Đại tá Phomin bước vào phòng làm việc và như thường lệ, ông đưa tay mở cửa sổ. Thành phố đã thức dậy từ lâu. Những âm thanh sôi động của thành phố lớn này hầu như không lọt được vào phòng ông. Qua tiếng động đều đều, ông hình dung thấy những dòng xe và dòng người đi bộ vô tận chạy trên các đại lộ lớn của thủ đô. Khu nhà của ông đứng sâu trong ngõ, giữa những hàng cây lâu năm, um tùm lá.
Từ ngày lãnh đạo cục yêu cầu các nhân viên không được ở lại cơ quan nếu không có lý do đặc biệt, Phomin thường đến chỗ làm rất sớm. Trong những phút yên tĩnh buổi sáng như thế, bao giờ ông cũng kịp làm và suy nghĩ kỹ được nhiều việc. Công việc làm ông quên hết cả ngày tháng. Có lúc, ông bực bội, thầm trách cuộc đời mình vất vả, nhưng những giây phút ấy chóng qua, và ông phải thừa nhận là ông yêu thích và tự hào với công việc của mình. Ông còn lấy làm sung sướng khi con trai ông cũng đi theo con đường của bố.
Phomin trải mấy tờ báo và tạp chí mới lên bàn. Ông đưa mắt lướt nhanh các tên mục, các bài được cho là quan trọng, hay, hoặc thậm chí “giật gân” được in bằng những mẫu chữ to, đậm.
Báo Sự thật đưa tin về phong trào thi đua xã hội chủ nghĩa trong các xí nghiệp cơ khí, chế tạo máy, về việc vừa khai thông thêm một đoạn mới trên sông đào Karakum; Tin thắng lợi vụ mùa ở các nông trang tập thể; Đoàn ca múa nhân dân trung ương “Bạch dương” đang thăm và biểu diễn ở Nam Mỹ; Ở Moscow, một đoàn văn công Tiệp Khắc đang biểu diễn; Một cuộc triển lãm quốc tế khai mạc ở Sokolniki…
Tin quốc tế khá nhiều, hầu hết các báo đưa tin về nạn lạm phát. Phóng viên thường trú ở nhiều nước tư bản chủ nghĩa gửi bài nói về các cơn “sốt” tài chính, về sự giảm giá của đồng đô la, về những nền kinh tế suy thoái và nạn thất nghiệp đang ngày càng tăng.
Nhiều báo đăng những đề nghị của các nhà hoạt động chính trị, kinh tế, về việc cần phải tổ chức một cuộc họp toàn châu Âu, để bàn về những vấn đề an ninh và hợp tác. Dư luận tiến bộ Cộng hòa Liên bang Đức hoan nghênh và ủng hộ Chính phủ, yêu cầu nhanh chóng phê chuẩn các hiệp ước đã ký với Liên Xô và Ba Lan. Trong lúc đó, Frans Straus, lãnh tụ của Hội xã hội[1] và chủ tịch Hội dân chủ[2] Rayno Basen, đã tổ chức một chiến dịch điên cuồng chống lại những “Hòa ước phương Đông” và trắng trợn tuyên bố đòi lại những vùng đất của Đông Đức, đòi xem xét lại biên giới hiện tại. Họ là những người đứng đầu các đảng phái hữu, đi theo con đường của Adolf Tatden, một “quốc trưởng” của đảng phát xít mới NDP, kẻ đã thất bại nhục nhã trong kế hoạch phục thù, phải nhục nhã rút lui khỏi vũ đài chính trị. Tuy nhiên, bọn phát xít mới vẫn tiếp tục tồn tại và hoạt động.
