“Đừng có nói chuyện vườn tược thành phố với tôi,” Elinor Rapsley nói; “điều đó có nghĩa là, tất nhiên, tôi muốn bạn lắng nghe tôi khoảng một tiếng đồng hồ trong lúc tôi huyên thuyên về bất cứ thứ gì khác ngoài nó. ‘Khu vườn nhà cậu rộng rãi thật đấy,’ mọi người thường nói với chúng tôi khi mới chuyển đến đây. Có lẽ ý họ muốn nói là mảnh đất để làm vườn nhà chúng tôi rộng rãi thật đấy. Thực ra, kích thước của nó lại là điểm bất lợi lớn nhất; nó quá rộng để có thể phớt lờ hoàn toàn rồi biến thành một cái sân, mà lại quá chật để nuôi hươu cao cổ. Bạn thấy đấy, nếu chúng ta có thể nuôi hươu cao cổ, tuần lộc hay một loài động vật ăn cỏ nào đó ở đó, chúng ta có thể giải thích sự vắng bóng toàn bộ thảm thực vật bằng cách viện dẫn đến hệ động vật của khu vườn: ‘Bạn biết đấy, không thể vừa nuôi nai sừng xám vừa trồng hoa tulip Darwin được, thế nên năm ngoái chúng tôi chẳng trồng củ nào cả.’ Đằng này, chúng ta chẳng có con nai sừng xám nào, và hoa tulip Darwin cũng chẳng thể sống sót qua nổi việc phần lớn mèo trong khu phố tổ chức một cuộc họp quốc hội ngay giữa luống hoa tulip; cái dải đất trông có vẻ thảm hại mà chúng tôi dự định làm viền hoa xen kẽ giữa phong lữ và mi-nê đã bị cái hội đồng mèo ấy tận dụng làm hành lang chia để bỏ phiếu. Những cuộc biểu quyết bất ngờ dường như diễn ra khá thường xuyên gần đây, thường xuyên hơn nhiều so với khả năng nở hoa của đám phong lữ. Tôi sẽ không phàn nàn nhiều nếu đó chỉ là lũ mèo bình thường, nhưng tôi thực sự bực mình khi có cả một đại hội mèo ăn chay trong khu vườn của mình; chúng chắc chắn là loài ăn chay rồi, mình ạ, bởi vì dù chúng có tàn phá đám cây đậu thơm dã man đến đâu đi chăng nữa, chúng hình như chẳng bao giờ đụng đến lũ chim sẻ; lúc nào cũng có ngần ấy chim sẻ trưởng thành trong vườn vào ngày Thứ Hai cũng như ngày Thứ Sáu, chưa kể đến những thành viên mới tập bay vừa ra ràng. Dường như đã có một sự bất đồng quan điểm không thể hàn gắn giữa loài chim sẻ và Đấng Tối Cao từ thủa hồng hoang về việc một bông hoa cúc crocus trông đẹp nhất khi đứng thẳng với phần rễ cắm sâu trong đất hay ở tư thế nằm dài với phần thân bị cắt đứt gọn gàng; và lũ chim sẻ luôn là kẻ có tiếng nói cuối cùng trong chuyện đó, ít nhất là trong khu vườn nhà chúng tôi. Tôi tưởng tượng rằng hẳn ban đầu Đấng Tối Cao có ý định ban hành một đạo luật sửa đổi, hay bất cứ tên gọi nào đi nữa, nhằm tạo ra một là loài chim sẻ ít tàn phá hơn, hai là một bông hoa cúc crocus khó tàn phá hơn. Điểm an ủi duy nhất về khu vườn của chúng tôi là nó không thể nhìn thấy từ phòng khách hay phòng hút thuốc, thế nên trừ khi mọi người đến ăn trưa hoặc ăn tối cùng chúng tôi, họ không thể dò la ra sự xơ xác của mảnh đất này. Đó là lý do tại sao tôi vô cùng tức điên lên với Gwenda Pottingdon, kẻ đã trơ trẽn ép mình đến ăn trưa với tôi vào thứ Tư tới; cô ta nghe thấy tôi mời cô con gái nhà Paulcote bữa trưa nếu hôm đó con bé lên phố mua sắm, và thế là, dĩ nhiên, cô ta liền hỏi xem mình có thể đi cùng được không. Cô ta đến chỉ để săm soi những luống hoa ủ rũ, xơ xác của tôi và ca tụng khu vườn được chăm bón quá đà đến phát ghét của chính cô ta. Tôi phát ngấy việc cứ phải nghe rằng đó là niềm ghen tị của cả khu phố; nó cũng giống như mọi thứ khác thuộc về cô ta — chiếc xe hơi, những bữa tiệc tối, thậm chí cả những cơn đau đầu của cô ta, tất cả đều là đỉnh cao của sự vĩ đại; chẳng ai khác từng có được thứ gì giống như thế. Khi đứa con đầu lòng của cô ta làm lễ rửa tội, theo lời cô ta kể, đó là một sự kiện chấn động đến mức người ta suýt ngỡ rằng Hạ viện sẽ phải đem ra chất vấn, thế mà bây giờ cô ta lại lặn lội đến đây chỉ để trân trân nhìn vào mấy bông hoa păng-xê thảm hại và những khoảng trống trong luống đậu thơm của tôi, rồi miêu tả cho tôi nghe một cách say sưa, tỉ mỉ về những đóa hoa quý hiếm và lộng lẫy trong vườn hồng của cô ta.”
