Hắn không nợ cho mẹ và vợ biết chuyện mình thổ huyết. Ngày hôm sau, hắn vậy mà vẫn gắng gượng đến công ty làm việc. Đêm qua ngủ không ngon, tinh thần vô cùng kém. Vẫn là công việc đơn điệu ấy và những bản dịch rối rắm, vẻ mặt chán ghét của chủ nhiệm Châu, ánh mắt thù địch của khoa trưởng Ngô cùng bộ mặt vô cảm của các đồng nghiệp. Hắn nhẫn nhịn. Hắn kéo dài từng phút giây. Tâm trí hắn vốn chẳng đặt trên trang giấy. Hắn cũng không rõ bản thân rốt cuộc đã sửa được bao nhiêu chữ sai. Nghe tiếng chuông báo giờ ăn cơm, hắn đặt bút xuống, khẽ thở dài một hơi, tựa như một tên tù nhân được ân xá. Khẩu vị của hắn vẫn kém, hắn ăn ít, cũng không nói chuyện. Hắn cảm thấy ánh mắt của cả bàn đều mang theo sự thương hại nhìn mình, hắn đâm ra bất an. Mãi mới buông bát xuống, hắn lại thở phào một hơi như vừa được cứu sống, rời khỏi bàn ăn. Hắn không dám nhìn người khác, cũng chẳng có ai thèm đếm xỉa đến hắn.
Hắn trở lên lầu, lại ngồi xuống trước bàn làm việc. Hắn chẳng thèm nhìn bản in thử. Vẫn chưa đến giờ làm việc, hắn không cần phải tốn thêm chút tinh lực hữu hạn ít ỏi của mình. Ánh mắt hắn đờ đẫn nhìn xung quanh. Ngoại trừ một màu trắng xóa, hình như hắn chẳng nhìn thấy gì cả. Hắn mệt mỏi, đại não cũng trì trệ hơn ngày thường, mí mắt cứ thế trĩu nặng xuống, đầu ngày càng nặng trĩu. Hắn thiếp đi lúc nào không hay.
Tiếng cười đùa của các đồng nghiệp đã đánh thức hắn. Hắn vội vàng ngồi thẳng người dậy. Trong đầu vẫn còn vương vấn vài hình bóng kì quái. Hắn đã tỉnh lại từ giấc mộng hợp tan ly biệt. Trong lòng vẫn đọng lại một cảm giác bâng khuâng luyến tiếc.
Giờ làm việc đã đến. Chủ nhiệm Châu và khoa trưởng Ngô đều không có mặt, các đồng nghiệp vui vẻ kể chuyện cười. Bỗng nhiên một đồng nghiệp nhắc đến tình hình chiến cục, một đồng nghiệp khác hùa theo thuật lại tin tức nghe được tối qua. Bầu không khí lập tức trở nên căng thẳng. Người Nhật không ngừng tiến về phía này, không ai chặn bọn họ lại cả. Nghe nói địch đã đến Nghi Sơn.
"Trên báo có nói gì đâu, cậu biết cái gì! Làm gì có chuyện nhanh thế!" Vương Văn Tuyên thầm phản bác trong lòng, nhưng hắn chỉ dám nghĩ trong bụng.
“Chưa chắc đâu. Sao tin tức của cậu lại nhạy bén thế nhỉ? Báo chí vẫn đưa tin mấy ngày nay tình hình tiền tuyến rất tốt cơ mà,” Tiểu Tuyên xem vào nói.
“Cậu mà tin báo chí à? Cậu có biết mỗi ngày có bao nhiêu tin tức bị kiểm duyệt cắt bỏ không?” Đồng nghiệp có nguồn tin nhạy bén kia liền phản bác.
“Đúng vậy, tình hình hai ngày nay quả thực không mấy khả quan, tôi có người họ hàng ở Quý Dương bốn năm nay rồi, bây giờ cũng phải dọn cả nhà đến đây,” một đồng nghiệp khác nói.
“Thế này thì nhằm nhò gì! Tôi có người bạn đã đặt vé máy bay chuẩn bị chuyển nhà đi Lan Châu rồi đây này. Đã muốn trốn thì phải trốn cho triệt để một chút,” lại một đồng nghiệp khác lên tiếng.
“Thế nên công ty chúng ta mới phải dọn đến Lan Châu, thế mới gọi là triệt để chứ,” đồng nghiệp nắm tin tức nhạy bén nói.
“Cậu đi không?” Tiểu Tuyên hỏi.
