Vua nước Ô Tôn hiệu là Côn Mạc, cha của Côn Mạc là một nước nhỏ ở phía tây Hung Nô. Hung Nô đánh giết cha của Côn Mạc, lúc ấy Côn Mạc mới sinh, bị bỏ lại ngoài đồng hoang, chim ưng bay lượn bên trên, chó sói chạy đến cho bú. Thiền Vu lấy làm lạ, cho là thần linh, bèn nhận nuôi dưỡng. Đến khi lớn lên, sai cầm quân, nhiều lần lập công. Thiền Vu lại đem dân của cha Côn Mạc trả cho Côn Mạc, lệnh cho trấn giữ Tây Thành... Thiền Vu chết, Côn Mạc liền dẫn dân chúng, dời xa về phía trung lập, không chịu triều kiến Hung Nô. Hung Nô phái kỳ binh đánh không thắng, cho là thần linh, nên tránh xa. — Tư Mã Thiên "Sử Ký · Đại Uyển Liệt Truyện"

Trần Trận nhờ hàng xóm Quan Bố chăn cừu giúp một ngày. Thành phần của Quan Bố là chủ chăn nuôi, là phần tử bị quản chế thời đó, đã bị tước quyền chăn thả, nhưng bốn thanh niên trí thức hễ có cơ hội là nhờ ông chăn giúp gia súc, Cát Tư Mại sẽ đưa công điểm tương ứng cho ông. Trần Trận và một người chăn cừu khác là Dương Khắc, đánh một chiếc xe bò nhẹ bánh sắt, đi đến chỗ ông lão Tất Lợi Cách.

Dương Khắc, bạn cùng lớp sống chung một lều Mông Cổ với Trần Trận, là con trai của một giáo sư nổi tiếng tại một trường đại học danh giá ở Bắc Kinh, lượng sách trong nhà cậu tương đương với một thư viện nhỏ. Hồi học cấp ba, Trần Trận thường xuyên đổi sách với Dương Khắc để đọc, đọc xong lại trao đổi cảm nhận, luôn rất tâm đầu ý hợp. Khi ở Bắc Kinh, Dương Khắc tính tình ôn hòa nhút nhát, thấy người lạ nói chuyện còn đỏ mặt, không ngờ tới thảo nguyên ăn thịt cừu bò và bơ sữa được hai năm, phơi nắng bốn mùa dưới tia tử ngoại mạnh của cao nguyên Mông Cổ, chớp mắt đã biến thành một tráng hán thảo nguyên vạm vỡ, tay mặt đỏ tím như dân du mục, tính cách cũng bớt đi vẻ thư sinh. Lúc này, Dương Khắc còn kích động hơn cả Trần Trận, cậu ngồi trên xe bò, vừa dùng gậy gỗ gõ vào mông bò vừa nói: "Hôm qua tớ không ngủ được chút nào, sau này A Ba Tất Lợi Cách đi săn, cậu nhất định phải để tớ đi cùng ông ấy một lần, dù có phải nằm phục hai ngày hai đêm tớ cũng làm. Sói mà lại làm được việc tốt như thế này, quả là chưa từng nghe thấy bao giờ. Hôm nay tớ nhất định phải tự tay đào ra được một con linh dương thì mới tin được... Chúng ta thực sự có thể chở về một xe linh dương sao?"

"Còn giả nỗi gì nữa." Trần Trận cười nói: "A Ba nói rồi, có khó đào đến đâu cũng phải đảm bảo chất đầy xe bò của chúng ta trước đã, để dùng linh dương đổi lấy đồ đạc, đổi hàng Tết, sắm thêm mấy tấm nỉ lớn cho lều của chúng ta."

Dương Khắc vui vẻ vung gậy gỗ, đánh con bò đến mức nó trợn ngược mắt. Cậu nói với Trần Trận: "Xem ra cậu mê sói hai năm nay không uổng công, sau này, tớ cũng phải học kỹ binh pháp săn bắn của sói thôi. Biết đâu tương lai đánh trận cũng dùng đến... Điều cậu nói có khi đúng là một quy luật, nếu sống cuộc đời du mục nguyên thủy lâu dài trên thảo nguyên này, đến cuối cùng, bất kể dân tộc nào cũng đều phải sùng bái sói, bái sói làm thầy, như Hung Nô, Ô Tôn, Đột Quyết, Mông Cổ vân vân các dân tộc thảo nguyên đều là như vậy, sách cũng viết như thế. Tuy nhiên, trừ người Hán ra. Tớ dám khẳng định, người Hán chúng ta dù có ở thảo nguyên vài thế kỷ, cũng không bao giờ sùng bái totem sói."

"Chưa chắc đâu." Trần Trận ghì cương ngựa nói: "Ví như tớ đây, bây giờ đã bị sói thảo nguyên khuất phục hoàn toàn rồi, mà mới chỉ đến thảo nguyên hơn hai năm thôi."

Dương Khắc phản bác: "Nhưng đại đa số người Trung Quốc là nông dân, hoặc xuất thân từ nông dân, người Hán có ý thức tiểu nông cố chấp hơn cả thép không gỉ, họ mà đến thảo nguyên thì chắc chắn sẽ lột sạch da sói rồi. Người Hán Trung Quốc là dân tộc làm nông, dân tộc ăn cỏ, từ trong xương tủy đã sợ sói, hận sói, sao có thể sùng bái totem sói được? Người Hán Trung Quốc sùng bái Long Vương gia chủ quản mạch máu nông nghiệp – totem rồng, chỉ biết quỳ lạy cúng bái, kính sợ, nhẫn nhục chịu đựng. Đâu dám học sói, bảo vệ sói, bái sói rồi lại giết sói như người Mông Cổ. Totem của người ta mới thực sự có thể tạo ra tác dụng chấn hưng "rồng bay sói nhảy" trực tiếp đối với tinh thần và tính cách dân tộc của họ. Tính cách dân tộc của dân tộc làm nông và dân tộc du mục khác biệt quá lớn. Trước đây đắm chìm trong biển người Hán thì không cảm thấy gì, nhưng vừa đến thảo nguyên, những thói hư tật xấu trên người dân tộc làm nông chúng ta đều bị phơi bày ra hết. Cậu đừng thấy bố tớ là giáo sư lớn, thực ra ông nội của bố tớ, bà ngoại của mẹ tớ đều là nông dân..."

