Mùa xuân khải hoàn với một dáng vẻ kiêu hãnh trong công viên Avellino, nơi những lối đi rải sỏi trắng xóa dưới ánh trăng đang lên cao, hóa thành những gam màu tím mờ ảo trong bóng râm. Tán lá sẫm màu của cây thủy tùng, cây hoàng dương và cây sồi kermes tương phản lạ kỳ với sắc cỏ non nhạt màu, trải dài theo những bậc thềm ánh lên sắc ngọc lục bảo xuống tận mặt hồ lấp lánh qua kẽ lá.
Đó là một chốn bồng lai tiên cảnh, chỉ thua kém những khu vườn ở Castel Fiorentino với các bậc thềm rộng rãi, những bậc đá cẩm thạch sáng ngời nơi loài công kiêu hãnh sải bước. Ở một đầu công viên, một đài phun nước tung những tia nước bạc từ một khóm trúc đào rối rậm. Những ngôi nhà vọng cảnh và tượng bằng đá cẩm thạch lấp xấp ẩn hiện trong ánh hoàng hôn xanh thẳm của những lùm cây. Xung quanh là sự bùng nổ hoang dã của những bụi cây rậm rạp: những loài hoa kỳ lạ của màn đêm, tỏa hương ngào ngạt nặng trĩu trong không khí. Dây tầm gửi bám và leo dọc theo các kẽ hở của những bức tường xám; hoa hồng đỏ rực như một dòng thác hương thơm tuôn chảy trên thân hình sờn gió của các vị thần và thần rừng. Ở trung tâm của một lùm cây sồi sẫm, một hồ nước được viền đá cẩm thạch lặng lẽ ngắm nhìn bầu trời, với những con thiên nga trắng bồng bềnh tựa chiêm bao trên tấm gương phản chiếu sắc đen và bạc.

Bóng tối dần buông; vầng trăng vàng treo lơ lửng thấp thoáng nơi chân trời, ngập tràn khu vườn thứ ánh sáng ma quái nhợt nhạt. Mặt hồ phẳng lặng tựa một vũng bạc nằm giữa viền cây đen thẫm. Những đóa hoa ban đêm tỏa hương ngào ngạt ngái ngủ, làm nặng trĩu bầu không khí mùa hè tĩnh lặng.
Từ trong lớp bóng tối nhung lụa ấy, một người phụ nữ bước ra với đôi mắt huyền sẫm, đôi môi đỏ mọng và những món trang sức lấp lánh giữa các nếp áo thơm ngát. Chậm rãi như một bóng ma, nàng bước qua lùm cây hướng về ngôi đền Pomona được bao quanh bởi dây tầm gửi bên hồ viền đá cẩm thạch.
Francesco, người đã chờ đợi từ lâu với trái tim thắt lại ở cổ họng, đứng dậy với một tiếng thở phào nhẹ nhõm hòa lẫn nỗi sợ hãi tột cùng. Liệu nàng có thấu hiểu? Liệu nàng có nắm bắt được sự to lớn của sự hy sinh mà anh buộc phải dâng lên bàn thờ của bổn phận và sự vâng lời? Liệu nàng có đoán trước, có đọc được nỗi đau đớn tột cùng đang xé nát trái tim và tâm hồn anh khi nghĩ đến cuộc chia ly — một cuộc chia ly vĩnh viễn, cho đến muôn đời muôn thuở? Bởi vì chẳng bao giờ, dẫu cho tình cờ đường đời họ có giao nhau một lần nữa, giữa họ có thể tồn tại điều gì khác ngoài một ánh nhìn; đôi môi họ phải câm lặng mãi mãi và tiếng lòng của họ phải chìm vào tĩnh lặng.
Số phận đã định đoạt như vậy.
Bị trói buộc tay chân, anh đã bị bán để đi đến sự sụp đổ của chính mình, đến tận cùng số phận bi thảm của mình.
Một tiếng thì thầm yếu ớt gọi tên anh. Hai bàn tay trắng ngần vươn về phía anh.
Anh đứng dậy, bước đi lảo đảo, và khoảnh khắc tiếp theo thấy họ ôm chặt lấy nhau.
"Người yêu dấu của em! Của riêng em! Em đã sợ rằng mình quá bạo dạn với tình cảm dành cho anh!"
