Đó là ý tưởng của riêng Reggie Bruttle nhằm biến thứ vốn suýt biến thành một gánh nặng tốn kém thành một công cụ hỗ trợ anh trên con đường tài chính đầy chông gai.
Biệt thự “The Limes”, được anh thừa kế mà không có bất kỳ khoản kinh phí nào đi kèm để duy trì, là một trong những dinh thự hào nhoáng nhưng bất tiện mà chỉ một người giàu mới dám ở, và chẳng có lấy một người giàu trong số hàng trăm người muốn chọn nó vì những ưu điểm của nó. Nó rất dễ bị ế ẩm trên thị trường bất động sản trong nhiều năm, dù xung quanh được cắm đầy các bảng hiệu quảng cáo trước một thế giới đầy hoài nghi rằng đó là một nơi chốn đáng sống bậc nhất.
Kế hoạch của Reggie là biến nơi đây thành đại bản cho một buổi tụ họp điền trang kéo dài, diễn ra trong những tháng từ tháng Mười cho đến hết tháng Ba — một nhóm gồm những người trẻ hoặc hơi có tuổi thuộc cả hai giới, quá nghèo để có thể đi săn bắn hay câu cá với quy mô lớn, nhưng lại rất hào hứng tận hưởng trọn vẹn môn golf, bài bridge, khiêu vũ và thỉnh thoảng đi xem kịch. Không ai ở trong vị thế của một khách trả tiền, mà tất cả đều mang tư cách của những người chủ nhà cùng đóng góp; một ủy ban sẽ lo việc ăn uống và chi tiêu, còn một tiểu ban không chính thức sẽ hỗ trợ đẩy mạnh mảng giải trí của kế hoạch.
Vì đây chỉ là một cuộc thử nghiệm, sẽ có một sự đồng thuận chung từ những người tham gia là phải thật khoan dung và giúp đỡ lẫn nhau hết mức có thể. Đã có sẵn một hạt nhân đầy hứa hẹn, bao gồm một hoặc hai cặp vợ chồng trẻ, được quy tụ lại, và mọi thứ có vẻ như đã chính thức khởi động.
“Với sự quản lý tốt và chút ít công sức chăm chỉ không phô trương, tôi nghĩ mọi thứ sẽ thành công,” Reggie nói, và anh là một trong số những người luôn cẩn trọng trước rồi mới lạc quan sau.
“Có một tảng đá ngầm mà anh chắc chắn sẽ mắc cạn, dù anh có khôn ngoan đến đâu đi nữa,” Major Dagberry vui vẻ nói; “phụ nữ sẽ cãi nhau. Hãy nhớ lấy điều này,” nhà tiên tri thảm họa này tiếp tục, “tôi không nói là một số đàn ông sẽ không cãi nhau, có lẽ họ cũng sẽ thế; nhưng phụ nữ thì chắc chắn phải cãi. Anh không thể ngăn cản được đâu; đó là bản tính của giới tính ấy. Bàn tay ru nôi lay chuyển thế giới, theo một nghĩa núi lửa. Phụ nữ sẽ chịu đựng sự bất tiện, hy sinh và nhịn nhục đến mức anh dũng, nhưng có một thứ xa xỉ duy nhất mà họ nhất quyết không chịu nhịn chính là những cuộc cãi vã. Dù ở bất cứ đâu, hay sự xuất hiện của cô ta có thoáng qua đến đâu trên một sân khấu, cô ta nhất định sẽ thiết lập những mối thù vặt nữ nhi của mình cũng chắc chắn như cách một người Pháp pha súp giữa vùng hoang mạc Bắc Cực. Ngay khi bắt đầu một chuyến hải hành, trước khi người đàn ông kịp quen mặt lấy nửa tá bạn đồng hành, người phụ nữ bình thường sẽ gây sự được vài mối thù và tích trữ sẵn nguyên liệu cho một hoặc hai mối nữa — với điều kiện, tất nhiên, là có đủ phụ nữ trên tàu để có thể cãi nhau ở số nhiều. Nếu chẳng có ai khác, cô ta sẽ cãi nhau với tiếp viên hàng thôi. Cuộc thử nghiệm này của anh sẽ kéo dài trong sáu tháng; chưa đầy năm tuần nữa, chiến tranh đẫm máu sẽ bùng nổ theo nửa tá hướng khác nhau.”
