Scaramouche: Mối Tình Thời Cách Mạng Pháp

Lượt đọc: 42 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 11
Vụ Hỗn Loạn Tại Nhà Hát Feydau

❊ ❊ ❊

Để mặc chủ nhà đóng vai trò đại diện toàn quyền với Mademoiselle de Kercadiou, đồng thời giải thích rằng chính nỗi hối hận sâu sắc đã buộc ngài phải rời đi mà không kịp từ biệt chính thức, vị Hầu tước rời Sautron trong đám mây u ám. Hai mươi bốn giờ với La Binet là quá đủ đối với một người có thị hiếu kén chọn và tinh tường như ngài. Ngài nhìn lại tập phim đó với sự buồn nôn—phản ứng tâm lý tất yếu—kinh ngạc vì chính mình lại từng thấy cô ta đáng khao khát đến vậy cho tới tận hôm qua, và tự rủa xả bản thân vì thứ khoái lạc phù phiếm, vô giá trị ấy mà ngài lại nghiêm trọng đe dọa cơ hội cưới được Mademoiselle de Kercadiou. Suy cho cùng, tâm trạng của ngài cũng chẳng có gì quá lạ lùng, nên tôi không cần phải đi sâu vào chi tiết làm gì. Nó xuất phát từ cuộc xung đột giữa phần con và phần người cấu thành nên con người của mỗi kẻ.

Chevalier de Chabrillane—người thực tế giữ vị thế gần giống một tùy tùng thân cận của Hầu tước—ngồi đối diện với ngài trong chiếc xe berline du hành khổng lồ. Một chiếc bàn gấp nhỏ đã được dựng lên giữa họ, và Chevalier đề nghị chơi bài piquet. Nhưng M. le Marquis không có tâm trạng đánh bài. Những suy nghĩ đang chiếm trọn tâm trí ngài. Khi xe lộc cộc lăn bánh trên những con đường lát đá của Nantes, ngài nhớ ra lời hứa với La Binet rằng sẽ xem cô ta biểu diễn vở "Người tình phản bội" tối hôm đó. Và giờ đây ngài đang chạy trốn khỏi cô ta. Ý nghĩ đó thật đáng ghê tởm đối với ngài trên hai phương diện. Ngài đang thất hứa, và ngài đang hành xử như một kẻ hèn nhát. Hơn thế nữa, ngài đã dẫn dụ cô ả đào ham tiền này—hiện tại ngài nghĩ về cô ta như vậy, và cũng có chút chính đáng—hy vọng những ân sủng từ ngài ngoài những khoản ban thưởng hậu hĩnh mà ngài đã trao. Cô ả gần như đã tìm cách mặc cả với ngài về tương lai của mình. Ngài phải đưa cô ta đến Paris, trang bị nội thất cho cô ta—như cách nói thời đó, và vẫn còn dùng đến ngày nay—và dưới sự bảo hộ quyền lực của ngài, đảm bảo các cánh cửa của những nhà hát lớn tại thủ đô sẽ mở ra cho tài năng của cô ta. Ngài đã không—ngài thấy nhẹ nhõm khi nghĩ lại—chính xác là đã cam kết với cô ta. Nhưng ngài cũng chưa dứt khoát từ chối. Giờ đây, việc đi đến một thỏa thuận là cần thiết, vì ngài buộc phải chọn giữa niềm đam mê phù phiếm dành cho cô ta—một ngọn lửa đã lụi tắt—và sự tận tụy sâu sắc, gần như thuộc về tâm linh đối với Mademoiselle de Kercadiou.

Ngài cho rằng danh dự đòi hỏi ngài phải lập tức tự giải thoát khỏi một vị thế sai lầm. Tất nhiên, La Binet sẽ làm ầm ĩ; nhưng ngài biết phương thuốc thích hợp để áp dụng cho những cơn cuồng loạn kiểu đó. Rốt cuộc thì tiền bạc cũng có công dụng của nó.

Ngài kéo dây chuông. Cỗ xe lăn bánh dừng lại; một tên người hầu xuất hiện ở cửa.

"Đến Nhà hát Feydau," ngài nói.

Tên người hầu biến mất và cỗ xe berline lăn bánh tiếp. M. de Chabrillane cười đầy mỉa mai.

"Ta muốn ngươi đừng có mà buồn cười," Hầu tước gắt lên. "Ngươi không hiểu đâu." Sau đó ngài giải thích cho hắn. Đó là một sự hạ mình hiếm thấy ở ngài. Nhưng, dù sao thì, ngài cũng không thể chịu đựng được việc bị hiểu lầm trong một vấn đề như vậy. Chabrillane trở nên nghiêm túc khi phản chiếu sự nghiêm trọng tột độ của Hầu tước.

"Tại sao không viết thư?" hắn gợi ý. "Thú thật, chính tôi thấy làm vậy sẽ dễ dàng hơn."

Không gì có thể bộc lộ tâm trạng của M. le Marquis rõ hơn câu trả lời của ngài.

"Thư từ rất dễ bị thất lạc hoặc bị hiểu sai. Đó là hai rủi ro mà ta sẽ không đánh cược. Nếu cô ta không trả lời, ta sẽ chẳng bao giờ biết được kết cục là gì. Và ta sẽ chẳng có lấy một phút bình yên cho đến khi biết mình đã đặt dấu chấm hết cho vụ này. Cỗ xe berline có thể đợi trong khi chúng ta ở nhà hát. Chúng ta sẽ đi tiếp sau đó. Nếu cần, chúng ta sẽ đi suốt đêm."

"Peste!" M. de Chabrillane thốt lên với một cái nhăn mặt. Nhưng chỉ có thế thôi.

