Từ Bái nhận được điện thoại của Mạnh Kiến Thanh khi đang trên đường tới tòa nhà Tỉnh ủy để hội họp với Điền Gia Canh. Ông cũng muốn tranh thủ trước khi gặp Tống Kiều Sinh để trao đổi ý kiến với Điền Gia Canh về các vấn đề như cải tạo đường sắt Từ Đông, than Hoài xuất Đông.
Nghe Mạnh Kiến Thanh báo cáo qua điện thoại về phương án Thẩm Hoài đề nghị để Mai Cương tiếp quản nhà máy lọc dầu Từ Thành, Từ Bái trầm ngâm một lát rồi thuật lại cho Điền Gia Canh và Lý Cốc nghe.
Điền Gia Canh khẽ mỉm cười, nói: "Tống Kiều Sinh không thể dùng được Thẩm Hoài, ngược lại là chuyện tốt..."
Lý Cốc thầm nghĩ Bí thư Điền chưa chắc đã muốn nhắm vào nhà họ Tống cái gì, nói như vậy chắc là để trấn an Từ Bái. Theo phương án này, gần như có thể khẳng định Thẩm Hoài đã nhắm vào nhà máy lọc dầu Từ Thành không phải ngày một ngày hai, sự tính toán và nắm bắt thời cơ đều khiến người ta kinh tâm.
Từ Bái khẽ thở dài một tiếng, nói: "Nếu còn coi tên này là kẻ vô não lỗ mãng cộng thêm chút may mắn thì đúng là quá coi thường hắn rồi; phương án này của hắn, đại thể khung sườn e là không còn cách nào thay đổi được nữa..."
Điền Gia Canh cười cười, khách khí ra hiệu cho Từ Bái lên xe trước; Lý Cốc nhìn Điền, Từ lên xe, mới vòng sang phía trước bên phải ngồi vào ghế phụ lái, ra hiệu cho xe của nhân viên đi cùng đi trước.
Lý Cốc có trí tuệ nhạy bén, nhưng cụ thể đến tầng mưu tính sâu hơn thì lại không nhanh và thấu đáo bằng Điền, Từ. Đợi xe chạy ra khỏi đại viện, anh mới hiểu tại sao Từ Bái lại nói khung sườn phương án Mai Cương tiếp quản nhà máy lọc dầu Từ Thành khó mà thay đổi được nữa:
Phương án Thẩm Hoài đưa ra là, thành phố Từ Thành vừa giữ lại việc giao mảng kinh doanh chính cho Mai Cương tiếp quản, đồng thời tách một số tài sản ưu chất từ các mảng kinh doanh khác, sau đó để Mai Cương rót vào số vốn có giá trị tương đương, dùng cách này để hoàn thành quá trình giao dịch.
Phương án này nhìn qua thì không khác biệt nhiều so với việc Mai Cương trực tiếp trả ba, năm trăm triệu tiền mặt cho thành phố Từ Thành, dù sao thì Mai Cương cuối cùng cũng phải rút ra một khoản tiền mặt không nhỏ mới có thể hoàn thành việc thu mua này; nhưng đối với phía thành phố Từ Thành thì ý nghĩa lại rất khác biệt.
Khi nhà máy lọc dầu Từ Thành niêm yết vào năm 91, phát hành hai trăm triệu cổ phiếu lưu thông huy động được một tỷ vốn, ngoài việc cải tạo dây chuyền sản xuất ra, còn có những khoản đầu tư khác, trong số các khoản đầu tư này thì tài sản tòa nhà thương mại Thành Hoa được đầu tư ba trăm triệu vốn là ưu chất nhất.
Nếu thành phố Từ Thành tách tòa nhà thương mại Thành Hoa ra khỏi nhà máy lọc dầu Từ Thành, coi đó là khoản bồi thường cho việc chuyển nhượng bốn trăm triệu cổ phiếu pháp nhân, thì sẽ có lợi hơn nhiều so với việc nhận trực tiếp ba, năm trăm triệu tiền mặt.
Mai Cương trả ba, năm trăm triệu thậm chí nhiều vốn hơn cho thành phố Từ Thành, cuối cùng sẽ phải đưa vào ngân sách tài chính cấp thành phố để sử dụng thống nhất, tuy sẽ khiến khả năng chi tiêu của tài chính cấp thành phố được tăng cường, nhưng dàn trải ra các ban ngành đơn vị thì không có ai có thể nhận được lợi ích rõ ràng từ đó.
Tài sản ưu chất là thứ cụ thể, hữu hình.
