuống vũng bùn.

“Chẳng phải,” chúng sẽ lẩm bẩm, “cái tên Cornelius de Witt này đã bị tống giam và bầm dập trên giá tra tấn rồi sao? Chẳng phải chúng ta sẽ được nhìn thấy hắn ta tái mét, đầm đìa máu tươi, ngập chìm trong nhục nhã hay sao?” Và đó chẳng phải là một khúcải hoàn ngọt ngào cho các thị dân La Haye — những kẻ có lòng đố kỵ còn vượt qua cả đám đông hạ lưu tầm thường — hay sao; một khúc khải hoàn mà mọi công dân và thị dân lương thiện đều có thể trông đợi được góp mặt?

“Hơn nữa,” các nhà kích động phái Orange lẩn khuất trong đám đông bóng gió — những kẻ hy vọng sẽ giật dây đám đông này như một thứ vũ khí vừa sắc bén vừa nghiền nát — “hơn nữa, từ Buytenhof cho đến cổng thành, chẳng phải sẽ xuất hiện một cơ hội tuyệt vời để ném vài nắm bùn, hay dăm viên đá vào cái mặt Cornelius de Witt này hay sao — kẻ chẳng những miễn cưỡng trao phẩm giá Thống đốc cho Hoàng tử xứ Orange thông qua cái gọi là *vi coactus*, mà còn định ám sát ngài nữa chứ?”

“Bên cạnh đó,” những kẻ thù cay độc của nước Pháp hùa theo, “nếu công việc ở La Haye được thực hiện một cách suôn sẻ và dũng mãnh, chắc chắn Cornelius sẽ không được phép đi lưu đày — nơi hắn sẽ tái lập các âm mưu với Pháp và sống phè phỡn cùng cái tên đểu cá anh hắn là John bằng thứ vàng của Hầu tước de Louvois.”

Với tâm trạng như thế, người ta thường có xu hướng chạy nhiều hơn là đi; đó là lý do vì sao cư dân La Haye lại đang hối hả kéo nhau đến Buytenhof nhanh đến vậy.

Tên Tyckelaer lương thiện, với một trái tim tràn ngập sự thù hằn và ác độc, cùng một tâm trí chẳng có kế hoạch cụ thể nào, lại là một trong những kẻ đi đầu, được phái Orange tung hô khắp nơi như một vị anh hùng của sự liêm khiết, danh dự quốc gia và lòng bác ái Thiên Chúa.

Tên gian ác táo tợn này đã tỉ mỉ thêu dệt, thêm thắt đủ điều bằng tâm địa đê hèn và trí tưởng tượng côn đồ của hắn về những nỗ lực mà hắn bịa ra là Cornelius de Witt đã dùng để mua chuộc hắn; những khoản tiền hứa hẹn, và tất cả những mưu chước ma quỷ được lên kế hoạch từ trước nhằm dọn đường cho Tyckelaer vượt qua mọi khó khăn trên con đường phạm tội giết người.

Và từng lời trong bài diễn văn của hắn, được đám đông háo hức lắng nghe, đã khơi dậy những tiếng hò reo cuồng nhiệt dành cho Hoàng tử xứ Orange, đồng thời kéo theo những tiếng gầm gừ cùng lời nguyền rủa đầy giận dữ mù quáng hướng về anh em nhà De Witt.

Đám đông thậm chí bắt đầu trút cơn thịnh nộ bằng cách chửi rủa những vị thẩm phán bất lương, những kẻ đã để cho một tên tội phạm đáng ghét như tên ác ôn Cornelius thoát thân quá nhẹ nhàng.

Vài kẻ kích động thì thầm: “Hắn sẽ trốn mất thôi, hắn sẽ thoát khỏi chúng ta cho mà xem!”

Những kẻ khác đáp lời: “Có một con tàu đang đợi hắn ở Schevening, một chiếc thuyền của Pháp. Tyckelaer đã nhìn thấy nó rồi.”

“Tyckelaer lương thiện! Hoan hô Tyckelaer!” đám đông đồng thanh gào thét.

“Và đừng quên,” một giọng nói từ giữa đám đông vang lên, “rằng cùng lúc với Cornelius, thì người anh em John của hắn — một tên phản tặc đồi bại chẳng kém gì hắn — cũng sẽ tẩu thoát theo.”

“Và hai tên đểu cá đó sẽ sang Pháp để ăn chơi trác táng bằng tiền của chúng ta, bằng tiền đóng tàu, làm kho vũ khí và xưởng đóng tàu của chúng ta — những thứ mà chúng đã bán cho Louis XIV.”