Chiếc xe du hành lớn đỗ lại trước những ô cửa rực sáng của nhà hát Feydau, và M. le Marquis bước ra. Ngài bước vào nhà hát cùng Chabrillane, hoàn toàn không biết rằng mình đang tự nộp mình vào tay Andre-Louis.

Andre-Louis đang trong trạng thái bực bội do Climen vắng mặt quá lâu khỏi Nantes khi đi cùng M. le Marquis, và càng bị kích động bởi thái độ cam chịu không thể diễn tả nổi mà M. Binet dành cho sự việc rõ ràng là có ý nghĩa này.

Dù có thể tỏ ra có tư tưởng khắc kỷ và tìm cách đánh giá mọi việc với sự tách biệt hoàn toàn đến mức nào đi nữa, thì trong tâm can Andre-Louis vẫn bị dày vò và ghê tởm. Không phải Climen là người bị anh đổ lỗi. Anh đã lầm về cô. Cô chỉ là một tạo vật yếu đuối, bất lực bị cuốn đi bởi ngọn gió đầu tiên, dù có hôi hám đến đâu, chỉ cần nó hứa hẹn cho cô sự thăng tiến. Cô mắc căn bệnh tham lam; và anh tự chúc mừng mình vì đã phát hiện ra điều đó trước khi cưới cô làm vợ. Giờ đây anh không còn cảm thấy gì với cô ngoài sự thương hại và chút khinh bỉ. Lòng thương hại nảy sinh từ tình yêu mà gần đây cô đã khơi gợi trong anh. Nó có thể ví như cặn của rượu vang, tất cả những gì còn sót lại sau khi loại rượu mạnh mẽ ấy đã bị uống cạn. Anh dành sự giận dữ của mình cho cha cô và kẻ quyến rũ cô.

Những ý nghĩ đang khuấy động trong anh vào sáng thứ Hai đó, khi người ta phát hiện ra Climen vẫn chưa trở về sau chuyến đi ngày hôm trước trên xe ngựa của M. le Marquis, vốn đã đủ tồi tệ mà không cần thêm sự thúc đẩy từ Leandre đang rối bời.

Cho đến nay, thái độ của mỗi người trong số họ đối với người kia là sự khinh miệt lẫn nhau. Hiện tượng này thường xuyên được quan sát thấy trong những trường hợp tương tự. Giờ đây, điều dường như là một bất hạnh chung đã đưa họ vào một kiểu liên minh. Ít nhất thì với Leandre là vậy khi hắn đi tìm Andre-Louis, kẻ đang thản nhiên hút tẩu thuốc trên bến tàu ngay đối diện quán trọ.

"Tổ cha nó!" Leandre nói. "Sao anh có thể ung dung hút thuốc vào lúc này được?"

Scaramouche quan sát bầu trời. "Tôi không thấy lạnh lắm," anh nói. "Trời đang nắng. Tôi thấy rất ổn ở đây."

"Tôi có nói về thời tiết đâu?" Leandre rất phấn khích.

"Vậy anh nói về cái gì?"

"Về Climen, tất nhiên rồi."

"Ồ! Quý cô đó không còn làm tôi hứng thú nữa," anh nói dối.

Leandre đứng chắn ngay trước mặt anh, một dáng vẻ bảnh bao, ăn mặc lịch sự trong những ngày này, tóc được đánh phấn kỹ càng, tất lụa. Khuôn mặt hắn tái nhợt, đôi mắt to càng trông to hơn bình thường.

"Không còn làm anh hứng thú? Anh không định cưới cô ấy sao?"

Andre-Louis nhả ra một làn khói. "Anh không thể muốn nói điều xúc phạm chứ. Tuy nhiên, anh gần như đang ám chỉ rằng tôi sống nhờ đồ thừa của người khác."

"Chúa ơi!" Leandre nói, bàng hoàng, và hắn trân trân nhìn một lúc. Sau đó hắn lại bùng nổ. "Anh hoàn toàn không có trái tim sao? Anh lúc nào cũng là Scaramouche vậy à?"

"Anh mong đợi tôi làm gì?" Andre-Louis hỏi, bản thân anh cũng tỏ vẻ ngạc nhiên, nhưng chỉ thoáng qua.

"Tôi không mong đợi anh để cô ấy đi mà không tranh đấu."

"Nhưng cô ấy đã đi rồi còn đâu." Andre-Louis rít tẩu thuốc một lúc, trong khi Leandre siết chặt rồi lại buông bàn tay trong sự giận dữ bất lực. "Và tranh đấu chống lại điều không thể tránh khỏi để làm gì? Anh có tranh đấu khi tôi lấy cô ấy từ tay anh không?"

"Cô ấy đâu phải của tôi để mà bị lấy đi. Tôi chỉ khát khao, còn anh đã thắng cuộc đua. Nhưng dù có khác đi chăng nữa thì so sánh thế nào được? Đó là chuyện danh dự; còn cái này—cái này là địa ngục."

Cảm xúc của hắn làm Andre-Louis lay động. Anh nắm lấy tay Leandre. "Anh là một người tốt, Leandre. Tôi mừng là mình đã can thiệp để cứu anh khỏi số phận của mình."

"Ồ, anh không yêu cô ấy!" người kia gào lên, đầy nhiệt huyết. "Anh chưa bao giờ yêu. Anh không biết yêu là gì, nếu không anh đã không nói như thế này. Chúa ơi! Nếu cô ấy là vợ đính ước của tôi và chuyện này xảy ra, tôi đã giết gã đó—giết hắn! Anh nghe tôi không? Còn anh... Ồ, anh, anh ra đây hút thuốc, hóng mát, và nói về cô ấy như đồ thừa của kẻ khác. Tôi ngạc nhiên là mình không đấm anh vì câu nói đó."

Hắn giật tay khỏi cái nắm của người kia, và trông gần như muốn đấm anh ngay lúc đó.

