Suy đoán của tôi không hoàn toàn trật lăng.

Có lẽ là muốn nhân cơ hội vớt vát chút ít lợi lộc đây mà, F vốn dĩ xưa nay chỉ xã giao qua loa với tôi bỗng nhiên bày tỏ "sự quan tâm tột bậc" ngay trước mặt tôi. Tôi cũng chẳng để cậu ta phải "thất vọng", ngọt ngào mỉm cười với cậu ta rồi nói: "Họ cố ý đùa giỡn với tôi thôi, tôi biết chứ. Cục cựa lên thì họ lại càng hăng máu, trò đùa này sẽ càng lúc càng lớn thêm chứ đùa đâu? Cho nên tôi nghĩ tốt hơn hết là cứ lơ đi."

"Nhưng mà, đồng chí, không thể xem thường được đâu! —" Cậu ta nhìn bốn phía không một bóng người, bấy giờ mới hạ giọng nói tiếp, "Tôi từng thấy một hai người cũng không coi chuyện này ra gì, kết quả là lâm vào cảnh vô cùng chật vật — diễn thành bi kịch đấy!"

"Ồ, thật vậy sao?" Tôi vẫn nửa thật nửa đùa, nhưng giọng điệu và thái độ của F lại mang lại cho tôi một ấn tượng khác biệt; tôi đăm đăm nhìn vào mặt cậu ta, trong lòng cảm thấy hơi áy náy. Tôi lại tiện miệng hỏi: "Đồng chí F, cậu nghe ngóng được gì thế, — về tôi ấy. Có thể kể cho tôi nghe được không?"

"Tìm một nơi thích hợp, tôi có thể kể cho cậu."

Câu nói bình thường này, lọt vào tai tôi lập tức giống như mọc đầy gai nhọn, tôi cười nhạt một tiếng rồi nói: "Đúng vậy, ắt phải là một nơi thích hợp. Chờ có cơ hội, tôi sẽ hẹn cậu nhé."

Tôi nhìn theo bóng lưng lủi thủi đi xa của cậu ta, bỗng nhiên lại cảm thấy không nên đối xử với cậu ta như vậy. Dựa vào đâu mà tôi có thể khẳng định cậu ta tâm địa bất lương? Thế nhưng dựa vào đâu mà tôi dám tin cậu ta hoàn toàn thành thật? Làm sao có thể bảo đảm thái độ thành khẩn không chút vụ lợi kia của cậu ta không phải là một lớp ngụy trang? Ở trong cái vòng luẩn quẩn này, dẫu là một người nhiệt huyết và chính trực đến đâu, cũng sẽ bị mài mòn thành ra ích kỷ và xảo quyệt.

Tôi tự thừa nhận, bản thân từ lâu đã trở nên lạnh lùng, nhưng khúc nhạc đệm nho nhỏ của F này lại khiến tâm trạng tôi bất an suốt buổi chiều, cho đến khi có một việc khác chen vào phân tán sự chú ý của tôi.

R gọi tôi đi nói chuyện!

Nửa tiếng sau, tôi đã ngồi trong một phòng khách nhỏ đợi gọi gặp. Nơi này tôi từng đến năm sáu lần, lần nào cũng lo sốT vó, tâm trạng lần này lại càng tệ hại hơn. Trước mặt tôi là những dấu hỏi đang nhảy múa bùm bụp, hơn nữa tôi còn nghe tiếng người đi lại ngoài phòng, tiếng nói chuyện thì thầm, — ái chà, chẳng lẽ là G đấy à? Giọng điệu giống hệt anh ta.

"Được rồi, được rồi! Con người đến bước đường cùng thì đằng nào cũng tiêu đời, có gì mà phải sợ?" Vừa lau mồ hôi trên mặt, tôi vừa thầm nghĩ như vậy; tôi tự cảm thấy trên mặt mình đang treo một lớp cười gượng lạnh.

Câu đầu tiên sau khi được gọi gặp là: "Nghe nói cô làm việc rất nỗ lực, rất tốt!"

Quỷ mới biết ý nghĩa thực sự đằng sau câu nói này là gì! Tôi chỉ mím môi cười nhạt một tiếng.

Một bức ảnh hơi phai màu được đặt trước mặt tôi, kèm theo câu hỏi: "Cô có quen người này không?"