“Thế thì, đừng để bọn chúng đi!” một tên ái quốc đã nhanh chân vượt lên trước đưa ra lời khuyên.

“Tiến lên nhà tù, xông vào nhà tù thôi!” đám đông đồng thanh hưởng ứng.

Giữa những tiếng hò hét ấy, người dân càng chạy nhanh hơn, họ lên cò súng hỏa mai, vung vẩy rìu rựa và ném những ánh mắt đầy chết chóc cùng thách thức về mọi hướng.

Tuy nhiên, chưa có hành vi bạo lực nào thực sự xảy ra; và hàng kỵ binh đang canh gác các lối vào Buytenhof vẫn giữ vẻ điềm tĩnh, bất động, im lặng, mang lại cảm giác đe dọa lớn hơn nhiều nhờ sự dửng dưng ấy so với toàn bộ đám đông thị dân với đầy rẫy tiếng hò hét, sự náo động và những lời đe dọa. Quả thực, những người lính trên lưng ngựa đứng sừng sững như những bức tượng dưới ánh mắt của người chỉ huy họ — Đại úy Tilly, đội trưởng lực lượng kỵ binh La Haye — người đang tuốt gươm nhưng cúi thấp mũi kiếm xuống, song song với quai yên ngựa của mình.

Đội quân này, tuyến phòng thủ duy nhất của nhà tù, bằng thái độ kiên quyết của họ đã trấn áp không chỉ đám đông hỗn loạn bạo động mà cả phân đội cận vệ thị dân — những kẻ được bố trí đối diện Buytenhof để hỗ trợ binh lính duy trì trật tự nhưng lại châm ngòi cho kẻ bạo loạn bằng việc hô vang những khẩu hiệu nổi loạn:—

“Hoan hô Orange! Đả đảo lũ phản quốc!”

Sự hiện diện của Tilly và các kỵ binh của ông thực sự đã tạo ra một sự kiềm chế lành mạnh đối với đám chiến binh thị dân này; nhưng dần dần, chính những tiếng hô của họ lại làm họ nổi giận hơn, và vì không thể hiểu nổi làm thế nào mà một người có thể dũng cảm nếu không thể hiện nó bằng tiếng gót chân hay tiếng gào thét, họ quy sự im lặng của đám lính long-ki (dragoon) là do hèn nhát, và tiến thêm một bước về phía nhà tù, lôi theo cả đám đông hỗn tạp bám sát phía sau.

Đúng lúc ấy, Bá tước Tilly một mình phóng ngựa tiến ra phía họ, chỉ khẽ nhấc thanh gươm lên và cau mày khi cất lời:—

“Nào, các vị cận vệ thị dân, các ông tiến lên làm gì và muốn gì vậy?”

Lũ thị dân lắc lắc những khẩu súng hỏa mai và lặp lại câu khẩu hiệu của chúng:—

“Hoan hô Orange! Chết cho lũ phản quốc!”

“‘Hoan hô Orange!’ thế thì tốt thôi!” Tilly đáp lại, “dẫu cho cá nhân tôi quả thực thích những khuôn mặt vui vẻ hơn là những nét mặt u ám. ‘Chết cho lũ phản quốc!’ các ông muốn hô bao nhiêu cũng được, miễn là chỉ bày tỏ nguyện vọng qua tiếng hô. Nhưng còn việc ra tay tước đoạt mạng sống của họ cho ra ngô ra khoai, tôi có mặt ở đây là để ngăn chặn điều đó, và tôi sẽ ngăn chặn cho bằng được.”

Rồi quay ngoắt lại phía người của mình, ông phát lệnh:—

“Hỡi các binh sĩ, chuẩn bị!”

Đám kỵ binh tuân lệnh với một sự chuẩn xác lập tức khiến lực lượng cận vệ thị dân và đám đông phải lùi lại trong sự hỗn loạn đến mức khiến sĩ quan kỵ binh phải mỉm cười.

“Khoan đã!” ông hô lớn với cái giọng giễu cợt vốn có của những kẻ sống nghề binh nghiệp; “bình tĩnh nào các ngài, binh sĩ của tôi sẽ không bắn một phát súng nào đâu; nhưng mặt khác, các ngài cũng đừng hòng tiến thêm một bước nào về phía nhà tù.”