Trần Trận tiếp lời: "Nhất là thời cổ đại, dân tộc Mông Cổ có dân số gần như chỉ bằng một phần trăm người Hán, nhưng sự chấn động và ảnh hưởng gây ra cho thế giới lại vượt xa người Hán. Cho đến tận bây giờ, người Hán Trung Quốc vẫn bị phương Tây gọi là chủng tộc Mông Cổ, người Hán cũng tự chấp nhận cái tên này. Thế nhưng, khi Tần Hán thống nhất Trung Quốc, tổ tiên của dân tộc Mông Cổ còn chưa có cái tên Mông Cổ nữa, tớ thật sự thấy khó chịu thay cho người Hán. Người Trung Quốc cứ thích xây nên bức tường thành Vạn Lý Trường Thành, tự thổi phồng, tự xem mình là nước trung tâm của thế giới, đế quốc trung tâm. Nhưng trong mắt người phương Tây thời cổ đại, Trung Quốc chẳng qua chỉ là "nước tơ lụa", "nước đồ sứ", "nước trà", thậm chí người Nga từ trước đến nay vẫn cho rằng Khiết Đan nhỏ bé trong lịch sử đó mới là Trung Quốc, đến nay vẫn không đổi, còn gọi Trung Quốc là "Khiết Đát Y"."

"Xem ra, sói thực sự đáng để mê." Dương Khắc nói: "Tớ cũng bị cậu lây rồi, hại tớ cứ hễ xem sử sách là lại hướng về phía Tây Nhung, Đông Di, Bắc Địch, Nam Man. Tớ cũng ngày càng muốn giao đấu, so chiêu với sói."

Trần Trận nói: "Xem kìa, cậu cũng sắp thành người Mông Cổ rồi đấy. Truyền ít máu sói đi, huyết thống lai mới có ưu thế mà."

Dương Khắc nói: "Tớ thật sự phải cảm ơn cậu vì đã cổ vũ tớ đến thảo nguyên. Cậu biết không, lúc đó câu nào của cậu đã điểm trúng huyệt mệnh môn của tớ không? Quên rồi à? Là câu này, cậu nói – trên thảo nguyên có sự nguyên thủy và tự do bao la nhất."

Trần Trận buông dây cương ngựa ra, nói: "Câu gốc của tớ chắc chắn không nói thế, cậu đã "giấm chua" câu nói gốc của tớ rồi."

Hai người cười lớn, chiếc xe bò chạy vung lên hai dải bụi tuyết.

Đám đông, đàn chó và đoàn xe hợp thành một khung cảnh cuộc sống náo nhiệt trên bình nguyên tuyết trắng, giống như người Gypsy.

Cả tổ sản xuất Cát Tư Mại, bốn hốt (hai lều Mông Cổ dựng sát nhau là một "hốt"), tám chiếc lều Mông Cổ đều xuất nhân lực và xe bò. Tám chín chiếc xe bò chất đầy nỉ lớn, dây thừng dài, xẻng gỗ, củi gỗ và móc sắt cán gỗ. Mọi người đều mặc những chiếc áo da cũ bẩn để làm việc nặng bẩn thỉu, bẩn đến mức bóng loáng, cũ đến mức đen kịt, trên áo còn vá những miếng vá bằng da cừu vàng cháy. Nhưng người và chó lại vui vẻ như những bộ lạc đi theo quân đội Mông Cổ cổ đại đang đi dọn dẹp chiến trường, thu hoạch chiến lợi phẩm. Đội ngựa đoàn xe vừa đi vừa uống rượu vừa ca hát, một bình rượu dẹt có bọc nỉ được chuyền từ đầu đội đến cuối đội, lại từ tay phụ nữ chuyền sang miệng đàn ông. Tiếng hát vừa cất lên, dân ca Mông Cổ, ca tụng ca, chiến ca, tửu ca và tình ca, liền không thể nào ngăn lại được. Bốn năm mươi con chó lớn Mông Cổ với bộ lông xù như mặc lễ phục, vì chuyến đi hiếm có dịp tụ họp này, hưng phấn như kiểu "phát rồ vì có người" của bọn trẻ, vây quanh đoàn xe lăn lộn cắn xé, không ngừng đùa giỡn trêu chọc lẫn nhau.

Trần Trận cùng Ba Đồ, Lan Mộc Trát Bố là hai người chăn ngựa, còn có năm sáu người chăn bò chăn cừu, vây quanh ông lão Tất Lợi Cách như đang hộ tống tù trưởng bộ lạc. Lan Mộc Trát Bố có khuôn mặt rộng, sống mũi thẳng, đôi mắt to mang huyết thống Đột Quyết nói: "Súng pháp tớ có chuẩn đến mấy cũng không bằng bản lĩnh của cụ. Cụ không tốn một phát súng một viên đạn mà có thể khiến cả tổ nhà nhà đều đón một cái năm no đủ. Cụ có Trần Trận là đồ đệ người Hán rồi cũng không được quên đồ đệ Mông Cổ của cụ đâu đấy, sao tớ lại không nghĩ ra đàn sói hôm qua sẽ vây đánh ở vùng núi đó nhỉ."

Ông lão trừng mắt nhìn hắn nói: "Sau này cậu săn được con mồi thì phải nghĩ đến mấy người già và thanh niên trí thức trong tổ một chút, đừng để người ta chỉ ngửi thấy mùi thịt mà không thấy cậu mang thịt qua. Trần Trận đến nhà cậu, cậu mới nhớ mang cho cậu ấy một cái đùi cừu. Người Mông Cổ đãi khách như thế sao? Thời chúng tôi còn trẻ, hàng năm con linh dương và con rái cá đầu tiên săn được đều mang biếu người già và khách trước. Người trẻ các cậu đều quên hết quy củ cũ mà Đại Hãn truyền lại rồi. Ta hỏi cậu, cậu còn thiếu mấy con sói nữa là đuổi kịp Bố Hách, anh hùng đánh sói của công xã Bạch Âm Cao Tất rồi? Cậu thực sự muốn lên báo, lên đài phát thanh, lĩnh phần thưởng đó sao? Nếu các cậu đánh sói tuyệt chủng thì chết đi rồi xem linh hồn cậu đi về đâu? Chẳng lẽ cậu cũng định giống người Hán, chết đi là phá một mảng cỏ, chiếm một mảnh đất, chôn dưới đất nuôi giòi nuôi sâu à? Linh hồn cậu sẽ không lên được Đằng Cách Lý đâu." Ông lão thở dài nói tiếp: "Lần trước ta đến Kỳ họp, mấy ông lão ở các công xã phía nam đều đang phiền não, họ nói ở đó đã nửa năm không thấy bóng sói, đều muốn đến Ngạch Luân để định cư..."