"Anh nên làm thế," Andre-Louis nói. "Nó nằm trong vai diễn của anh đấy."

Với một lời nguyền rủa, Leandre quay gót bỏ đi. Andre-Louis chặn lại.

"Một chút thôi, bạn của tôi. Hãy thử kiểm chứng bằng chính anh xem. Anh có cưới cô ấy bây giờ không?"

"Tôi có cưới không á?" Mắt chàng trai trẻ bùng lên ngọn lửa đam mê. "Có chứ! Hãy để cô ấy nói rằng cô ấy sẽ cưới tôi, tôi sẽ là nô lệ của cô ấy."

"Nô lệ là từ đúng đấy—một nô lệ nơi địa ngục."

"Nơi nào có cô ấy, nơi đó không bao giờ là địa ngục đối với tôi, bất kể cô ấy đã làm gì. Tôi yêu cô ấy, anh bạn ạ, tôi không giống anh. Tôi yêu cô ấy, anh nghe rõ không?"

"Tôi đã biết điều đó từ lâu rồi," Andre-Louis nói. "Dù tôi không ngờ là căn bệnh của anh lại trầm trọng đến thế. Chà, Chúa biết là tôi cũng yêu cô ấy, đủ để chia sẻ cơn khát máu của anh đấy. Với tôi, dòng máu xanh của La Tour d’Azyr khó mà làm dịu cơn khát này. Tôi muốn thêm vào đó cả thứ chất lỏng bẩn thỉu đang chảy trong huyết quản của gã Binet không ra gì kia."

Trong một giây, cảm xúc của anh đã mất kiểm soát, và anh đã để lộ cho Leandre thấy, qua giọng điệu cay nghiệt của những lời cuối đó, một phần ngọn lửa đang cháy dưới vẻ ngoài lạnh lùng của mình. Chàng trai trẻ nắm lấy tay anh.

"Tôi biết anh đang diễn," hắn nói. "Anh cảm thấy—anh cảm thấy giống tôi."

"Hãy nhìn chúng ta đây, những kẻ đồng lõa trong sự đê hèn. Có vẻ như tôi đã tự làm lộ mình. Chà, giờ thì sao? Anh muốn thấy gã Hầu tước xinh đẹp này bị xé xác không? Tôi có thể cho anh xem cảnh đó."

"Cái gì?" Leandre trố mắt, tự hỏi liệu đây có phải là một sự mỉa mai nữa của Scaramouche không.

"Không khó lắm đâu miễn là tôi có sự giúp đỡ. Tôi chỉ cần một chút thôi. Anh sẽ cho tôi mượn chứ?"

"Bất cứ điều gì anh yêu cầu," Leandre bùng nổ. "Cả mạng sống của tôi nếu anh cần."

Andre-Louis lại khoác tay hắn. "Đi nào," anh nói. "Tôi sẽ chỉ dẫn cho anh."

Khi họ quay lại, cả đoàn đã dùng bữa tối. Mademoiselle vẫn chưa trở về. Không khí ảm đạm bao trùm bàn ăn. Columbine và Madame lộ vẻ lo âu. Sự thật là mối quan hệ giữa Binet và đoàn kịch của ông ta ngày càng căng thẳng.

Andre-Louis và Leandre mỗi người về chỗ ngồi quen thuộc của mình. Đôi mắt nhỏ bé của Binet dõi theo họ với ánh nhìn đầy ác ý, đôi môi dày bĩu ra thành một nụ cười méo mó.

"Hai người đột nhiên trở nên thân thiết quá nhỉ," hắn mỉa mai.

"Ông là người tinh mắt đấy, Binet," Scaramouche nói, giọng anh lạnh lùng đầy ghê tởm tự thân nó đã là một sự xúc phạm. "Có lẽ ông nhận ra lý do?"

"Nhận ra ngay ấy mà."

"Vậy thì hãy kể cho mọi người nghe đi!" anh nài nỉ; và chờ đợi. "Sao? Ông do dự à? Lẽ nào sự trơ trẽn của ông cũng có giới hạn sao?"

Binet vươn cái đầu to lớn của mình lên. "Mày muốn gây sự với tao hả, Scaramouche?" Tiếng sấm rền vang trong giọng nói trầm đục của hắn.

"Gây sự? Ông muốn cười à. Người ta không gây sự với những sinh vật như ông đâu. Chúng ta đều biết vị thế của những người chồng cam chịu trong mắt công chúng. Nhưng, lạy Chúa, những người cha cam chịu thì có vị thế gì chứ?"

Binet nhổm người dậy, một khối đàn ông to lớn sừng sững. Hắn hung hăng gạt tay Pierrot, người đang ngồi bên trái, đang cố ngăn hắn lại.

"Một nghìn con quỷ!" hắn gầm lên; "nếu mày còn nói giọng đó với tao, tao sẽ bẻ gãy từng cái xương trong cái thân hình bẩn thỉu của mày."

"Nếu ông dám đụng vào tôi một ngón tay, Binet, ông sẽ cho tôi cái cớ duy nhất mà tôi còn thiếu để giết ông đấy." Andre-Louis vẫn bình thản như mọi khi, và vì thế càng thêm đe dọa. Sự báo động lan ra cả đoàn. Anh lấy từ trong túi ra báng một khẩu súng lục—mới mua. "Tôi có mang vũ khí đấy, Binet. Cảnh báo trước cho ông là công bằng rồi. Cứ khiêu khích tôi như ông đã gợi ý đi, và tôi sẽ giết ông mà không chút hối hận như khi tôi giết một con sên vậy, mà xét cho cùng, đó cũng là thứ giống ông nhất—một con sên, Binet; một cơ thể béo ị, nhớp nhúa; hôi hám không linh hồn và không trí tuệ. Nghĩ kỹ thì tôi không chịu nổi việc phải ngồi ăn cùng mâm với ông nữa. Nó làm tôi buồn nôn."