“Tôi đi á? e rằng công ty không thèm giữ đám nhân viên nhỏ nhoi như chúng ta đi cùng đâu. Cậu vẫn còn ôm hy vọng này cơ à?” Đồng nghiệp nắm tin tức nhạy bén nói. Thật ra đồng nghiệp này không thể coi là nhân viên nhỏ nhoi gì, anh ta là nhân viên khoa xuất bản, vào công ty đã lâu, lương cơ bản cũng cao hơn Vương Văn Tuyên rất nhiều.
“Không giữ chúng ta thì thế nào cũng phải phát một khoản phí giải tán chứ. Kiếm được thêm ba tháng tiền lương cũng tốt,” Tiểu Tuyên tỏ vẻ bất cần nói.
“Ba tháng á? Tôi thấy nhiều nhất cũng chỉ được hai tháng thôi. Cầm chút tiền đó thì làm được tích sự gì? Chạy nạn không đủ dùng; không chạy nạn lại càng không đủ dùng. Hơn nữa cái cơ quan nửa quan nửa thương, vừa quan vừa thương này—” Đồng nghiệp nắm tin tức nhạy bén nói đến đây, chợt nghe thấy tiếng bước chân trên cầu thang, bèn vội vàng nuốt vội những lời định nói tiếp theo, đồng thời làm một điệu bộ kỳ quặc buồn cười.
Chủ nhiệm Châu đã đến. Cả gian phòng làm việc lập tức im phăng phắc. Tiểu Tuyên cũng lủi thủi quay xuống lầu. Công việc buổi chiều chính thức bắt đầu.
Vương Văn Tuyên im lặng không tiếng động ngồi trước bàn làm việc. Hắn cảm thấy mình vẫn đang ở trong mộng. Đôi mắt hắn không sao nhìn nổi bản in thử đang bày trước mặt. Cuộc trò chuyện của các đồng nghiệp chiếm trọn đại não hắn. Chạy nạn,…… giải tán,…… đây chẳng phải là sự hủy hoại đối với hắn sao? Còn gia đình hắn nữa.…… Bi kịch cuộc rút lui Tương Quế, tất cả những gì hắn nghe được từ miệng người khác…… Hắn lại là một kẻ vô dụng đến thế này sao!…… Nếu thực sự có ngày đó đến……? Toàn thân hắn lạnh toát. Hắn không dám nghĩ tiếp nữa, nhưng lại chẳng thể kìm chế nổi bản thân. Càng nghĩ, tâm trí hắn càng rối bời. Hắn lật qua hai tờ bản in thử, nhưng chẳng nhét nổi một chữ nào vào đầu. Công việc, hắn đã không còn quan tâm nữa. Vẻ mặt của chủ nhiệm Châu và ánh mắt của khoa trưởng Ngô, hắn cũng mặc kệ luôn. Hắn phảng phất nghe thấy một giọng nói quen thuộc vang lên bên tai mình. Hủy hoại! Hắn đã bị tuyên án tử hình. Hắn chẳng có tâm trí đâu mà kháng án.
Hắn cứ mơ mơ màng màng trải qua khoảng nửa tiếng đồng hồ. Hắn cảm thấy toàn thân khó chịu, đầu bỗng nhiên phát sốt. Đầu hơi choáng váng. Vài phút, mười mấy phút, nửa tiếng, một tiếng sau, nhiệt độ cơ thể vẫn chưa hạ xuống. “Chắc chắn là bệnh lao phổi rồi, tối qua mình còn thổ huyết cơ mà!” Hắn quả quyết kết luận. “Không sao cả, đằng nào mình cũng chết.” Hắn tự nhủ. Lòng chợt thấy yên ổn đôi chút. Hắn không còn sợ hãi như lúc đầu nữa. Nhưng trong lòng lại dâng lên một cảm giác thê lương khác.
“Mình chết, một mình mình chết, cô đơn biết bao,” hắn nghĩ ngợi, hắn chỉ hận không thể lập tức chạy ngay về nhà, ôm lấy mẹ, ôm lấy vợ, ôm lấy Tiểu Tuyên khóc lớn một trận.
Đến giờ tan làm, hắn đã không còn sốt nữa. Hắn cảm thấy tinh thần khá hơn một chút, chậm rãi bước đi về nhà.
Mẹ đã nấu cơm xong xuôi ở nhà đang chờ hắn. Bà dùng giọng điệu trìu mến trò chuyện với hắn, hỏi han tình hình công việc trong ngày của hắn. Lúc ăn cơm, mẹ lại nhắc đến Thụ Sinh, tiện thể lải nhải phàn nàn một trận. Hắn vâng vả đáp lời, hắn cảm thấy lời mẹ nói có lý, đồng thời lại thấy Thụ Sinh chẳng làm gì sai cả.
