Sáng hôm sau trời trong và sáng sủa, không còn một chút sương mù nào vương vấn gợi nhớ đến đêm hôm trước. Một vầng thái dương vàng rực rỡ nhô lên từ sau những ngọn đồi, quét sạch mọi nét u ám khỏi bầu trời. Nó lơ lửng phía trên dòng sông Hayama, như thể đang ngắm nhìn ánh sáng phản chiếu của chính mình; rồi lướt theo dòng chảy sớm mai, ngập tràn đất trời trong ánh sáng mới và xuyên qua những bức vách shoji trong căn phòng của người hầu Masago.

Công chúa Sado-ko mở mắt, ngước nhìn trần nhà xa lạ phía trên với vẻ nửa ngơ ngác, nửa ngạc nhiên trong khoảnh khắc, rồi ngồi dậy trên tấm đệm. Đôi mắt nàng đảo quanh căn phòng với vẻ bất lực, hoang mang trong giây lát, rồi bất chợt một nụ cười mờ nhạt vì chợt nhớ ra hiện lên trên môi. Nàng luồn ra khỏi màn chống muỗi.

Nàng đang mặc bộ đồ vải lanh màu xanh nhạt. Bên dưới tà áo, đôi bàn chân trần nhỏ bé lướt nhanh trên chiếu khi nàng vội vã băng qua phòng, đẩy hé cánh cửa chớp và ngó ra bên ngoài. Một tiếng thở phào thích thú thoát ra từ lồng ngực nàng, bởi từ căn phòng của Masago, đôi mắt nàng được thu vào tầm nhìn khung cảnh thân thương xưa cũ của thời thơ ấu: những đồng cỏ trải dài, những sườn đồi thoai thoải và đỉnh Fuji-Yama đang mỉm cười trong ánh nắng mai.

Một lúc lâu nàng vẫn đứng bên cửa chớp, tận hưởng bầu không khí buổi sáng cùng những làn gió nhẹ. Gần như vô thức, nàng thấy mình đang chờ đợi sự hầu hạ của cô hầu gái Natsu-no. Rồi chợt nhớ lại lời của Masago rằng từ nay nàng phải tự lo việc ăn mặc, nàng mỉm cười.

Nàng chẳng gặp chút khó khăn nào khi thay đồ. Tủ quần áo của Masago rất giản dị, bởi Yamada Kwacho vốn hạn chế các khoản chi tiêu cho y phục. Sado-ko khoác lên mình một chiếc áo kimono bằng vải crêpe màu mận chín xinh xắn cùng chiếc obi tối màu thêu kim tuyến. Đôi tay nàng phấn khích lướt trên những bộ quần áo của Masago; nàng nghĩ chúng thật giản dị và thoải mái làm sao.

Khi đã sửa soạn xong xuôi, nàng quên mất việc dọn giường — một công việc mà Masago vẫn thường làm — nhưng khi bước ra ban công, nàng thẫn thờ đứng ngắm nắng một lát. Rồi hương thơm của khu vườn cuốn hút, nàng chạy uà xuống bậc thềm nhỏ để vào vườn.

Hoa mọc rất nhiều ở đó — những loài hoa bình dị và phổ biến, nhưng lại được Kwacho ưa chuộng chính vì sự hoang dã tự nhiên, không qua bàn tay chăm sóc.

Gần như bất chấp, Sado-ko ngắt những bông hoa, ôm đầy một ngực. Nàng có cảm giác muốn ca hát, cười đùa và hái hoa suốt cả ngày, bởi nàng thấy lòng mình tự do và hạnh phúc đến lạ lùng.

Khi một người hầu đi tới và đứng nhìn nàng từ cửa bếp, cô gái mỉm cười thân thiện với bà ta. Người phụ nữ tỏ ra ngỡ ngàng trước thái độ niềm nở trên gương mặt cô chủ. Masago vốn hách dịch với những người hầu trong nhà, khiến nàng không được lòng phần lớn bọn họ. Giọng của người hầu vì thế không sắc lạnh như dự định ban đầu. Rằng Masago có muốn dùng bữa sáng không?

Cô thiếu nữ trong khu vườn ngập nắng gật đầu vui vẻ, rồi vội vã rảo bước về phía nhà, tay ôm đầy hoa. Nàng uống chén trà buổi sáng trong sự im lặng hạnh phúc, nhưng cứ mỉm cười mãi với người hầu đứng bên, khiến bà ta không khỏi ngạc nhiên trước tính nết hòa nhã của tiểu thư. Khi Sado-ko dùng xong, người phụ nữ cất giọng, gần như có vẻ phân trần:

— Ta không có ý hỗn láo vào tối qua đâu, Masago.

— Hỗn láo ư? — Sado-ko lặp lại. — Ngươi có hỗn láo... với ta sao?