Anh đẩy đĩa thức ăn ra và đứng dậy. "Tôi sẽ ra ngoài kia ăn ở quán bình dân dưới tầng."

Ngay lập tức Columbine nhảy dựng lên.

"Tôi cũng đi với anh, Scaramouche!" cô kêu lên.

Nó như một tín hiệu. Nếu sự việc được lên kế hoạch trước thì cũng không thể diễn ra đồng loạt hơn được. Thực tế, Binet đã tin chắc vào một âm mưu. Bởi vì theo sau Columbine là Leandre, theo sau Leandre là Polichinelle và rồi tất cả những người còn lại cùng theo, cho đến khi Binet thấy mình ngồi một mình ở đầu bàn trong căn phòng trống trải—một kẻ run rẩy vì cơn giận dữ không thể cứu vãn khỏi nỗi sợ hãi đang bất ngờ xâm chiếm lấy hắn.

Hắn ngồi xuống để suy ngẫm, và hắn vẫn đang trong công việc ảm đạm đó thì khoảng nửa giờ sau, con gái hắn bước vào phòng, cuối cùng đã trở về sau chuyến đi chơi.

Con bé trông tái nhợt, thậm chí hơi sợ hãi—thực tế là cực kỳ tự ý thức bây giờ khi phải đối mặt với thử thách đối mặt với cả đoàn kịch đang chờ đợi mình.

Không thấy ai ngoài cha mình trong phòng, con bé khựng lại ở ngưỡng cửa.

"Mọi người đâu hết rồi?" con bé hỏi, cố gắng dùng giọng điệu tự nhiên.

M. Binet vươn cái đầu to lớn lên và quay sang nhìn con bé bằng đôi mắt vằn tia máu. Hắn cau mày, phồng đôi môi dày và tạo ra những tiếng động gay gắt trong cổ họng. Tuy nhiên, hắn vẫn đánh giá con bé, thật duyên dáng và xinh đẹp, trông hoàn toàn giống một tiểu thư thời thượng trong chiếc áo khoác du lịch dài viền lông thú màu xanh lá cây đậm, chiếc bịt tay giữ ấm và chiếc mũ rộng vành trang trí bằng chiếc khóa cài đính đá Rhinestone lấp lánh trên mái tóc nâu được tạo kiểu đáng yêu. Không cần phải sợ tương lai chừng nào hắn còn có một cô con gái như thế, cứ để Scaramouche giở trò gì thì giở.

Tuy nhiên, hắn không bộc lộ bất kỳ suy nghĩ an ủi nào trong số đó.

"Vậy là cuối cùng mày cũng về, con bé ngốc," hắn càu nhàu chào đón. "Tao đã bắt đầu tự hỏi liệu tối nay chúng ta có biểu diễn được không. Sẽ chẳng ngạc nhiên mấy nếu mày không về kịp. Thực sự, vì mày đã chọn cách chơi quân bài đẹp mà mày nắm giữ theo ý riêng và coi thường lời khuyên của tao, thì không gì có thể làm tao ngạc nhiên nữa."

Con bé đi ngang qua phòng đến chỗ bàn, và dựa vào đó, nhìn xuống hắn gần như khinh bỉ.

"Con không có gì phải hối tiếc cả," con bé nói.

"Kẻ ngốc nào lúc đầu mà chẳng nói vậy. Mày cũng sẽ không thừa nhận nếu có hối tiếc. Mày là vậy đấy. Mày cứ làm theo ý mình mặc kệ lời khuyên của những người đi trước. Chết tiệt thật, con gái, mày biết gì về đàn ông chứ?"

"Con không phàn nàn," con bé nhắc hắn.

"Không, nhưng lát nữa mày có thể đấy, khi mày phát hiện ra rằng mày đáng lẽ nên để cha già này dẫn dắt. Chừng nào Hầu tước của mày còn khao khát mày, chẳng có gì mà mày không thể làm được với gã ngốc đó. Chừng nào mày còn không để hắn chạm quá đầu ngón tay... chà, lạy Chúa tôi! đó mới là lúc để xây dựng tương lai cho mày. Nếu mày sống đến nghìn năm cũng sẽ không bao giờ có cơ hội như thế lần nữa, và mày đã phung phí nó, vì cái gì chứ?"

Mademoiselle ngồi xuống.—"Cha thật hèn hạ," con bé nói, đầy ghê tởm.

"Hèn hạ, tao á?" Đôi môi dày của hắn lại cong lên. "Tao đã chán ngấy những cặn bã của cuộc đời này rồi, và tao cứ tưởng mày cũng vậy. Mày đã nắm trong tay quân bài để giành được cả gia tài nếu mày chơi theo cách tao bảo. Chà, mày đã chơi rồi đấy, và gia tài đâu? Chúng ta có thể huýt sáo cầu gió như thủy thủ huýt sáo cầu may. Và, lạy Chúa, chúng ta sẽ sớm phải huýt sáo thôi nếu thời tiết trong đoàn kịch cứ tiếp tục như thế này. Cái thằng Scaramouche khốn nạn đó đã giở trò khỉ của nó với họ. Họ đột nhiên trở nên đạo đức. Họ không chịu ngồi ăn với tao nữa." Hắn vừa nói vừa phun nước bọt giữa cơn giận và sự chế nhạo. "Chính bạn của mày, Scaramouche, đã nêu gương cho họ đấy. Nó đe dọa tính mạng tao đấy. Đe dọa tính mạng tao! Gọi tao là... Ồ, nhưng điều đó thì nghĩa lý gì chứ? Điều quan trọng là chuyện tiếp theo xảy đến với chúng ta sẽ là Đoàn kịch Binet phát hiện ra rằng nó có thể xoay xở mà không cần M. Binet và con gái hắn. Cái thằng khốn nạn lai căng mà tao đã cưu mang này đã từng chút một cướp đi của tao mọi thứ. Hôm nay nó có quyền cướp nốt cả đoàn kịch của tao, và thằng tiểu nhân này đủ vô ơn và đê tiện để sử dụng quyền lực của nó."