Nếu tách những tài sản ưu chất như tòa nhà thương mại Thành Hoa ra khỏi nhà máy lọc dầu Từ Thành, dù thành phố cuối cùng có giao cho các doanh nghiệp thuộc thành phố như Tập đoàn Thương mại thành phố tiếp quản hay thành lập doanh nghiệp thuộc thành phố mới, đều sẽ khiến những người liên quan được hưởng lợi hoặc hình thành nhóm lợi ích mới.
Một việc chỉ cần có nhóm thụ hưởng rõ ràng, sẽ hình thành sự trợ giúp và lực đẩy rõ ràng.
Ngoài ra, Mai Cương tiếp quản nhà máy lọc dầu Từ Thành sẽ liên quan đến vấn đề sắp xếp nhân sự.
Công nhân phổ thông và nhân viên kỹ thuật thì còn dễ sắp xếp, mấu chốt vẫn là một nhóm quan chức doanh nghiệp nhà nước tại nhà máy lọc dầu Từ Thành có chức vụ cao nhất là phó sảnh, phải sắp xếp thế nào đây?
Một là họ không muốn đánh mất thân phận và địa vị vốn có để đi làm việc ở những doanh nghiệp có sự cạnh tranh khốc liệt và quản lý nghiêm ngặt như vậy, hai là Mai Cương chưa chắc đã muốn tiếp nhận những người này; vậy nên những người này cần thành phố tiếp nhận, sắp xếp.
Bây giờ thành phố Từ Thành tách một lô tài sản ưu chất ra từ nhà máy lọc dầu, thành lập doanh nghiệp thuộc thành phố mới, chính là có chỗ để sắp xếp những người này, hơn nữa sẽ không khiến họ cảm thấy bị gạt ra ngoài lề mà thêm vào lực cản; sau khi mảng kinh doanh chính gây thua lỗ được Mai Cương tiếp nhận, tương đương với việc quẳng gánh nặng cho Mai Cương tiêu hóa, những tài sản ưu chất còn lại tuy quy mô nhỏ hơn nhưng đạt được lợi nhuận cũng không có vấn đề lớn, lợi ích của những người này cũng không nói đến chuyện bị tổn hại.
Cho dù là gộp cả người lẫn tài sản giao cho các tập đoàn thuộc thành phố khác tiếp quản, cũng tuyệt đối tốt hơn nhiều so với việc đơn thuần điều người ra rồi nhét vào các doanh nghiệp quốc doanh hoặc ủy ban khác.
Điều này trên thực tế cũng đã tiêu hóa phần lớn lực cản có thể đến từ nội bộ nhà máy lọc dầu Từ Thành.
Nhà máy lọc dầu Từ Thành tuy tách một phần tài sản ưu chất ra ngoài, nhưng có thể nhận được lượng vốn rót vào tương đương từ Mai Cương, tổng tài sản và chất lượng không hề sụt giảm, lợi ích lớn hơn là sau khi nhận được khoản vốn rót này, mảng kinh doanh luyện hóa chính mới có khả năng điều chỉnh.
Đây chính là điều liên quan đến điểm thứ hai trong phương án Thẩm Hoài đề cập: dời nhà máy và xây dựng mới nhà máy có năng suất lọc dầu năm trăm nghìn tấn tại khu công nghiệp Chử Nam, loại bỏ nhà máy cũ ở Giang Bắc.
Nhà máy lọc dầu Từ Thành được xây dựng từ năm mươi năm trước trên bãi sông bên ngoài thành phố Từ Thành lúc bấy giờ, theo sự phát triển của thành phố, khu vực nội thành đã bao vây nhà máy lọc dầu Từ Thành ở bên trong.
Chưa nói đến mức độ kiểm soát ô nhiễm của nhà máy lọc dầu Từ Thành hiện tại không cao, sẽ gây ra ô nhiễm nhất định cho khu vực xung quanh, mà chỉ xét riêng từ góc độ phát triển thành phố, nhà máy lọc dầu Từ Thành đã nảy sinh xung đột nghiêm trọng với sự phát triển của khu vực nội thành xung quanh.
Phía thành phố và nhà máy lọc dầu Từ Thành vẫn luôn cân nhắc vấn đề dời nhà máy này, phương án sẵn có và bản vẽ thiết kế đều có đến vài bộ.
Khi niêm yết, phía thành phố và tầng lớp quản lý của nhà máy lọc dầu Từ Thành đều thiếu tầm nhìn xa, lãng phí gần một tỷ vốn huy động được vào việc cải tạo dây chuyền sản xuất và các khoản đầu tư khác, không quyết đoán dời địa điểm, kéo dài đến năm 94, 95 khi muốn dời nhà máy thì đã không còn tiền nữa.
Nhà máy lọc dầu sau khi niêm yết thì thua lỗ liên miên, phát hành thêm cổ phiếu huy động vốn, vay ngân hàng đều là bất khả thi, thành phố cũng không thể lấy ra ngay khoản vốn lớn như vậy để trợ cấp. Cho nên, việc dời xây lại nhà máy lọc dầu Từ Thành, mấy năm nay năm nào cũng đề cập, phương án thiết kế cũng làm ra vài bộ, cũng đều đã thẩm định qua, nhưng chính là không có cách nào thực hiện.
Nếu có thể nhận được khoản vốn bốn trăm triệu rót vào từ Mai Cương, việc dời xây lại nhà máy lọc dầu Từ Thành, gần như tháng sau là có thể đặt móng khởi công.
Hơn nữa năng suất mà nhà máy lọc dầu Từ Thành có thể chạy hết công suất lúc này chỉ có năm trăm nghìn tấn, nhà máy mới xây dựng dự án lọc dầu năm trăm nghìn tấn tại khu công nghiệp Chử Nam, xét ở thời điểm hiện tại sẽ không gây ra tổn thất trực tiếp gì cho tài chính địa phương và chuỗi công nghiệp luyện hóa; chỉ là không gian tăng trưởng trong tương lai sẽ bị Thẩm Hoài dời tới Tân Phố mà thôi.
Tất nhiên, Tân Phố trong tương lai nếu thực sự xây dựng được cảng dầu thô siêu lớn, ngành công nghiệp luyện hóa ở phía Từ Thành vẫn còn không gian phát triển đáng kể. Cho dù là có tổn thất một chút về chi phí vận chuyển, thì về nguồn nhân lực và trình độ nghiên cứu khoa học, ưu thế của Từ Thành vẫn cực kỳ rõ ràng.
Việc dời nhà máy lọc dầu Từ Thành giúp giải phóng không gian cho sự phát triển của khu vực dọc sông thuộc trung tâm thành phố Từ Thành, về mặt căn bản cải thiện môi trường và chất lượng đô thị của khu vực xung quanh từ quy hoạch thành phố, tuyệt đối có thể coi là một thành tích chính trị để ghi chép lại đầy tự hào; đồng thời địa chỉ nhà máy cũ sau khi dời nhà máy lọc dầu Từ Thành cùng những khu đất chất lượng kém xung quanh trước kia chịu ảnh hưởng bởi nhà máy lọc dầu Từ Thành, tổng cộng có khoảng hơn hai ngàn mẫu đất công nghiệp, Mai Cương không có ý định tham lam chiếm hữu, để lại cho thành phố Từ Thành tuyệt đối là một miếng thịt béo bở.
Chính quyền thành phố Từ Thành, chỉ cần thay đổi tính chất khu đất này, dùng vào việc phát triển bất động sản nhà ở và thương mại, giá trị sẽ tăng vọt; tuyệt đối có giá trị hơn nhiều so với khu đất công nghiệp tách từ khu công nghiệp Chử Nam giao cho Mai Cương xây dựng nhà máy mới cho dự án lọc dầu.
Thẩm Hoài không tham miếng đất này, chứng tỏ hắn giữ được đầu óc tỉnh táo, biết tiến biết lùi, cũng biết nhường lại khu đất này sẽ khiến một nhóm nhà phát triển hoặc doanh nghiệp phát triển quốc doanh tại thành phố Từ Thành trở thành trợ lực chứ không phải lực cản trong việc thúc đẩy Mai Cương tiếp quản nhà máy lọc dầu Từ Thành và dời xây dựng mới; nhưng đồng thời cũng chứng minh thêm rằng, Thẩm Hoài muốn Mai Cương tiếp quản nhà máy lọc dầu Từ Thành là vì đã nhắm trúng tiềm năng phát triển ngành công nghiệp luyện hóa nhờ vào nhà máy lọc dầu Từ Thành.
Từ diễn biến tin tức hình thành kể từ khi Thẩm Hoài cố ý rò rỉ tin tức kích thích giá cổ phiếu tăng hôm qua, Lý Cốc cũng nhận ra các doanh nghiệp quốc doanh địa phương, tổ chức chứng khoán tham gia phát hành cổ phiếu nhà máy lọc dầu Từ Thành và cả những cán bộ công nhân viên từng gần như bị ép mua cổ phiếu, đều cực lực ủng hộ Mai Cương tiếp quản nhà máy lọc dầu Từ Thành, điều này liên quan đến lợi ích thiết thân của họ.