Tôi vừa cầm bức ảnh lên tay, tim liền nảy thót lên một cái! Hả, đây chẳng phải là ảnh của Tiểu Chiêu sao? Tôi nhìn kỹ lại lần nữa, — không phải cậu ta thì là ai chứ? Sao lại xuất hiện ở đây cơ chứ, lạ thật đấy!

Tôi đặt bức ảnh trở lại mặt bàn, liếc trộm R một cái. Tôi đoán chừng hắn đang quan sát sắc mặt tôi. Tôi lại nghe thấy giọng hắn vang lên hỏi tiếp: "Qu quen không?"

"Quen!" — Bản thân tôi cảm thấy tim mình hơi đập nhanh.

Gần đây cô có liên lạc thư tín gì với cậu ta không?

"Không."

"Trước kia cô và cậu ta có quan hệ thế nào?"

Tôi ngước mắt nhìn R một cái, thầm nghĩ trong lòng: "Các người tự nhiên sớm đã biết hết rồi, còn hỏi tôi làm chi nữa?" — Thế nhưng tôi lại không nói thế, chỉ đáp lại hai chữ:

"Sống chung."

"Bắt đầu sống chung với cậu ta như thế nào?"

Mặt tôi hơi đỏ lên: "Còn thế nào nữa chứ!"

"Tại sao sau đó hai người lại chia tay?"

"Bất đồng quan điểm!" Tôi nhấn mạnh giọng, "Tình cảm không hòa hợp!"

"Lúc hai người chia tay, ai là người chủ động?"

Tôi trầm ngâm một lát rồi đáp: "Cái này thì không nói rõ được. Cả hai bên đều cảm thấy không thể tiếp tục lết nổi nữa, nên ai đi đường nấy thôi, đằng nào chúng tôi cũng chẳng có con cái."

"Hồi đó hai người làm nghề gì?"

"Đều dạy học cả, — cậu ta dạy sơ trung, tôi dạy tiểu học cao cấp."

Hình như những câu hỏi đã định sẵn đều đã hỏi xong, R cầm bức ảnh trên bàn lên nhìn một cái, rồi kẹp vào giữa xấp tài liệu, ngẩng phắt hai mắt lên nhìn trân trân, sau đó lại hỏi tiếp: "Cô có biết bây giờ cậu ta đang làm gì, ở nơi nào không? Cô không nghe ngóng được tin tức gì về cậu ta sao?"

"Không. Hoàn toàn không biết gì hết."

"Ồ —" Hắn nói với giọng nửa cười nửa không, ánh mắt rơi trên mặt tôi, "Nhưng mà chỗ tôi lại có một ít tài liệu đấy, — tôi cho cô xem nhé." Hắn lục trong xấp tài liệu ra một tờ giấy, liếc qua một cái rồi đưa cho tôi.

Chỉ có lèo tèo vài dòng chữ, vừa nhìn, tôi vừa thầm nghĩ trong lòng: "Chiêu trò hôm nay thật khó đoán đây. Nhưng dù thế nào đi nữa, chắc chắn không phải là vô duyên vô cớ." Trong phút chốc tôi không quyết định được nên biểu lộ thái độ thế nào, — tôi chỉ cười nhạt một tiếng, rồi đặt tờ giấy đó trở lại bàn.

"Bây giờ tôi giao cho cô một công việc," R nhìn đăm đăm vào mặt tôi nói, "Cô đi tìm cậu ta, khôi phục lại quan hệ cũ với cậu ta, chú ý hành động của cậu ta."

Tôi hoàn toàn sững sờ. Đáng lẽ ra, tôi chỉ có con đường tuân lệnh, thế nhưng tôi không thể không thỉnh cầu một tiếng: "Báo cáo trưởng phòng, công việc này e rằng không thích hợp với tôi cho lắm, e là sẽ làm hỏng việc mất thôi —"

"Tại sao?" R mất kiên nhẫn cắt ngang lời tôi. "Sao cô lại không thích hợp chứ?"

