Những Món Đồ Chơi Hòa Bình Và Những Bài Viết Khác

Lượt đọc: 178 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
The Purple Of The Balkan Kings

❊ ❊ ❊

Luitpold Wolkenstein, một nhà tài phiệt kiêm nhà ngoại giao tầm vóc nhỏ nhoi, hay xen chuyện và tự phụ, đang ngồi ở quán cà phê quen thuộc tại kinh đô Habsburg từng trải sự đời, trước mặt là tờ Neue Freie Preses cùng một tách cà phê sủi bọt kem kèm theo cốc nước lọc mà người phục vụ đầu chải chuốt vừa đem tới.

Đã lâu hơn cả một đời chó, những gã phục vụ đầu chải chuốt vẫn đều đặn đặt tờ Neue Freie Presse và tách cà phê sủi bọt kem lên bàn của ông; cũng ngần ấy năm, ông vẫn ngồi đúng vị trí đó, bên dưới con đại bàng nhồi bông phủ đầy bụi, từng là một sinh linh sải cánh trên những ngọn núi Styrian, giờ đây trở nên kỳ dị và mang tính biểu tượng với cái đầu thứ hai được ghép vào cổ cùng chiếc vương miện mạ vàng đội trên cả hai chiếc hộp sọ bám bụi.

Hôm nay, Luitpold Wolkenstein chỉ đọc bài báo ở trang đầu, nhưng đọc đi đọc lại nhiều lần.

“Pháo đài Kirk Kilisseh của Thổ Nhĩ Kỳ đã thất thủ . . . Người Serb, theo thông cáo chính thức, đã chiếm được Kumanovo . . . Pháo đài Kirk Kilisseh mất, Kumanovo bị người Serb chiếm, đây là những tin tức gửi về Constantinople tựa như bước ra từ những vở kịch bi thảm về các vị vua của Shakespeare . . . Vùng phụ cận Adrianople và miền Đông, nơi trận chiến lớn đang diễn ra, sẽ không chỉ cho thấy tương lai của Thổ Nhĩ Kỳ, mà còn định đoạt vị thế cùng ảnh hưởng của các quốc gia vùng Balkan trên trường quốc tế.”

Đã lâu hơn cả một đời chó, Luitpold Wolkenstein vẫn thường đem những tham vọng và nỗ lực của các nước Balkan ra bàn tán bên tách cà phê sủi bọt kem do những gã phục vụ đầu chải chuốt mang lại. Chưa bao giờ đặt chân đi xa hơn phía đông tới hội chợ súc vật ở Temesvar, chưa bao giờ tự đặt mình vào chốn hiểm nguy khi đối đầu với bất cứ thứ gì có khả năng gây nguy hại hơn một con thỏ hay gà gô, ông tự phong mình làm nhà thẩm định và trọng tài chí công vô tư cho sức mạnh quân sự lẫn quốc gia của những xứ sở nhỏ bé ven biên giới sông Danube thuộc Liên bang Áp-Hung. Nhận định của ông luôn đong đầy sự khinh miệt không chút dung thứ dành cho những nỗ lực quy mô nhỏ, cùng sự nể trọng mù quáng đối với những sư đoàn hùng hậu và hầu bao rủng rỉnh. Bao trùm lên toàn bộ bức tranh về các lãnh thổ Balkan cùng lịch sử đầy sóng gió của họ chính là sức mạnh ma mị đầy uy quyền của cụm từ “Các cường quốc” — thậm chí còn uy nghi hơn khi được thốt lên bằng tiếng Đức, “Die Grossmächte.”

