Tào Dật bị Đường Dịch kéo vào trong nhà, căn phòng này cơ bản đã xây xong. Huynh ấy phát hiện, trong phòng cũng có một ống da bò nối lên mái nhà, từ mái nhà chia thành mấy ống nhỏ rủ xuống. Bên dưới một trong số đó đang đứng một gã đàn ông trung niên, tay đang mân mê một món đồ bằng lưu ly.
Tào Phúc thấy người đó liền sững sờ...
"Đổng Quyền? Sao ngươi lại ở đây?"
Gã kia quay đầu lại, thấy là Tào Phúc, vội vàng tiến lên: "Lão quản sự cũng tới sao?"
Tào Dật và Đường Dịch đều ngẩn người.
"Sao nào... quen biết à?"
Tào Phúc cười bất đắc dĩ, chỉ vào Đổng Quyền nói: "Đây là thợ già trong cửa tiệm vàng ngọc của Tào gia chúng ta, sao lại không quen chứ? Ngược lại là Đại lang, đây là định dát vàng bạc cho thư viện sao, sao lại gọi thợ vàng đến nơi này?"
Đường Dịch cười vui vẻ: "Hóa ra là người nhà, ha ha, thế thì đúng lúc quá."
Cậu không nói lý do tại sao gọi thợ vàng đến đây, mà hỏi Đổng Quyền: "Đã lắp xong chưa?"
"Lắp xong rồi, tiếp theo cần Đường công tử tự tay làm."
"Để ta." Nói rồi, Đường Dịch bảo người nâng món đồ lưu ly trong tay Đổng Quyền lên mái nhà cố định lại, nối ống da bò vào.
Tào Dật nhìn kỹ, món đồ lưu ly kia hơi giống hoa lồng đèn úp ngược, một cái mâm đồng rộng chừng một thước, úp ngược một nửa quả cầu làm bằng lưu ly. Bên trong quả cầu có thể thấy một đoạn trụ sứ nối với ống đồng, thông lên trên mâm đồng và nối liền với ống da bò.
Chờ người làm chỉnh xong, Đường Dịch leo lên giàn, tay đỡ quả cầu lưu ly vặn nhẹ một cái liền tháo được chao đèn xuống. Hóa ra chao đèn lưu ly và mâm đồng có khớp nối linh hoạt, vặn nhẹ là tháo ra được.
Đưa chao đèn cho người dưới, cậu lại nhận lấy một tấm lưới sa, giơ lên dưới mâm đồng, mân mê lắp đặt.
Tấm lưới sa đó không chỉ có cái trong tay Đường Dịch mà còn rất nhiều, đang đặt ngay bên cạnh.
Tào Dật cầm một cái lên xem kỹ, đó chỉ là cái lưới dệt từ sợi bông thô, không lớn, nhưng lại là hình ống nối liền. Ngoài việc có lỗ hở ở trên và dưới, điểm duy nhất khác biệt là trên lưới sa dường như phủ một lớp tro xỉ, sờ vào dính đầy tay.
Đường Dịch buộc một đầu lưới sa vào đầu sứ, đầu kia thắt chặt lại.
"Xong! Nối ống vào."
Người làm bên kia rút nút bấc ở một đầu ống dẫn từ bên ngoài vào trong nhà, nhanh chóng nối vào ống trong nhà.
Chỉ thấy Đường Dịch nhận lấy nến lửa từ tay người làm, trực tiếp châm lửa vào tấm lưới sa vừa lắp xong...
"Bộp" một tiếng nhẹ, không ngờ ngọn lửa lại không nhỏ, suýt chút nữa đã làm cháy tóc Đường Dịch.
Đường Dịch cũng giật nảy mình, vội vàng điều chỉnh cái van trên chụp đồng, thầm nghĩ: "Ta còn sợ áp suất không đủ, không ngờ lại mạnh thế này!"
Tào Dật không hiểu chuyện gì đang thắc mắc, đây là đèn sao? Nhưng cũng đâu có sáng, ngọn lửa nhỏ màu xanh nhạt kia thì chiếu sáng được cái gì?
Chẳng biết rằng, chuyện kỳ lạ ngay sau đó mới tới...
Tấm lưới sa bị khí lửa thổi căng phồng thành một quả cầu, nhưng theo bông sa cháy rụi, lại co rút thành một "viên hạt xám", sau đó...