Không phải tôi chống đối mệnh lệnh, thực ra ở giữa có mấy điểm khó khăn. Trước kia tình cảm giữa tôi và cậu ta đã làm cho quá tệ rồi, bây giờ đi tìm cậu ta sẽ chẳng có kết quả gì đâu, đó là thứ nhất. Thêm nữa, ngộ nhỡ — ngộ nhỡ bây giờ tôi đảm nhận công việc gì, cậu ta đã biết rồi, thế thì lại càng khó ăn khó nói hơn nữa. Tôi là lấy công việc làm trọng, cho nên mới xin được xem xét lại."

"Hừm —" Sắc mặt R hơi biến đổi; tay xoa cằm, trợn mắt nhìn tôi một lúc, bấy giờ mới nói: "Cô vẫn phải chấp nhận mệnh lệnh. Chỗ nào khó khăn, cô tự nghĩ cách mà khắc phục." Vừa nói, hắn vừa vươn tay bấm chuông điện. Tôi biết mình có nói nữa cũng vô ích, liền cắn răng liều một phen, cáo từ lui ra.

Lý do tôi trình bày hoàn toàn đầy đủ, thế nhưng lại không được chấp thuận, thật là vô lý hết chỗ nói! Chẳng phải là cố ý đùa cợt tôi đó sao! Tôi hoài nghi đây chính là một phần trong âm thanh mưu của G bọn chúng, tiếng động tôi nghe được lúc chờ gọi gặp chắc chắn là của hắn ta. Có điều, sao Tiểu Chiêu lại xuất hiện ở đây chứ? Hơn nữa lại còn làm thứ công việc đó? Năm sáu năm không gặp, cậu ta đã biến thành một người khác rồi ư? Còn tôi thì lại trở thành cái dạng thế này, tôi lấy đâu ra dũng khí để tiếp cận cậu ta lần nữa, lại còn "khôi phục quan hệ cũ" chứ?

Có lẽ cái gọi là tài liệu về Tiểu Chiêu suy cho cùng cũng chỉ là trò quỷ của G bọn chúng mà thôi, hạng người này thì còn chuyện gì mà không dám làm cơ chứ, vô trung sinh hữu chính là ngón nghề kiếm cơm của bọn chúng!

Nếu quả thực là như vậy, thì khó khăn của tôi lại càng nhiều; bọn chúng sao chịu thừa nhận tình báo của mình không chính xác chứ, nhất định sẽ bảo tôi "chểnh mảng công việc", không chịu nỗ lực tìm kiếm, thậm chí còn nói tôi và Tiểu Chiêu rốt cuộc vẫn còn tình cũ, ngầm tuồn tin tức bảo cậu ta trốn đi rồi.

Tôi nhìn thấy trước mặt mình là một vực sâu vạn trượng, tôi thấy rõ rành rành, thế nhưng lại không thể không nhảy xuống!

Trước ngày hôm qua, tôi còn tự cho rằng đối phó với đám người này mình không đến nỗi không có cách nào, dựa vào sự tinh tường nhanh nhạy của tôi, chưa chắc đã thua kém ai; bây giờ tôi biết mình đã sai rồi, tinh tường nhanh nhạy thì có tích sự gì chứ? Cần phải thâm độc, cần phải ti tiện, — tóm lại, càng không giống con người, càng có cách giải quyết.

Thế nhưng, con người một khi đã liều lĩnh thì chưa chắc đã dễ bề sai khiến. Chỉ cần tình báo của các người là thật, chỉ cần Tiểu Chiêu thực sự ở đây, chúng ta cứ chờ xem, đến lúc đó các người đừng có trách tôi; vốn dĩ là cái mưu kế hay do các người tự nghĩ ra, đúng là "mất cả chì lẫn chài" mà!

Mấy năm nay, trên tấm lòng của tôi từ lâu đã không còn vương vấn chút dấu vết nào của Tiểu Chiêu; thế nhưng hôm nay cậu ta lại xuất hiện. Tôi đem quãng đời ngắn ngủi sống chung với cậu ta trước kia, lần lượt nhớ lại hết một lượt, trong lòng tôi rối bời vô kể, không phân biệt nổi là ngọt hay đắng, chua hay cay. Tôi chỉ hòng sao được nhìn thấy cậu ta ngay lập tức. Ôi Chúa ơi, tôi sợ mình sắp phát điên đến nơi rồi!

Buổi tối, tôi đang định uống thuốc ngủ, bỗng nhiên Thuấn Anh lại tới. Tôi mang theo chút không vui mời cô ta vào phòng, đồng thời tính toán làm sao để tống cổ cô ta đi cho sớm.