“Ôi thôi nào, trong nhóm chỉ có tám phụ nữ thôi; họ sẽ không kiếm chuyện cãi nhau nhanh thế đâu,” Reggie phản đối.
“Họ có thể không phải là người khơi mào mọi cuộc cãi vã,” Major nhượng bộ, “nhưng tất cả bọn họ sẽ đứng về các phe phái, và ngay khi Giáng sinh đến gần với những lề thói hòa bình và thiện chí, anh sẽ thấy mình rơi vào kỷ băng hà của sự thù địch lạnh lùng, không khoan nhượng, thỉnh thoảng lại bùng lên ngọn lửa Etna của chiến tranh công khai. Anh không thể tránh được đâu, anh bạn già ạ; nhưng dẫu sao thì anh cũng không thể nói là mình chưa được cảnh báo.”
Năm tuần đầu tiên của canh bạc này đã phủ nhận dự đoán của Major Dagberry và minh chứng cho sự lạc quan của Reggie. Tất nhiên là vẫn có những cuộc cãi vã nhỏ nhặt thỉnh thoảng xảy ra, và sự tồn tại của một số lòng đố kỵ có thể được nhận ra bên dưới bề mặt của sự giao tiếp hàng ngày; nhưng nhìn chung, phái nữ đã hòa hợp với nhau một cách đáng kinh ngạc. Tuy nhiên, có một ngoại lệ đáng chú ý. Đã chẳng mất đến năm tuần để bà Pentherby khiến bản thân bị các thành viên cùng giới ghét cay ghét đắng; năm ngày là đã quá đủ rồi. Hầu hết phụ nữ đều tuyên bố rằng họ đã căm ghét bà ngay từ cái nhìn đầu tiên; nhưng đó có lẽ chỉ là cảm giác ăn năn muộn màng.
Với phái nam thì bà hòa hợp khá tốt, dù không phải là kiểu phụ nữ chỉ biết tắm mình trong xã hội đàn ông; bà cũng không thiếu những phẩm chất chung khiến một cá nhân trở nên hữu ích và đáng mến với tư cách là thành viên của một cộng đồng hợp tác. Bà không cố gắng “chơi khăm” những người đồng chủ nhà bằng cách chớp lấy những lợi ích nhỏ nhặt hay khéo léo trốn tránh nghĩa vụ chính đáng của mình; bà không có xu hướng nhàm chán hay trưởng giả học làm sang bằng những hồi ức cá nhân. Bà chơi bài bridge khá giỏi, và phong cách trong phòng chơi bài của bà là không thể chê vào đâu được. Nhưng bất cứ khi nào bà tiếp xúc với những người cùng giới, ngọn lửa chiến tranh lập tức bùng lên; tài năng khơi gợi sự thù địch của bà dường như đạt đến mức độ thiên bính rõ rệt.
Dù đối tượng thu hút sự chú ý của bà là kẻ mặt dày hay người nhạy cảm, nóng tính hay tốt bụng, bà Pentherby vẫn xoay sở để đạt được cùng một kết quả. Bà phơi bày những điểm yếu nhỏ nhặt, bà chọc vào những chỗ đau, bà dội gáo nước lạnh vào sự nhiệt tình, bà thường là người đúng trong một cuộc tranh luận, hoặc nếu sai, bà vẫn có cách khiến đối thủ của mình trông thật ngớ ngẩn và bảo thủ. Bà đã làm và nói những điều khủng khiếp theo một cách vô tội đến mức tỉnh bơ, và bà cũng làm lẫn nói những điều vô tội tỉnh bơ theo một cách vô cùng khủng khiếp. Tóm lại, phán quyết đồng lòng của phái nữ dành cho bà là bà rất đáng ghét.