“Tối nay nếu nó không ăn ở tiệm, thì phải về nhà ăn chứ. Con tận mắt chứng kiến đấy thôi, một tháng nó có được mấy ngày ở nhà? Không đi tìm tình nhân thì còn có chuyện gì nữa!” Lúc mẹ dọn bát đĩa, cuối cùng không nhịn được mà nói thẳng ra như vậy.
Hắn không lên tiếng. Hắn không tin lời mẹ. Nhưng những lời của mẹ lại khiến hắn đau khổ. Vĩnh viễn là những lời cáo buộc, thù hằn như thế. “Tại sao không để tôi được yên tĩnh? Đã yêu thương tôi, tại sao lại không thể yêu thương cô ấy chứ? Mẹ có biết tôi không thể sống thiếu cô ấy nhường nào không!” Hắn thầm nghĩ. Nhưng hắn không dám thốt ra câu trả lời ấy. Bốn chữ “không thể thiếu cô ấy” đã làm tổn thương chính hắn, khiến hắn cảm thấy cô đơn. Trong sự cô đơn lại lẫn lộn thêm một chút nôn nóng bất an. Hắn lẳng lặng đứng dậy, khẽ cắn môi, đi đi lại lại trong phòng vài bước.
“Con không có việc gì làm, có muốn đi xem phim không? Dù sao chúng ta cũng là người đọc sách, có nghèo đến đâu cũng nên có hoạt động giải trí chứ,” mẹ làm xong việc, bước sang nói với hắn.
“Con mệt lắm, không muốn đi đâu nữa,” hắn ủ rũ đáp. Qua một lúc lâu, hắn lại mang theo nụ cười khổ nói bồi thêm hai câu: “Bây giờ người đọc sách thành hạng người hạ đẳng rồi. Xem phim xem kịch, chỉ có đám buôn hàng quốc cấm hàng trắng mới tiêu nổi tiền thôi.”
Thụ Sinh đẩy cửa bước vào.
“Em ăn cơm chưa?” Hắn ngạc nhiên mừng rỡ hỏi.
“Em ăn rồi,” cô mỉm cười đáp: “Em vốn định về nhà ăn cơm, nhưng có một nữ đồng nghiệp nhất quyết mời khách, không cho em về. Hôm nay ở tiệm xảy ra một chuyện thú vị lắm, lát nữa em kể cho anh nghe.”
“Nụ cười của cô ấy mới rạng rỡ làm sao, giọng nói mới trong trẻo làm sao!” Hắn thầm nghĩ. Thế nhưng mẹ chỉ ừ hử một tiếng đầy mập mờ, rồi bước vào căn phòng nhỏ.
Lúc cô thay quần áo và giày dép, bóng đèn bỗng nhiên vụt tắt. Hắn hoảng hốt tìm diêm để thắp nến.
“Cái chỗ này thật đáng ghét, cứ hay cúp điện,” cô oán trách trong bóng tối.
Ngọn nến được thắp lên chỉ tỏa ra ánh sáng leo lét mập mờ. Khắp phòng toàn là bóng tối nhập nhoạng. Hắn vẫn đứng trước chiếc bàn vuông. Cô bước tới, ngồi xuống một phía của chiếc bàn vuông. Cô nói như lầm bầm với chính mình: “Em cứ sợ bóng tối, sợ sự lạnh lẽo, sợ sự cô đơn.”
Hắn lặng lẽ nghiêng đầu cúi mắt nhìn cô. Vài phút sau, cô bỗng ngẩng đầu nhìn hắn, nói: “Tuyên, sao anh không nói chuyện với em?”
“Anh sợ em mệt, em nghỉ ngơi một lát đi,” hắn gượng nặn ra một nụ cười đáp.
Cô lắc đầu: “Em không mệt, công việc ở tiệm không nặng nhọc, chúng ta lại khá tự do, dạo này chủ nhiệm đối xử với em rất tốt, các đồng nghiệp đều rất ổn. Chỉ là—” Cô khựng lại một nhịp, bỗng thay đổi giọng điệu, nhíu mày một cái. “Ở bên ngoài, em thường hay nghĩ đến gia đình. Thế nhưng hễ về đến nhà, em cứ có cảm giác lạnh lẽo, cảm thấy cô đơn, cảm thấy trong lòng trống rỗng. Dạo này anh cũng không chịu nói chuyện nhiều với em nữa.”
“Không phải anh không muốn nói chuyện, anh chỉ sợ tinh thần em không tốt,” hắn hoảng hốt thanh minh. Đây không phải lời thật lòng, sự thật là: hắn sợ nói nhiều sẽ khiến cô không vui, vả lại mỗi ngày thời gian hắn và cô gặp nhau vốn chẳng mấy khi.
