Thi Ca Bình Dân Việt-nam

Lượt đọc: 34 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Phần Tuyển Tập Ca Dao Tiêu Biểu Cho Ý Thức Thực Tiễn Trong Lẽ Sống
Phần Tuyển Tập Ca Dao Tiêu Biểu Cho Ý Thức Thực Tiễn Trong Lẽ Sống

❊ ❊ ❊

1. Ai ơi ! đừng lấy làm lo,

Đương xuân rồi cũng soi cho âm hàn.

2. Ai ơi ! chớ vội cười nhau,

Ngắm mình cho tỏ trước sau hãy cười.

3. Ai ơi ! trẻ mãi ru mà,

Càng so sắn lắm, càng già mất duyên.

4. Ai ơi xin chớ cười nhau,

Cười người hôm trước, hôm sau người cười.

5. Ai ơi nhắn chị hàng cau,

Chiếu buồm dấp nước giữ màu cho tươi.

6. Ai ơi ! Đừng lấy làm lo,

Bóng son rồi cũng soi cho gương mờ.

7. Ai ngờ mật sứa gan hầm,

Rắp toan gà luộc rượu tăm thỏa lòng.

Khác nào như nhện đánh vòng,

Ếch kia trong giếng còn trông kẻ dò.

Đói thì đầu gối biết bò,

No cơm ấm cật còn lo lắng gì.

8. Ai đem con kéc vô vườn,

Cho nên con kéc ăn buồng chuối tiêu.

9. Ai ơi ! chớ vội cười nhau,

Câu nào mà chẳng có sâu chạm cành.

10. Anh đừng chê thiếp xấu xa,

Bởi chưng bác mẹ sinh ra thế này.

11. Áo người mặc đoạn cởi ra,

Chồng người ấp mượn canh ba lại hoàn.

12. Áo cũ để vận trong nhà,

Áo mới để vận đi ra ngoài đường.

13. Ăn quả nhớ kẻ trồng cây,

Ăn gạo nhớ kẻ đâm, xay, giần, sàng.

14. Ăn quả nhớ kẻ trồng cây,

Nào ai vun quén cho mầy được ăn

15. Ăn được, ngủ được là tiên.

Không ăn không ngủ là tiền vứt đi.

16. Bàn tay còn có ngón dài ngón vắn,

Con một nhà đứa trắng đứa đen,

Hễ ăn vóc học quen,

Dẫu họ chê mình vụng, tập rèn phải hay.

17. Bầu già thì ném xuống ao,

Bí già đóng cửa làm cao lấy tiền.

18. Bầu già thì mướp cũng sơ,

Nạ dòng trang điểm, gái tơ mất chồng.

19. Bồ cu mà đổ nóc nhà,

Mấy đời đàn bà đi hỏi đàn ông.

20. Bông bổng bồng bồng,

Trai ơn vua chầu chực sân rồng,

Gái ơn chồng ngồi võng ru con

Ơn vua xem nặng bằng non,

Ơn chồng đội đức tổ tông dõi truyền.

Làm trai lấy được vợ hiền,

Như cầm đồng tiền mua được của ngon.

Phận gái lấy được chồng khôn,

Xem bằng cá vượt Vũ-môn hóa rồng,

Bông bổng bồng bồng,

Bông bổng bồng bồng,

21. Bờ sông lại lở xuống sông,

Đàn bà mà lấy đàn ông thiệt gì.

22. Bớt đồng, thì bớt cù lao,

Bớt ăn, bớt uống, thì tao bớt làm.

23. Cái tươi, thì phải xem mang,

Người khôn xem lấy đôi hàng tóc mai.

24. Cách sông nên phải lụy đò,

Bởi chưng về tối lụy cô bán hàng.

25. Cách sông nên phải lụy đò,

Tối trời nên phải lụy o hàng dầu.

Hàng dầu cất gánh làm cao,

Khi mua chẳng bán, khi rao chẳng màng.

26. Cách sông nên mới lụy thuyền,

Những như đường liền ai phải lụy ai.

27. Cái vòng danh lợi cong cong,

Kẻ hòng ra khỏi, người mong bước vào.

Sự đời nghĩ cũng nực cười,

Một con cá lội mấy người buông câu.

28. Cấm người giả lịnh giả thị,

Chẳng ai cấm người mang bị nói khoác.

29. Cạn đầm thì uống nước khe,

Hết người lịch sự thì ve người đần.

30. Càng thắm thì lại càng phai.

Thoang thoảng hoa lài càng được thơm lâu.

31. Cây khô chưa dễ mọc chồi,

Bác mẹ chưa dễ ở đời với ta.

Non xanh bao tuổi mà già,

Bởi vì sương tuyết hóa ra bạc đầu.

32. Cây cao thì gió càng lay,

Càng cao danh vọng càng dày gian truân.

33. Có tiền mua tiên cũng được,

Không tiền mua lược cũng không.

34. Có lòng thì trả ơn lòng,

Xa xôi chi lắm đèo bòng được sao.

35. Có cây mới có dây leo.

Có cột, có kèo mới có đòn tay.

Có ai ta cũng thế này,

Không ai ta cũng như ngày có ai.

36. Có cha có mẹ thì hơn,

Không cha không mẹ như đờn đứt dây,

37. Có hát thì hát cho bổng, cho cao,

Cho gió lọt vào, cho chúng chị nghe.

Chị còn ngồi võng ngọn tre,

Gió đưa cút kít không nghe thấy gì.