“Elinor thân mến,” Nữ Nam tước nói, “cậu có thể tự cứu mình khỏi mọi sự bực dọc này cùng một đống hóa đơn tiền thuê làm vườn, chưa kể đến những nỗi lo lắng về lũ chim sẻ, chỉ đơn giản bằng cách đóng một khoản hội phí thường niên cho O.O.S.A.”
“Chưa bao giờ nghe nói đến,” Elinor nói; “nó là cái gì thế?”
“Hiệp hội Cung cấp Ốc đảo Thời vụ,” Nữ Nam tước đáp; “nó tồn tại để giải quyết những trường hợp y hệt như của cậu, những mảnh sân sau chẳng có chút giá trị thực tế nào cho việc làm vườn, nhưng lại đòi hỏi phải nở rộ thành những phông nền phong cảnh mang tính trang trí vào những thời điểm nhất định, khi người ta dự định tổ chức một bữa tiệc trưa hay tiệc tối. Giả sử, chẳng hạn, cậu có khách đến ăn trưa lúc một giờ rưỡi; cậu chỉ cần gọi điện cho Hiệp hội vào khoảng mười giờ sáng hôm đó và nói ‘vườn ăn trưa’. Đó là tất cả những phiền phức cậu phải làm. Đến mười hai giờ bốn mươi lăm phút, sân nhà cậu đã được trải một dải thảm cỏ mượt như nhung, với một hàng rào hoa tử đinh hương hoặc hoa táo đỏ, hay bất cứ loài gì đang vào mùa, làm phông nền, một hoặc hai cây anh đào đang nở hoa, và những khóm đỗ quyên nở rộ rực rỡ lấp đầy những góc khuất; ở phía trước là một rực rỡ cẩm chướng, hoa anh túc Shirley, hoặc hoa ly hổ đang khoe sắc thắm. Ngay khi bữa trưa kết thúc và khách khứa ra về, khu vườn cũng biến mất theo, và tất cả lũ mèo trên cõi đời này có thể tụ họp mở hội đồng trong sân nhà cậu mà chẳng khiến cậu phải bận tâm dù chỉ một phút. Nếu cậu có một vị giám mục hay một nhà khảo cổ học hay đại loại thế đến ăn trưa, cậu chỉ cần nhắc đến chi tiết đó khi đặt vườn, và thế là cậu sẽ có một khu vườn mang phong cách cổ kính, với những hàng rào cây thủy tùng được cắt tỉa gọn gàng, một chiếc đồng hồ mặt trời, hoa thục quỳ, và có lẽ cả một cây dâu tằm, cùng với những luống hoa cẩm chướng thơm và chuông Canterbury, cùng một hoặc hai chiếc tổ ong kiểu cổ được đặt gọn gàng trong góc. Đó là những dịch vụ cung cấp thông thường mà Hiệp hội Ốc đảo đảm nhận, nhưng nếu trả thêm vài ghin-ghê mỗi năm, cậu sẽ có quyền sử dụng dịch vụ khẩn cấp E.O.N. của họ.”
“Quái quỷ dịch vụ E.O.N. là cái gì thế?”
“Đó chỉ là một tín hiệu quy ước để chỉ những trường hợp đặc biệt như sự xông vào của Gwenda Pottingdon. Nó có nghĩa là cậu có một vị khách đến ăn trưa hay ăn tối mà khu vườn của họ được cho là ‘niềm ghen tị của cả khu phố’.”
“Đúng thế,” Elinor thốt lên đầy phấn khích, “và chuyện gì sẽ xảy ra sau đó?”