Cộng thêm phương án mượn xác niêm yết mà Thẩm Hoài đưa ra hiện nay, Lý Cốc thầm nghĩ nếu Từ Bái thực sự muốn cưỡng ép ngăn cản Mai Cương tiếp quản nhà máy lọc dầu Từ Thành mà không có phương án thay thế phù hợp, thì còn phải cân nhắc kỹ xem áp lực tiêu cực từ phía địa phương có thể hình thành lên người mình sẽ lớn đến mức nào.
Cũng khó trách Bí thư Điền nói Tống Kiều Sinh không thể dùng được Thẩm Hoài là chuyện tốt.
Từ cảng Tân Phố, cải tạo đường sắt Từ Đông cho đến than Hoài xuất Đông, đều chứng minh tầm nhìn của Thẩm Hoài trong cục diện kinh tế vĩ mô vượt xa người thường, còn việc mưu tính đối với nhà máy lọc dầu Từ Thành cho thấy thủ đoạn "nhân lợi thế đạo" (dựa vào lợi thế để dẫn dắt xu thế) của hắn cực mạnh, mà thành tích của Mai Cương lại cho thấy năng lực thực thi để biến cấu tưởng thành nền móng của hắn là vô cùng phi thường.
Tống Kiều Sinh nếu thực sự có thể dùng tốt người cháu này, mười năm sau, trong thành viên ban lãnh đạo e là không thể thiếu một chỗ cho Tống Kiều Sinh.
Tuy nhiên chuyện này cũng không có gì đáng lo, Tống Kiều Sinh nếu thực sự có thể dùng được Thẩm Hoài thì đã không phải là Tống Kiều Sinh nữa rồi.
Từ Bái lo lắng nuôi hổ gây họa, nhìn nhận cũng cực kỳ chuẩn xác.
Tất nhiên, họ tích cực thúc đẩy việc này cũng có lợi ích cực lớn.
Thành tích chính trị do việc thúc đẩy sự kiện này mang lại thì không cần phải nói rồi.
Còn tất cả các thế lực địa phương ủng hộ Mai Cương tiếp quản nhà máy lọc dầu Từ Thành, hiện tại mới chỉ là đơn thuần ủng hộ việc này, Điền, Từ thúc đẩy việc này sẽ có thể giành được thiện cảm của các thế lực địa phương.
Còn từ việc tách một phần tài sản ưu chất từ nhà máy lọc dầu Từ Thành cùng những khu đất ưu chất dời đi giải phóng ra, Từ Bái thì có thể trực tiếp dùng để ngưng tụ và hình thành phe cánh thân tín của mình.
Việc này nếu Từ Bái ngăn cản ngang ngược thì chính là cục diện đôi bên cùng thua, đặc biệt là sau khi Thẩm Hoài mượn cơ hội tạo thế đã hình thành tầm ảnh hưởng đáng kể, Từ Bái ngăn cản thì sẽ thua càng thê thảm hơn; còn tích cực thúc đẩy chính là đôi bên cùng có lợi, chỉ không qua là vấn đề ai thắng nhiều hơn mà thôi...
Mạnh Kiến Thanh cùng nhân viên công tác của Tỉnh ủy đã tới sớm một bước để sắp xếp cuộc gặp mặt, đang chờ ở cửa chính khách sạn.
Lý Cốc nghe thấy Từ Bái qua cửa sổ xe, dặn Mạnh Kiến Thanh liên hệ với người phụ trách nhà máy lọc dầu Từ Thành tới tham dự bữa tiệc chiêu đãi tiếp theo, liền biết Từ Bái đã chấp nhận phương án của Thẩm Hoài. Trì hoãn cũng vô nghĩa, dùng thái độ tích cực hơn để thúc đẩy, việc này mới có lợi hơn cho Từ Bái.
Đoàn xe dừng trước tòa nhà sắp xếp buổi đàm phán, Lý Cốc cùng Điền Gia Canh xuống xe, nhìn thấy Thẩm Hoài đang đứng trong đám đông đón tiếp. Hôm qua tung tin Mai Cương hủy bỏ đơn xin hướng dẫn niêm yết, anh ta cứ ngỡ là đã đắc kế, quả thật anh ta đã làm cho vết rạn nứt tồn tại trong nội bộ phe Tống sâu sắc thêm, nhưng nghĩ đến việc Thẩm Hoài nhờ đó mà nhanh chóng chuyển ý đồ mưu tính nhà máy lọc dầu Từ Thành thành hiện thực, lại khiến tâm trạng anh ta phức tạp...