38. Có khó mới có miếng ăn,

Không dung ai dễ mang phần đến cho.

39. Có thóc thì rốc gạo ra

Có gạo thì nạo ra cơm.

40. Có phúc thợ mộc, thợ nề,

Vô phúc thầy đề, thầy thông.

41. Có tiền khôn như mày mạy,

Không tiền dại như đòng đong

42. Có khó thì mới có sang,

Bỗng dung ai võng Ba Hoàng đến cho.

43. Có không mùa đông mới biết,

Giàu khó ba mươi tết mới hay.

44. Có răng thì để răng nhai,

Không răng, lợi gậm chẳng sai miếng nào.

45. Có ăn vất vả đã cam,

Không dưng ai dễ cầm tàn che cho.

46. Có trầu chẳng để môi thâm,

Có chồng chẳng để ôm lầm cối xay.

47. Có chồng mà chẳng có con,

Khác gì hoa nở trên non một mình.

48. Có thì có tự mảy may,

Không thì cả thế gian nầy cũng không.

49. Có ai nước cũng đứng bờ,

Không ai nước cũng đứng cơ mực này.

50. Có cô thì chợ cũng đông,

Cô đi lấy chồng, thì chợ cũng qua.

Có cô thì dượng cũng già,

Vắng cô, thì dượng cũng qua một thì.

51. Có của thì khôn như mạy,

Không của thì dài như lú.

52. Con vua thì lại làm vua,

Con nhà thầy chùa lại quét lá đa.

53. Con cóc mày trèo cây nho,

Anh kia không vợ hay mò đi đêm.

54. Con mèo con mẻo con meo,

Muốn ăn thịt chuột thì leo xà nhà.

55. Con có cha mẹ đẻ

Không ai lỗ nẻ mà lên.

56. Con gái chơi với con trai,

Rồi sau cái vú bằng hai sọ dừa.

57. Con ai mà chẳng con cha,

Cháu ai là chẳng cháu bà cháu ông.

58. Con quan thì lại làm quan,

Con nhà kẻ khó đốt than tối ngày.

59. Con người có tổ có tông,

Như cây có cội, như sông có nguồn,

60. Con sâu bỏ rầu nồi canh,

Một người làm đĩ xấu danh đàn bà.

61. Con gà tốt mã về lông,

Răng đen về thuốc, rượu nồng về men.

62. Con vua lấy thằng bán than,

Nó đem lên ngàn, cũng phải đi theo.

Con quan Đô-đốc, Đô-tài

Lấy thằng thuyền chài cũng phải lụy mui.

63. Còn cha gót đỏ như son,

Đến khi cha chết gót con đen sì.

64. Còn duyên kén cá, chọn canh,

Hết duyên dẫu nắm chày hành cũng xoay.

65. Còn duyên như tượng tô vàng,

Hết duyên như tổ ong tàn ngày mưa.

66. Còn duyên buôn cậy, bán hồng,

Hết duyên buôn mít cho chồng nhặt sơ.

Còn duyên kén cá, chọn canh,

Hết duyên rốc đực, cua kềnh cũng vơ.

67. Còn trời, còn nước, còn mây,

Còn ao rau muống, còn đầy chum tương.

68. Còn trời, còn nước, còn non,

Còn trăng, còn gió hãy còn đó đây.

69. Cong môi hay hớt,

Mỏng môi hay hờn, dầy môi ăn vụng.

70. Còng còng dại lắm ai ơi,

Uổng công xe cát, sóng dồi lại tan.

71. Cô kia má đỏ hồng hồng,

Cô chửa lấy chồng còn đợi chờ ai.

Buồng không lần lữa hôm mai,

Đầu xanh mấy chốc da mồi tóc sương.

72. Cố công sống mấy nghìn năm,

Thử xem thửa ruộng mấy trăm người cày.

73. Cồng cộc bắt cá dưới bàu,

Cha mẹ mầy giàu đám giỗ đầu heo.

Cồng cộc bắt cá dưới sông,

Mấy đời cháu ngoại giỗ ông bao giờ.

74. Cờ đến tay ai người ấy phất,

Đèn nhà ai người ấy rạng.

75. Cờ bạc là bác thằng bần,

Áo quần bán hết ngồi trần tô hô.

76. Cờ đến tay ai người ấy phất.

Đất đến tay ai người ấy nên.

77. Cơm ăn chẳng sớm thì trưa,

Nón đội trên đầu chẳng mưa thì nắng.

78. Của làm ra để trên gác,

Của cờ bạc để ngoài sân,

Của phù vân để ngoài ngõ.

79. Của rẻ của ôi,

Tôi rẻ tôi trốn, vợ rẻ vợ lộn.

80. Cười người phải nghĩ đến thân,

Thử sờ lên gáy xem gần hay xa.

81. Cha mẹ giàu thì con thong thả,

Cha mẹ nghèo con vất vả gian nan.

Sáng ngày lên núi đốt than,

Chiều về xuống biển đào hang cua còng.

82. Chẳng nên tình trước, nghĩa sau,

Có con, ta gả cho nhau thiệt gì.

83. Chẳng gì tươi tốt bằng vàng,

Chẳng gì lịch sự nỏ nang bằng tiền.

84. Chẳng chùi để vậy lu li,

Chùi ra tỏ rạng thua gì thủy tinh.

85. Chẳng thiêng, ai gọi là Thần,

Lối ngang, đường tắt chẳng gần ai đi.

