Nói về nguyên nhân diệt vong của nhà Minh, có rất nhiều thuyết pháp khác nhau. Có người nói nhà Minh mất từ đời Vạn Lịch, có người nói mất vì hoạn đảng, có người nói mất vì Đông Lâm, thậm chí còn có người nói nhà Minh mất vì Chu Nguyên Chương! Đều trách tổ chế của lão Chu không tốt, nếu không thì triều Đại Minh đã không vong quốc. Trong mắt Liễu Thuần, việc đổ lỗi lên đầu lão Chu có chút hoang đường, chi bằng nói nếu Chu Nguyên Chương không lập ra triều Đại Minh thì sẽ chẳng có vấn đề đại minh diệt vong, điều này chẳng phải hoang đường giống như nói một người không sinh ra thì sẽ không chết đó sao?
Nguyên nhân trực tiếp nhất dẫn đến sự diệt vong của nhà Minh chính là Sùng Trinh. Nghe nói trong quân đội Đức chia con người làm bốn loại: người vừa thông minh vừa lười làm thống soái; người vừa thông minh vừa chăm chỉ làm tham mưu trưởng; người vừa ngốc vừa lười làm binh nhì; thảm nhất chính là vừa ngốc vừa chăm chỉ, phải mau chóng giết đi!
Rất không may, Sùng Trinh lại thuộc loại vừa ngốc vừa chăm chỉ ấy. Ngài ấy ngốc nên bị văn quan dắt mũi, tự phế võ công; ngài ấy chăm chỉ nên liên tục tung ra những chiêu trò hồ đồ. Dù là đối ngoại hay đối nội, ngài ấy đều lật đi lật lại như nướng bánh, giày vò ngược xuôi, kết quả là giày vò đến mức cùng đường mạt lộ, chỉ có thể thắt cổ tự vẫn. Thật sự là không đáng thương hại chút nào.
Liễu Thuần vốn không hề đổ lỗi nguyên nhân diệt vong của nhà Minh lên đầu Chu Nguyên Chương, nhưng đành phải thừa nhận rằng, rất nhiều biện pháp của lão Chu tuy hữu dụng vào thời điểm đó, nhưng nếu cứ kéo dài lâu ngày thì quả thực sẽ tồn tại lỗ hổng và tệ nạn.
Nhưng điều này cũng không thể trách hoàn toàn lão Chu. Nói cho cùng, vẫn là do nhà Minh thiếu khả năng cải cách đầy đủ... Kỳ thực không chỉ nhà Minh, các triều đại khác chẳng phải cũng thế sao!
Thời Đường lợi hại biết bao!
Thế nhưng chế độ phủ binh, tô dung điều, tam tỉnh lục bộ... do đầu nhà Đường định ra, chỉ mấy chục năm sau cũng bại hoại đến mức mặt mũi biến dạng.
Rốt cuộc thì dẫu cho quân chủ khai quốc có hùng tài đại lược đến đâu, cũng không thể nhìn thấu tuệ nhãn của thời đại, việc mắc sai lầm là điều không thể tránh khỏi.
Liễu Thuần cảm thấy hiện tại chính là một khoảng thời gian vô cùng tốt đẹp.
Lão Chu làm hoàng đế hơn hai mươi năm, tệ nạn của nhiều chính sách đã xuất hiện nhưng vẫn chưa đến mức nghiêm trọng.
Mà lão Chu tính ra cũng xem như tinh lực dồi dào, thủ đoạn cứng rắn, do ông tiến hành cải cách sẽ dễ dàng hơn bất kỳ ai.
Liễu Thuần rất sẵn lòng làm một số việc, dù sao cơ hội hiếm có.
Đương nhiên, Liễu Thuần cũng hiểu rõ, với tuổi tác của lão Chu, nhiều nhất cũng chỉ có thể đặt nền móng, còn muốn thực sự hoàn thành thì vẫn cần sự ủng hộ của bậc quân vương đời sau.
Mỗi khi nghĩ đến đây, Liễu Thuần lại thấp thỏm lo âu cho Chu Tiêu. Vị Thái tử điện hạ này thoạt nhìn thân thể rất khỏe mạnh, không có vấn đề gì.
Liệu ngài ấy rốt cuộc có thể thành công kế vị hay không?