— Ơ hay, có chứ. Chẳng lẽ cô không nhớ tôi đã nhìn bức tranh trên tay cô sao?

— Bức tranh nào nhỉ? Ồ, phải rồi, đúng thế. Ngươi có làm vậy à? Giờ thì ta nhớ ra rồi.

Nàng bước về phía cửa để che giấu sự bối rối, đoạn quay đầu lại, mỉm cười ngọt ngào với người hầu.

— Đừng bận tâm, người hầu của ta. Ta không hề giận đâu.

Người phụ nữ ngẩn người nhìn nàng trong khoảnh khắc. Rồi bà ta ngập ngừng nói:

— Trước khi cô đi Kyoto, Masago, tôi vẫn thường có những cư thân mật với cô, những điều mà kể từ khi cô mới trở về vừa qua, có vẻ như cô không còn muốn nữa. Về phần mình, vì đã gắn bó lâu năm với gia đình cô, như cô biết đấy, tôi cảm thấy chạnh lòng.

Sado-ko khựng lại ngay ngưỡng cửa.

— Khi nào... khi nào ta trở về nhỉ? — nàng hỏi với giọng đầy tò mò, cứ như thể không thể nhớ nổi ngày tháng chính xác. — Có vẻ như ta đã đi xa... vâng — ta đã đi xa; nhưng rốt cuộc ta trở về từ khi nào?

— Ơ hay, mới chỉ hai ngày trước thôi mà, — người hầu kinh ngạc đáp.

— Trí nhớ của ta mới lú lẫn làm sao, — nàng bật cười. — Hai ngày trước. Ôi, phải rồi, dĩ nhiên là thế — và để xem nào, ta đã đi vắng —

Nàng ra chiều tính toán thời gian.

— Chỉ nửa năm thôi, — người hầu nói. — Lẽ ra cô phải ở lại một năm, nhưng vì vị hôn phu của cô đã tạo được danh tiếng quá lớn chốn triều đình, thân phụ cô muốn sớm thúc đẩy cuộc hôn nhân danh giá của cô.

— Ồ, — cô gái thốt lên, rồi lặp lại bằng giọng khẽ khàng, hạnh phúc: — sớm thúc đẩy hôn nhân của ta.

Nàng đột ngột quay người nhìn người hầu.

— Ngươi thấy ta có thay đổi gì không? — nàng hỏi.

Người phụ nữ đăm chiêu đánh giá nàng.

— Có... mà cũng không. Tối qua tôi thấy cô có vẻ thiếu kiên nhẫn hơn ngày thường, Masago ạ.

— À — ta vậy sao? Ta không có ý đó đâu.

— Nhưng hôm nay cô có vẻ dịu dàng hơn cả hồi thơ bé, dù rằng thuở nhỏ cô vốn là đứa trẻ hiền lành, ngoan ngoãn và tuyệt vời nhất.

— Và bây giờ ta vẫn vậy mà, — Sado-ko vui vẻ nói. — Ta chẳng thay đổi chút nào đâu. Xin hãy cứ xem ta như một đứa trẻ nhé.

— Có lẽ lỗi tại tôi tối qua ấy chứ, — người phụ nữ tiếp lời, mừng rỡ vì được kéo dài cuộc trò chuyện với Masago.

— Kìa! — cô gái kêu lên, chỉ tay ra khu vườn. — Nhìn kìa, mấy đứa trẻ kìa!

— Các em của cô đấy chứ, Masago. Cô không nhận ra sao?

— Em út... của ta ư! Ôi trời!

Vứt đống hoa xuống hiên nhà, nàng nhẹ nhàng chạy dọc theo lối đi, như muốn ra chào những đứa em nhỏ. Nhưng đi được nửa đường, một cảm giác hoảng loạn bất chợt bủa vây lấy vị công chúa. Nàng khựng lại đầy đau đớn và lưỡng lự, suýt chẳng biết phải xoay sở thế nào.

Liệu những người em trai này của Masago có nhận ra sự đánh tráo không? Liệu dung mạo có thể giống nhau đến mức qua mắt cả ruột thịt của Masago? Sự phán đoán của một người hầu vốn chẳng đáng là bao.

Nàng đứng bất động, vừa ngóng chờ vừa thấp thỏm lo âu khi chúng đến gần. Ban đầu, thôi thúc trong nàng là chạy đến ôm chầm lấy mấy đứa trẻ với tất cả tình yêu thương. Chính nỗi sợ bất chợt trước những đứa trẻ này đã ngăn nàng làm điều mà Masago chưa từng bao giờ làm: âu yếm hay vuốt ve các em trai của mình.