"Cứ để nó làm," Mademoiselle nói một cách khinh bỉ.

"Để nó làm?" Hắn sững sờ. "Thế chúng ta sẽ ra sao?"

"Dù thế nào thì Đoàn kịch Binet cũng chẳng làm con hứng thú lâu hơn được nữa," con bé nói. "Con sẽ sớm đến Paris thôi. Ở đó có những nhà hát tốt hơn nhà hát Feydau nhiều. Có nhà hát của Mlle. Montansier ở Palais Royal; có Ambigu Comique; có Comedie Francaise; thậm chí còn có khả năng con sẽ có một nhà hát của riêng mình."

Mắt hắn mở to hơn bình thường. Hắn đưa bàn tay béo mập ra, đặt lên tay con bé. Con bé nhận thấy nó đang run rẩy.

"Nó đã hứa thế thật à? Nó đã hứa thật à?"

Con bé nhìn hắn, đầu nghiêng sang một bên, đôi mắt tinh quái và một nụ cười kỳ lạ trên đôi môi hoàn hảo.

"Nó không từ chối khi con yêu cầu," con bé trả lời, với niềm tin chắc chắn rằng mọi thứ đều đúng như ý con bé.

"Ba!" Hắn rút tay lại, và nhổm dậy. Khuôn mặt hắn lộ vẻ ghê tởm. "Nó không từ chối!" hắn chế nhạo con bé; rồi với sự giận dữ: "Nếu mày hành động như tao khuyên, nó đã đồng ý với bất cứ thứ gì mày yêu cầu, và hơn thế nữa, nó đã cung cấp bất cứ thứ gì mày yêu cầu—bất cứ thứ gì nằm trong khả năng của nó, mà chúng thì vô tận. Mày đã biến một điều chắc chắn thành một khả năng, và tao ghét những khả năng—Chúa ơi! Tao đã sống dựa vào những khả năng, và gần chết đói vì chúng."

Nếu biết về cuộc gặp đang diễn ra vào lúc này tại Chateau de Sautron, con bé đã bớt cười nhạo những điềm báo u ám của cha mình hơn. Nhưng định mệnh đã an bài rằng con bé sẽ không bao giờ biết được, đó thực sự là hình phạt tàn khốc nhất trong tất cả. Con bé sẽ quy mọi điều tồi tệ bất ngờ ập đến với mình, sự tan vỡ của tất cả những hy vọng tương lai mà con bé đã xây dựng dựa trên Hầu tước và sự tan rã đột ngột của Đoàn kịch Binet, là do sự can thiệp độc ác của gã phản diện Scaramouche.

Con bé có một phần lý lẽ rằng rất có thể, nếu không có lời cảnh báo từ M. de Sautron, Hầu tước đã tìm thấy trong các sự kiện tối hôm đó tại Nhà hát Feydau một lý do đủ để chấm dứt mối quan hệ vướng bận quá nhiều sự phấn khích khó chịu này, trong khi sự tan rã của Đoàn kịch Binet chắc chắn là kết quả công việc của Andre-Louis. Nhưng đó không phải là kết quả mà anh dự định hay thậm chí dự đoán trước.

Mọi chuyện đã đến mức như vậy, nên trong khoảng nghỉ sau màn hai, anh tìm đến phòng thay đồ mà Polichinelle và Rhodomont dùng chung. Polichinelle đang thay đồ.

"Tôi không nghĩ ông cần thay đồ đâu," anh nói. "Vở kịch này khó mà diễn quá màn mở đầu của tôi ở màn tiếp theo với Leandre."

"Ý anh là sao?"

"Ông sẽ thấy." Anh đặt một tờ giấy lên bàn của Polichinelle giữa đống đồ trang điểm. "Liếc qua cái đó đi. Nó là kiểu di chúc cuối cùng dành cho đoàn kịch. Tôi từng là luật sư; văn bản này hợp lệ. Tôi nhường lại cho tất cả các ông phần chia từ việc hợp tác của tôi trong đoàn."

"Nhưng ý anh không phải là anh rời bỏ chúng tôi chứ?" Polichinelle kinh hãi kêu lên, trong khi ánh nhìn trân trân của Rhodomont cũng hỏi câu tương tự.

Cái nhún vai của Scaramouche thật giàu sức gợi. Polichinelle buồn bã tiếp lời: "Tất nhiên chuyện này đã được dự báo trước. Nhưng tại sao anh lại là người phải đi? Anh là người đã tạo nên chúng tôi; và chính anh là bộ óc thật sự của đoàn; chính anh đã nâng nó lên thành một công ty kịch nghệ thực thụ. Nếu ai đó phải đi, hãy để Binet đi—Binet và cô con gái chết tiệt của hắn. Hoặc nếu anh đi, lạy Chúa tôi! tất cả chúng tôi cũng đi cùng anh!"

"Đúng đấy," Rhodomont nói thêm, "chúng tôi đã chán ngấy gã khốn béo ị đó rồi."

"Tất nhiên là tôi đã nghĩ đến điều đó," Andre-Louis nói. "Đó không phải là sự tự phụ, lần này thôi; đó là sự tin tưởng vào tình bạn của các ông. Sau tối nay chúng ta có thể cân nhắc lại, nếu tôi còn sống."

"Nếu anh còn sống?" cả hai kêu lên.

Polichinelle đứng dậy. "Nào, anh đang định làm điều điên rồ gì vậy?" hắn hỏi.