Lan Mộc Trát Bố đẩy đẩy vành mũ da cáo sau gáy nói: "Ba Đồ là con trai cụ, cụ không tin tớ thì còn không tin Ba Đồ sao? Cụ hỏi nó xem tớ có phải muốn làm anh hùng đánh sói không? Hôm đó phóng viên của Minh đến tìm tớ ở bãi ngựa, Ba Đồ cũng ở đó, cụ không tin hỏi nó xem có phải tớ đã giấu đi một nửa số lượng không."

Ông lão quay đầu hỏi Ba Đồ: "Có chuyện đó không?"

Ba Đồ nói: "Có chuyện đó ạ. Nhưng người ta không tin, họ dò hỏi từ trạm thu mua xem Lan Mộc Trát Bố bán bao nhiêu da sói. Cụ cũng biết đấy, sau khi săn một con sói được định giá theo chất lượng da, trạm thu mua còn thưởng cho 20 viên đạn. Người ta có sổ sách kiểm tra là ra ngay. Phóng viên vừa về đến Minh là phát thanh ngay, nói Lan Mộc Trát Bố sắp đuổi kịp Bố Hách rồi. Sau đó Lan Mộc Trát Bố sợ quá, toàn nhờ người khác bán hộ da sói."

Ông lão cau mày: "Hai đứa tụi bay đánh sói cũng ác quá, cả bãi này đếm hai đứa tụi bay là đánh nhiều nhất."

Ba Đồ phân bua: "Bãi ngựa của chúng con chia phần đất đồng cỏ ở gần Ngoại Mông nhất, sói cũng nhiều nhất, không đánh mạnh tay thì sói bên kia biên giới lại kéo sang nhiều hơn, ngựa con năm đó chẳng còn lại bao nhiêu."

Ông lão lại hỏi: "Sao hai đứa tụi bay đều đến đây cả, chỉ để Trương Kế Nguyên ở lại trông bãi ngựa?"

Ba Đồ nói: "Ban đêm sói nhiều, chúng con đến thay ca cho anh ấy. Ban ngày đào linh dương, anh ấy chưa làm bao giờ, không nhanh bằng chúng con."

Mặt trời mùa đông trên cao nguyên dường như không lên cao được, trái lại càng lúc càng tiến gần mặt đất hơn. Trời xanh chuyển trắng, cỏ vàng chiếu trắng, bề mặt tuyết tan nhẹ, thành một tấm gương phản quang trắng xóa. Đám đông, đàn chó và đoàn xe chao đảo thành những ảo ảnh trong ánh sáng trắng gay gắt. Tất cả đàn ông đều lôi kính râm ra đeo, phụ nữ và trẻ em thì dùng tay áo móng ngựa che mắt lại. Mấy người chăn bò bị bệnh mù tuyết nhắm nghiền mắt, nhưng vẫn chảy nước mắt không ngừng. Còn lũ chó lớn vẫn trợn mắt quan sát những con thỏ hoang đang nhảy nhót đằng xa, hoặc cúi đầu đánh hơi những dấu chân dài mới của cáo bên đường.

Đến gần bãi vây bắt, đàn chó lập tức phát hiện dị vật trên sườn tuyết, liền gầm rú lao tới. Một số con chó chưa được ăn no tranh nhau ăn những mẩu thịt xương linh dương còn sót lại do đàn sói để lại. Ba Lặc nhà Tất Lợi Cách và mấy con chó săn nổi tiếng trong tổ thì dựng lông bờm, chạy khắp nơi truy tìm ngửi mùi phân nước tiểu của sói trên mặt tuyết, con ngươi xoay chậm, cẩn thận phân biệt và phán đoán số lượng và thực lực của đàn sói, cũng như là con sói đầu đàn nào đã từng đến nơi này. Ông lão nói, Ba Lặc có thể nhận ra phần lớn sói ở thảo nguyên Ngạch Luân, phần lớn sói cũng nhận ra Ba Lặc. Lông bờm của Ba Lặc dựng đứng lên, thì báo cho người biết, bầy sói này lai lịch không nhỏ.

Mọi người cưỡi ngựa lần lượt tiến vào bãi vây, cúi đầu quan sát kỹ lưỡng. Những con linh dương chết trên sườn núi phần lớn đã bị đàn sói ăn chỉ còn lại đầu và khung xương thô. Ông lão Tất Lợi Cách chỉ chỉ vào dấu chân sói trên mặt tuyết nói: "Đêm qua còn có mấy đàn sói đến nữa." Ông lại chỉ vào mấy vệt lông sói màu xám vàng nói, hai đàn sói còn đánh nhau, hình như đàn sói bên kia biên giới cũng đánh hơi theo đàn linh dương mà qua đây, bên đó ít thức ăn, sói càng lợi hại hơn.

Đội ngựa cuối cùng đã lên tới sườn núi. Mọi người như phát hiện ra tụ bảo bồn, kích động hò hét vang trời, rồi xoay mũ về phía đoàn xe phía sau. Cát Tư Mại dẫn đầu nhảy xuống xe, kéo đầu bò chạy bước nhỏ. Tất cả phụ nữ đều theo nhảy xuống xe, dùng sức đánh vào con bò nhà mình. Xe nhẹ bò nhanh, đoàn xe di chuyển nhanh chóng.

Lan Mộc Trát Bố nhìn xuống bãi săn dưới núi, con ngươi gần như trợn ngược ra: "Ô hô, bầy sói này thực sự ghê gớm, lùa vào đây lắm linh dương thế này, năm kia chúng tôi hơn hai mươi người chăn ngựa chăn bò, chạy đến kiệt sức ngựa mới lùa vào được hơn ba mươi con."

Ông lão Tất Lợi Cách ghì cương ngựa, nâng ống nhòm lên quan sát kỹ ổ tuyết lớn và những đỉnh núi xung quanh. Mọi người đều ghì cương ngựa, nhìn xung quanh, chờ ông lão lên tiếng.

Trần Trận cũng nâng ống nhòm lên. Dưới sườn dốc chính là ổ tuyết lớn chôn vùi vô số linh dương, có lẽ cũng từng chôn vùi những võ sĩ cổ đại. Giữa ổ tuyết là một vùng khá bằng phẳng, như một hồ nước lớn trên núi bị băng tuyết phong tỏa. Trên sườn dốc ven hồ còn sót lại hơn mười tàn tích linh dương. Điều kinh ngạc nhất là, trong hồ lại có bảy tám điểm vàng, có con vẫn còn đang cử động, Trần Trận nhìn rõ đó là những con linh dương bị ép lao xuống hồ tuyết nhưng vẫn chưa hoàn toàn lún sâu vào ổ tuyết. Trên mặt tuyết gần hồ tuyết có hàng chục hố tuyết lớn nhỏ, càng về phía xa càng nhiều, đều là dấu vết của những con linh dương gặp nạn diệt vong để lại. Hồ tuyết khác với hồ nước, tất cả vật thể chìm hồ đều sẽ để lại dấu ấn rõ ràng trên mặt hồ.