"Vừa ngồi xuống, vị "cựu ủy viên thái thái" này đã bắt đầu chửi rủa thời tiết ở đây tệ hại, đường sá xấu xí, phu khiêng kiệu cũng bắt nạt người ta, chủ nhà trọ phụ thì cực kỳ đáng ghét, thương nhân thì tâm can đen tối, trộm cắp hoành hành như chuột, hơn nữa cam thì không ngọt, đèn điện thì không sáng, —

Kết luận lại là: "Cái gì cũng không bằng Thượng Hải!"

Cô ta chìa hai tay ra cho tôi xem và nói: "Mới tới có mấy ngày mà da dẻ tôi đã trở nên thô ráp rồi, xui xẻo thật đấy! Ở đây lại chẳng có mỹ phẩm tốt gì cả. Ồ, có thì có đấy, nhưng cái giá đó, chỉ có kẻ tâm can đen tối mới thốt lên lời! Đây nào phải buôn bán gì, đơn giản là tước đoạt, là cướp bóc!"

Cô ta nhìn thấy chiếc áo khoác dạ cũ mới một nửa của tôi trên móc áo, liền đưa tay sờ nắn một bận, nghiêng đầu hỏi: "Được may ở đây phải không? Sao mà cái kiểu dáng trông quỷ quái thế này!"

"Năm ngoái từ chiến trường trở về, cái gì cũng vơ vét sạch trơn." Tôi thở dài đáp. "Đây vẫn là mua đồ cũ đấy chứ. Kiểu dáng có hơi lỗi mốt một chút, cứ tạm bợ mặc qua quýt là được rồi."

"Thế mà cô còn sợ không có tiền tiêu ư? Bây giờ mà còn tích trữ quốc tệ thì đúng là đồ ngốc!"

Tôi chỉ nhạt cười, không đáp lời. Tôi chẳng đáng để phải than nghèo kể khổ với cô ta, tôi có bực dọc thì việc gì phải trút lên người cô ta chứ.

Tôi nhìn chằm chằm mũi giày của mình, lại nhớ tới tuần trước chấm được một đôi giày hai màu phối kiểu mới ở một cửa hàng bách hóa nào đó, đến nay vẫn chưa có tiền mua; ai mà chẳng thích đồ mới lạ, hồi trước chuyện ăn mặc tôi vốn dĩ cũng chẳng chịu qua loa cho xong chuyện, mấy năm gần đây thì không dám nhắc tới nữa, thế nhưng người ta lại cứ đinh ninh rằng tôi không sợ thiếu tiền tiêu, đang tích cóp quốc tệ đấy! Cái tiếng oan này, chỉ có trời mới biết.

"Sao thế mà cô vẫn chưa đủ dùng à?" Thấy tôi trầm mặc, Thuấn Anh hình như vô cùng quan tâm mà hỏi.

Làm sao mà tôi đủ dùng cho được? Kẻ phát tài chiến nạn thì nhiều vô kể, nhưng đời nào đến lượt chúng tôi! Hơn nữa, đồng nghiệp với nhau kẻ vớt vát người quắp kéo, không sợ thiếu tiền tiêu thì khối ra, nhưng người ta là người ta, tôi là tôi! Thuấn Anh, cô biết tính tình của tôi rồi đấy, tôi không xứng làm thánh nhân, nhưng cũng chẳng thèm cúi đầu luồn cúi đi xin chút cơm thừa canh cặn từ trong tay những kẻ còn chẳng bằng con chó. Tôi làm người tốt thì bị chê là quá tệ, làm kẻ xấu lại bị chê là quá hiền, tôi biết cái tính tình này đã hại tôi nửa đời người rồi, nhưng tính tình nào ra tính tình nấy, tôi còn biết làm sao đây?"