Và hết lần này đến lần khác, anh hôn lên đôi môi, đôi mắt nàng và mái tóc óng ả huyền sẫm của nàng.
"Anh yêu em!" nàng thì thầm, vòng tay ôm lấy cổ anh, đôi mắt như phù thủy đắm chìm trong tình yêu và sự ngưỡng mộ rạng ngời từ đôi mắt anh. "Kể từ đêm qua, em có cảm giác như chúng ta đã xa cách nhau cả mấy tháng trời!"
Một nỗi đau âm ỉ, không thể chịu nổi siết chặt lấy trái tim anh.
Trong giây lát, anh nhắm mắt lại, rồi vòng tay ôm lấy nàng, Francesco dẫn nàng đến một bậc thềm khuất nơi thảm cỏ nhung tắm đẫm ánh bạc xanh ngắt, trong khi ở phía xa bên dưới, uốn lượn hơi chếch về phía đông, là dải lụa lấp lánh của sông Volturno, gợn sóng nhẹ nhàng xuyên qua đêm hương thơm vào bóng tối ngọc lục bảo của khu rừng đang ngủ say.
Xung quanh hai người bao trùm một sự tĩnh lặng tựa chiêm bao.
Thật dễ hiểu khi cả hai đều không nỡ phá vỡ câu thần chú ấy! Francesco, với tâm trạng nặng trĩu, ngắm nhìn khung cảnh quen thuộc, không dám suy nghĩ, chỉ đứng lặng lẽ bên cạnh người mà hơi thở mong manh đang lay động bông hồng trên ngực áo anh như một nàng tiên.
Ilaria cũng im lặng, ngạc nhiên, hy vọng, sợ hãi, chờ đợi anh cất lời.
Một làn gió nhẹ thoảng qua những cành cây bách và mộc lan. Và từ nơi xa xăm, tựa như từ một thế giới khác, âm thanh mờ ảo của những tiếng chuông tu viện văng vẳng bay qua sự tĩnh lặng đầy đam mê của đêm phương nam.
Một khao khát mãnh liệt bất chợt bùng lên trong tim anh.
Để xua tan nó, anh phải cất lời. Thế nhưng, dù cố gắng cách mấy, anh cũng không thể thốt nên lời. Đôi môi anh từ chối thốt ra câu chữ và một bàn tay lạnh giá như băng dường như đang bóp nghẹt trái tim anh.
Đột nhiên quay người lại, anh nâng gương mặt ngọt ngào ấy vào lòng bàn tay, giữ lấy trong chốc lát, và nhìn vào mắt nàng với một cơn đói khát cuồng dại, một khao khát ngây ngất đến mức nàng cũng bị cuốn vào bùa mê của khoảnh khắc ấy. Hơi thở nàng đứt quãng; đôi môi khẽ hé mở đầy khao khát; nàng bắt đầu ngả người về phía anh, và cuối cùng anh vòng tay ôm lấy nàng, kéo sát mái đầu thân yêu vào ngực mạnh mẽ đến mức, với bản năng của người phụ nữ, nàng đoán ra có điều gì đó ẩn giấu đằng sau tất cả những điều này, và trong khi nàng phó mặc mình cho những âu yếm của anh, nhẹ nhàng đáp lại chúng, những đợt sóng sợ hãi lớn lao tràn ngập trái tim nàng.
Ngước nhìn lên anh, nàng bắt gặp biểu cảm kỳ lạ, cuồng dại trên khuôn mặt anh, một biểu cảm mà nàng đã hai lần chứng kiến kể từ khi anh trở về sau chuyến hải trình bí ẩn, một lần ở vườn hồng, và lần kia trong bữa ăn.
"Francesco," nàng thì thầm với vẻ lo âu ngạc nhiên trong giọng nói, "tại sao anh lại nhìn em như vậy?"
Hoàn toàn sợ hãi trước thái độ của anh, nàng níu lấy tay anh.
Anh nhìn nàng bằng đôi mắt ngơ ngác, nhưng không trả lời ngay lập tức.
"Tại sao anh lại nhìn em như vậy?" nàng lặp lại, nỗi sợ hãi càng tăng thêm trước ánh mắt dữ dội và hơi thở hổn hển của anh. "Nói đi! Có chuyện gì mà anh muốn kể cho em nghe? Mọi người đang xôn xao ở sân trong rồi kìa. Chúng ta chẳng còn mấy thời gian nữa đâu. Và anh — anh đã sẵn sàng khi hiệu lệnh vang lên chưa? Trang phục của anh chẳng phù hợp chút nào cho một chuyến đi dài!"