“Một điều nghe giống như phép màu trong Nghìn lẻ một đêm. Sân sau của cậu trở nên ngập tràn vẻ nồng thắm với lựu và hạnh nhân, những lùm chanh, những hàng rào xương rồng nở hoa, những bờ đỗ quyên rực rỡ đến loá mắt, những đài phun nước có bồn bằng cẩm thạch, nơi những con diệc ao màu hạt dẻ pha trắng bước đi uyển chuyển giữa những đóa súng ngoại lai, trong khi những chú trĩ vàng đi lại kiêu hãnh trên các bậc thềm bằng ngọc thạch anh. Toàn bộ hiệu ứng mang lại cảm giác như thể Đấng Tối Cao và Norman Wilkinson đã gác lại những ghen tị lẫn nhau để hợp tác tạo ra một phông nền cho một buổi Ba lê Nga ngoài trời; thực chất, đó chỉ là phông nền cho bữa tiệc trưa của cậu. Nếu Gwenda Pottingdon, hay bất kỳ vị khách E.O.N. nào của cậu vào thời điểm đó, vẫn còn chút hơi tàn nào để chê bai, thì cậu chỉ cần thắc mắc một cách bâng quơ rằng cây putella leo của nhà cậu là cây duy nhất ở nước Anh, kể từ khi cây ở Chatsworth chết vào mùa đông năm ngoái. Chẳng có cái cây nào gọi là putella leo cả, nhưng Gwenda Pottingdon và những kẻ giống cô ta thường chẳng thể phân biệt nổi bông hoa này với bông hoa khác nếu không có ai nhắc nhở.”
“Nhanh lên,” Elinor nói, “cho tôi địa chỉ của Hiệp hội.”
Gwenda Pottingdon đã không tận hưởng bữa trưa của mình một cách trọn vẹn. Đó là một bữa ăn giản dị nhưng thanh lịch, được nấu nướng tuyệt hảo và bày biện tinh tế, nhưng thứ gia vị cay nồng từ chính những lời trò chuyện của cô ta thì lại hoàn toàn vắng bóng. Cô ta đã chuẩn bị sẵn một tràng dài những lời ca tụng về những điều kỳ diệu trong khu vườn thành phố của mình, với những hiệu ứng lộng lẫy về nghệ thuật làm vườn không ai sánh kịp, thế mà, ôi chao, chủ đề của cô ta lại bị bao bọc kín mít ở mọi phía bởi hàng rào hoàng liên Siberi tươi tốt, thứ tạo nên một phông nền rực rỡ cho mảnh ghép cổ tích đầy mê hoặc của Elinor. Những cây lựu và cây chanh, đài phun nước có bậc thềm nơi những con cá chép vàng uốn lượn trườn mình giữa bộ rễ của những đóa diên vĩ rực rỡ sắc màu, những khóm hoa ngoại lai chất đống, khu vực giống như ngôi đền thờ nơi những chú lửng cát Nhật Bản nô đùa, tất cả những điều đó đã góp phần tước đi sự thèm ăn của Gwenda và làm giảm bớt mong muốn được bàn chuyện làm vườn của cô ta.
“Tôi không thể nói là mình ngưỡng mộ cây putella leo đâu,” cô ta cộc lốc nhận xét, “và dù sao thì nó cũng chẳng phải là loài duy nhất ở nước Anh; tôi tình cờ biết có một cây ở Hampshire. Làm vườn giờ thật là lỗi thời; chắc là người ta chẳng có thời gian cho nó dạo này.”
Nói chung, đó quả là một trong những bữa tiệc trưa thành công nhất của Elinor.
Việc Gwenda đột ngột xông vào nhà bốn ngày sau đó đúng vào giờ ăn trưa và tự tiện bước vào phòng ăn thực sự là một thảm họa không thể lường trước.
“Tôi nghĩ mình phải kể cho cậu nghe rằng bức tranh màu nước của con bé Elaine nhà tôi đã được chấp nhận bởi Hội Nghệ thuật Tài năng Tiềm ẩn; nó sẽ được trưng bày tại triển lãm mùa hè của họ ở Phòng trưng bày Hackney. Đó sẽ là một cú sốc lớn trong làng nghệ thuật lúc này — Ơ kìa, quái quỷ gì đã xảy ra với khu vườn của cậu thế này? Nó không còn ở đây nữa!”
“Phe nữ quyền,” Elinor đáp ngay lập tức; “cậu không nghe chuyện gì xảy ra à? Họ đã xông vào và phá nát bét mọi thứ chỉ trong khoảng mười phút. Tôi quá đau lòng trước cảnh tàn phá đó nên đã cho dọn sạch cả khu vườn; tôi sẽ cho người thiết kế lại theo hướng công phu hơn một chút.”
“Đó,” cô nói với Nữ Nam tước sau đó, “là điều mà tôi gọi là sở hữu một bộ não ứng phó khẩn cấp.”