“Và ngài có biết rằng chúng tôi có súng hỏa mai không, hử?” viên chỉ huy đội cận vệ thị dân gầm lên.

“Tôi buộc phải biết chứ, chà, các ngài đã giương chúng lên chói lọi trước mắt tôi cơ mà; nhưng tôi cũng xin lưu ý các ngài rằng phía chúng tôi có súng lục, loại súng có tầm sát thương tuyệt vời trong khoảng cách năm mươi thước, trong khi các ngài chỉ cách chúng tôi có hai mươi lăm thước thôi đấy.”

“Chết cho lũ phản quốc!” những thị dân đang căm phẫn gào lên.

“Mặc kệ các ngài,” viên sĩ quan càu nhàu, “lúc nào các ngài cũng chỉ gào đi gào lại một câu nói ấy. Thật là phát chán.”

Nói đoạn, ông trở lại vị trí ở đầu đội ngũ của mình, trong khi sự náo động quanh khu vực Buytenhof mỗi lúc một dữ dội hơn.

Thế nhưng, đám đông đang sục sôi giận dữ ấy lại chẳng hề hay biết rằng, ngay đúng thời điểm chúng đang đánh hơi lùng sục một trong số những nạn nhân của mình thì người kia, như thể đang hối hả chạy đến với định mệnh, lại đi lướt qua phía sau các nhóm người và đám lính long-ki — ở khoảng cách chưa đầy một trăm thước — để bước vào Buytenhof.

Quả thực, John de Witt đã bước xuống khỏi chiếc xe ngựa cùng tên đầy tớ của mình và thản nhiên băng qua khoảng sân của nhà tù.

Cất tiếng gọi tên gã canh ngục — người vốn đã nhẵn mặt ông — ông nói:—

“Chào buổi sáng, Gryphus; ta đến để đón em trai ta, kẻ như ngươi đã biết, bị kết án lưu đày, và đưa nó rời khỏi thành phố.”

Nghe vậy, tên ngục tốt — một kẻ trông như con gấu được huấn luyện chuyên đóng mở cổng nhà tù — liền cúi chào và cho phép ông bước vào bên trong tòa nhà, nơi những cánh cửa ngay lập tức được khép lại.

Đi thêm chừng mười bước chân, John de Witt chạm mặt một thiếu nữ xinh đẹp chừng mười bảy, mười tám tuổi, mặc trang phục truyền thống của phụ nữ xứ Frisia. Cô bé khẽ nhún gối chào ông với vẻ e thẹn vô cùng đáng yêu. Đưa tay nâng cằm cô bé lên, ông cất lời:—

“Chào buổi sáng, Rosa ngoan ngoãn và xinh đẹp của ta; em tôi dạo này thế nào rồi?”

“Ôi, Mynheer John!” cô thiếu nữ đáp, “cháu không sợ những tổn hại đã giáng xuống ông ấy nữa đâu. Mọi chuyện đó qua hết rồi ạ.”

“Nhưng thế thì cháu sợ điều gì?”

“Cháu sợ những tổn hại mà họ sắp sửa giáng lên người ông ấy cơ.”

“À, đúng rồi,” De Witt nói, “ý cháu là muốn nhắc đến đám đông ở bên dưới kia phải không?”

“Ngài có nghe thấy tiếng họ không ạ?”

“Họ quả thực đang ở trong trạng thái kích động mạnh; nhưng có lẽ khi nhìn thấy chúng ta, họ sẽ bình tĩnh lại đôi chút, vì chúng ta chưa từng làm gì họ ngoài những điều tốt đẹp.”

“Đáng tiếc thay, đó lại không phải là lý do, ngoại trừ việc nó dẫn đến điều ngược lại,” cô gái lẩm bẩm khi rụt người lùi lại theo một ra hiệu dứt khoát từ người cha.

“Thật vậy đấy cháu ạ, những gì cháu vừa nói mới thật đúng làm sao.”

Rồi tiếp tục sải bước, ông tự nhủ thầm:—

“Đây là một thiếu nữ rất có thể không biết chữ, hậu quả là chưa từng đọc qua bất kỳ trang sách nào, thế mà chỉ bằng một câu nói, con bé vừa phơi bày toàn bộ lịch sử của nhân loại.”

Và với vẻ điềm tĩnh quen thuộc nhưng mang nhiều nét u sầu hơn so với lúc mới đặt chân vào nhà tù, vị Tổng Pensionary tiến thẳng về phía buồng giam của người em trai.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 22 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.