Trước những lời nói của nàng, anh dần rũ bỏ sự uể oải dường như đang làm tê liệt các giác quan của mình.
Anh thẫn thờ nhìn xuống trang phục của mình.
"Anh quên mất," anh lẩm bẩm, rồi nhận thức ép buộc anh phải lên tiếng, anh hít một hơi thật sâu, và những lời nói tuôn ra đầy mãnh liệt từ đôi môi.
"Ilaria — em có đoán được ý nghĩa của giờ phút này không? Em có đoán được tại sao chúng ta lại ở đây vào lúc này không?"
Nàng ngước nhìn anh đầy vẻ dò hỏi, nhưng không nói gì.
"Chúng ta ở đây," anh lắp bắp, bất lực nhìn vào gương mặt nàng, — "để nói lời từ biệt."
"Từ biệt?" nàng lặp lại với vẻ kinh ngạc. "Chẳng lẽ anh không đi cùng đoàn với chúng ta sao?"
Một cử động lắc đầu phủ nhận theo sau bằng câu nói:
"Anh không đi cùng em."
"Em không hiểu!" nàng nói, giọng đầy ngập ngừng. "Có phải Phó vương —"
"Anh không còn thuộc về triều đình nữa!"
Nàng giật mình. Anh nhìn thấy những cánh hoa hồng phai nhạt trên má nàng.
"Bị sa thải rồi sao?"
Những lời đó cứa vào anh như một nhát roi.
Anh cúi đầu.
"Em sẽ gặp Bá tước Capecé ngay lập tức! Ông ấy sẽ không từ chối một thỉnh cầu từ Ilaria Caselli đâu!"
Nàng đã đứng dậy, như muốn hành động ngay cho khớp với lời nói.
Anh nhẹ nhàng kéo nàng ngồi xuống lại, phớt lờ sự kháng cự và ánh mắt đầy kinh ngạc của nàng.
"Mọi chuyện đã không thể vãn hồi!"
Từ sân lâu đài vọng lại âm thanh của một hồi kèn lệnh.
Cả hai đều không để tâm đến điều đó.
Tuy nhiên, một chút thiếu kiên nhẫn pha lẫn trong lời nói của Ilaria khi nàng quay lại nhìn anh lần nữa.
"Có chuyện gì với anh vậy, Francesco? Anh đang nói những điều khó hiểu đấy. Tại sao anh lại bị sa thải? Tại sao em không thể gặp Phó vương ngay lập tức — trước khi quá muộn?"
"Bởi vì đã quá muộn rồi. Chúng ta chia tay — vĩnh viễn!"
Một sự tái nhợt chết chóc bao trùm lấy nét mặt nàng.
"Em không hiểu!" nàng ngập ngừng thốt lên.
Đầu anh rũ xuống. Anh phải rất khó khăn mới giữ được sự bình tĩnh cho bản thân.
"Anh đã sợ điều đó — thế nhưng, lời này buộc phải thốt ra — từ biệt — mãi mãi — chỉ hai từ này thôi —"
"Mãi mãi!" nàng kêu lên, "và giữa chúng ta ư? Không — không — không thể như thế — không thể thế được!" Nàng chìa cả hai tay về phía anh. Anh nắm lấy chúng trong đôi bàn tay mình, giống như một kẻ sắp chết đuối bấu víu vào một cọng rơm vậy.
"Thế nhưng — chúng ta buộc phải thế!" anh đáp lại với giọng nghẹn ngào. "Ồ, Ilaria — Ilaria — người yêu của anh — người anh trân quý — hãy cứu lấy anh! Hãy cứu lấy anh!"
Anh đột ngột dừng lời và nhìn chằm chằm vào nàng với ánh mắt vô hồn.
"Chúa ơi — mình đang nói gì thế này! Không, không! Ý anh không phải thế! Anh cầu xin Chúa rằng chúng ta sẽ không phải như vậy."
"Không phải — điều gì?" nàng chêm vào, đôi mắt dán chặt vào mắt anh. "Francesco, nói đi! Điều gì đang làm phiền lòng anh? Ý nghĩa của tất cả chuyện này là gì?"