86. Chẳng đẻ, chẳng thương,

Chẳng mất tiền cưới chẳng thương cái đì.

87. Chi ngon bằng gỏi cá nhồng,

Chi vui bằng được tin chồng vu qui.

88. Chị em rủ đi tắm đầm,

Của em thời trắng, chị thâm thế này ?

- Chị thâm bởi tại anh mày,

Khi xưa chị cũng hạt chay đỏ lòm.

89. Chị dại đã có em khôn,

Lẽ đâu mang giỏ thủng trôn đi mò.

Em khôn, em ở trong bồ,

Chị dại chị ở Kinh-đô mới về.

- Kinh đô thì mặc Kinh-đô

Chị đi cho lắm thì đồ chi tan.

90. Chim khôn, tránh lưới, tránh dò,

Người khôn tránh chốn xô bồ mới khôn.

91. Chim khôn ăn nhãn ăn xoài,

Em khôn ngồi đợi tú tài cử nhân.

92. Chim khôn kêu tiếng rảnh rang,

Người khôn tiếng nói dịu dàng dễ nghe.

93. Chim khôn, chưa bắt đã bay,

Người khôn chưa nói, dang tay đỡ lời.

94. Chó cắn chẳng cắn chỗ không,

Chẳng thằng ăn trộm thì ông đi đường.

95. Chó khôn tứ túc huyền đều,

Tai thì hơi cúp, đuôi thì hơi cong.

Giống nào mỏ nhọn đít vồng,

Ăn càn cắn bậy ấy không ra gì.

96. Chó vội ăn nóng mà hư,

Để lâu càng nguội, càng nhừ, càng ngon.

97. Chó thấy hùm ngủ vuốt râu,

Đến khi hùm dậy đầu lâu chẳng còn.

98. Chơi thì chơi chốn thập thành,

Lời ăn tiếng nói nhẹ mình như tên.

99. Chơi hoa cho biết mùi hoa,

Hoa lê thì trắng, hoa cà thì xanh.

100. Chơi thì chơi chốn cho thanh,

Tuy rằng lộ tiết, nhưng danh để đời.

101. Chơi trăng từ thuở trăng tròn,

Chơi hoa từ thuở hoa còn trên cây

102. Chơi hoa cho biết mùi hoa,

Cầm cân cho biết cân già, cân non.

103. Chuông có gõ mới kêu,

Đèn có khêu mới rạng.

104. Chữ nhẫn là chữ tương vàng,

Ai mà nhẫn được thì càng sống lâu.

105. Chửa chồng nón thúng quai thao,

Chồng rồi, nón rách quai nào thì quai.

Chửa chồng, yếm thắm đeo hoa,

Chồng rồi, hai vú bỏ ra tày giành.

106. Dã tràng xe cát bể đông,

Nhọc lòng mà chẳng nên công cán gì.

107. Dẫu ngồi cửa sổ chạm rồng,

Trăm khôn nghìn khéo không chồng cũng hư.

Con trai chưa vợ đã xong,

Con gái chưa chồng buồn lắm em ơi.

108. Dễ dàng là thói hồng nhan,

Càng cay nghiệt lắm, càng oan trái nhiều.

109. Dì ruột thương cháu như con,

Rủi mà không mạ, cháu còn cậy trông.

110. Dù rách mới ra thân tàn,

Xưa kia nó cũng hồng nhan hơn người.

111. Đã có con mắt thì xem đàng,

Có phải cận thị mà ngó quàng ngó quơ

112. Đã giàu thì lại giàu thêm,

Đã khó lại khó cả đêm lẫn ngày.

113. Đàn bà yếu chân mềm tay,

Làm ăn chẳng được lại hay nỏ mồm.

114. Đàn đâu mà gảy tai trâu,

Đạn đâu bắn sẻ, gươm đâu chém ruồi.

115. Đàn ông quan tắt thì chày,

Đàn bà quan tắt nửa ngày nên quan.

116. Đàn ông kia hỡi đàn ông,

Nửa đêm trở dậy cắm chông đàn bà.

Đàn bà kia hỡi đàn bà,

Nửa đêm trở dậy rút ruột già đàn ông.

117. Đàn ông miệng rộng thì sang

Đàn bà rộng miệng tan hoang cửa nhà.

118. Đàn ông nông nổi giếng khơi

Đàn bà sâu sắc như cơi đựng trầu.

119. Đàn ông vượt bể, có chúng, có bạn,

Đàn bà vượt cạn chỉ có một mình.

120. Đàn ông miệng rộng thì tài

Đàn bà miệng rộng điếc tai láng diềng.

121. Đàn bà như cánh hoa tươi

Nở ra chỉ được một thời mà thôi.

122. Đàn ông không râu mất nghì,

Đàn bà không vú lấy gì nuôi con.

123. Đàn bà lanh lảnh tiếng đồng

Một là sát chồng, hai lại hại con.

124. Đàng dài hay sức ngựa,

Nước loạn biết tôi ngay.

125. Đào liễu em ơi một mình

Đổi vai tình tang gánh chữ chung tình xa là đường xa.

Tấm áo nâu sồng xếp nếp em để trong nhà.

Ba vuông khăn tím phất phơ em đội đầu.

Tấm yếm đào sao em khéo giữ màu,

Răng đen rưng rức, mái tóc dầu em hãy còn xanh.

Ấy thế sao em ở vậy cho nó đành,

Sao em chẳng kiếm chút chồng lành kẻo thế mỉa mai ?