Ông lão Tất Lợi Cách nói với Ba Đồ: "Các con để lại mấy người ở đây xúc đường tuyết, cho xe tiến lại gần." Sau đó ông lão dẫn Trần Trận và Lan Mộc Trát Bố chậm rãi đi vào trong "hồ". Ông lão nói với Trần Trận: "Nhất định phải nhìn rõ dấu chân cừu dấu chân sói rồi mới đặt chân, nơi không có cỏ thì tốt nhất đừng giẫm vào."

Ba người cẩn thận cưỡi ngựa đạp tuyết xuống dốc. Tuyết càng lúc càng dày, cỏ càng lúc càng ít. Đi thêm mấy chục bước nữa, trên mặt tuyết toàn là những lỗ nhỏ chi chít bằng đầu đũa, mỗi lỗ nhỏ đều đâm ra một cọng cỏ cứng dai màu vàng khô, những lỗ nhỏ này đều là do ngọn cỏ bị gió thổi lắc lư mài ra trên mặt tuyết. Ông lão nói: "Những lỗ nhỏ này là lỗ thông hơi Đằng Cách Lý làm cho sói, nếu không tuyết dày thế này, làm sao sói ngửi thấy được xác gia súc chôn dưới tuyết?" Trần Trận cười gật đầu.

Lỗ nhỏ và ngọn cỏ là dấu hiệu an toàn, đi tiếp mấy chục bước nữa, trên mặt tuyết thì không còn thấy một lỗ cỏ và ngọn cỏ nào nữa. Tuy nhiên, dấu chân linh dương và dấu chân sói vẫn còn thấy rõ. Ngựa Mông Cổ khỏe mạnh hộc hộc giẫm vỡ lớp vỏ tuyết cứng dày ba đốt ngón tay, lún vào lớp tuyết tích dày đặc, từng bước một tiến gần đến hồ tuyết, đi về phía một đống xương linh dương tàn tích gần nhất. Ngựa cuối cùng không bước nổi nữa, ba người xuống ngựa, lập tức phá vỡ lớp vỏ tuyết, lún vào tuyết sâu. Ba người chật vật giẫm ra một bệ đất có thể xoay người. Bên cạnh chân Trần Trận là một con linh dương đã bị ăn, nằm nghiêng trong tuyết loạn, còn một đống thức ăn cỏ đã bị đông cứng trong dạ dày linh dương. Khoảng ba bốn mươi con linh dương lớn đã bị đàn sói bắt và ăn thịt ở khu vực này, và đàn sói cũng dừng bước tại đây.

Ngẩng đầu nhìn lên, Trần Trận chưa bao giờ nhìn thấy khung cảnh kỳ lạ và bi thảm như vậy: tám chín con linh dương lớn nhỏ, run rẩy đứng trên sườn tuyết cách xa trăm mét và trên mặt hồ xa hơn nữa. Xung quanh lũ cừu toàn là hố tuyết, đó là nơi an nghỉ của những con linh dương khác. Những con cừu còn sống này đã sợ đến mức không dám bước thêm một bước nào nữa, mà mảnh vỏ tuyết nhỏ nhoi còn sót lại này cũng có thể vỡ vụn bất cứ lúc nào. Còn mấy con linh dương bốn cái chân mảnh khảnh chọc hết xuống tuyết, nhưng thân cừu lại được lớp vỏ tuyết đỡ lấy, giữ lại trên mặt tuyết. Cừu còn sống, nhưng đã không thể cử động được nữa. Những tinh linh tự do chạy nhanh nhất trên thảo nguyên này, giờ đây lại đang đói rét, tiến thoái lưỡng nan, chịu đựng sự hành hạ tàn nhẫn cuối cùng của tử thần. Kinh khủng nhất là, trên mặt tuyết còn lộ ra mấy cái đầu linh dương, thân cừu cổ cừu đều đã chìm sâu vào trong tuyết, có lẽ chân cừu dẫm phải gò nhỏ hoặc xác đồng bọn chồng chất lên nhau, mới may mắn lộ được đầu. Trong ống nhòm, Trần Trận như thấy con cừu đang há miệng kêu cứu, nhưng trong miệng lại không phát ra nổi một tiếng động. Có lẽ những con linh dương đó đã sớm chết cóng hoặc chết ngạt, đông cứng thành những bức tượng ở khoảnh khắc cuối cùng của sự sống.

Lớp vỏ tuyết trên bề mặt sườn tuyết và hồ tuyết tỏa ra ánh sáng tươi đẹp như băng trắng, nhưng lại nham hiểm lạnh lùng, đây lại là ám khí và vũ khí lạnh có sức sát thương lớn nhất mà Đằng Cách Lý ban tặng cho sói thảo nguyên và người thảo nguyên để bảo vệ thảo nguyên. Lớp vỏ tuyết ở vùng núi mùa đông trên thảo nguyên Ngạch Luân là kiệt tác của gió lông trắng và ánh nắng trên thảo nguyên. Hết trận gió lông trắng này đến trận khác như quạt sàng, thổi bay những bông tuyết mềm, để lại tuyết cát hạt khít như cát sắt. Tuyết cát rơi xuống mặt tuyết, liền khoác lên lớp tuyết mềm một lớp tuyết cứng. Vào buổi sáng hoặc buổi trưa nắng gắt và không có gió, mặt tuyết lại tan nhẹ, đến lúc chiều tà gió lạnh thổi qua là mặt tuyết lại đông kết lại. Sau vài trận gió lông trắng, mặt tuyết liền hình thành lớp vỏ tuyết dày ba đốt ngón tay, trong tuyết có băng, trong băng lẫn tuyết, cứng hơn tuyết, giòn hơn băng một chút, phẳng phiu trơn láng, độ dày mỏng không đều. Nơi dày cứng nhất có thể chịu được trọng lượng một người, nhưng phần lớn nơi thì không chịu nổi sự giẫm đạp của móng nhọn linh dương.