"Một là tôi nghĩ mình đang nuông chiều Leandre; hai là tôi đang theo đuổi một mối thù cũ."

Ba tiếng gõ vang lên khi anh nói.

"Đấy, tôi phải đi thôi. Giữ tờ giấy đó nhé, Polichinelle. Suy cho cùng, có khi nó lại chẳng cần thiết đâu."

Anh đã đi mất. Rhodomont nhìn chằm chằm vào Polichinelle. Polichinelle nhìn chằm chằm vào Rhodomont.

"Hắn đang nghĩ cái quái gì thế nhỉ?" gã sau nói.

"Điều đó dễ xác định nhất bằng cách đi xem thử," Polichinelle trả lời. Hắn vội vã thay đồ nốt, bất chấp những gì Scaramouche đã nói; và rồi cùng Rhodomont đi theo.

Khi họ đến cánh gà, một tràng pháo tay chào đón họ từ phía khán giả. Đó là tiếng vỗ tay nhưng còn hơn thế nữa; tiếng vỗ tay với một tông điệu lạ thường. Khi nó lắng xuống, họ nghe thấy giọng của Scaramouche vang lên trong trẻo như tiếng chuông:

"Và thế là ông thấy đấy, M. Leandre thân mến, khi ông nói về Đẳng cấp thứ Ba, cần phải nói rõ ràng hơn. Đẳng cấp thứ Ba chính xác là gì?"

"Không là gì cả," Leandre nói.

Có một tiếng thở gấp từ phía khán giả, nghe rõ mồn một trong cánh gà, và ngay sau đó là câu hỏi tiếp theo của Scaramouche:

"Đúng. Than ôi! Nhưng nó nên là gì?"

"Là tất cả," Leandre nói.

Khán giả gầm lên tán thưởng, càng mãnh liệt hơn vì sự bất ngờ của câu trả lời đó.

"Đúng một lần nữa," Scaramouche nói. "Và hơn thế nữa, đó là những gì nó sẽ trở thành; đó là những gì nó đã là rồi. Ông nghi ngờ điều đó sao?"

"Tôi hy vọng thế," Leandre đã được tập dượt trả lời.

"Ông có thể tin điều đó," Scaramouche nói, và một lần nữa sự hoan nghênh cuộn lên như sấm sét.

Polichinelle và Rhodomont trao đổi ánh nhìn: quả thật, gã trước còn nháy mắt, đầy vẻ thích thú.

"Tên thánh!" một giọng nói gầm gừ phía sau họ. "Thằng khốn đó lại giở trò chính trị nữa à?"

Họ quay lại đối mặt với M. Binet. Di chuyển với bước chân không tiếng động đó, hắn đã tiến lại phía sau họ mà không ai hay biết, và giờ đây hắn đang đứng đó trong bộ trang phục màu đỏ của Pantaloon bên dưới chiếc áo ngủ kéo lê, đôi mắt nhỏ bé trừng trừng từ hai bên chiếc mũi giả. Nhưng sự chú ý của họ bị cuốn vào giọng nói của Scaramouche. Anh đã bước ra phía trước sân khấu.

"Ông ta nghi ngờ điều đó," anh đang nói với khán giả. "Nhưng gã M. Leandre này vốn dĩ đã giống với những kẻ tôn thờ thần tượng Đặc quyền bị sâu mọt đục khoét, nên ông ta hơi sợ phải tin vào một sự thật đang dần trở nên rõ ràng với cả thế giới. Tôi có nên thuyết phục ông ta không? Tôi có nên kể cho ông ta nghe về một nhóm quý tộc được sự hậu thuẫn của những tên đầy tớ có vũ trang—tổng cộng sáu trăm người—đã tìm cách áp đặt Đẳng cấp thứ Ba ở Rennes chỉ vài tuần trước không? Tôi có phải nhắc ông ta nhớ về bộ mặt hiếu chiến được phô bày trong dịp đó bởi Đẳng cấp thứ Ba, và cách họ quét sạch đường phố khỏi lũ quý tộc cặn bã đó—cette canaille noble..."

Tiếng vỗ tay ngắt lời anh. Cụm từ đó đã đánh trúng đích và lan tỏa. Những người từng quằn quại dưới cái tên gọi nhục nhã từ những kẻ bề trên đã chộp lấy cách xoay chuyển nó chống lại chính bọn quý tộc.

"Nhưng hãy để tôi kể cho các bạn nghe về thủ lĩnh của chúng—le plus noble de cette canaille, ou bien le plus canaille de ces nobles! Bạn biết hắn mà—kẻ đó đấy. Hắn sợ nhiều thứ, nhưng hắn sợ tiếng nói của sự thật nhất. Với những kẻ như hắn, sự thật hùng hồn được nói ra một cách hùng hồn là thứ phải bị bịt miệng ngay lập tức. Vì vậy hắn tập hợp những kẻ ngang hàng và lũ đầy tớ của chúng, rồi dẫn chúng ra để tàn sát những người dân thường khốn khổ dám cất tiếng nói. Nhưng những người dân thường khốn khổ này lại không chọn cách bị tàn sát trên đường phố Rennes. Họ nảy ra ý nghĩ rằng vì giới quý tộc ra lệnh cho máu phải chảy, thì đó cũng có thể là máu của giới quý tộc. Họ cũng tập hợp lại—lũ cặn bã quý tộc này chống lại đám cặn bã của quý tộc—và họ tập hợp tốt đến mức đã đánh bật M. de La Tour d’Azyr cùng lũ tay sai hiếu chiến của hắn khỏi chiến trường với những cái đầu vỡ nát và những ảo tưởng tan tành. Chúng tìm nơi ẩn náu trong tay lũ Cordeliers; và những gã tu sĩ đầu trọc đã cho chúng nơi trú ẩn trong tu viện của chúng—những kẻ sống sót, trong đó có thủ lĩnh kiêu ngạo của chúng, M. de La Tour d’Azyr. Các bạn đã nghe nói về vị Hầu tước dũng cảm này, vị chúa tể vĩ đại của sự sống và cái chết này chưa?"