Trong khi Sado-ko mang sẵn trong mình tình yêu thiên nhiên và trẻ nhỏ, thì những điều đó lại chỉ làm Masago thêm bực bội — kẻ từng chê vùng quê buồn tẻ, chốn thị thành mê hoặc, trẻ con phiền toái và thời trang mới là thứ quyến rũ. Dù từng đường nét trên khuôn mặt của hai người thiếu nữ này giống nhau y đúc, bản chất của họ lại hoàn toàn khác biệt. Sado-ko thừa hưởng trọn vẹn bản tính từ người mẹ, và ngay cả sự lạnh lùng khắc nghiệt của cuộc đời cũng chỉ đóng băng lớp vỏ bọc bên ngoài của nàng. Ngược lại, Masago chính là hiện thân cho tính cách của Hoàng tử Nijo. Môi trường sống trước đây, việc giao du với Ohano, và có lẽ cả một phần tính cách của người sau đã nhào nặn nàng thành ra thế — một cô gái với những hoài bão phù phiếm và yếu đuối.

Giờ đây, vị công chúa đang đứng ngập tràn lo âu trước "đội quân" em trai của Masago, tổng cộng có năm đứa. Những đứa lớn gọi tên nàng đầy cung kính theo đúng phép tắc được dạy dỗ. Những đứa nhỏ nghịch ngợm kéo tay áo và dải obi của nàng như muốn trêu chọc; nhưng khi nàng bật cười, chúng tỏ ra bẽn lẽn, chạy trốn ra sau một gốc cây rồi từ đó thò đầu ra ngó lén nàng.

Người hầu dẫn chúng về từ nhà hàng xóm cất lời chào buổi sáng với vẻ dửng dưng, đồng thời tỏ ra ngạc nhiên trước thái độ niềm nở của cô chủ.

Sado-ko thở phào nhẹ nhõm khi lũ trẻ khuất dạng bên trong nhà. Rồi lần đầu tiên, nàng khẽ thở dài đầy tiếc nuối.

— Nếu chúng thực sự yêu quý Masago, — nàng tự nhủ, — chắc chắn chúng sẽ phải nhớ em ấy chứ. Thế nhưng không, một kẻ xa lạ bước vào khoác lên bộ áo của Masago, chiếm lấy chỗ đứng trong ngôi nhà này, vậy mà cái sự ngây thơ dễ đổi thay của trẻ nhỏ nào có nhận ra.

Mang theo nỗi u buồn dị êm, nàng tiến về phía nhà, chậm rãi bước lên bậc thang dẫn đến ban công của Masago để đứng nhìn lũ trẻ tắm buổi sáng dưới ao nhà. Quả là một khung cảnh đáng yêu, nàng nghĩ, khi ngắm những thân hình nâu bóng, trần trụi của chúng lấp lánh dưới ánh mặt trời. Lát sau, những đứa trẻ lớn hơn vừa huýt sáo vừa rảo bước xuống con đường đến trường, trong khi người nhũ mẫu khuất dạng cùng mấy đứa nhỏ.

— Lạ thật, — Công chúa Sado-ko tự hỏi, — sao chẳng đứa nào tỏ ra vui mừng khi gặp lại chị mình cả. Phải chăng Masago vốn không hề được yêu thương?

Nàng đẩy cửa bước vào phòng với nỗi bận tâm trĩu nặng.

— Có lẽ nào, — nàng lẩm bẩm, — những người ngoại quốc đã nói đúng. Câu tục ngữ hay ho trong tôn giáo thanh cao của họ là gì nhỉ? Chẳng phải là: "Tình yêu sẽ sinh ra tình yêu" đó sao? Rõ ràng Masago đã chẳng hề yêu thương các em mình. Thế nên chúng mới đối xử với con bé bằng sự dửng dưng.

Nàng lại thở dài.

— Ồ, — nàng tự thầm, — rốt cuộc thì ta đã đổi lấy một cô thiếu nữ thế nào đây?

Nàng nhìn thấy chiếc giường xộc xệch mà mình vừa ngủ qua đêm. Nàng sực nhớ ra việc Masago từng bảo rằng nàng sẽ phải tự dọn giường và lo liệu việc phòng ốc, bởi Kwacho cho rằng những công việc gia đình ấy rất đáng mong đợi và là phẩm chất đáng tự hào ở một người phụ nữ.

Thế là vị Công chúa Sado-ko cao quý, người được mọi thần dân trung thành của Nhật Bản tôn xưng là con cháu của nữ thần mặt trời, đành phải xắn tay vào công việc quê mùa là cuộn tròn tấm đệm giường, đập đập chiếc gối tựa nhỏ, gấp lại những tấm chăn và chiếc màn. Bỗng nhiên, nàng thở không ra hơi và ngồi bệt xuống giữa đống vật dụng đơn sơ cấu thành chiếc giường của Masago. Nàng đã quên mất nơi mà cô hầu gái Masago từng dặn dò là dùng để cất quần áo rồi! Chi tiết nhỏ nhặt ấy khiến Công chúa Sado-ko vừa bối rối vừa lo lắng.

CHƯƠNG XVIII

NGƯỜI MẸ MÙ