Không có chuyện đứng về phe nào như Major đã dự đoán; trên thực tế, việc ghét bà Pentherby lại suýt trở thành một mối liên kết gắn kết những người phụ nữ khác, và hơn một lần nguy cơ bất hòa đã nhanh chóng tan biến bởi những nỗ lực rõ ràng và đầy ác ý của bà nhằm thổi bùng và kéo dài nó; và điều khó chịu nhất ở bà chính là khả năng giả vờ bình thản đến khó tin vào những thời điểm mà cơn giận của đối thủ khó lòng kiểm soát được. Bà thốt ra những lời châm biếm cay độc nhất bằng giọng điệu của một nhân viên thu vé tàu điện ngầm thông báo rằng ga tiếp theo là Brompton Road — cái giọng điệu đều đều, vô hồn của một kẻ biết mình đúng, nhưng hoàn toàn dửng dưng trước thực tế mà hắn đang loan báo.
Có lần bà Val Gwepton, người vốn không sở hữu tính cách điềm tĩnh nhất, đã thực sự nổi giận và tặng cho bà Pentherby một bản tóm tắt sinh động và chân thực về cảm nhận của bà ấy dành cho bà ta. Đối tượng của cơn thịnh nộ bộc phát chứa đầy sự thù hằn tích tụ lâu ngày ấy đã kiên nhẫn đợi cho đến lúc khoảng lặng xuất hiện, rồi điềm tĩnh nói với người phụ nữ nhỏ bé đang tức giận —
“Và giờ đây, bà Gwepton thân mến của tôi, hãy để tôi nói với bà một điều mà tôi đã muốn nói từ hai, ba phút nay rồi, chỉ là bà không cho tôi cơ hội; bà đang bị rơi một chiếc kẹp tóc ở bên trái kìa. Mấy người tóc thưa như bà lúc nào cũng thấy khó giữ kẹp tóc trên đầu cho yên vị.”
“Người ta phải làm sao với một người phụ nữ như thế chứ?” Bà Val sau đó đã gặng hỏi một đám đông đang tỏ vẻ đồng cảm.
Tất nhiên, Reggie đã nhận được vô số lời ám chỉ về sự không được lòng người của nhân vật gai góc này. Chị dâu của anh đã thẳng thắn chất vấn anh về vô số tội ác của bà ta. Reggie lắng nghe với sự tiếc hiểm nhạt nhòa như người ta dành cho một thảm họa động đất ở Bolivia hay một vụ mất mùa ở Đông Turkestan, những sự kiện vốn xa vời đến mức người ta gần như có thể tự thuyết phục bản thân rằng chúng chưa từng xảy ra.
“Người phụ nữ đó đang nắm thóp được điểm yếu nào của nó rồi,” chị dâu anh ám muội phỏng đoán; “hoặc là bà ta đang góp vốn giúp nó tổ chức buổi tiệc này nên mới làm cao, hoặc là, trời Phật không cho phép điều đó xảy ra, nó đang mê muội đến mụ mị đầu óc vì bà ta rồi. Đàn ông đôi khi có những sự say mê kỳ quặc nhất.”
Mọi chuyện chưa bao giờ thực sự đẩy tới mức đỉnh điểm. Bà Pentherby, với tư cách là nguồn cơn gây khó chịu cá nhân, đã phủ sóng trên một phạm vi rộng lớn đến mức không một người phụ nữ nào trong nhóm cảm thấy buộc phải đứng lên tuyên bố rằng cô ta hoàn toàn từ chối ở lại thêm một tuần nào nữa dưới cùng một mái nhà với bà ta. Bi kịch của tất cả mọi người hóa ra chẳng phải là bi kịch của riêng ai. Vẫn luôn có một niềm an ủi nhất định trong việc cùng nhau so sánh những hành vi xúc phạm cụ thể. Chị dâu của Reggie còn có thêm một mối bận tâm thích thú là cố gắng khám phá ra mối liên kết bí mật nào đã khiến anh phớt lờ việc lên án danh sách dài dằng dặc những việc làm sai trái của bà Pentherby. Có rất ít manh mối từ thái độ của anh đối với bà ở nơi công cộng, nhưng anh vẫn kiên quyết không hề lay chuyển trước bất cứ điều gì người ta nói xấu bà trong riêng tư.