Khán đài xôn xao một lúc. Nó lại im lặng khi Scaramouche tiếp tục:

"Ồ, thật là một cảnh tượng tuyệt vời khi thấy tay thợ săn hùng mạnh này lủi thủi trốn chạy như một con thỏ, chui xuống đất trong Tu viện Cordelier. Rennes đã không thấy hắn kể từ đó. Rennes muốn gặp lại hắn. Nhưng nếu hắn dũng cảm, thì hắn cũng kín đáo. Và các bạn nghĩ hắn đã trú ẩn ở đâu, vị quý tộc vĩ đại muốn thấy đường phố Rennes nhuốm máu người dân, kẻ muốn tàn sát già trẻ của đám cặn bã khinh miệt này để bịt miệng tiếng nói của lý trí và tự do đang hứa hẹn vang khắp nước Pháp ngày nay? Các bạn nghĩ hắn trốn ở đâu? Sao, ngay đây ở Nantes chứ đâu."

Một lần nữa có tiếng ồn ào.

"Các bạn nói gì cơ? Không thể nào? Này các bạn, ngay lúc này hắn đang ở đây trong nhà hát này—đang lén lút ở trên đó, trong cái lô ghế kia. Hắn quá xấu hổ để lộ mặt—ồ, một quý ông rất khiêm tốn. Nhưng hắn ở đó, đằng sau những tấm rèm. Ông không muốn lộ diện trước bạn bè mình sao, M. de La Tour d’Azyr, Monsieur le Marquis, người coi tài hùng biện là một món quà rất nguy hiểm? Nhìn kìa, họ muốn nói chuyện với ông đấy; họ không tin tôi khi tôi nói với họ rằng ông đang ở đây."

Giờ thì, dù hắn là ai đi nữa, và dù quan điểm của Andre-Louis về vấn đề này là gì, M. de La Tour d’Azyr chắc chắn không phải là một kẻ hèn nhát. Nói rằng hắn đang trốn ở Nantes là không đúng. Hắn đến và đi ở đó một cách công khai và không hề nao núng. Tuy nhiên, có lẽ người dân Nantes cho đến lúc này vẫn không biết về sự hiện diện của hắn trong số họ. Nhưng rồi hắn cũng đã khinh khỉnh không thông báo cho họ biết, cũng như hắn đã khinh khỉnh không giấu giếm họ.

Tuy nhiên, bị thách thức như vậy, và bất chấp thái độ đáng ngại mà thành phần tư sản trong khán giả đã phản ứng lại lời kêu gọi của Scaramouche đối với cảm xúc của họ, bất chấp những nỗ lực của Chabrillane nhằm kiềm chế hắn, Hầu tước đã gạt tấm rèm bên cạnh lô ghế, và đột ngột lộ diện, tái nhợt nhưng điềm tĩnh và khinh khỉnh khi hắn nhìn qua đầu tiên là tên Scaramouche táo bạo và sau đó là những kẻ khác, những người khi nhìn thấy hắn đã thốt lên sự thù địch của mình.

Những tiếng la ó và hét lớn tấn công hắn, nắm đấm được giơ lên về phía hắn, gậy gộc được vung lên đe dọa.

"Kẻ sát nhân! Tên khốn! Hèn nhát! Kẻ phản bội!"

Nhưng hắn dũng cảm đối mặt với cơn bão, mỉa cười với họ bằng sự khinh bỉ khôn tả của mình. Hắn đang chờ tiếng ồn lắng xuống; chờ đến lượt mình để diễn thuyết với họ. Nhưng hắn đã đợi trong vô vọng, như hắn nhận ra ngay sau đó.

Sự khinh bỉ mà hắn không thèm che giấu chỉ càng đổ thêm dầu vào lửa.

Trong hố nhạc, sự hỗn loạn đã lên đến đỉnh điểm. Những cú đấm đang được trao đổi tự do; có những nhóm xô xát, và đây đó kiếm đang được rút ra, nhưng may mắn là đám đông quá dày đặc để cho phép chúng được sử dụng hiệu quả. Những người đi cùng phụ nữ và những kẻ nhút nhát bản tính đang vội vã rời khỏi một ngôi nhà trông giống như sắp trở thành võ đài gà chọi, nơi ghế đang bị đập nát để làm vũ khí, và các bộ phận của đèn chùm đã được sử dụng làm vật ném.

Một trong số đó, do tay một quý ông ném từ một trong các lô ghế, suýt trúng Scaramouche nơi anh đang đứng, nhìn xuống với một vẻ đắc thắng nghiệt ngã trước sự tàn phá mà những lời nói của anh đã gây ra. Biết rõ khán giả được cấu thành từ chất liệu dễ bắt lửa nào, anh đã cố tình ném vào giữa họ ngọn đuốc cháy rực của sự bất hòa, để tạo ra vụ cháy lớn này.

Anh nhìn thấy những người đàn ông nhanh chóng chia thành các nhóm đại diện cho một bên hoặc bên kia của cuộc tranh cãi lớn này vốn đã bắt đầu làm rung chuyển cả nước Pháp. Tiếng hò reo tập hợp của họ vang dội khắp nhà hát.

"Đả đảo lũ cặn bã!" từ một số người.

"Đả đảo những kẻ có đặc quyền!" từ những người khác.

Và rồi trên tiếng ồn ào chung, một tiếng hét vang lên sắc lẹm và kiên quyết:

"Lên lô ghế! Cái chết cho gã đồ tể thành Rennes! Cái chết cho La Tour d’Azyr kẻ gây chiến với người dân!"