Sau đó ngọn lửa xanh nhạt bỗng trở nên trắng rực, sáng chói lọi, khiến người ta không thể nhìn thẳng!
Đường Dịch trong lòng mừng thầm, thế này là thành công rồi.
Đậy chao đèn lưu ly lại, cậu vui vẻ nhảy xuống khỏi giàn.
"Tiên trưởng, xem đèn của ta thế nào?"
Tào Dật sững sờ nhìn đèn lưu ly trên đầu, thầm nghĩ, sao có thể sáng đến thế này? Ngay cả ban ngày mà đã chói mắt như vậy, thì buổi tối, chẳng phải sẽ chiếu sáng căn phòng như ban ngày sao?
"Thật là thần kỳ!"
Đường Dịch được khen đương nhiên vui vẻ, bảo người lắp thêm hai cái đèn lưu ly lên mái nhà.
Tào Dật dán mắt vào đèn lưu ly không rời: "Thứ này không tệ, quay đầu bảo người lắp hết cho phủ đệ của ta."
"Hai trăm quan một cái, tiền trao cháo múc!"
"Hai trăm quan!?" Tào Phúc nhảy dựng lên. Thầm nghĩ, sao ngươi không đi cướp luôn đi!
"Chê đắt à?" Đường Dịch bĩu môi, "Hai trăm quan đã là giá hữu nghị rồi! Ngươi có biết để làm ra cái thứ bỏ đi này, ta đã tốn bao nhiêu công sức không!?"
Để làm cái đèn này, Đường Dịch quả thật đã tốn hết tâm sức... Từ trên thuyền tới kinh thành đã bắt đầu nghiền ngẫm, cho đến hôm nay mới coi như hoàn thành.
Cái đèn này đặt ở hậu thế, chỉ cần từng sống ở nông thôn, từng dùng hầm biogas đều biết, đây gọi là đèn biogas. Nguyên lý rất đơn giản, chế tạo cũng không quá phức tạp. Nhưng, đặt ở Đại Tống, thì đó mẹ nó đúng là một bài toán kỹ thuật lớn, có khi còn được giải thưởng tiến bộ khoa học kỹ thuật Đại Tống gì đó ấy chứ.
Đầu tiên là vấn đề độ kín khí và áp suất của hầm biogas, Đường Dịch tìm thợ nề, thợ rèn và thợ sơn, chuyên xây ra một cái bể vừa chống thấm vừa không lọt khí, áp dụng cách bắc bể nước bên ngoài hầm biogas, bơm nước vào bể để tăng áp suất.
Tiếp đó là vấn đề khó hơn, cũng là bài toán khiến Đường Dịch mất thời gian nhất - ống dẫn khí.
Cái này đặt ở hậu thế thì không đáng là gì, ống cao su, ống nhựa đầy đường, nhưng ở Bắc Tống thì tốn hết sức trâu. Đường Dịch tìm thợ mộc, thợ sơn, thợ thuộc da, thợ may, cuối cùng tìm ra một loại vật liệu cách khí - màng trong của ruột bò.
Dùng keo cá dán thành ống mỏng tương tự như bao cao su, bên ngoài bọc một lớp da bò mềm để tránh hư hại, rồi phủ thêm một lớp sơn cây, cuối cùng cũng làm ra loại ống da bò đang dùng hiện nay.
Sau đó là chế tạo thân đèn biogas, chao đèn lưu ly là đặt làm từ thương nhân Đại Thực. Đầu phun bằng đất sét sứ là Đường Dịch chui rúc trong lò gốm Hồi Sơn suốt năm ngày, cầm tay chỉ việc dạy thợ gốm nung ra; còn ống đồng, van, van nạp khí... những linh kiện tinh vi hơn, là tìm thợ vàng giỏi nhất Biện Kinh, dùng búa đinh nhỏ gò thủ công từng chút một. Ngay cả tấm lưới sa nhỏ bé kia, cũng là tìm thợ dệt dệt riêng.
Tính kỹ lại, một cái đèn này đã dùng đến thợ nề, thợ rèn, thợ mộc, thợ sơn, thợ thuộc da, thợ may, thợ vàng, thợ gốm! Nghệ nhân triều Đại Tống hầu như đã dùng qua một lượt!
