"Tôi xin cam đoan với ông," ông nói, tay nắm chặt tay vị khách kia, "tôi thực lòng rất vui khi được gặp một người cùng chí hướng với mình. Dù tôi chỉ là một mục sư nghèo, tôi vẫn dám khẳng định rằng mình là một người ngay thẳng, và sẽ không làm điều gì khuất tất dù có được phong làm giám mục đi chăng nữa. Phải rồi, dù tôi chưa bao giờ có cơ hội dâng hiến một sự hy sinh cao cả đến thế, nhưng tôi cũng từng trải qua những dịp phải chịu thiệt thòi vì lương tâm mình, và tôi tạ ơn Chúa vì điều đó. Thật ra, tôi cũng có những người bà con có chút danh phận trên đời này; đặc biệt là một đứa cháu trai, vốn là một chủ cửa hiệu và là ủy viên hội đồng của một phường hội. Nó là một đứa trẻ ngoan, từng được tôi chăm sóc từ nhỏ; và tôi tin rằng cho đến tận hơi thở cuối cùng, nó vẫn sẽ vâng lời tôi răm rắp. Thật ra, có vẻ như tôi quá kiêu căng khi muốn tỏ ra mình là người có tầm ảnh hưởng đến mức chi phối được cả một ủy viên hội đồng, nhưng người khác cũng từng nghĩ như vậy. Điều này hiển nhiên đến mức viên chánh xứ, nơi tôi từng làm mục sư phó, đã gọi tôi đến khi gần tới kỳ bầu cử và bảo rằng, nếu tôi còn muốn giữ chức, thì tôi phải thuyết phục đứa cháu mình bỏ phiếu cho một Đại tá Courtly nào đó – một người mà cho đến lúc đó tôi chưa từng nghe tên bao giờ. Tôi nói với vị chánh xứ rằng tôi không có quyền định đoạt lá phiếu của cháu mình (xin Chúa tha thứ cho sự quanh co ấy của tôi!); rằng tôi tin nó sẽ bỏ phiếu theo lương tâm, và tôi sẽ không tìm cách gây ảnh hưởng để nó làm khác đi. Ông ta bảo tôi đừng có lòng vòng; rằng ông ta biết tôi đã từng nói đỡ cho ông Fickle, người hàng xóm của tôi. Quả thực, điều đó là sự thật; bởi đó là thời điểm Giáo hội đang lâm nguy, và tất cả những người thiện lương đều phấp phỏng không biết điều gì sẽ xảy ra với tất cả chúng ta. Khi đó, tôi đã trả lời một cách dõng dạc rằng nếu ông ta nghĩ tôi đã hứa suông thì chính ông ta đang xúc phạm tôi khi ép tôi nuốt lời. Không để câu chuyện quá dài dòng, tôi vẫn kiên định, và đứa cháu tôi cũng vậy, tiếp tục ủng hộ ông Fickle – người đã đắc cử chủ yếu nhờ vào sự giúp đỡ của cháu tôi. Kết quả là tôi mất chức mục sư phó. Chà, thưa ông, nhưng liệu ông có nghĩ ông Fickle kia từng nhắc đến một lời nào về Giáo hội không? *Ne verbum quidem, ut ita dicam* (Chẳng lấy một lời, nếu có thể nói như vậy): chỉ trong vòng hai năm, ông ta kiếm được một chức quan và từ đó sống hẳn ở London; nơi mà tôi được biết – nhưng xin Chúa đừng để tôi phải tin điều đó – rằng ông ta thậm chí chẳng bao giờ buồn bén mảng đến nhà thờ. Tôi, thưa ông, đã phải sống một thời gian dài mà không có chức vụ, và sống trọn một tháng nhờ tiền thù lao từ một bài điếu văn duy nhất, mà tôi đọc thay cho một giáo sĩ đang đau ốm; nhưng đó là chuyện ngoài lề. Cuối cùng, khi ông Fickle nhận được chức vụ, Đại tá Courtly lại ra tranh cử; và ai là người vận động cho ông ta chứ, chính là ông Fickle! Chính cái gã Fickle đó, kẻ từng nói với tôi rằng đại tá là kẻ thù của cả Giáo hội lẫn quốc gia, vậy mà lại dám mặt dày đi vận động đứa cháu tôi bầu cho hắn; còn đích thân đại tá thì đề nghị bổ nhiệm tôi làm tuyên úy cho trung đoàn của ông ta. Tôi đã từ chối để ủng hộ Sir Oliver Hearty, người từng nói với chúng tôi rằng ông sẽ hy sinh tất cả vì đất nước; và tôi tin ông ấy sẽ làm vậy thật, ngoại trừ niềm đam mê săn bắn, thứ mà ông ấy gắn bó đến mức trong suốt năm năm liền, ông ấy chỉ lên Quốc hội được đúng hai lần; và có lần, theo như người ta kể, ông ấy còn chẳng buồn bước chân vào tòa nhà Quốc hội. Dẫu vậy, ông ấy vẫn là một người đáng kính và là người bạn tốt nhất tôi từng có; vì nhờ mối quan hệ của ông ấy với một vị giám mục, ông đã giúp tôi có lại chức vụ mục sư phó, rồi còn rút tám bảng từ túi riêng để mua áo lễ và áo giáo sĩ, cũng như sắm sửa đồ đạc cho nhà tôi. Ông ấy nhận được sự ủng hộ của chúng tôi chừng nào ông ấy còn sống, dù thời gian đó không kéo dài bao lâu. Khi ông ấy mất, tôi lại nhận được những lời yêu cầu mới; vì cả thế giới đều biết tầm ảnh hưởng của tôi đối với đứa cháu ngoan của mình, lúc bấy giờ đã là một nhân vật chủ chốt trong phường hội. Sir Thomas Booby, sau khi mua lại điền trang trước đây của Sir Oliver, đã tự ứng cử. Khi đó, cậu ta là một chàng trai trẻ vừa đi du lịch nước ngoài về; và nghe cậu ta bàn luận về những việc mà bản thân tôi chẳng biết gì, tôi thấy thật thích thú. Nếu tôi có cả ngàn lá phiếu trong tay, tôi sẽ dồn hết cho cậu ta. Tôi đã thuyết phục đứa cháu mình ủng hộ cậu ta, và cậu ta đã đắc cử; quả là một nghị sĩ rất ra dáng. Người ta bảo cậu ta có những bài diễn thuyết dài cả tiếng đồng hồ, và tôi nghe nói, là những bài rất hay; nhưng cậu ta không bao giờ thuyết phục được Quốc hội đồng ý với quan điểm của mình. *Non omnia possumus omnes* (Không phải chúng ta có thể làm được tất cả mọi thứ). Cậu ta đã hứa ban cho tôi một chức vụ, ôi tội nghiệp cậu ta! Và tôi tin chắc mình đã có được nó, nhưng một sự cố đã xảy ra, đó là phu nhân của cậu ta đã hứa chức vụ đó cho người khác mà cậu ta không hề hay biết. Điều này, thực tình, mãi sau này tôi mới biết; vì đứa cháu trai của tôi, vốn qua đời khoảng một tháng trước khi vị giáo sĩ tiền nhiệm mất, luôn bảo tôi rằng cứ yên tâm về việc đó. Kể từ lúc ấy, Sir Thomas, tội nghiệp cậu ấy, lúc nào cũng bận rộn đến mức chẳng bao giờ có thời giờ để gặp tôi. Tôi tin rằng một phần cũng là lỗi của phu nhân cậu ta, người không cho rằng cách ăn mặc của tôi đủ trang trọng để ngồi cùng bàn tiệc với giới thượng lưu. Tuy nhiên, tôi cũng phải công bằng mà nói rằng cậu ấy chưa bao giờ là người vô ơn; và tôi luôn thấy gian bếp, lẫn hầm rượu của cậu ấy, vẫn luôn rộng mở chào đón tôi: biết bao lần, sau thánh lễ vào Chủ nhật – vì tôi phải giảng tại bốn nhà thờ – tôi đã lấy lại tinh thần nhờ một ly bia của cậu ấy. Kể từ khi đứa cháu tôi qua đời, phường hội giờ đã rơi vào tay người khác; và tôi không còn là người có tầm ảnh hưởng như trước nữa. Tôi không còn tài cán gì để đóng góp cho đất nước; và kẻ không được ban cho điều gì, thì cũng chẳng thể bị đòi hỏi bất cứ điều gì. Dẫu vậy, vào mọi dịp thích hợp, chẳng hạn như khi gần đến kỳ bầu cử, tôi vẫn lồng ghép vài ý tứ phù hợp vào các bài giảng của mình; điều mà tôi rất vui khi nghe tin rằng không khiến Sir Thomas và những quý ông trung thực khác là hàng xóm của tôi phật lòng. Họ đều đã hứa với tôi suốt năm năm nay là sẽ lo việc thụ phong cho con trai tôi, đứa trẻ giờ đã ngót nghét ba mươi, sở hữu khối lượng kiến thức khổng lồ và, tạ ơn Chúa, có một lối sống không chút tì vết; dù vì chưa bao giờ học đại học nên vị giám mục từ chối thụ phong cho nó. Quả thực, người ta không thể quá cẩn trọng khi nhận bất cứ ai vào chức vụ thiêng liêng này; dù tôi hy vọng nó sẽ không bao giờ hành xử làm hoen ố bất kỳ phẩm trật nào, mà sẽ phục vụ Chúa và đất nước hết sức mình, như tôi đã từng nỗ lực làm trước nó; thậm chí, nó sẵn sàng hy sinh mạng sống bất cứ khi nào được kêu gọi làm điều đó. Tôi tin chắc mình đã giáo dục nó bằng những nguyên tắc ấy; nhờ vậy, tôi đã hoàn thành nghĩa vụ của mình và sẽ không phải chịu trách nhiệm về bất cứ điều gì liên quan đến vấn đề đó. Nhưng tôi không nghi ngờ gì về nó, vì nó là một đứa trẻ ngoan; và nếu Chúa Trời mở lối để nó có được tầm ảnh hưởng lớn lao trong các công việc công như cha nó ngày trước, tôi xin bảo đảm rằng nó sẽ sử dụng tài năng của mình một cách trung thực như tôi đã từng làm."