Phomin không nhịn được cười khi đọc đến bài châm biếm về việc “Diven”, tờ báo riêng của ông vua báo chí Tây Đức Arsen Springe, đã phải đút lót mất hai trăm năm mươi nghìn mark để mua bản quyền quyển “Hồi ký của Helen” in ở nhà xuất bản “Von Khazer Unzkelet”. Báo chí phương Tây đã làm ầm ĩ lên, chủ yếu về việc như thể “tác phẩm” này có nhiều “phát hiện mới” về cuộc đời của Martin Boman, người phụ tá tin cậy nhất của Hitler. Sau chiến tranh, nhiều nguồn tin cho hay Boman đã chạy sang Mỹ Latin, tiến hành nhiều phẫu thuật, thay đổi hoàn toàn hình dạng bên ngoài, và cho đến nay vẫn còn sống ở đây. Thế nhưng, trong quyển “Hồi ký của Helen”, theo hãng thông tan Mỹ AP thì Boman đã chạy sang phía Hồng quân Liên Xô khi dinh của Hitler bị bao vây, và Boman được Liên Xô che chở, là nhân viên tình báo của Liên Xô, và vừa chết ở Liên Xô cách đây không lâu…
“Ai là người cần sự lừa dối này? - Phomin tự hỏi. Cũng thế, một lần nó đã được dựng lên ở một trong những cơ quan tuyên truyền của bọn phản động Tây Đức. Nhưng những lời bịa đặt ấy ngớ ngẩn đến nỗi thậm chí tờ báo New York Times phải viết: “Việc cho xuất bản “Hồi ký của Helen” rõ ràng là sẽ làm mọi người phản đối đường lối đối ngoại hợp tác với phương Đông của Vili Brant”.
Nhưng Springe đã không thèm đếm xỉa đến những điều đó mà chỉ nghĩ đến việc đầu độc những người đang ủng hộ đường lối hòa bình, hợp tác với các nước xã hội chủ nghĩa ở Tây Đức, mà trước hết là đầu độc đồng bào hắn.
Về Springe, Phomin biết rõ. Trước kia, hồi còn chiến tranh, hắn từng làm việc cho thông tấn xã Hitler và có liên quan chặt chẽ với Helen. Sau chiến tranh, Springe chuyển sang phục vụ cho các ông chủ Anh và Mỹ đang chiếm đóng nước Đức, còn Helen thì như mọi người đã biết, hợp tác chặt chẽ với cơ quan tình báo Mỹ và giờ đây là chủ nhân của Bullac nổi tiếng, gần Munich.
Phomin cũng biết, qua các bạn đồng nghiệp Tiệp Khắc, chính chủ nhân Pullac đã vạch ra kế hoạch chiếm Tiệp Khắc năm 1968 và ủng hộ bọn phiến loạn phản cách mạng. Ở các trạm kiểm soát biên giới có ghi danh sách những người ra và vào Tiệp Khắc. Từ biên giới, những danh sách đó được chuyển tới tận tay đồn trưởng đồn cảnh sát biên phòng ở Munich trên đường phố Kening, số 17, và sau đó chuyển bằng xe thư đi Pullac.
Ngay sau khi chiến tranh vừa kết thúc, từ ngày còn công tác ở Enburg, đại tá Phomin đã biết khá chi tiết về những hoạt động của cơ quan tình báo này. Nhóm này gồm những nhân viên xuất sắc nhất của cục tình báo Tây Đức lúc đầu lấy tên một cách khiêm tốn là “Bộ tham mưu”, sau đó đổi thành “Liên cục tình báo Tây Đức” trực thuộc thủ tưởng Liên bang.
Ngân sách hàng năm chi phí cho Pullac là một trăm triệu mark với hơn năm nghìn nhân viên chuyên hoạt động ở các nước xã hội chủ nghĩa. Ở Pullac còn có danh sách những người có thể cung cấp tin hay có trở thành cộng tác viên nếu cần.
Sau khi Helen về hưu, người học trò và người bạn của hắn hồi còn ở cơ quan tình báo “Những đội quân nước ngoài ở phương Đông” là trung tướng Gnet Vesen lên thay. Vesen là người đã từng hoạt động nhiều năm ở NATO.