Sách có chữ rằng : « Xuân bất tái lai »

126. Đất tốt trồng cây rườm rà,

Những người thanh lịch nói ra quí quyền.

127. Đất xấu trồng cây ngẳng nghiu,

Những người thô tục nói điều phàm phu.

128. Đánh giặc mà đánh tay không,

Thà về xó bếp giương cung bắn mèo.

129. Đầu làng có bụi chuối khô,

Trông về xóm bắc đôi cô chửa chồng.

Cây cao gió đập đùng đùng,

Ai về đàng ấy, nhắn cùng đôi cô.

130. Đèn khoe đền tỏ hơn trăng,

Đèn ra chỗ gió được chăng hỡi đèn.

Trăng khoe trăng tỏ hơn đèn,

Cớ sao trăng phải chui luồn đám mây ?

131. Để hơi mà tát nước bè,

Hoài lời mà nói với bè trẻ ranh.

132. Đến ta mới biết của ta,

Nghìn trăm năm trước biết là của ai.

133. Đi lâu mới biết đường dài,

Ở lâu mới biết con người phải chăng.

134. Đi đâu mà vội mà vàng,

Mà vấp phải đá mà quàng phải dây.

Thủng thỉnh như chúng anh đây,

Chẳng đá nào vấp, chẳng dây nào quàng.

135. Đi cho biết đó biết đây,

Ở nhà với mẹ biết ngày nào khôn.

136. Đi đâu mà vội vàng,

Mà vấp phải đá mà quàng phải dây.

Đi đâu mà vội mà vàng,

Ngã năm, bảy cái lại càng thêm lâu.

137. Đói thì đầu gối phải bò,

No cơm ấm cật, chẳng dò đi đâu.

138. Đói lòng ăn trái khổ qua,

Nuốt vô thì đắng, nhả ra bạn cười.

139. Đói thời ăn ráy, ăn khoai,

Chớ thấy lúa trổ tháng hai mà mừng.

140. Đòng đòng đi dạo đòng đòng,

Trẻ vui đạo trẻ, già dong đạo già.

141. Đố ai lặn xuống vực sâu,

Mà đo miệng cá uốn câu cho vừa ?

142. Đố ai biết món chi ngon,

Gà lộn, trái vải, cu con ra ràng.

143. Đố ai bắt trạch đằng đuôi,

Bắt chim đầu cánh, bắt người trong trăng.

144. Đố ai nằm võng không đưa,

Ru con không hát, tôi chừa rượu tăm.

145. Đồng tiền không phấn không hồ,

Đồng tiền khéo điểm, khéo tô mặt người.

146. Đồng tiền chì mua mớ tôm tươi.

Mua rau mới hái, mua nàng đảm đang,

Tiếc thay đồng tiền trinh mua vội mua vàng,

Mua rau muống héo, mua nàng ngẩn ngơ.

147. Đời xưa kén những con dòng,

Đời nay ấm cật, no lòng thì thôi.

148. Đời cha cho đến đời con,

Có muốn nặn tròn, thời phải nặn vuông.

149. Đừng chê tôi xấu tôi đen,

Kìa như nước đục đánh phèn lại trong.

150. Đường về Kiếp-bạc bao xa.

Đường về Kiếp-bạc có cây đa bồ đề.

Có yêu anh cắp nón ra về,

Giàu ăn, khó chịu, chớ hề hở hang.

151. Gà đen chân trắng, mẹ mắng cũng mua,

Gà trắng chân chì, mua chi giống ấy.

152. Gái một con trông mòn con mắt,

Gái hai con vú quặt đằng sau.

Gái ba con thì đâu ngồi đấy.

153. Gái mà chi ! trai mà chi !

Sinh ra có ngãi có nghì là hơn.

154. Gái không chồng như nhà không nóc,

Trai không vợ như cọc long chưn.

155. Gái khôn tránh khỏi đò đưa,

Trai khôn tránh khỏi vợ thừa người ta.

156. Giàu cha giàu mẹ thì mừng,

Giàu cô giàu bác thì đừng có trông.

157. Giàu thì cũng chẳng có thèm,

Khó khăn ta liệu ta làm, ta ăn.

158. Giàu ba mươi tuổi chớ mừng,

Khó ba mươi tuổi em đừng vội lo.

159. Giàu nhân ngãi hãy giữ cho giàu,

Khó tiền bạc mựa lo rằng khó.

160. Gần sông quen tính cá,

Gần núi không lạ tiếng chim.

161. Gần thì rày viếng, mai thăm,

Xa xôi cách trở một năm vài lần.

162. Gần nhà giàu đau lưng ăn cốm,

Gần nhà kẻ trộm ốm lưng chịu đòn.

163. Giúp lời không ai giúp của,

Giúp đũa không ai giúp cơm.

164. Gỗ nghiến anh dễ đóng cày,

Gỗ lim gỗ sến anh nay đóng bừa.

Răng bừa tám cái còn thừa,

Lưỡi cày tám tấc đã vừa luống tơ.

165. Gươm linh sút cán còn trành,

Bình hương dẫu bể miểng sành còn thơm.

166. Hay quần, hay áo, hay hơi,

Mà chẳng hay người là của bỏ đi.

167. Hèn mà làm bạn với sang,

Chỗ ngồi chỗ đứng có ngang bao giờ.

168. Hoa thơm mất nhị đi rồi,

Dù rằng trang điểm cũng người vô duyên.