Có một sự xô đẩy về phía một trong những cánh cửa của hố nhạc mở ra cầu thang dẫn lên các lô ghế.

Và giờ đây, trong khi trận chiến và sự hỗn loạn lan rộng với tốc độ của lửa, tràn ra khỏi nhà hát vào chính đường phố, lô ghế của La Tour d’Azyr, vốn đã trở thành mục tiêu chính của cuộc tấn công từ tầng lớp tư sản, cũng đã trở thành nơi tập hợp cho những quý ông hiện diện trong nhà hát và cho những người, dù bản thân không phải là người có dòng dõi, vẫn gắn bó với phe quý tộc.

La Tour d’Azyr đã rời khỏi phía trước lô ghế để gặp những người đến tham gia cùng mình. Và giờ đây trong hố nhạc, một nhóm quý ông giận dữ, khi cố gắng tiếp cận sân khấu băng qua dàn nhạc trống, để họ có thể đối phó với gã diễn viên hài táo tợn chịu trách nhiệm cho vụ nổ này, nhận thấy mình bị ngăn cản và giữ lại bởi một nhóm khác bao gồm những người mà Andre-Louis đã thay mặt bày tỏ cảm xúc.

Nhận thấy điều này, và nhớ đến chiếc đèn chùm, anh quay sang Leandre, người vẫn đứng cạnh anh.

"Tôi nghĩ đã đến lúc phải đi rồi," anh nói.

Leandre, trông thật kinh hãi dưới lớp phấn trang điểm, bàng hoàng trước cơn bão vượt xa bất cứ điều gì mà bộ não thiếu trí tưởng tượng của hắn có thể hình dung, ậm ừ một sự đồng ý không rõ ràng. Nhưng có vẻ như đã quá muộn, vì ngay khoảnh khắc đó họ bị tấn công từ phía sau.

M. Binet cuối cùng đã vượt qua được Polichinelle và Rhodomont, những người vì cơn thịnh nộ giết người của hắn mà đã cố gắng kiềm chế hắn. Nửa tá quý ông, những người thường xuyên lui tới hậu trường, đã vòng ra sân khấu để moi ruột gã khốn đã tạo ra vụ bạo loạn này, và chính họ đã hất văng hai diễn viên hài đang bám lấy Binet. Sau hắn, họ tiến lên, kiếm đã tuốt trần; nhưng sau họ là Polichinelle, Rhodomont, Harlequin, Pierrot, Pasquariel, và Basque nghệ sĩ, vũ trang bằng những công cụ họ có thể vơ vội được, và quyết tâm cứu người đàn ông mà họ đồng cảm bất chấp tất cả, và là người mà giờ đây tất cả hy vọng của họ đều đặt vào.

Dẫn đầu là Binet, di chuyển nhanh hơn bất cứ ai từng thấy hắn di chuyển, và vung chiếc gậy dài mà Pantaloon không thể thiếu.

"Tên khốn kiếp!" hắn gầm lên. "Mày đã hủy hoại tao! Nhưng, lạy Chúa, mày sẽ phải trả giá!"

Andre-Louis quay lại đối mặt với hắn. "Ông nhầm lẫn nguyên nhân với kết quả rồi," anh nói. Nhưng anh không nói được thêm gì nữa... Chiếc gậy của Binet, vung lên hiểm hóc, giáng xuống và gãy trên vai anh. Nếu anh không nhanh chóng né sang một bên khi cú đánh rơi xuống, nó hẳn đã đập trúng đầu anh, và có thể đã làm anh choáng váng. Khi né sang, anh đưa tay xuống túi, và ngay sau tiếng nứt của chiếc gậy Binet đang gãy là tiếng nổ của khẩu súng lục mà Andre-Louis đáp trả.

"Ta đã cảnh báo ông rồi, đồ môi giới bẩn thỉu!" anh hét lên. Và ngay khi dứt lời, anh bắn xuyên qua người hắn.

Binet ngã xuống gào thét, trong khi gã Polichinelle hung dữ, hung dữ hơn bao giờ hết trong khoảnh khắc thực tế khốc liệt đó, thì thầm nhanh vào tai Andre-Louis:

"Thằng ngốc! Không cần thiết phải làm đến thế! Đi mau đi, không thì mày sẽ bỏ mạng ở đây đấy! Đi mau!"

Andre-Louis cho đó là lời khuyên tốt, và nghe theo. Những quý ông đi theo Binet trong cuộc vây hãm trừng phạt trên sân khấu đó, một phần bị kìm hãm bởi vũ khí thô sơ của các diễn viên, một phần bị đe dọa bởi khẩu súng lục thứ hai mà Scaramouche giương ra, đã để anh đi. Anh đạt đến cánh gà, và ở đây thấy mình đối mặt với một cặp trung sĩ tuần tra, một phần của lực lượng cảnh sát đã tràn vào nhà hát với ý định khôi phục trật tự. Nhìn thấy họ làm anh nhớ lại một cách khó chịu về vị thế của mình trước pháp luật cho công việc đêm nay, và đặc biệt hơn là về viên đạn nằm đâu đó trong cơ thể béo ị của Binet. Anh vung khẩu súng lục của mình.

"Tránh đường ra, không ta nát óc lũ bây!" anh đe dọa họ, và vì sợ hãi, bản thân lại không có súng, họ lùi lại và để anh đi qua. Anh lách qua cửa phòng nghỉ, nơi các quý cô trong đoàn đã tự nhốt mình cho đến khi cơn bão qua đi, và nhờ đó tiến ra con phố phía sau nhà hát. Nó vắng tanh. Anh chạy dọc theo con phố, quyết tâm đến quán trọ lấy quần áo và tiền, vì không thể nào anh có thể lên đường trong bộ dạng của Scaramouche.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 19 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.