Chắc là lúc đó tôi thật sự hơi chóng mặt, không biết làm sao lại tuôn ra một đống lời như thế. Nhưng đã nói ra rồi, tôi cũng không hối hận. Chỉ có điều tôi cảm thấy Thuấn Anh ngồi lâu quá rồi, tôi mà không nhân cơ hội tống cổ cô ta đi sớm, chẳng lẽ lại đợi cô ta chơi chán tự đứng lên cáo từ chắc? Tôi đứng dậy vươn vai một cái, toan dùng lời lẽ ám chỉ cô ta, ngờ đâu cô ta cũng đứng dậy, kéo tay tôi ra và khẩn thiết nói:

"Tôi thấy cô chẳng bằng đi Thượng Hải đi! Cô mà có ý định này, mọi thủ tục tôi đều có thể đứng giữa giúp đỡ lo liệu. Chỉ có điều là cô phải —"

Tôi vừa nghe thấy trong câu nói này có ẩn ý, trong lòng chấn động, nỗi mệt mỏi cũng bay biến đâu mất; thế nhưng tôi lại hơi nóng vội, bất chợt hỏi: "Có phải là trước tiên phải đồng ý một số điều kiện nào đó không?"

Cô ta cũng bắt đầu ấp úng vòng vo: "Cái — cái đó thì cũng chưa hẳn là nhất thiết cần phải thế. Chỉ có điều, chỉ có điều, — chà, tôi nghĩ chúng ta là bạn học cũ, bạn cũ lâu năm, hơn nữa cô và Hy Cường lại có quan hệ cũ nữa, điểm này thì cô khác với những người khác."

Ồ, lại là Hy Cường nào đó, lại là cái tên hèn hạ vô sỉ này. Không cần cô ta phải nói nhiều thêm nữa, những bí mật ẩn giấu bên trong tôi đã đoán được tám chín phần mười rồi. Thế nhưng tôi vẫn cố ý hỏi: "Đi để làm gì cơ chứ? Chắc gì tôi đã làm nổi? Đến lúc đó tiến thoái lưỡng nan, thì phải tính sao đây?"

"Cái này là cô lo bò trắng răng rồi!" Cô ta nghiêm túc nói, "Cô nhất định sẽ làm rất tốt. Đằng nào thì có Hy Cường ở đó cơ mà, cô còn sợ không có ai nâng đỡ nữa hay sao? Này, cô đừng có đứng núi này trông núi nọ nữa!"

Vị "cựu ủy viên thái thái" mù tịt này vậy mà lại cho rằng tôi đã cắn câu rồi. Tôi tuy không đủ làm một người tốt trọn vẹn, nhưng vẫn chưa đến nỗi vô sỉ đến mức đi làm tay sai cho Hán gian để kiếm sống qua ngày. Nhưng cũng trách Thuấn Anh làm sao được chứ? Những kẻ làm cái công việc như tụi tôi đây, có mấy ai là biết xấu hổ cơ chứ? Ai có tiền, kẻ đó chính là chủ tử, — đây là tín ngưỡng chung của bọn họ. Thế nhưng trong mắt người ta mà tôi cũng là hạng người cùng một giuộc như thế sao? Hơn nữa Thuấn Anh lại dám nói thẳng với tôi như vậy, hình như đinh ninh rằng tôi nhất định sẽ "vui vẻ nhận lời" hay sao? Chuyện này không thể không khiến tôi nổi giận. Nhất thời tôi không kịp suy nghĩ nhiều cho thấu đáo, liền hằn học đáp lại: "Cảm ơn ý tốt của cô! Nhưng mà tôi hoàn toàn chưa từng nghĩ tới chuyện như thế bao giờ!"

"Ồ —" Thuấn Anh ngẩn người trân trân nhìn tôi, hình như vẫn chưa phân biệt rõ ý của tôi là gì.

Tôi cũng sực tỉnh nhận ra phong cách này của mình không phù hợp với "nguyên tắc công việc", tôi đáng lẽ nên tương kế tựu kế, moi thêm từ miệng cô ta chút bí mật nữa, thế nhưng đã không dễ gì đổi giọng được nữa rồi, tôi đành phải chuyển hướng mục tiêu đi một chút, cố ý bực bội nói:

"Thuấn Anh, tôi nói những lời này với cô thì không sao cả; tôi từng thề trước mặt Hy Cường rồi, dù ở bất cứ nơi nào, có hắn ta thì không có tôi! Tôi và hắn, không tài nào dung hợp vào một chỗ được! Thuấn Anh, những lời này của tôi, vốn dĩ không muốn nói cho cô biết đâu, bây giờ không nói không được, nhưng cô phải giữ bí mật hộ tôi đấy!"