Khung cảnh gần ngay trước mắt còn khiến người ta kinh hãi hơn: tất cả những con linh dương mà sói có thể với tới đều đã bị đàn sói đào ra khỏi hố tuyết, lôi ra ngoài. Ở mép tuyết sâu có từng rãnh tuyết dọc, đó đều là dấu vết đàn sói kéo tù binh để lại. Điểm cuối của rãnh tuyết chính là từng cái lò mổ và nơi dã ngoại. Linh dương bị ăn rất lãng phí, sói chỉ chọn nội tạng và thịt ngon để ăn, mặt tuyết lộn xộn bừa bãi. Đàn sói rõ ràng là nghe thấy động tĩnh của người và chó nên vừa rút lui, tuyết cát do chân sói mang ra vẫn còn đang lăn trên mặt tuyết, vài vũng tuyết ướt bị phân sói làm tan chảy cũng vẫn chưa hoàn toàn đóng băng.

Sói thảo nguyên Mông Cổ là bậc thầy thông thạo chiến tranh dã chiến trên tuyết, chúng hiểu độ nông sâu của chiến tranh. Những con linh dương ở sâu hơn, dù là lộ trên mặt tuyết hay lún vào trong tuyết, sói đều không chạm vào, ngay cả dấu chân in dấu vết thăm dò cũng không có. Những con linh dương bị đàn sói lôi ra đã đủ cho mấy đàn sói lớn ăn no nê, còn những con cừu đông lạnh không bị đàn sói đào ra, chính là thức ăn để đàn sói giữ tươi giữ béo, đến mùa xuân năm sau tuyết tan sẽ là mỹ vị. Ổ tuyết hồ tuyết rộng lớn này chính là chiếc tủ lạnh khổng lồ tự nhiên để đàn sói dự trữ thực phẩm mùa đông. Ông lão Tất Lợi Cách nói, trên thảo nguyên Ngạch Luân đâu đâu cũng có hầm băng hầm tuyết của sói, đây chẳng qua chỉ là cái lớn nhất thôi. Có những hầm băng này, đàn sói sẽ thường xuyên cất giữ một ít thịt vào bên trong để dự phòng cho mùa xuân năm sau. Những con cừu đông lạnh thịt béo này chính là lương thực cứu mạng cho những con sói gầy còm chịu đựng qua mùa đông đến mùa xuân, còn nhiều chất béo hơn hẳn những con cừu gầy mùa xuân. Ông lão chỉ vào ổ tuyết cười nói: "Sói thảo nguyên còn biết cách sống hơn người đấy." Dân du mục hàng năm đầu mùa đông, tranh thủ lúc bò cừu béo nhất chưa rụng mất mỡ thu, giết cừu giết bò rồi đông lạnh để làm thức ăn dự trữ mùa đông, cũng là học từ sói đấy thôi.

Ba Lặc và mấy con chó lớn, vừa nhìn thấy linh dương sống, bản năng săn mồi trỗi dậy, sát tâm bùng lên, liều mạng nhảy bò tới, nhưng bò đến chỗ đàn sói dừng bước thì cũng không dám bước thêm bước nào nữa, vội vàng vươn cổ gầm rú dữ dội vào linh dương. Có mấy con linh dương lớn nhút nhát sợ hãi bất chấp tất cả lao xuống hồ, nhưng chưa đi được mấy bước, lớp vỏ tuyết vỡ nát, linh dương ục một cái rơi xuống cái hố tuyết tơi xốp như cát khô. Linh dương liều mạng giãy giụa, nhưng một lúc sau liền bị vùi lấp. Ổ tuyết vẫn đang chuyển động, giống như đồng hồ cát chảy xuống dưới, càng đi càng sâu, cuối cùng hình thành một cái hang tuyết hình phễu. Có một con linh dương, ngay khoảnh khắc lớp vỏ tuyết vỡ nát, dùng hai cái móng trước bám chặt lấy một mảnh vỏ tuyết cứng hơn, nửa thân sau đã lún vào hố tuyết, tạm thời nhặt lại được nửa cái mạng.

Đường tuyết được xúc ra, đoàn xe xuống sườn núi. Đoàn xe đi đến chỗ không đi được nữa thì dàn hàng ngang, tại chỗ xúc tuyết, dọn ra một khoảng trống để dỡ xe.

Đàn ông đều đi về phía Tất Lợi Cách. Ông lão nói: "Các cậu nhìn xem, mảng tuyết phía tây kia đông cứng, bên đó không có mấy hố tuyết, dấu phân cừu dấu móng cừu không ít đâu, linh dương đã chạy mất không ít rồi."

Người chăn cừu Tang Kiệt nói: "Con thấy sói cũng có lúc tính toán không chuẩn, nếu sói đầu đàn cử ba năm con sói canh giữ con đường này thì đàn cừu này chắc chắn không chạy thoát được rồi."

Ông lão hừ một tiếng nói: "Nếu con là sói đầu đàn thì chắc chắn phải chết đói. Một lần giết sạch linh dương thì năm sau ăn gì? Sói không tham lam như con người đâu, sói biết tính toán hơn con người, biết tính toán đại cục!"

Tang Kiệt cười cười nói: "Năm nay linh dương nhiều quá, có giết thêm mấy nghìn con cũng không hết. Con chỉ muốn nhanh kiếm ít tiền, để dựng cái lều Mông Cổ mới, cưới một người vợ."

Ông lão trừng mắt nhìn hắn nói: "Đợi con trai con, cháu nội con cưới vợ thì trên thảo nguyên không còn linh dương nữa thì làm sao? Những thanh niên như các cậu càng lúc càng giống người nơi khác đến rồi."

Ông lão thấy phụ nữ đã dỡ xe xong, và dọn sạch các rãnh tuyết mà đàn sói kéo linh dương thành con đường thông đến tuyết sâu, liền bước lên một đống tuyết, ngước nhìn trời xanh, miệng lẩm bẩm. Trần Trận đoán, ông lão đang thỉnh cầu Đằng Cách Lý cho phép mọi người xuống tuyết lấy linh dương. Ông lão lại nhắm mắt, dừng một lúc mới mở mắt ra nói với mọi người: "Cừu đông lạnh dưới tuyết còn nhiều lắm, đừng tham lam quá, đi vào rồi thì trước tiên thả hết linh dương sống ra, rồi mới lùi lại đào cừu đông lạnh. Đằng Cách Lý không để những con cừu này chết, người chúng ta cũng phải để chúng sống tiếp." Ông lão lại cúi đầu nói với Trần Trận và Dương Khắc: "Thành Cát Tư Hãn mỗi lần đi săn, đến cuối cùng luôn phải thả đi một phần nhỏ. Người Mông Cổ đi săn mấy trăm năm, tại sao năm nào cũng có cái để săn, chính là học từ sói, không giết tuyệt chủng."