Tôn sùng quyền lực, sức mạnh và thế lực đồng tiền chẳng khác nào một phụ nữ lớn tuổi đang thần thánh hóa năng lực thể chất của tuổi trẻ khi thần kinh đã suy nhược, vị hiền triết quán cà phê tròn trịa và đẫy đà ấy từng đem những tham vọng của các tiểu vương cùng nhân dân vùng Balkan ra châm chọc, chế giễu, trút lên đầu họ thứ âm thanh kỳ quặc phát ra từ đôi môi mà người Viên thường dùng như một thứ ngôn ngữ phụ để bộc lộ suy nghĩ mỗi khi lòng đầy thành kiến. Các lữ khách Anh từng ghé thăm xứ sở Balkan và mang về những lời ca tụng tốt đẹp về người Bulgaria cùng tương lai của họ, các sĩ quan Nga từng liếc nhìn quân đội nước này và thú nhận rằng “đây là một thế lực đáng gờm, và không phải do chúng ta tạo ra, họ đã tự làm lấy điều đó.” Thế nhưng, bên tách cà phê cùng những ván cờ đô-mi-nô kéo dài hàng giờ, nhà thông thái ấy vẫn cười cợt, lắc đầu và chiêm nghiệm sự khôn ngoan lọc lõi đúc rút từ lâu đài của mình. Các Grossmächte dã không thể dập tắt tiếng trống trận vang dội, điều đó đúng; những sư đoàn hùng hậu của Đế quốc Ottoman sẽ phải lên tiếng trước, rồi những hầu bao rủng rỉnh cùng lời đe dọa đanh thép của các Cường quốc mới cất lời và nắm giữ phán quyết cuối cùng. Trong tưởng tượng, Luitpold nghe thấy tiếng bước chân hành quân rầm rập của những binh sĩ đội mũ fez đỏ mang lê vang vọng qua các đèo núi Balkan, nhìn thấy những con người nhỏ bé mặc áo da cừu bị dồn ép phải quay về làng bản, nhìn thấy vị phát ngôn viên uy nghiêm quở trách của các Cường quốc đang ra lệnh, điều chỉnh, khôi phục, sắp xếp lại mọi thứ về đúng vị trí được định sẵn, dọn dẹp sạch sẽ tàn dư của chiến tranh; thế rồi, đôi tai ông giờ đây lại phải lắng nghe tiếng trống trận vang lên theo một hướng hoàn toàn khác, phải nghe tiếng bước chân của những đoàn quân hùng mạnh hơn, gan dạ hơn và am tường binh pháp hơn những gì ông từng nghĩ là có thể xảy ra ở góc trời đó; đôi mắt ông buộc phải đọc được trên những cột báo quen thuộc lời cảnh cáo gửi tới các Grossmächte rằng họ đang có những bài học mới cần phải tiếp thu, những thực tế mới cần phải tính đến, và rất nhiều truyền thống lâu đời cần phải từ bỏ. “Các Cường quốc sẽ gặp không ít khó khăn trong việc thuyết phục các quốc gia Balkan chấp nhận nguyên tắc bất khả xâm phạm rằng châu Âu không cho phép bất kỳ sự phân chia lãnh thổ mới nào ở phương Đông mà không có sự chuẩn thuận của họ. Ngay cả lúc này, khi chiến dịch vẫn chưa ngã ngũ, đã râm ran những đồn đoán về một dự án liên minh tài chính kéo dài khắp các vùng đất Balkan, và xa hơn là một liên minh hiến pháp phỏng theo Đế quốc Đức. Đó có lẽ chỉ là một cọng rơm chính trị bị bão thổi bay, nhưng không thể gạt bỏ suy ngẫm rằng các quốc gia Balkan liên minh với nhau nắm giữ một sức mạnh quân sự mà các Cường quốc sẽ phải dè chừng . . . Những con người đã đổ máu trên chiến trường và hy sinh lực lượng vũ trang của cả một thế hệ nhằm đạt được sự thống nhất với đồng bào mình sẽ không còn giữ thái độ phụ thuộc vào các Cường quốc hay vào nước Nga nữa, mà sẽ đi theo con đường riêng của họ . . . Dòng máu đổ xuống ngày nay lần đầu tiên mang lại sắc thái đích thực cho chiếc áo bào vương giả của các vị vua Balkan. Các Cường quốc không thể phớt lờ thực tế rằng một dân tộc đã nếm trải mùi vị chiến thắng sẽ không chịu để mình bị đẩy lùi trở lại trong biên giới cũ. Thổ Nhĩ Kỳ ngày nay không chỉ đánh mất Kirk Kilisseh và Kumanovo, mà cả Macedonia nữa.”

Luitpold Wolkenstein uống ngụm cà phê, nhưng hương vị hình như đã bay đi đâu mất. Thế giới của ông, cái thế giới phô trương, áp đặt và chuyên quyền của ông, bỗng chốc thu hẹp lại trong những chiều kích nhỏ hơn. Những hầu bao rủng rỉnh và những lời đe dọa đanh thép đã bị hất cẳng một cách phũ phàng; một sức mạnh mà ông không tài nào thấu hiểu hay nắm bắt nổi đã xuất hiện và khiến người ta cảm nhận được sự hiện diện đầy thô bạo của nó. Những vị César uy nghiêm của thần tài và xiêm y vũ trang đã nhìn xuống cuộc giao chiến với vẻ mặt cau có, còn những kẻ sắp bước vào cõi chết thì chẳng buồn chào cờ, và cũng chẳng có ý định chào cờ. Một bài học đang được áp đặt lên những học trò bất đắc dĩ, bài học về lòng tôn trọng dành cho một số nguyên tắc nền tảng, và những kẻ đang phải chịu đựng bài học ấy lại chẳng phải là các tiểu quốc đang oằn mình tranh đấu.

Luitpold Wolkenstein không đợi nhóm chơi cờ đô-mi-nô tề tựu đông đủ. Chắc chắn tất cả bọn họ đều đã đọc bài báo trên tờ Freie Presse. Và có những khoảnh khắc mà một nhà thông thái tìm thấy sự cứu rỗi lớn nhất cho chính mình bằng cách rút lui khỏi chốn chất vấn của con người.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 15 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.