Và đây là tin về NATO. Tuần báo Nước ngoài đăng nguyên văn bình luận của một tạp chí Washington. Bài bình luận có đoạn viết: “Trong quan hệ giữa Mỹ và các đồng minh khác ở Tây Âu đã có bước phát triển mới. Theo lời nhiều nhà phát ngôn Tây Âu thì cho đến bây giờ họ mới hiểu ra rằng cần phải thận trọng trong quan hệ với nước Mỹ ngày nay, khác hẳn với nước Mỹ trước đây trong suốt một phần tư thế kỷ họ đã cộng tác. Gần đây, Mỹ yêu cầu các nước đồng minh Tây Âu phải tăng thêm kinh phí cho những hoạt động của NATO và chịu nhân nhượng Mỹ hơn nữa về các vấn đề khác, chính sách cứng rắn của Mỹ cũng làm Tây Âu lo sợ thật sự. Nhiều nước Tây Âu cho rằng đây là một sự chèn ép của Mỹ. Thủ tướng Anh đã tỏ ra lo lắng về việc Mỹ có xu hướng hành động độc lập, không cần thảo luận với các nước đồng minh khác”…
Nhưng những mâu thuẫn nội bộ đó thực ra hiện nay chưa có ảnh hưởng gì đến các hoạt động của NATO. Cuộc chạy đua vũ trang vẫn đang tiếp diễn. Hàng loạt căn cứ quân sự mới mọc lên. NATO vẫn tiến hành tập trận chung, vẫn tiếp tục cuộc “chiến tranh lạnh”, cuộc chiến tranh mà chính ông, đại tá Phomin, phải tham chiến…
Phomin nhẹ nhàng đẩy mấy tờ báo sang góc bàn, mở tủ lấy ra một tập tài liệu. Nhiều tờ, ông ghi nhanh một vài chữ hay chỉ ký tên, nhưng nhiều tờ ông đính thêm những tấm bìa có ghi nhận xét khá dài. Bức điện ông nhận được từ Cộng hòa dân chủ Đức là một trong những tờ như thế. Cơ quan an ninh Cộng hòa dân chủ Đức báo tin cho ông là theo những tài liệu họ nhận được thì gần đây, từ Renburg - Brussels, một điệp viên có cỡ đã tới Liên Xô qua con đường Scandinavia. Theo họ thì đó là nhân viên của cục tình báo thuộc bộ chi huy các lực lượng vũ trang khối NATO ở châu Âu. Trong bức điện không ghi rõ họ tên và đặc điểm nhận dạng tên đó.
“Tin tức ít thế này thì lần sao ra?! - Phomin nghĩ - Biết bao nhiêu “vị khách du lịch” như thế vẫn thường qua con đường Scandinavia”… - Ông cầm bút vẽ vào góc bức điện một chữ “K” lớn rồi khoanh lại, ghi rõ những gì cần làm.
Chuông điện thoại réo.
- Evgeni Nikolaievich đấy à?
- Vâng, tôi đây.
- Chào anh. Chắc là anh không nhận ra tôi?
- Ai? Alesandr Mikhilovich Petrov?
- Vâng, chính tôi. Anh vẫn còn nhớ cơ à?
- Nhớ chứ… Hay quá. Tôi vẫn thường đọc các bài báo của anh đấy. - Phomin nói, giọng thân mật.
- Evgeni, anh có thể để mấy phút tiếp tôi được không? Tôi có việc rất cần gặp anh. Rất cần. Anh không bận chứ?
- Vâng, mười hai giờ trưa nay tôi đợi anh ở phòng tiếp khách nhé. Biết đường chứ?
- Vâng. Thể thì tốt quá.
Phomin đặt ống nghe xuống. Ông băn khoăn không biết cái gì đã bắt người chiến sĩ biên phòng cũ nhớ tới ông. Hay là anh ta lại muốn kiếm cái gì đó làm đề tài viết báo? Nếu thế thì tại sao trong giọng nói của anh ta lại có vẻ lo lắng như vậy? Lại còn nói rất quan trọng nữa?
❀ ❀ ❀
[1] Hội Xã hội.
[2] Hội Dân chủ.