Ồ, Ilaria," anh chậm rãi nói, "thực ra việc này khó nói hơn anh tưởng. Khi anh rời khỏi Avellino, sẽ là không bao giờ trở lại!"
"Nhưng tại sao — tại sao vậy, Francesco?" nàng chất vấn, vô cùng hoảng hốt trước những lời nói của anh, nhưng còn hoảng sợ hơn trước biểu cảm cuồng dại trên gương mặt anh.
"Làm sao anh có thể kể lại — làm sao anh có thể nói ra đây? Chẳng lẽ việc biết rằng anh phải đi vẫn chưa đủ đối với em sao?"
"Anh đang làm em sợ đấy!" nàng thì thầm, xích lại gần anh hơn.
Anh ôm lấy nàng và siết chặt, siết thật chặt vào người, áp đôi môi lên đôi mắt đang nhắm nghiền của nàng. Đó là lời từ biệt của anh đối với tình yêu, đối với cuộc đời.
"Hãy nói với anh rằng em yêu anh!" anh nài nỉ bằng giọng đầy bi thảm.
"Em yêu anh," nàng thì thầm trong hơi thở, bị ngắt quãng bởi một tiếng nấc. "Chẳng lẽ anh không biết sao?"
"Anh yêu anh," anh hét lên với sự dữ dội bất chợt, thốt ra những lời đó trong sự chống đối lại số phận tàn nhẫn đang chờ đón mình.
"Vậy thì — tại sao chúng ta cứ phải thốt lên từ đó chứ?" nàng lo lắng hỏi. "Anh nghĩ rằng em sợ phải đi theo anh — bất cứ nơi nào anh đến ư?"
Trong giây lát, anh ôm chặt lấy nàng, rồi đôi vòng tay anh buông thõng xuống quanh nàng như thể bị tê liệt. Anh lùi lại một bước thật nhanh, một biểu cảm thoáng qua trên khuôn mặt khiến nàng còn hoảng hốt hơn cả những lời nói kỳ lạ, không thể giải thích của anh.
"Nơi anh đến, em sẽ không bao giờ có thể đi theo được," cuối cùng anh cất lời với sự quyết đoán của nỗi tuyệt vọng. "Anh bị ràng buộc bởi một lời thề thiêng liêng phải từ bỏ cõi trần. Anh không có quyền đòi hỏi tình yêu từ bất kỳ người phụ nữ nào! Kể từ nay, mái ấm của anh — lâu đài này — sẽ chỉ là một giấc mơ, một ký ức đối với anh, và em, Ilaria, sẽ đứng cao vời vợi trên anh tựa như vì sao kia bay lượn trên mặt đất! Ilaria! Anh đã hứa danh dự với cha mình rằng anh sẽ từ giã cuộc đời và hạnh phúc, để đổi lấy những lời khấn nguyện cô độc của một tu sĩ dòng Benedict!"
Một sự tĩnh lặng chết chóc bao trùm.
Trong giây lát, nàng nhìn anh, như thể đang cố gắng hiểu cho trọn vẹn những gì anh vừa nói.
Rồi ý nghĩa câu nói ấy thấm sâu vào tâm trí nàng.
Nàng chậm rãi lùi ra xa anh, rồi đứng hoàn toàn bất động, đôi mắt mở to và sẫm lại vì kinh hoàng, khuôn mặt trắng bệch như một chiếc mặt nạ tử thần. Một đợt sóng băng giá của sự im lặng dường như quét qua giữa họ, ngăn cách họ khỏi thế giới của sự sống.
Trong chớp mắt, mọi sự dịu dàng và mềm mại trong thái độ của nàng rũ bỏ khỏi người nàng như một chiếc áo bị vứt đi. Nàng kéo những nếp áo lượt thượt quanh mình như thể sợ bị vấy bẩn bởi anh. Một cánh hoa duy nhất từ bông hoa anh cài đã rơi xuống ngực nàng. Nàng phủi nó khỏi nơi nó đang cuộn mình. Nó lấp phấp rơi xuống thảm cỏ.
Một tên tu sĩ! Vậy mà anh lại dám chạm vào người em!" nàng rít lên, tựa như muốn khạc nhổ vào mặt anh.