Ông lão Tất Lợi Cách phân chia địa bàn đại khái để lấy cừu cho mỗi nhà, rồi để mỗi nhà tự đi hành động. Mọi người đều làm theo quy tắc săn bắn trên thảo nguyên, để dành những khu vực có hố tuyết khá nhiều và khá gần, dễ lấy cừu lại cho nhà Tất Lợi Cách và hai nhà thanh niên trí thức.

Ông lão dẫn Trần Trận và Dương Khắc đi đến bên xe bò nhà mình, từ trên xe bê xuống hai cuộn nỉ lớn dày cộp, mỗi tấm nỉ đều rộng gần hai mét, dài bốn mét. Tấm nỉ lớn dường như đã được phun nước từ trước, đông cứng như thép. Trần Trận và Dương Khắc mỗi người kéo một tấm nỉ lớn, đi theo con đường nhỏ tiến về phía trước. Tất Lợi Cách thì vác cây gậy gỗ bạch dương dài, đầu gậy buộc cái móc sắt uốn từ thanh sắt. Vợ chồng Ba Đồ, Cát Tư Mại cũng đã kéo tấm nỉ lớn đến gần tuyết sâu, tiểu Ba Nhã Nhĩ vác móc dài đi theo sau bố mẹ.

Đến chỗ tuyết sâu, ông lão để hai học trò trước tiên trải phẳng một tấm nỉ lớn lên lớp vỏ tuyết, lại để Dương Khắc thân hình tráng kiện khỏe mạnh lên trước thử sức chịu đựng của tấm nỉ. Tấm nỉ lớn rộng rãi bằng phẳng dày cứng giống như một tấm ván trượt tuyết khổng lồ, Dương Khắc giẫm lên, mặt tuyết dưới tấm nỉ chỉ phát ra tiếng rít nhẹ, không có dấu hiệu sụt lún. Dương Khắc lại tự ý chụm chân nhảy nhảy, mặt nỉ lõm xuống một chút, nhưng cũng không sụt lún. Ông lão vội vàng ngăn lại nói: "Vào trong rồi thì không được làm càn như thế, nếu giẫm sập tấm nỉ thì người liền thành cừu đông lạnh đấy, cái đó không phải là chuyện đùa đâu, được rồi, thân hình Trần Trận nhẹ hơn cậu, ta dẫn nó vào trước lấy hai con cừu, chuyến sau hai cậu tự lấy." Dương Khắc đành phải nhảy xuống, đỡ ông lão leo lên tấm nỉ, Trần Trận cũng leo lên. Tấm nỉ chịu đựng trọng lượng hai người dư sức, cộng thêm hai con linh dương cũng không thành vấn đề lớn.

Hai người đứng vững xong, lại hợp lực kéo tấm nỉ thứ hai, từ bên cạnh tấm nỉ thứ nhất đổ sang phía trước. Sau khi đặt bằng phẳng hai tấm nỉ đối xứng, hai người liền bước sải chân sang tấm nỉ phía trước, đặt móc dài xuống. Sau đó lặp lại động tác trước, chuyển tấm nỉ phía sau ra phía trước. Hai tấm nỉ luân phiên thay đổi, hai người giống như đang lái con thuyền băng tuyết làm từ tấm nỉ, trượt về phía một con linh dương sống ở đằng xa.

Trần Trận cuối cùng đã đích thân ngồi lên chiếc thần thuyền kỳ lạ của thảo nguyên Mông Cổ, đây chính là phương tiện giao thông trên tuyết do dân tộc thảo nguyên sáng tạo phát minh ra để chống lại đại bạch tai. Trên thảo nguyên Mông Cổ, hàng nghìn năm nay không biết bao nhiêu người du mục đã ngồi trên chiếc thần thuyền này, thoát chết từ vực sâu của tai họa diệt vong, không biết đã cứu ra bao nhiêu cừu và chó từ trong tuyết sâu; lại không biết dựa vào thần thuyền này mà vớt lên từ hồ tuyết bao nhiêu con mồi và chiến lợi phẩm bị đàn sói, thợ săn và kỵ binh lùa vào ổ tuyết lớn. Ông lão Tất Lợi Cách chưa bao giờ giữ bí mật của người Mông Cổ đối với người học trò dị tộc này, còn đích thân cầm tay chỉ dạy anh làm chủ vũ khí này. Trần Trận may mắn trở thành học trò người Hán đầu tiên lái chiếc phương chu Mông Cổ cổ xưa nguyên thủy.

Thuyền nỉ trượt càng lúc càng nhanh, thỉnh thoảng có thể nghe thấy tiếng kẽo kẹt phát ra từ lớp vỏ tuyết dưới tấm nỉ. Trần Trận cảm thấy mình giống như đang ngồi trên chiếc thảm ma thuật và thảm bay trong thần thoại, trượt bay trên tuyết trắng, nơm nớp lo sợ, mạo hiểm kích thích, bay bổng như tiên, không khỏi vô cùng cảm kích sói thảo nguyên và người thảo nguyên đã ban cho anh cuộc sống như thần thoại nguyên thủy. Trong hồ tuyết, tám chiếc phi thuyền, mười sáu tấm thảm bay, cùng tiến cùng bước, đuổi bắt nhau, hất tung lên những dải bụi tuyết lớn, quạt lên những mảng hoa băng lớn. Chó gầm, người gọi, Đằng Cách Lý đang mỉm cười. Trên bầu trời bỗng trôi đến một tầng mây dày, hơi lạnh ập xuống. Mặt tuyết tan nhẹ, đột nhiên bị kích thành mặt băng cứng rắn, tăng thêm ba phần hệ số an toàn cho lớp vỏ tuyết, có thể lấy cừu an toàn hơn. Mọi người đột nhiên đều tháo kính râm xuống, mở to mắt, ngẩng đầu lên, tiếng reo vui vang dội: "Đằng Cách Lý! Đằng Cách Lý!" Tiếp đó, động tác của phi thuyền cũng càng lúc càng nhanh nhẹn và táo bạo hơn. Trong khoảnh khắc này, Trần Trận như cảm nhận được sự tồn tại của Trường Sinh Thiên Đằng Cách Lý của người Mông Cổ, linh hồn anh lại một lần nữa nhận được sự vỗ về của Đằng Cách Lý thảo nguyên.