Lỡ như ngài ấy vẫn yểu mệnh ra đi sớm, thì dẫu tân trữ quân là ai đi nữa, nếu không có đủ uy vọng, chắc chắn sẽ xảy ra đại loạn. Nói thật, thời gian lưu lại cho Chu Nguyên Chương cũng không còn nhiều nữa.
Liễu Thuần nghĩ tới nghĩ lui, cậu chỉ có thể cố gắng xích lại gần Chu Tiêu, quan sát để ý, tìm kiếm phương pháp kéo dài sinh mệnh cho Chu Tiêu. Thành thật mà nói, Liễu Thuần cũng không nắm chắc quá lớn.
Xưa nay vốn dĩ thế, đừng nói đến thái tử, ngay cả hoàng đế chết một cách mơ hồ cũng không ít, đặc biệt là nhà của lão Chu lại càng nghiêm trọng hơn.
Đành phải cầu xin trời cao phù hộ vậy!
“Điện hạ, nhắm vào cuộc cải cách toàn bộ tài chính thuế vụ... thần thấy nên từng bước bãi bỏ đinh khẩu thuế, nhưng để duy trì sự ổn định của tài chính, trước tiên nên đem đinh khẩu thuế phân bổ vào ruộng đất. Như vậy sẽ khiến kẻ có nhiều đất phải gánh vác nhiều thuế phú hơn. Kẻ nào muốn thôn tính ruộng đất thì phải gánh chịu nhiều chi phí hơn, từ đó cũng có thể xoa dịu đôi chút vấn đề thôn tính.”
“Đúng rồi, thần còn có một ý kiến, có thể nào đổi việc ưu đãi miễn thuế cho tú tài cử nhân thành trợ cấp không?”
Chu Tiêu khó hiểu: “Ý của ngươi là?”
“Điện hạ, là thế này, ưu đãi là triều đình không đi thu thuế, còn trợ cấp theo thần nói là thuế vẫn nộp như cũ, thông qua quan học các địa phương mà phát lương thực cho các tú tài.”
Chu Tiêu trầm ngâm nói: “Ngươi đang nói đến lẫm thiện sinh sao?”
Cái gọi là lẫm thiện sinh chính là những học trò trong quan học có thành tích khá ưu tú, có thể nhận được lương thực do triều đình ban cấp, hơi giống với trợ cấp sinh hoạt dành cho nghiên cứu sinh và tiến sĩ đời sau.
“Vẫn không giống nhau đâu ạ. Ý của thần là đem số điền phú đáng lẽ phải thu, hoàn trả lại hết một lần cho các tú tài!”
“Hoàn trả? Vậy, vậy lỡ hoàn trả quá nhiều, triều đình chịu thiệt thì phải làm sao?” Tư duy của Chu Tiêu vẫn rất giống lão Chu.
“Hoàn trả nhiều thì xem như các tú tài chiếm được món hời thôi!” Liễu Thuần cười tủm tỉm nói: “Điện hạ, ngài ngẫm lại kỹ xem, là hoàn trả nhiều hơn, hay là thu vào nhiều hơn?”
Chu Tiêu trầm ngâm chốc lát, lập tức cả kinh!
Không sai, quả thực có thể tồn tại trường hợp hoàn trả nhiều hơn.
Nhưng vấn đề là, số lương thực nhận được còn nhiều hơn điền phú, chỉ có thể cho thấy đó là một tên tú tài nghèo, gia cảnh thực sự rất khó khăn.
Đối với những tú tài như vậy, mỗi năm cho thêm một hai thạch lương thực thì có gì là ghê gớm chứ!
Ngược lại, những kẻ có gia cảnh giàu có, mất đi cái cớ miễn thuế, buộc họ phải nộp thuế phú như cũ, số mà triều đình có thể thu về chắc chắn sẽ nhiều hơn rất nhiều!
Hơn nữa người nghèo nộp ít thuế, người giàu nộp nhiều thuế. Vừa vặn thực hiện được sự công bằng về thuế phú!
Đôi mắt Chu Tiêu sáng rực lên, không nhịn được vỗ tay khen ngợi: “Hay! Liễu Thuần, chiêu này của ngươi thật hay, phụ hoàng bảo đảm sẽ tiếp nạp, hơn nữa còn ban hành ngay lập tức.”