Một làn sương mù phủ mờ đôi mắt Francesco. Trong vài khoảnh khắc, anh không còn ý thức được điều gì nữa. Mọi sự sống và biểu cảm đã biến mất khỏi khuôn mặt anh. Anh không nhìn thấy dòng thác đau thương, sự thống khổ và niềm kiêu hãnh bị tổn thương đã thúc đẩy hành động của nàng. Anh chỉ thấy nàng quay lưng bước đi mà không nói thêm một lời nào, nhanh chóng rời khỏi anh hướng về phía sân lâu đài, đôi mắt nhòa đi vì lệ.
Như một kẻ ngây dại, Francesco đứng chôn chân nhìn chằm chằm vào nơi nàng vừa rời đi. Anh chẳng nhìn thấy gì hay nghe thấy gì ngoài ký ức. Tấm áo trắng của anh lấp lánh dưới ánh trăng với sự sống động trong độ tinh khiết hơn cả khuôn mặt anh. Tâm hồn anh chìm đắm trong sự cay đắng khủng khiếp trước định mệnh của mình — sự trừng phạt cho tội lỗi của người cha.
Anh đã không kể với nàng. Anh chưa từng nói với ai. Hai lần trong cùng một ngày, anh đã bị hiểu lầm, sự chính trực của anh bị công kích. Anh đã hy vọng và cầu nguyện cho sự thấu hiểu. Lời cầu nguyện của anh đã bị từ chối. Chẳng có ai thấu hiểu, chẳng có ai dẫu chỉ mảy may đoán được sự to lớn của sự hy sinh ấy. Anh chỉ vấp phải sự thương hại, một sự thương hại gần giống với sự khinh miệt, từ những kẻ mà sự nghiệp của họ dường như anh đã bỏ rơi; sự khinh bỉ từ người mà đôi môi có thể đã làm dịu bớt gánh nặng định mệnh của anh bằng một lời ban phước mà anh có thể mang theo trên con đường đơn độc, quạnh hiu của mình.
Anh đã đứng như thế bao lâu, khi các thê thiếp tê dại, tê liệt vì đau buồn, sợ hãi không dám chuyển động, gần như sợ hãi cả việc thở, chính anh cũng không biết. Một bàn tay băng giá dường như đang bóp nghẹt trái tim anh.
Bất ngờ từ phía lâu đài vang lên âm thanh kèn lệnh lần nữa, lặp lại trong những khoảng thời gian ngắn. Họ đang chuẩn bị khởi hành. Không ai nghĩ đến anh. Đối với họ, anh đã không còn tồn tại từ lâu.
Với một nỗ lực, anh tự xốc lại tinh thần.
Không một phút nào có thể lãng phí. Anh không còn bất kỳ quyền hạn nào ở nơi này nữa, không còn quyền hòa mình vào những người bạn hạnh phúc của những ngày tháng trước. Ý nghĩ rằng nàng cũng đã quay lưng với anh trong giờ phút khó khăn đã chắp thêm đôi cánh cho anh. Anh phải lên đường ngay lập tức. Tất cả những gì từng làm anh mê đắm, giờ đây lại gợi lên cảm giác xa lánh với nhận thức rằng chúng không dành cho anh.
Anh lén quay trở lại lâu đài theo những lối đi quanh co, về đến phòng mình và thu gom vài món đồ ít ỏi. Một cái nhìn cuối cùng quanh những bức tường anh từng học cách yêu thương, rồi anh rón rén bước ra hành lang. Khắp nơi anh bắt gặp sự vội vã và náo nhiệt của những sự chuẩn bị khẩn trương cho việc khởi hành. Không ai để ý đến anh. Đại sảnh bên dưới dường như há miệng ra bên dưới anh tựa như một cái hố đen ngòm khi anh bước xuống.
Băng qua sân trong giữa đám đông các tiểu đồng, cận vệ và các quan thông hiệu, anh tiến thẳng về phía chuồng ngựa, yên cương cho chiến mã của mình, rồi cưỡi ngựa đi ra từ cửa phụ, không một ai để ý, không một ai thách thức.
Vùng đất của niềm khao khát trong tim anh đã biến mất sau lưng, giống như xứ sở thần tiên của những giấc mơ hoàng hôn vàng óng phai nhạt dần khi màn đêm buông xuống.