Bỗng nhiên, từ trên sườn dốc bên bờ truyền đến tiếng reo hò của Dương Khắc và Ba Nhã Nhĩ, Trần Trận quay đầu nhìn lại, Dương Khắc và Ba Nhã Nhĩ gọi lớn: "Đào được một con rồi! Đào được một con rồi!" Trần Trận dùng ống nhòm nhìn lại, anh phát hiện Dương Khắc giống như đang dưới sự chỉ dẫn của Ba Nhã Nhĩ, không biết dùng phương pháp gì đào ra được một con linh dương lớn, hai người một người kéo một chân cừu đi về phía xe bò. Người ở lại trên bờ cũng cầm xẻng gỗ, lần lượt chạy về phía tuyết sâu.

Thuyền nỉ đã rời xa khu vực an toàn, càng lúc càng đến gần một con linh dương lớn. Đây là một con cừu cái, trong mắt lóe lên sự kinh hoàng tuyệt vọng và cầu khẩn yếu ớt, xung quanh nó toàn là hố tuyết, dưới chân chỉ có mảnh vỏ tuyết bằng cái mặt bàn, có thể sụp đổ bất cứ lúc nào. Ông lão nói: "Đẩy tấm nỉ từ từ qua, nhưng cũng không được chậm quá. Tuyệt đối đừng làm nó sợ, lúc này nó là hai mạng cừu đấy, trên thảo nguyên, ai sống cũng không dễ dàng, ai cho ai cũng đều phải để lại một con đường sống."

Trần Trận gật đầu, nằm rạp người xuống nhẹ nhàng đẩy tấm nỉ từng chút từng chút qua hố tuyết, cuối cùng cũng đẩy đến dưới chân cừu cái, lớp vỏ tuyết vẫn chưa sụp đổ. Không biết con cừu cái này đã từng nhận được sự cứu giúp của con người chưa, hay là vì đứa con trong bụng mà tranh thủ tia hy vọng sống cuối cùng, nó vậy mà một bước nhảy lên tấm nỉ, ụp một cái quỳ xuống tấm nỉ, toàn thân run rẩy, gần như đã kiệt sức đông cứng sợ ngây người. Trần Trận thở phào một hơi dài, hai người nhẹ nhàng bước lên tấm nỉ trước, cẩn thận từng chút một vòng tấm nỉ sau qua hố tuyết, đẩy trải ra nơi tuyết cứng phía tây. Lại thay đổi mười mấy lần, cuối cùng cũng đi đến sườn dốc không có một hố tuyết nào, nhưng để lại không ít phân cừu và dấu chân cừu. Ông lão nói: "Được rồi, thả nó đi thôi. Nó có rơi xuống nữa thì đó là ý của Đằng Cách Lý."

Trần Trận chậm rãi đi đến bên cạnh linh dương, trong mắt anh nó đâu phải là một con linh dương, mà hoàn toàn là một con hươu cái dịu dàng, nó quả thực có cặp mắt to đẹp, đáng yêu khiến người ta thương mến như hươu cái. Trần Trận xoa xoa đầu linh dương, nó mở to đôi mắt kinh hoàng, khắp mắt là ánh mắt khẩn cầu xin sống. Trần Trận vuốt ve sinh mệnh nhỏ yếu đáng thương không nơi nương tựa đang quỳ dưới chân mình, trong lòng khẽ run lên: tại sao mình không đi bảo vệ những loài ăn cỏ dịu dàng xinh đẹp, yêu hòa bình này, mà dần dần đứng về lập trường của loài sói háo sát? Trần Trận, người lớn lên từ những câu chuyện về bà ngoại sói, Đông Quách tiên sinh và sói, cùng các loại câu chuyện thù ghét sói, không kìm được buột miệng nói: "Những con linh dương này thật sự quá đáng thương. Sói thật sự đáng ghét, giết hại vô tội bừa bãi, không coi mạng sống của người ta ra gì, thật đáng băm vằm vạn đoạn..."

Sắc mặt ông lão Tất Lợi Cách bỗng chốc thay đổi. Trần Trận sợ hãi nuốt lại những lời phía sau, anh nhận ra mình đã xúc phạm sâu sắc đến thần linh trong lòng ông lão, xúc phạm đến totem của dân tộc thảo nguyên. Nhưng anh đã không thể thu hồi lời nói của mình.

Ông lão trừng mắt nhìn Trần Trận, vội vàng nói: "Chẳng lẽ cỏ không phải là mạng? Thảo nguyên không phải là mạng? Trên thảo nguyên Mông Cổ, cỏ và thảo nguyên là đại mạng, còn lại đều là tiểu mạng, tiểu mạng phải dựa vào đại mạng mới sống được, ngay cả sói và người cũng đều là tiểu mạng. Loài ăn cỏ, còn đáng ghét hơn loài ăn thịt. Cậu thấy linh dương đáng thương, chẳng lẽ cỏ không đáng thương? Linh dương có bốn cái chân chạy nhanh, bình thường nó chạy lên có thể làm con sói đuổi theo nó mệt hộc máu. Linh dương khát có thể chạy ra bờ sông uống nước, lạnh có thể chạy ra sườn ấm phơi nắng. Còn cỏ thì sao? Cỏ tuy là đại mạng, nhưng mạng của cỏ là mỏng nhất khổ nhất. Rễ nông thế này, đất mỏng thế này. Mọc trên đất, chạy, chạy không nổi nửa thước; dịch, dịch không nổi ba tấc; ai cũng có thể giẫm nó, ăn nó, gặm nó, giày xéo nó. Một bãi nước tiểu ngựa có thể thiêu chết một mảng cỏ lớn. Cỏ mà mọc trong cát và kẽ đá, đáng thương đến mức ngay cả hoa cũng không nở nổi, hạt cỏ cũng không kết nổi đấy. Trên thảo nguyên, nếu nói đến đáng thương, thì cỏ là đáng thương nhất. Người Mông Cổ đáng thương nhất và xót xa nhất chính là cỏ và thảo nguyên. Nếu nói đến sát sinh, linh dương giết cỏ, còn lợi hại hơn máy cắt cỏ. Bầy linh dương liều mạng gặm cỏ đồng không phải là "sát sinh"? Không phải là giết đại mạng của thảo nguyên? Giết chết đại mạng của thảo nguyên, thì tiểu mạng trên thảo nguyên đều mất mạng! Linh dương thành tai họa, còn đáng sợ hơn cả đàn sói. Trên thảo nguyên không chỉ có bạch tai, hắc tai, còn có hoàng tai. Hoàng tai ập đến, linh dương cũng chẳng khác nào ăn thịt người..."