---❊ ❖ ❊---
Tào Dật không hề để tâm chuyện đắt rẻ như Tào Phúc, Tào Quốc Cửu ta không thiếu tiền!
Nhìn đèn lưu ly trên đầu, Tào Dật suy tính, đèn này vẫn còn quá đơn sơ, nếu đổi chụp đồng thành vàng, rồi khảm thêm ngọc thạch, chao đèn lưu ly cũng không có gì đặc biệt, nếu vẽ thêm hoa văn thì càng tốt hơn...
Đèn này không khói, lại sáng vô cùng, quả thực là thiết kế cho người thích hưởng thụ như hắn, chỉ là mỗi ngày châm đèn thay dầu hơi phiền...
Khoan đã!!
Tào Dật chợt thấy không đúng, thay dầu gì chứ, vốn dĩ đâu phải đèn đốt dầu...
Vậy cái đèn này đốt cái gì???
"Đại lang... trong cái bể ngoài kia chứa bảo bối gì? Đèn này đốt cái thứ gì?"
"Bảo bối?" Đường Dịch cười.
"Đi theo ta, ta đưa ngươi đi xem bảo bối!"
Nói xong liền dẫn Tào Dật đến phía sau một gian phòng khác, ở đó xây thêm một cái bể nữa chưa "thêm liệu".
Trước đó không biết hầm biogas có thành công không, Đường Dịch chỉ lấy một cái bể để thí nghiệm. Giờ đèn đã sáng rồi, các bể khác cũng có thể thêm liệu.
Tào Dật đi lại gần nhìn, suýt chút nữa ngất xỉu vì mùi! Chỉ thấy trong bể toàn là phân người phân súc vật, cơm thừa canh cặn loại đồ vật ghê tởm, đúng là mùi hôi thối ngút trời.
"Cái... cái này... cũng quá thối rồi!"
Đường Dịch cười hì hì: "Chê thối à, vừa nãy chẳng phải còn khen đèn của ta tốt sao?"
Tào Dật kinh ngạc: "Đèn lưu ly đó đốt chính là thứ này?"
"Cũng không hẳn, nói đúng ra, đèn biogas đốt là 'khí thối' do mấy thứ này phát ra."
"Khí thối? Khí thối cũng có thể đốt đèn?"
"Không sai! Mấy thứ phế liệu này thêm nước, trong điều kiện kín và nhiệt độ nhất định, sẽ sinh ra loại vật chất tương tự như chướng khí đầm lầy, nên gọi là biogas. Mà đèn trong nhà đốt chính là thứ này."
Tào Phúc chen lời: "Một bể này của Đại lang dùng lượng phân bón không ít đâu."
Ý ngoài lời là, lấy đâu ra lắm phân thế? Phân bón ngoài đồng còn không đủ.
Đường Dịch xua tay: "Không sợ, đợi vài ngày nữa, vạn vật hồi sinh, nào cỏ lợn, rơm rạ, lau sậy, thân lúa mì đều có thể thay thế phân bón. Hơn nữa lượng khí sinh ra không kém hơn phân bón chút nào, lượng phân ủ còn nhiều hơn!"
"Ủ phân!?" Mắt Tào Phúc sáng lên, lão cứ tưởng thứ này là tiêu hao phân bón, hóa ra có thể ủ phân.
"Đúng, ủ phân! Cái bể này ngoài việc đốt đèn, cũng có thể dùng để đun nấu, mà còn có thể ủ phân. Đợi một bể này phản ứng xong, thứ còn lại chính là phân bón thượng hạng."
"Vậy một bể này dùng được bao lâu?"
"Khoảng ba tháng! Tính đến công nghệ còn thô sơ, chắc chắn có sự thất thoát, nhưng nếu chỉ dùng để đốt đèn, ba tháng chắc là không vấn đề gì."
Tào Phúc nghe vậy trong lòng mừng rỡ, đưa mắt ra hiệu cho Tào Dật.
Tào Dật hiểu ý mỉm cười, quay sang nói với Đường Dịch: "Đại lang... chúng ta làm một vụ làm ăn đi..."
---❊ ❖ ❊---
Đường Dịch nghe vậy cũng cười...
Châm chọc: "Hai trăm quan không đắt chứ nhỉ...."