Trừ ngoại lệ duy nhất là sự không được lòng người của bà Pentherby, kế hoạch tổ chức tiệc tại điền trang đã thành công ngay trong lần thử nghiệm đầu tiên, và chẳng có khó khăn gì trong việc tái thiết lập nó theo đúng những tiêu chí ấy cho mùa đông tiếp theo. Tình cờ là hầu hết phụ nữ trong nhóm, cùng hai hoặc ba người đàn ông, sẽ không thể tham gia vào dịp này, nhưng Reggie đã lên kế hoạch từ trước và đặt chỗ trước rất nhiều “nhu yếu phẩm tươi mới” cho chuyến đi. Nhìn chung, đây sẽ là một buổi tụ họp còn đông đảo hơn trước.
“Tôi rất tiếc vì không thể tham gia vào mùa đông này,” chị dâu của Reggie nói, “nhưng chúng tôi phải đến thăm mấy họ hàng bên Ireland; chúng tôi đã khất họ lần lứa quá nhiều rồi. Thật là tiếc quá! Lần này anh sẽ chẳng giữ lại được người phụ nữ nào trong số những người cũ đâu.”
“Ngoại trừ bà Pentherby,” Reggie điềm tĩnh nói.
“Bà Pentherby! Chắc chắn là anh không ngốc đến mức rước lại người phụ nữ đó lần nữa chứ, Reggie! Bà ta sẽ lại chọc giận tất cả phụ nữ lên giống như lần trước cho mà xem. Rốt cuộc cái nắm thóp bí ẩn gì mà bà ta đang giữ ở anh vậy?”
“Bà ấy là người vô giá,” Reggie nói; “bà ấy là người chuyên gây sự chính thức của tôi.”
“Anh — anh vừa nói gì cơ?” chị dâu anh há hốc mồm kinh ngạc.
“Tôi đã đưa bà ấy vào buổi tiệc tại điền trang với mục đích duy nhất là tập trung hóa những mối thù hằn và việc cãi vã vốn dĩ sẽ bùng nổ theo đủ mọi hướng trong giới phụ nữ. Tôi chẳng cần đến lời khuyên hay cảnh báo của mấy người bạn để dự đoán rằng chúng ta không thể trải qua sáu tháng gắn bó thân thiết mà không xảy ra một lượng cắn xé và đấu khẩu nhất định, thế nên tôi nghĩ cách tốt nhất là thu hẹp và vô hiệu hóa nó trong cùng một quy trình. Tất nhiên, tôi đã trả cho quý bà ấy một thù lao vô cùng xứng đáng, và vì bà ấy chẳng quen biết bất kỳ ai trong số các người từ thuở hồng hoang, còn các người thậm chí còn chẳng biết tên thật của bà ấy, nên bà ấy chẳng bận tâm đến việc bị ghét vì một chính nghĩa hữu ý.”
“Ý anh là bà ta đã nắm rõ mọi chuyện từ đầu đến cuối ư?”
“Tất nhiên là thế rồi, và có cả một hoặc hai người đàn ông cũng biết nữa, thế nên bà ấy có thể cùng chúng tôi cười hả hê ở hậu trường mỗi khi bà ấy làm được điều gì đó đặc biệt quá đáng. Và bà ấy thực sự rất tận hưởng điều đó. Anh thấy đấy, bà ấy rơi vào hoàn cảnh của một người họ hàng nghèo trong một gia đình vốn khá hiếu chiến, và cuộc đời bà phần lớn trôi qua để xoa dịu những cuộc cãi vã của người khác. Em có thể tưởng tượng được sự nhẹ nhõm đến cỡ nào khi được đi khắp nơi nói và làm những điều vô cùng bực bội với cả một nhà đầy phụ nữ — và tất cả chỉ vì đại nghĩa hòa bình.”
“Tôi nghĩ anh là kẻ đáng ghét nhất trên đời này,” chị dâu của Reggie nói. Điều đó hoàn thế không hoàn toàn chính xác; hơn bất cứ ai hết, hơn cả trước kia, cô ta bắt đầu ghét bà Pentherby. Thật không thể tính toán nổi người phụ nữ đó đã cướp đi của cô ta bao nhiêu trận cãi vã.