Bộ râu thưa thớt của ông lão không ngừng run rẩy, còn run hơn cả con linh dương này. Trần Trận trong lòng chấn động dữ dội không thôi, mỗi một chữ ông lão nói đều giống như nhịp trống chiến, gõ vào tim anh rung lên đau đớn liên hồi. Anh cảm thấy dân tộc thảo nguyên không chỉ vượt xa dân tộc làm nông về trí tuệ quân sự, về tính cách kiên cường dũng mãnh, mà còn vượt xa về nhiều quan niệm. Những logic thảo nguyên cổ xưa này, lập tức nắm bắt được căn bản mà dân tộc ăn thịt và dân tộc ăn cỏ, hàng nghìn năm qua giết nhau sống chết. Lời nói này của ông lão, giống như nhìn xuống bình nguyên Hoa Bắc trên cao nguyên Mông Cổ, chiếm thế thượng phong, nanh sói răng sắc, đanh thép mạnh mẽ, sắc bén có lý, không gì ngăn cản được. Trần Trận vốn luôn hùng biện nhất thời cứng họng. Quan niệm sinh mệnh, quan niệm sinh tồn, quan niệm cuộc sống của văn hóa làm nông dân tộc Hán của anh, vừa va phải logic và văn hóa thảo nguyên, lập tức sụp đổ một nửa. Trần Trận buộc phải thừa nhận, thiên lý huy hoàng, lẽ ra phải đứng về phía dân tộc du mục. Dân tộc thảo nguyên bảo vệ là "đại mạng" – mạng sống của thảo nguyên và tự nhiên quý giá hơn mạng người; còn dân tộc làm nông bảo vệ là "tiểu mạng" – thứ quý giá nhất thiên hạ là mạng người và việc sống sót. Thế nhưng "đại mạng mất rồi thì tiểu mạng đều không có mạng". Trần Trận lẩm bẩm câu này, trong lòng có chút đau nhói. Đột nhiên nghĩ đến hành vi trong lịch sử dân tộc thảo nguyên giết hại hàng loạt dân tộc làm nông, và nỗ lực khôi phục ruộng đất thành đồng cỏ, không khỏi càng thêm nghi hoặc. Trần Trận trước đây luôn cho rằng đây là hành vi man di lạc hậu, được ông lão điểm xuyết này, dùng thước đo mối quan hệ giữa đại mạng và tiểu mạng để cân đo và phán đoán lại, anh cảm thấy thực sự không thể chỉ dùng "man di" để định tính hành vi này, vì trong "man di" này, lại chứa đựng văn minh sâu sắc bảo vệ nền tảng sinh tồn của loài người. Nếu đứng trên lập trường "đại mạng" mà nhìn, dân tộc làm nông phá rừng khai hoang hàng loạt, đồn điền trú biên, phá hoại đại mạng của thảo nguyên và tự nhiên, rồi lại gây nguy hại cho tiểu mạng của loài người, chẳng lẽ không phải là man di của man di sao? Người phương Đông phương Tây đều nói đất mẹ là mẹ của loài người, chẳng lẽ hại mẹ mà còn có thể coi là văn minh sao?

Anh thiếu tự tin hỏi: "Vậy sao cụ vừa nãy còn phải thả linh dương sống đi?"

Ông lão nói: "Linh dương có thể dẫn dụ đàn sói ra xa, sói đi bắt linh dương rồi, thì tổn thất của bò cừu ngựa sẽ ít đi. Linh dương cũng là một khoản thu nhập phụ lớn của dân du mục, rất nhiều người Mông Cổ là dựa vào săn linh dương để dựng lều Mông Cổ, cưới vợ, sinh con. Người Mông Cổ một nửa là thợ săn, không săn bắn, giống như trong thịt không có muối, người sống không có khí lực. Không săn bắn, não của người Mông Cổ sẽ đần độn. Người Mông Cổ săn bắn cũng là vì bảo vệ đại mạng của thảo nguyên, người Mông Cổ săn vật sống ăn cỏ, nhiều hơn săn vật sống ăn thịt đến tám phần."

Ông lão thở dài nói: "Người Hán các cậu không hiểu nhiều chuyện quá. Cậu đọc sách nhiều, nhưng trong sách đó có bao nhiêu đạo lý lệch lạc chứ. Sách người Hán viết toàn nói đỡ cho người Hán, người Mông Cổ chịu thiệt là không biết viết sách, cậu mà có thể lớn lên thành một người Mông Cổ, viết sách thay cho người Mông Cổ chúng ta thì tốt biết mấy."

Trần Trận gật đầu. Đột nhiên nhớ đến rất nhiều câu chuyện cổ tích đã đọc hồi nhỏ, "Sói xám lớn" trong sách, gần như đều ngu ngốc, tham lam mà tàn nhẫn, còn cáo thì luôn thông minh giảo hoạt lại đáng yêu. Sau khi đến thảo nguyên, Trần Trận mới phát hiện, trong tự nhiên thực sự không có loài động vật hoang dã nào tiến hóa hoàn hảo và cao cấp hơn "Sói xám lớn" cả. Có thể thấy sách vở cũng thường làm hại người, huống chi là truyện cổ tích.

Ông lão dìu linh dương đứng dậy, nhẹ nhàng đẩy nó ra mặt tuyết. Trên mặt tuyết ở đây vậy mà mọc ra mấy ngọn sậy khô, con cừu cái đói khát vội vàng bước tới cắn hai cái liền ngoạm vào trong miệng. Trần Trận nhanh chóng rút tấm nỉ ra. Linh dương run rẩy bước mấy bước, phát hiện ra những hàng dấu chân cừu, liền không ngoảnh đầu lại chạy về phía sườn núi, biến mất giữa trời núi.

Ba Đồ và Cát Tư Mại cũng chở một con linh dương nhỏ gần lớn, tiến lại gần sườn tuyết cứng. Cát Tư Mại vừa lẩm bẩm: "Hô Lặc Hê, Hô Lặc Hê" (Đáng thương quá, đáng thương quá). Vừa ôm linh dương đặt xuống mặt tuyết, vỗ vỗ lưng nó, để linh dương nhỏ chạy thoát về phía sườn núi. Trần Trận giơ ngón cái lên với Cát Tư Mại. Cát Tư Mại cười cười nói với Trần Trận: "Mẹ nó rơi xuống hố tuyết rồi, nó vây quanh hố tuyết chạy, không chịu đi, hai vợ chồng con bắt mãi mới dùng gậy đè nó lại được."

Những chiếc bè tuyết khác lần lượt tiến lại gần, linh dương sống trong hồ tuyết cuối cùng đã tập hợp thành một đàn nhỏ, vượt qua núi. Ông lão nói: "Những con linh dương này đã được mở mang kiến thức rồi, sau này sói không bao giờ bắt được chúng nữa đâu."