“Anh đúng là ‘người tốt tính’!” Cô cười trách móc. “Một ngày tinh thần em tốt lắm chứ bộ, tốt hơn anh nhiều, vậy mà anh còn phải lo cho em! Anh chính là cái con người như thế đấy: Lúc nào cũng nghĩ cho người khác mà cứ hay quên mất chính mình.”
“Không, anh cũng nghĩ cho bản thân mà,” hắn ngượng ngùng biện hộ.
Trong phòng mẹ không có động tĩnh gì, ánh nến chập chờn dữ dội, bóng tối ở góc phòng càng trở nên đặc quánh hơn so với ban nãy. Từ lầu hai vọng xuống tiếng trẻ con ho khan và tiếng khóc. Bên ngoài cửa sổ, cơn mưa phùn bắt đầu lất phất rơi.
“Chúng ta chơi hai ván bridge đi,” cô bỗng đứng dậy, hào hứng đề nghị.
Hắn rất mệt, hắn chẳng muốn chơi “bridge” chút nào. Thế nhưng hắn lập tức đồng ý ngay, rồi đi lấy bộ bài ra, đặt lên bàn vuông. Hắn ngồi xuống xào bài chia bài.
Hắn nhận ra sự hứng thú của cô đang vơi dần đi. Bản thân hắn lại càng ít hứng thú với việc chơi bài hơn nữa. Mới đánh được hai ván, cô bỗng tỏ vẻ chán chường đứng dậy nói: “Không đánh nữa, hai người chơi chẳng có mấy thú vị. Hơn nữa lại chẳng nhìn rõ.”
Hắn lặng lẽ cất bộ bài vào hộp, khẽ thở dài một tiếng. Hắn để ý thấy bấc nến bị lệch hẳn sang một bên, sáp nến chảy tràn một vũng lớn trên bàn vuông. Hắn tìm kéo, cắt bấc nến cho ngắn lại.
“Tuyên, em thật sự phục anh luôn đấy,” cô đứng trước bàn vuông nhìn hắn làm những việc đó, bỗng dùng giọng điệu kích động nói. Hắn ngạc nhiên ngẩng đầu nhìn cô, không hiểu ý cô là gì. “Anh đúng là nhẫn nhịn giỏi thật, chuyện gì anh cũng chịu đựng được hết,” cô tiếp tục nói với giọng điệu oán trách.
“Không nhẫn nhịn thì còn cách nào khác chứ?” Hắn nở nụ cười thê lương đáp.
“Thế anh định nhẫn nhịn đến bao giờ?”
“Anh không biết.”
“Em phiền muộn lắm rồi. Tuyên, anh nói xem chúng ta phải đợi đến bao giờ, mới có thể không phải sống cái kiểu đời này nữa? Đến bao giờ mới có thể sống khá giả hơn một chút chứ?”
“Anh nghĩ, kiểu gì cũng sẽ có một ngày, đợi đến khi kháng chiến thắng lợi—”
Cô không đợi hắn nói hết câu, liền xua xua tay ngắt lời hắn: “Em không muốn nghe mấy lời kháng chiến thắng lợi nữa đâu. Đợi đến lúc kháng chiến thắng lợi có lẽ em đã già, đã chết quách rồi. Bây giờ em chẳng còn lý tưởng gì nữa, lúc sống em chỉ muốn sống cho sướng tay sướng chân, sống cho thoải mái một chút mà thôi,” cô kích động đến mức mang theo cả sự tức giận nói. Cô đi đi lại lại trong phòng.
Qua một lúc lâu hắn mới thốt ra được một câu: “Cái này phải trách anh bất tài vô dụng.” Câu nói này được thốt ra bằng giọng điệu đau khổ và đầy áy náy.
“Trách anh thì được tích sự gì? Chỉ trách bản thân em ngày trước quáng gà mù mắt thôi,” cô bực bội nói. Lời vừa thốt ra, lòng cô liền mềm nhũn, nhưng muốn nuốt lại lời thì đã không kịp nữa rồi. Từng chữ từng câu tựa như cây kim đâm thẳng vào tim hắn. Hắn ôm đầu, lặng lẽ dùng mười đầu ngón tay cào cấu mái tóc mình. Cô vội vã bước đến bên cạnh hắn, dịu dàng nói: “Tha lỗi cho em, lòng em đang rối bời lắm.” Cô kéo bàn tay phải của hắn ra khỏi đầu, siết chặt trong hai bàn tay của chính mình, nắm lấy hồi lâu. Cô bỗng cảm thấy sống mũi cay cay, bèn buông tay ra, bước đến bên cửa sổ, thở dài một hơi thật dài——
Chú thích:
① Hàng quốc cấm hàng trắng: Chỉ thuốc phiện; hàng trắng: chỉ gạo.