Liễu Thuần tỏ ra bình thản: “Điện hạ, đây chỉ có thể coi là thủ đoạn nhỏ, thực sự quan trọng vẫn là thương thuế. Theo phán đoán của thần, chỉ thêm hai mươi năm nữa, thương thuế có thể sánh ngang với điền phú, mỗi bên chiếm một nửa. Hơn nữa một khi thương thuế vượt qua điền phú, nó sẽ vĩnh viễn vứt bỏ điền phú lại phía sau, trở thành nguồn tài nguyên quan trọng nhất chống đỡ cho thu nhập hằng năm của triều đình. Cho nên điều thực sự quan trọng là phải tính toán trên thương thuế, nếu chỉ biết quẩn quanh trên ruộng đất và đinh khẩu thì suốt đời sẽ chẳng thể thoát khỏi khốn cảnh tài chính...”
Chu Tiêu vui vẻ gật đầu, hối hả nói: “Ngươi hãy viết hết những điều này ra, phụ hoàng có tâm muốn đao to búa lớn tiến hành cải cách. Nếu thực sự hợp lý, cô cũng sẽ ủng hộ!”
---❊ ❖ ❊---
Đúng lúc Liễu Thuần và Chu Tiêu đang bàn bạc phương án cải cách thì tại Thiên quan phủ, mẹ già của Chiêm Huy làm lễ mừng thọ, có mấy vị bạn tốt đến dự. Trong đó bao gồm cả Phó đô ngụy sử Luyện Tử Ninh, hắn là người Giang Tây, đỗ bảng nhãn kỳ thi khoa cử thứ hai, được ban chức Hàn lâm tu soạn. Không lâu sau khi vào Hàn lâm viện, mẹ lâm bệnh qua đời, hắn về quê chịu tang ba năm. Khi mãn tang, hắn quay lại triều đình, vừa khéo Lý Thiện Long bị giết, quan lại trong triều bị liên lụy không ít, Đô sát viện xuất hiện chỗ trống, Luyện Tử Ninh một bước nhảy vọt trở thành Phó đô ngụy sử.
Dưới triều Hồng Vũ, hiện tượng quan lại được cất nhắc vượt cấp là một hiện tượng vô cùng phổ biến. Luyện Tử Ninh ở nhà ba năm, vừa vặn tránh được mũi nhọn của Liễu Thuần.
Thế nhưng khi trở về kinh thành, hắn lại phát hiện mọi thứ đều sai trái.
Tỷ như trước kia hắn thường xuyên đến Đông cung giảng bài, giống như Hoàng Tử Trừng này, Tề Đức này, rất nhiều văn quan cũng thường xuyên ra vào Đông cung, thậm chí hình bóng không rời thái tử. Nhưng thái tử hiện tại rõ ràng đã giữ khoảng cách với bọn họ. Đông cung không còn là thiên hạ của văn nhân nữa, bao gồm cả Lương quốc công Lam Ngọc, ông ta cũng thường xuyên ra vào Đông cung, còn dạy hoàng tôn binh pháp võ nghệ.
Mấy ngày gần đây, cái tên Liễu Thuần kia lại ngày ngày chạy tới Đông cung, bàn bạc chuyện thuế vụ.
Trước kia những chuyện như thế này đều là độc quyền của đám văn quan bọn họ, Thái tử điện hạ đây là bị làm sao vậy? Chẳng lẽ đã thay lòng đổi dạ rồi sao?
“Ngươi không rõ đó thôi!”
Chiêm Huy thở dài: “Hai năm nay không biết từ đâu chui ra một tên nhãi con tên là Liễu Thuần, tự xưng là người truyền thừa của họ Quách, còn khoa trương học vấn kế thừa Mặc gia và Dương Chu, vô cùng giảo hoạt quái dị, gian nịnh xảo trá. Hôm trước, lão phu trên kim điện cũng phải chịu thiệt thòi dưới tay hắn. Bệ hạ và thái tử chịu sự xúi giục của kẻ này, có ý định cải cách tài chính thuế vụ, giang sơn Đại Minh này sắp sửa loạn rồi.”
Luyện Tử Ninh hít một hơi: “Những năm gần đây nhà vua nỗ lực chấn hưng, quốc khố xem như sung túc, hà cớ gì phải cải cách chứ?”