Cô ta bán tín bán nghi nhìn tôi một lúc lâu, bấy giờ mới nói: "Không ngờ quan hệ giữa cô và hắn ta lại trở nên tồi tệ đến thế, — thế nhưng, hắn thực sự là kẻ rất hay giúp đỡ bạn bè, chẳng phải hắn đã dặn đi dặn lại chúng tôi chuyển lời hỏi thăm cô hay sao? Tôi có thể đảm bảo, đối với cô thì hắn hoàn toàn không có vấn đề gì cả, phía hắn ta là không có vấn đề gì đâu!"

Tôi chỉ mỉm cười lắc đầu, không đáp.

"Hơn nữa bây giờ thời thế khác rồi. Trước kia có những kẻ thù không đội trời chung, bây giờ lại bước chung một con đường, bạn bè tốt trước kia, bây giờ cũng có kẻ biến thành kẻ thù không đội trời chung; chuyện quá khứ, mọi người đều không cần nhắc lại nữa, cớ gì mà cô cứ phải chấp nhất như thế!" Vừa nói, cô ta vừa bước lại gần sát bên người tôi, nhẹ nhàng kéo lấy tay tôi.

"Thế nhưng, cô không biết đấy thôi, tôi hận hắn!" Tôi tức giận thật sự rồi, "Tôi hận hắn thấu xương!"

"Ồ! Thế thì lạ thật, tôi thật sự không biết đấy."

"Chứ sao nữa. Cô chỉ biết trước kia hắn từng giúp đỡ tôi, đối xử với tôi không tệ, nhưng tất cả những cái đó đều là bề ngoài thôi! Nói ra chẳng ai tin đâu, con người hắn ta ấy — chà, hại người cũng đâu có ai hại theo kiểu đó!"

"Ái chà! Hóa ra là — nhưng mà thuở ban đầu lúc hai người kết hợp với nhau, tuy hắn có dùng chút thủ đoạn cưỡng ép, nhưng sau đó hắn đối xử với cô hình như cũng không tệ mà, cô hà cớ gì cứ phải ghi hận trong lòng mãi thế!"

"Không chỉ mỗi điểm này đâu." Bản thân tôi cảm thấy giọng nói của mình cũng đã biến dạng rồi. "Sở dĩ tôi hận hắn, chính là vì hắn là cái tên khốn kiếp đầu tiên khiến tôi rơi vào cái bước đường nông nỗi như ngày hôm nay."

Sắc mặt tôi lúc đó chắc chắn cũng khó coi lắm, bởi vì cái bàn tay đang kéo tay tôi của Thuấn Anh bỗng buông thõng xuống, hơn nữa còn hoảng hốt lùi lại một bước. Tôi trấn tĩnh lại tinh thần, bước lên một bước, níu lấy bả vai cô ta mỉm cười nói: "Thuấn Anh, cô đừng hiểu lầm nhé, tôi không có ý trách cô đâu. Người giới thiệu tôi và hắn quen nhau, tuy là cô, nhưng tôi hiểu cô có ý tốt mà, — có phải không? Tự nhiên cô chỉ nhìn thấy một mặt bề ngoài của hắn ta thôi. Tôi chưa từng gặp người thứ hai nào giống như hắn ta — coi phụ nữ như một món đồ vật để giày vò!"

"Ái chà! —" Thuấn Anh khẽ thở dài một tiếng, hình như đã từ bỏ ý định thuyết khách của tôi rồi.

"Thôi đi! Chuyện quá khứ không nhắc lại nữa, chúng ta nói chuyện khác đi." Vừa nói, tôi vừa ngã vật ra giường với vẻ chán chường, rồi luyên thuyên hỏi cô ta từng đi dạo những đâu, có những ai hay qua lại. Thế nhưng hình như cô ta cũng bỗng nhiên "khôn ra", thủ sẵn vài phần cảnh giác, không chịu nói nhiều nữa.

Tiễn cô ta đi xong, tôi chỉ cảm thấy trên đỉnh đầu giống như đang đội một chiếc vòng kim cô, hai gò má đỏ bừng, trong miệng bết dính; tôi vội vàng nuốt chừng viên thuốc ngủ, cứ thế mặc nguyên quần áo mà ngã lăn ra ngủ.