“Nhưng Cyllare ơi, mi đẹp thật nhưng sắc đẹp đã không cứu được mi khỏi cái chết trong trận hỗn chiến đó, nếu thực sự chúng ta chấp thuận sắc đẹp thì tương hợp được với gia tộc nhân mã của mi. Mặt hắn mới mọc bộ râu đầu tiên, có màu vàng tươi, và những lọn tóc dài cũng màu vàng buông xõa xuống hai vai. Nhìn nét mặt đầy sức sống trông rất dễ chịu và cổ, vai, bộ ngực, bàn tay, và tất cả những bộ phận con người[1] của hắn, bạn có thể nghĩ đó là một kiệt tác của nhà điêu khắc. Còn phần ngựa của hắn cũng không có tì vết, cũng hoàn hảo không kém cái phần người. Nếu cho hắn cái đầu và cổ con ngựa thì hắn sẽ xứng đáng với Castor[2] đấy: lưng thì rất hợp với người ngồi cưỡi, những cơ bắp cứng cáp nổi ra từ vùng ức. Cả người hắn thì còn đen hơn nhựa đường; tuy vậy cái đuôi thì trắng và đôi chân cũng trắng như tuyết.

Nhiều cô, nhiều bà trong dòng giống nhân mã tìm cách quyến rũ hắn, nhưng chỉ có một cô, Hylonomé, là giành được tình cảm của hắn; Hylonomé thì xinh đẹp nhất trong các cô nhân mã sống trong rừng sâu; chỉ mình cô mới sở hữu Cyllare bằng những sự vuốt ve, bằng tình yêu và bằng những lời lẽ yêu thương dịu dàng; và bằng sự chăm sóc vẻ ngoài nữa, trong chừng mực mà các chân ngựa có thể làm được: khi thì chải cho mượt các lọn tóc dài với cái lược, khi thì quấn quanh đầu các vòng lá hương thảo, hoa tím hay hoa hồng; và đôi khi nàng cũng cài lên tóc hoa huệ trắng. Mỗi ngày hai lần nàng rửa mặt trong dòng suối nhỏ chảy từ trên đỉnh núi nhiều cây cối gần thành Pagase[3] xuống, và ngâm thân thể mình trong con suối đó hai lần hàng ngày. Và nàng chỉ chọn những mảnh da của các con thú hoang dã thích hợp với mình để phủ lên vai hay bên hông trái. Tình yêu đó được cả hai chia sẻ đều nhau. Và họ cùng nhau lang thang dọc theo các triền núi hay cùng nhau nằm nghỉ ngơi trong các hang động. Vào dịp lễ cưới này họ cũng đã cùng nhau đến dinh thự của người Lapithe, và tham dự vào trận đánh tàn bạo này bên nhau.

Một ngọn lao không biết ai phóng ra từ phía trái bay đến và đâm mạnh vào người mi, Cyllare, ở ngay dưới chỗ ngực nối lên với cổ. Tuy quả tim chỉ bị thương nhẹ nhưng một khi ngọn lao đó được rút ra thì nó trở nên lạnh cùng với cả người mi. Ngay lập tức Hylonomé ôm chặt lấy cái cơ thể đang chết, đưa bàn tay bịt lấy vết thương, đặt môi mình lên môi Cyllare, tìm cách giữ lại các hơi thở tàn lụi đi ngang qua. Nhưng khi thấy chàng đã chết rồi, nàng thốt ra lời gì đó mà sự náo loạn xung quanh không cho tôi nghe được, rồi nàng lao người vào chính cái mũi lao nhọn hoắc đã giết Cyllare, và ngã xuống trên xác người tình mà vòng tay sắp chết còn muốn ôm lấy.

Tôi vẫn còn thấy rõ tên Phaeocomès đứng đó, nó đã cột sáu tấm da sư tử lại với nhau bằng những sợi dây có mấu dùng để bảo vệ tấm thân cả người lẫn ngựa của hắn. Hắn vung tay ném một thân cây to, có lẽ hai cặp bò còn kéo chưa nổi, nó đè nát cái đầu của Tectaphos, con trai của Olénos. Cái hộp sọ to tướng của nạn nhân bị đập vỡ; và từ miệng, từ hai lỗ mũi, từ đôi mắt và đôi tai, rỉ ra cái chất mềm mềm của não, như sữa vón cục nhỏ giọt qua cái vỉ bằng gỗ sồi, hay như một chất lỏng sền sệt, dưới sức ép của cái gì rất nặng, chảy rất chậm qua cái rây thô và thoát ra từng giọt đặc qua những lỗ nhỏ sát nhau. Thế là tôi, Nestor, khi thấy tên nhân mã Phaeocomès sẵn sàng cướp lấy vũ khí của kẻ thù đã gục ngã - Achille à, cha của bạn có thể làm chứng cho chuyện này - liền vung gươm đâm sâu vào vùng bụng hắn. Chthonius và Télébous cũng bỏ mạng dưới lưỡi gươm của tôi; kẻ đầu thì mang một cái đinh ba làm vũ khí, kẻ sau thì dùng một cây lao, và hắn đã làm tôi bị thương với cây lao này - bạn thấy cái sẹo đây chứ! Dấu vết của cái thương tích cũ vẫn còn thấy được.

Đó là những ngày mà đáng lẽ tôi phải được gởi đến để đánh chiếm Pergame[4]; ở đó tôi hẳn đã có dịp so gươm với Hector, và có lẽ thắng được anh ta. Nhưng vào thời điểm đó, Hector hoặc chưa ra đời, hoặc mới là một cậu bé, và bây giờ thì tuổi già đã làm suy giảm sức mạnh của tôi rất nhiều. Có cần thiết kể thêm cho bạn nghe làm sao Périphas đã giết được tên nhân mã Pyraethus không? Hay kể về Ampyx chỉ cầm cái cán giáo đã mất đầu nhọn mà đã đâm thủng được trán của tên Échélus có bốn chân đứng trước mặt mình? Macarée ném cái đòn bẫy vào ngực Érigdupus của xứ Péléthronium[5] giết chết hắn. Và tôi cũng nhớ cách nào một ngọn giáo dùng để săn thú, do Nessus ném đi, đã vào sâu trong vùng bụng của Cymélus. Và bạn đừng tin là Mopsus, con trai của Ampyx, là người thầy bói chỉ biết đoán chuyện tương lai; chính vũ khí của anh ta đã làm tên nhân mã Hoditès ngã quỵ xuống đất, cố nói nhưng không xong vì lưỡi nó bị găm xuống cằm và cằm thì bị găm xuống cổ họng nó.”

❀ ❀ ❀

[1] Cyllare là nhân mã, chỉ có đầu và nửa thân hình là người, phần dưới là ngựa.

[2] Castor: người nổi tiếng cưỡi ngựa giỏi và sở hữu nhiều ngựa đẹp.

[3] Pagase: một thành phố ở vùngThessalie.

[4] Pergame: tên chiến lũy của Troie. Được dùng để chỉ thành Troie.

[5] Péléthronium: nơi trú ngụ của đám nhân mã, thuộc vùng Thessalie.