Chiêm Huy cười nhạt: “Có gì mà khó hiểu, tên gian tặc nhỏ tuổi Liễu Thuần kia chẳng qua chỉ mượn danh nghĩa cải cách để thực hiện hành vi suy yếu sĩ nhân mà thôi, thuế nặng lao dịch này đều sắp giáng lên đầu sĩ phu rồi! Từ xưa đến nay, kẻ không có sản nghiệp cố định thì không có lòng kiên định. Quân vương cùng sĩ đại phu cộng trị thiên hạ, vốn dĩ là nền tảng cốt lõi của mọi thời đại thịnh thế. Thế nhưng hiện tại kẻ gian nịnh dùng lời lẽ yêu nghiệt mê hoặc chúng sinh, ly tán quan hệ giữa bệ hạ và sĩ nhân, mưu đồ bất chính, tâm địa thật đáng chết vạn lần!”
Chiêm Huy nhắc đến Liễu Thuần, giận đến mức nghiến răng nghiến lợi, hận thấu xương tủy.
Luyện Tử Ninh chần chừ nói: “Thiên quan đại nhân, đã như vậy, sao không dâng sớ tấu trình, đem mấu chốt trong đó trần thuật rõ ràng với bệ hạ?”
Chiêm Huy trợn trắng mắt, thầm nghĩ bệ hạ là người mà ta có thể thuyết phục được sao?
“Ngươi không biết đấy thôi, tên Liễu Thuần kia gian xảo hơn người, hơn nữa ngôn từ cay độc quái gỏi, đúng là một tiểu nhân chính hiệu, bọn chúng ta đều mang tấm lòng quân tử. Làm sao có thể đấu lại được bản tính tiểu nhân của hắn chứ?”
Chiêm Huy nâng chén rượu lên, bất đắc dĩ thở dài: “Cái gọi là quân tử có thể bị lừa bởi lối đi chính thống của họ. Lão phu đã tâm lực kiệt quệ, chỉ sợ chẳng mấy chốc sẽ phải cáo lão hoàn hương, dưỡng tuổi già rồi.”
Nói xong, hắn bất đắc dĩ cúi đầu, uống rượu ăn món nhắm.
Luyện Tử Ninh trầm ngâm chốc lát, đặt chén rượu xuống: “Thiên quan đại nhân, xin chớ cúi đầu chán nản thất vọng. Khi ta từ nhà trở về kinh, trên đường đi qua Trường Sa phủ, ta lại nghe ngóng được rằng, Đàm vương điện hạ ở tại địa phương thôn tính ruộng đất, ức hiếp dân lành, lòng dân oán hận vô cùng! Hơn nữa Đàm vương còn hiếu sắc, cướp đoạt dân nữ. Việc làm của hắn, còn lợi hại hơn nhà họ Hứa gấp ngàn lần không chỉ!”
“Đàm vương?”
Chiêm Huy nhớ ra rồi, Đàm vương này chính là người con trai thứ tám của lão Chu, mẫu phi của hắn là Đạt thị, nghe nói là thiếp của Trần Hữu Lượng, bị lão Chu cướp về rồi sinh ra Đàm vương Chu Tự.
Vị Đàm vương điện hạ này có dung mạo tuấn tú nho nhã, từ nhỏ đã rất giỏi đọc sách, tính cách lại mềm mỏng ôn hòa, rất biết lấy lòng lão Chu. Sau khi bị phong đến Trường Sa, hắn thường xuyên hồi kinh thăm phụ hoàng.
Việc đi lại còn chăm chỉ hơn bất kỳ vị phiên vương nào.
Lão Chu cũng vô cùng cưng chiều hắn, Đàm vương lại thích kết giao với nho sinh, thường xuyên tổ chức hội thơ, nếu có thơ từ hay, hắn lập tức ban thưởng vàng, vô cùng hào phóng.
Chiêm Huy hoàn toàn không ngờ tới, vị Đàm vương có tiếng tăm không tệ này lại có những chiến tích khó coi như vậy.
“Ngươi có chứng cứ không?”
“Có!” Luyện Tử Ninh đáp: “Ta vốn định hạp án đàn hạc Chu Tự, liền thu thập tội trạng của hắn, Thiên quan đại nhân có đang cần không?”
Lông mày Chiêm Huy hơi nhíu lại, đột nhiên vỗ đùi một cái: “Quá tốt rồi, ta đoán chắc bệ hạ sẽ xử lý nhà họ Hứa, vào lúc này đem chuyện của Đàm vương chọc thủng ra, ta xem bệ hạ làm sao tra án đây?”
Cái gọi là hổ dữ không ăn thịt con!
Chiêm Huy không tin, lão Chu có thể nhẫn tâm ra tay được!