169. Hoa thơm ai nỡ bỏ rơi,

Người khôn ai nỡ nặng lời đến ai.

170. Hoa sen mọc bãi cát lầm,

Tuy rằng lấm láp vẫn mầm hoa sen.

Thài lài mọc cạnh bờ sông,

Tuy rằng xanh tốt vẫn tông thài lài.

171. Hoa thơm mất nhị đi rồi,

Còn thơm đâu nữa mà người ước ao.

172. Hoa thơm ai chẳng muốn đeo,

Người khôn ai chẳng nâng niu bên mình.

173. Hoa thơm ai chẳng nâng niu,

Người khôn ai chẳng kính yêu mọi bề.

174. Học hành thì ích vào thân,

Chức cao quyền trọng dần dần theo sau.

175. Hoài tiền mua thuốc nhuộm răng,

Để tiền mua bánh đút mà quăng vào mồm.

176. Hoài tiền mua pháo đốt chơi,

Pháo nổ ra xác, tiền ôi là tiền !

177. Học trò học trẹt ỉa phẹt ra mo,

Chó không liếm cho, học trò liếm vậy.

178. Hơi đâu mà giận người dưng,

Bắt sao được cái chim rừng nó bay.

179. Hơn nhau tấm áo manh quần,

Thả ra bóc trần ai cũng như ai.

180. Kẻ có tình thì rình trong bụi,

Kẻ vô tình lủi thủi mà đi.

181. Kiến leo cột sắt bao mòn,

Tò vò xây ổ bao tròn mà xây.

182. Khen ai khéo đúc chuông chùa,

Dạng thì có dạng, đánh thì không kêu.

183. Khế xanh nấu với ốc nhồi,

Tuy nước nó xám nhưng mùi nó ngon.

184. Khi ăn chẳng nhớ đến tai,

Đến khi phải bóng, lấy tai mà rờ.

185. Khôn ngoan hiện ra mặt,

Què quặt hiện ra chưn tay.

186. Khôn từ trong trứng khôn ra,

Dại dẫu đến già cũng dại.

187. Khôn thì trong trí lượng ra,

Dại thì học lỏm người ta bề ngoài.

188. Khôn ngoan chẳng lọ là nhiều,

Người khôn mới nói nửa điều đã khôn.

189. Khôn ngoan tâm tính tại lòng,

Lọ là uống nước giữa dòng mới khôn.

190. Khôn thì ăn trước ngồi trên,

Dại thì đứng dựa cột đình đánh trống cầm canh.

191. Khôn cho người dái, dại cho người thương,

Dở dở ương ương, tổ người ta ghét.

192. Không tiền ngồi gốc cây đa,

Có tiền, thì sẽ lân la vào hàng.

193. Lạc đàng nắm đuôi chó,

Lạc ngõ nằm đuôi trâu.

194. Làm người ăn tối lo mai,

Việc mình hồ dễ để ai lo lường.

195. Làm người có miệng, có môi,

Khi buồn thì khóc, khi vui thì cười.

196. Làm ruộng thì phải đắp đìa,

Vừa để giữ nước, vừa đi đi về

197. Làng ta mở hội vui mừng,

Chuông kêu, trống gióng vang lừng đôi bên.

198. Lật đật cũng đến bến giang,

Anh nay thong thả cũng sang bến đò.

199. Lấy khách thì khách về Tàu,

Lấy nhà giàu, thì nhà giàu phải tội tiêu sưng.

Trở về lấy chú tửng tưng,

Tốt bền cố hỉ.

200. Lênh đênh chiếc bách giữa dòng,

Thương thân góa bụa phòng không lỡ thì.

Gió đưa cây trúc ngã quì,

Ba năm trực tiết còn gì là xuân ?

201. Liệu cơm mà gắp mắm ra,

Liệu cửa liệu nhà, em lấy chồng đi,

Nửa mai quá lứa lỡ thì,

Cao thì chẳng tới, thấp thì chẳng thông.

202. Lo chi việc ấy mà lo,

Kiến trong miệng chén có bò đi đâu.

203. Lòng đá thắm, dạ vàng phai,

Hơi đâu theo đuổi đường dài uổng công.

204. Lòng vả cũng như lòng sung,

Một trăm con lợn cũng chung một lòng.

205. L… tốt về lụa, lúa tốt phân,

Chân tốt về hài, tai tốt về hoản.

206. Lộng che sương dầu sườn cũng lộng.

Cái ô bịt vàng dầu trọng cũng ô.

207. Lưỡi không xương nhiều đường lắt léo,

Lưỡi… không cạp l… méo làm ba.

208. Máu gà lại tẩm xương gà,

Máu người đem tẩm xương ta bao giờ.

209. Mạch trong nước chảy ra trong,

Thế nào đi nữa, con dòng vẫn hơn.

210. Mạnh về gạo, bạo về tiền,

Lắm tiền nhiều gạo là tiên trên đời.

211. Mấy đời sấm trước có mưa,

Mấy đời dì ghẻ có ưa con chồng.

212. Mẹ gà con vịt chít chiu,

Mấy đời dì ghẻ nâng niu con chồng.

213. Mèo lành ở mả bao giờ,

Của yêu ai có bày ra ở ngoài,

Mèo lành ai nỡ cắt tai,

Gái hư chồng để, kêu nài ai thương.

214. Mình đẹp cha mẹ mình lo,

Đêm nằm lắm kẻ rình mò ước ao.

