Trong khi Nestor của xứ Pylos kể câu chuyện giao tranh đẫm máu giữa người Lapithe và bọn nhân mã thì Tlépolème[1], con trai của Hercule, thấy không thể kiềm chế mối oán hận trong lòng là Alcide[2], cha mình, đã không được nhắc đến một lời, và nói: “Này ông già, thật lạ lùng là ông đã quên nói ra lời khen ngợi Hercule; chắc chắn là nhiều lần trước đây cha tôi thường kể cho tôi nghe về những nhân mã sinh ra từ đám mây mà ông đã đánh bại.” Và Nestor trả lời anh ta một cách nghiêm khắc:

“Tại sao mi muốn ta nhớ lại những sự việc sai trái, khơi lại những nỗi buồn đau đã được chôn sâu bởi nhiều năm tháng trôi qua, nhắc lại những thương tích đã khiến ta thù ghét cha mi chứ? Rõ ràng là cha mi đã thực hiện được những kỳ công quá sức tưởng tượng; và cả mặt đất vang lên lời ca ngợi ông ấy, điều này thì ta sẵn lòng bác bỏ giá mà ta có thể làm thế. Nhưng chúng ta đâu có ca ngợi Déïphobe[3], Polydamas[4], ngay cả Hector[5] nữa; thật vậy, ai bỏ công mà đi ca tụng kẻ thù chứ? Người cha danh tiếng của mi xưa kia đã san bằng thành lũy của Messène, đã ra tay hủy diệt hai thành phố Élis và Pylos[6], chúng không xứng đáng chịu một số phận đau đớn như thế đâu, và tàn phá cả nhà cửa của chính ta bằng lửa và gươm. Đó là chưa nói đến những người khác bị ông ta sát hại; gia đình ta có mười hai anh em, con trai của vua Nélée[7], những nhóm người trẻ tuổi cao quý, và cả mười hai người, trừ một mình ta, đều bỏ mạng dưới sức mạnh của Hercule.

Thật không khó để hiểu sự thất bại trước Hercule của những người anh em đó, nhưng cái chết của Périclymène, em trai ta, thì quả là lạ lùng. Bởi vì thần Neptune, cha của Nélée, tức ông nội ta, đã cho nó cái khả năng tự biến hóa thành thứ gì nó thích và thay đổi ngược lại tùy ý. Bây giờ, sau khi lần lượt biến thể dưới đủ thứ hình dạng một cách vô ích, nó trở thành một con chim mang tiếng sấm sét trong các móng vuốt cong hình móc, một con chim được Jupiter, vua của các vị thần, yêu quý nhất[8].

Với tất cả sức mạnh của đôi cánh, của cái mỏ cong và các móng vuốt sắc nhọn, nó đã cào nát cái mặt của Hercule. Rồi nó bay vút lên trời cao, để mình lơ lửng giữa các đám mây, và người anh hùng thành Tirynthe[9] giương cung bắn đi mũi tên không bao giờ trật đích, và mũi tên đó cắm vào người nó, ngay chỗ mà cánh nối với thân. Vết thương không nặng lắm, nhưng các gân bị cắt đứt ở nơi bị thương không thể làm tròn vai trò khiến nó không thể cử động hay có sức để bay. Thế là nó rớt xuống đất, hai cánh quá yếu không thể đập trong không khí được nữa; và mũi tên, găm ở chỗ nó gây ra vết thương nhẹ nơi cánh, bây giờ càng vào sâu hơn dưới sức nặng của thân xác, đâm xuyên qua từ phía trái phần ngực trên cho đến bên trong cuống họng.

Bây giờ, hỡi người chỉ huy công tâm nhất của hạm đội đến từ đảo Rhodes[10], mi còn nghĩ rằng ta có lý do để mà nói lên những lời ca ngợi Hercule của mi không? Tuy nhiên, đối với các anh em của mình, ta không tìm sự trả thù nào khác ngoài sự im lặng trước những hành động phi thường của ông ta. Tình bạn giữa mi và ta vẫn nguyên vẹn.”

Khi Nestor, với giọng nói ngọt ngào, kể xong câu chuyện, cả đám chiến binh Hy Lạp lại chuyền tay nhau chén rượu vang một lần nữa, rồi đứng dậy ra về. Họ sẽ ngủ cho hết đêm.

❀ ❀ ❀

[1] Tlépothème: một trong những con trai của Hercule, mẹ là Astyoché; sống ở đảo Rhodes và có lẽ từng là người cầu hôn nàng Hélène và dẫn đầu đạo quân của đảo Rhodes tham dự cuộc Chiến tranh thành Troie. Đảo Rhodes (nay thuộc Hy Lạp) nằm ở biển Égée và gần Thổ Nhĩ Kỳ ngày nay, nơi từng có tượng Rhodes khổng lồ, The Colossus of Rhodes, (Tượng thần Mặt trời, Hélios, cao ba mươi ba mét, bằng đồng, được dựng lên vào năm 280 trước Công nguyên và bị phá hủy trong một trận động đất vào năm 226 trước Công nguyên, một trong bảy Kỳ quan của thế giới cổ đại).

[2] Alcide: tức Hercule.

[3] Deïphobe: một anh hùng của thành Troie, người em trai mà Hector thương yêu nhất; sau khi Pâris chết, có lẽ đã lấy Hélène làm vợ; bị Ménélas, chồng cũ của Hélène giết sau khi Troie rơi vào tay người Hy Lạp.

[4] Polydamas: một anh hùng của thành Troie, bạn của Hector, có tài quân sư nhưng thường không được nghe theo. Sau khi Hector chết, đã khuyên trả lại nàng Hélène cho người Hy Lạp thay vì tiếp tục chiến tranh.

[5] Hector: người anh hùng của thành Troie, con vua Priam. Nhờ Hector mà Troie đã cầm cự được gần mười năm trước sự tấn công và vây hãm của người Hy Lạp.

[6] Messène, Élis và Pylos: ba thành phố ở vùng Péloponnèse.

[7] Nélée: vua thành Pylos, con trai của thần Đại dương Neptune; cha của mười hai người con trai, trong đó có Nestor. Tất cả mười hai anh em đó, trừ Nestor ra, đều bị Hercule giết.

[8] Đó là con chim đại bàng.

[9] Tức Hercule.

[10] Tức Tlépolème dẫn đầu đạo quân của đảo Rhodes tham dự Chiến tranh thành Troie bên phía người Hy Lạp. Xem Chú thích 1, trang 475.