Xấu xí như mẹ con tao,

Đêm nằm ngõ cửa mát tao, mát mày.

215. Mồ côi cha ăn cơm với cá,

Mồ côi mẹ liếm lá đầu chợ.

216. Mỗi người thì có một nghề,

Làm cốt thì ngáp, làm nghê thì chầu.

217. Mỗi năm mỗi tuổi mỗi như đuổi xuân đi.

Cái già sồng sộc nó thì theo sau.

218. Mỗi năm mỗi tuổi mỗi già,

Chẳng lo liệu trước ắt là lụy sau.

219. Mồng bốn cá đi ăn thề,

Mồng tám cá về, cá vượt Vũ-môn,

220. Một lần cho tởn tới già,

Đừng đi nước mặn mà hà ăn chân.

221. Một tay em víu hai cành,

Quả chín thì bẻ, quà xanh thì đừng.

222. Một quan có giấy một quan,

Năm tiền không giấy, mất oan đừng nài.

223. Một mai, mai một, một mai,

Giàu sang cũng chết, xạc xài cũng xong.

Thông minh tài trí anh hùng,

Ngu si dại dột cũng chung một gò.

224. Một cái rắm bằng nắm thuốc tiêu,

Bằng liều thuốc gió, bằng lọ thuốc viên.

225. Một năm là mấy tháng xuân,

Gái kia có lẽ mấy lần đưa dâu.

226. Một cây làm chẳng nên non,

Ba cây giụm lại nên hòn núi cao.

227. Một nhà hai chủ khôn hòa,

Hai vua, một nước ắt là không yên.

228. Một con tằm cũng phải hái dâu,

Một con trâu cũng phải đóng đồng.

229. Một năm được mấy mùa xuân,

Một ngày được mấy giờ dần sớm mai.

Em đừng cậy sắc, khoe tài,

Khéo thay nồi thủng cũng tay thợ hàn,

Trước kia Khôn cũng thờ Càn,

Nước kia Tấn cũng hợp Tần mới xong.

Ngồi trong cửa sổ chạm rồng,

Chăn loan, gối phượng, không chồng ra chi.

Thơ đào nghĩ chữ vu qui,

Hôn nhân lễ đạt, gặp thì đào yên.

Trăm sông díu dít thư cưu.

Thục nữ, quân tử hảo cầu đẹp duyên.

Tục rằng : Tiên lại tìm Tiên,

Phú lại tìm quý, bạn hiền tìm nhau.

230. Mua cau chọn những buồng sai,

Mua trầu chọn những trăm hai lá vàng.

Cau tiện ngang, trầu vằng ngắt ngọn,

Thời buổi nầy kén chọn làm chi,

Sao em chẳng lấy chồng đi ?

231. Muốn ăn cơm trắng nước trong,

Em lên Phố-cát Đại-đồng cùng anh.

Ai lên Phố-cát Đại-đồng,

Hỏi thăm cô Tú có chồng hay chưa ?

- Có chồng năm ngoái năm xưa,

Năm nay chồng để, nên chưa có chồng.

231. Muốn tắm mát lên ngọn sông Đào,

Muốn ăn sim chín thì vào rừng xanh.

233. Muốn may thì phải có kim,

Muốn hay thì phải ắt tìm người xưa.

234. Muốn ăn hét phải đào giun,

Phá bờ xông bụi nào còn biết e.

235. Muốn ăn đậu phụ, tương tàu,

Mài dao, đánh kéo gọt đầu đi tu.

236. Muốn giàu nuôi trâu cái,

Muốn lụn bại nuôi chim bồ câu.

237. Muốn cho có đó có đây,

Sơn lâm chưa dễ một cây nên rừng.

238. Muốn đánh thì đẻ con ra,

Muốn ăn thì thổi cơm nhà mà ăn.

239. Mượn màu một chút làm duyên,

Mấy đời gỗ mục đóng nên thuyền rồng.

240. Mưu toan thì dễ,

Sự thành thì khôn dễ làm nên.

241. Nào lời chàng dặn nàng hay,

Ăn nhịn qua bữa, chớ vay đổ lời.

242. Nắm lại thì chắc như cua,

Mở ra thì lại được rùa mà thôi.

243. Năng mưa, năng tốt lúa đường,

Năng đi, năng lại xem thường xem khinh.

244. Nên ra trên kính dưới nhường,

Chẳng nên đạp hắt bên đường mà đi.

245. Nồi nát lại về Cầu Nôm,

Con gái nỏ mồm về ở với cha.

246. Nồi tròn thì úp vung tròn,

Đừng úp vung méo, nữa con người cười.

247. Nông thì vén áo xắn quần,

Sâu thì phải dán cả thân ướt dầm.

248. Nuôi con chẳng biết tình con,

Hễ vú gai gạo thì l… chớp đông.

249. Nỡ nào mèo lại ăn than,

Bởi chung có mỡ đổ tràn lên trên.

250. Nứa trôi sông chẳng dập thì gãy,

Gái chồng rẫy chẳng chứng nọ thì tật kia.

251. Nước trong múc lấy một xanh,

Hoa thơm bẻ lấy một nhành cầm tay.

252. Nước chảy hồn đá lăn cù,

Con chị có chết thì bù con em.

253. Nước lên rồi nước lại ròng,

Đố ai bắt được con còng trong hang.

254. Nứng c… thì vặc đến nhà,

L… còn đau mắt không ra đến ngoài.

255. Ngáp đói hay là ngáp no,

Có phải ngáp ngủ thì cho lên giường.

256. Ngày đi, trúc chửa mọc răng,

Ngày về, trúc đã cao bằng ngọn tre.

Ngày đi, lúa chửa chia vè

Ngày về, lúa đã đỏ hoe ngoài đồng.

Ngày đi, em chửa có chồng,

Ngày về, em đã có con quấn, con dắt, con bồng, con mang.

257. Nghĩ xa thôi lại nghĩ gần,

Làm thân con nhện mấy lần vương tơ.

Biết đâu trong đục mà chờ,

Hương thơm hết tuyết nương nhờ vào ai ?

258. Ngọt mật càng tổ chết ruồi,

Những nơi cay đắng là nơi thật thà.

259. Ngỡ là nước chảy đá mòn,

Chẳng là nước chảy, đá còn trơ trơ.

Chờ cho nước cạn phơi bờ,

Xem con người ấy nương nhờ về đâu.

260. Ngựa long cong ngựa cũng đến bến,

Voi thủng thỉnh voi cũng đến đò.

261. Người đời ai có dại chi,

Khúc sông eo hẹp phải tùy khúc sông.

262. Người khôn con mắt đen sì

Người dại con mắt nửa chì, nửa thau.

263. Người mặc người, ta mặc ta,

Mình chưa giữ được, lọ là lo ai.

264. Người đời khác nữa là hoa,

Sớm còn, tối mất, nở ra lại tàn.

265. Người ta bắt trạch đằng đầu

Mẹ em tham giàu bắt trạch đằng đuôi.

266. Người trời lại bán chợ trời,

Hễ ai biết của, biết người thì mua.

267. Người đời hữu tử, hữu sanh.

Sống lo xứng phận, thác dành tiếng thơm.

268. Người khôn ăn miếng thịt gà,

Tuy rằng ăn ít nhưng mà ngon lâu,

Người dại ăn trái bồ nâu,

Ăn no bĩnh bầu chẳng biết mùi ngon.

269. Người đẹp như tiên,

Tắm nước Đồng-triều cũng xấu như ma.

Người xấu như ma,

Tắm nước Đồng-trà cũng đẹp như tiên.

270. Người đời phải xét thiệt hơn,

Đừng nghe tiếng sáo, tiếng đờn mà sai.

271. Người khôn đón trước rào sau,

Để cho người dại biết đâu mà dò.

272. Người có lúc vinh, cũng có lúc nhục.

Nước có lúc đục, cũng có lúc trong.

273. Nhà giàu yêu kẻ thật thà,

Nhà quan yêu kẻ vào ra nịnh thần.

274. Nhất trong là nước giếng Hồi,

Nhất béo, nhất bùi là cá rô câu.

275. Nhẹ bằng lông quăng chẳng đi,

Nặng bằng chì quăng xa lăng lắc.

276. Ong kiến còn có vua tôi,

Huống chi loài người chẳng có nghĩa ru.

277. Ơn ai một chút chớ quên,

Oán ai một chút để bên này.

278. Ở sao cho vừa lòng người,

Ở rộng người cười, ở hẹp người chê.

279. Phong lưu là cạm trên đời,

Hồng nhan là bả những người tài hoa.

280. Phòng khi sấm sét bất kỳ,

Cá ao rây họa nữa thì làm sao.

281. Phượng hoàng đậu chốn cheo leo,

Sa cơ thất thế phải theo đàn gà.

282. Quân tử thời oán tam niên,

Tiểu nhân thời oán nhãn tiền mà thôi.

283. Quần hồ áo cánh làm chi,

Quần hồ áo cánh có khi tồi tàn.

284. Ra vời mới biết cạn sâu,

Ở trong lạch hói, biết đâu mà mà dò.

285. Ra đồng chiêm có liềm thì cắt,

Ra đồng mùa, có mắt thì trông.

286. Răng đen chẳng lọ là nhăn,

Người dòn chẳng lọ vấn khăn mới dòn.

287. Rộng đồng mặc sức chim bay.

Biển hồ lai láng mặc bầy cá đua.

288. Rượu ngon bất luận be sành,

Áo rách khéo vá, hơn lành vụng may.

289. Rượu lạt uống lắm cũng say,

Người khôn nói lắm, dầu hay cũng nhàm.

290. Rừng có mạch, vách có tai,

Người trong chưa tỏ, người ngoài đã hay.

291. Sao ba (tua rua) đã đứng ngang đầu,

Em còn ở mãi làm giàu cho cha.

Giàu thời chia bảy chia ba,

Phận em là gái được là bao nhiêu.

292. Sáo đói thì sáo ăn đa,

Phượng hoàng lúc đói cứt gà cũng ăn.

293. Sông sâu còn có kẻ dò,

Lòng người nham hiểm ai đo cho cùng.

294. Sông sâu nước đục lờ đờ,

Cắm sào mà đợi bao giờ cho trong.

295. Sông sâu có thể bắc cầu,

Lòng người nham hiểm biết đâu mà dò.

296. Tay tiên rót chén rượu đào,

Bỏ ra thì tiếc uống vào thì say.

297. Tằm vương tơ, nhện cũng vương tơ,

Mấy đời tơ nhện được như tơ tằm.

298. Tằm sao, tằm chẳng ăn dâu,

Tằm đòi ăn ruộng, ăn trâu, ăn nhà.

299. Tậu voi chung với đức ông,

Vừa phải đánh cồng, vừa phải hốt phân.

300. Tiền của là chúa muôn đời,

Người ta là khách vãng lai một thì.

301. Tiền buôn tiền bán thì để trong nhà,

Tiền cờ tiền bạc thì ra ngoài đồng.

Tiền ở trong nhà tiền chửa,

Tiền ra khỏi cửa tiền đẻ.

302. Tin bợm mất bò,

Tin bạn mất vợ, nằm co một mình.

303. Tình thân bất luận khó, giàu,

Vải to khó nhuộm cau màu cũng xinh.

304. Tôi quyết lên non chọn đá thử vàng,

Thử cho đúng lượng, mấy ngàn cũng mua.

305. Từ rày buộc chỉ ngang lưng,

Hễ thấy người ấy thì đừng làm quen.

306. Tưởng rằng nước chảy đá mòn,

Ai ngờ nước chảy đá còn trơ trơ.

Chờ cho nước xuống phơi bờ,

Xem con người ấy nương nhờ vào đâu ?

307. Thà rằng biệt tịch chi đồ,

Càng trông thấy cảnh, thấy chùa càng thương.

308. Thà rằng ăn nửa quả hồng,

Còn hơn ăn cả chùm sung chát lè.

309. Thắp đuốc tìm giàu, giàu chẳng thấy,

Cầm gươm chém khó, khó theo sau.

310. Thay quần, thay áo, thay hơi,

Thay dáng, thay dấp, nhưng người khôn thay.

311. Thằng Bờm có cái quạt mo,

Phú ông xin đổi ba bò, chín trâu.

Bờm rằng, Bờm chẳng lấy trâu.

Phú ông xin đổi ao sâu cá mè,

Bờm rằng, Bờm chẳng lấy mè,

Phú ông xin đổi một bè gỗ lim,

Bờm rằng, Bờm chẳng lấy lim,

Phú ông xin đổi con chim đồi mồi,

Bờm rằng, Bờm chẳng lấy mồi,

Phú ông xin đổi hòn xôi, Bờm cười.

312. Theo ma mặc áo giấy,

Ở với ai bắt chước người ấy.

313. Thè lè lưỡi trai, chẳng ai thời nó,

Khum khum gọng vó, chẳng nó thời ai.

314. Thế gian lắm kẻ mơ màng,

Thấy hòn son thắm, ngỡ vàng chắt chiu.

315. Thế gian chẳng ít thì nhiều,

Dưng không ai dễ đặt điều cho ai.

316. Thế gian chuộng cửa chuộng công,

Nào ai có chuộng người không bao giờ.

317. Thế gian còn dại chửa khôn,

Sống mặc áo rách, chết chôn áo lành.

318. Thế gian giúp miệng lao xao,

Ai cho đồng nào mà đỡ khó khăn.

319. Thế gian được vợ hỏng chồng,

Có phải như rồng mà được cả đôi.

320. Thổi lửa phùng mang mau nhẽ cháy,

Đòi nợ hung bạo mới nhạy tiền.

321. Thứ nhất sợ kẻ anh hùng,

Thứ nhì sợ kẻ cố cùng liều thân.

322. Thứ nhất vợ dại trong nhà,

Thứ nhì trâu chậm, thứ ba rựa còn.

323. Thứ nhất thì gỗ vàng tâm,

Thứ hai gỗ nghiến, thứ năm bạch đàn.

324. Thừa tiền thì đem mà cho,

Đừng có xem bói thêm lo vào mình.

325. Trai chê vợ mất của tay không,

Gái chê chồng một đống trả thành bốn.

326. Trai ba mươi tuổi đang xoan,

Gái ba mươi tuổi đã toan về già.

327. Trai tân gái góa thì chơi,

Đừng nơi có vợ, chớ nơi có chồng.

328. Trăm năm bia đá thì mòn,

Nghìn năm bia miệng vẫn còn trơ trơ.

329. Trăm hoa đua nở mùa xuân,

Có sao cúc lại muộn tuần tiết thu ?

Vì hoa tham lấy sắc vàng,

Cho nên hoa phải muộn màng tiết thu.

330. Trăm thức hoa đua nở trên cành,

Thung dung tam bảo chúng sinh đôi đường.

Chớ hoa từ bi kia còn dãi nắng dầu sương.

Hoa lan, hoa huệ anh thương hoa nào ?

Anh còn thương hoa mận hoa đào,

Hoa cam, hoa quít biết vào tay ai ?

Hoa đào kia chửa thắm đã phai,

Thoang thoảng hoa lài nó lại thơm lâu.

Ai ơi chớ phụ hoa ngâu,

Hoa bí, hoa bầu cũng gọi là hoa.

Chơi hoa cho biết mùi hoa.

331. Trăm năm như cõi trời chung,

Trăm nghề cũng phải có công mới thành.

Cứ trong gia nghiệp nhà mình,

Ngày đêm xem sóc giữ gìn làm ăn.

Chữ rằng : « Tiểu phú do cần ».

Còn như « đại phú » là phần « do thiên »,

Đừng trễ nãi, chớ ghét ghen,

Còn như lộc nước có phen dồi dào.

332. Trăng khuyết rồi lại trăng tròn,

Mụ già kén rể con còn góa lâu.

333. Trăng mờ còn tỏ hơn sao,

Dẫu rằng núi lở còn cao hơn đồi.

334. Trâu năm sáu tuổi còn nhanh,

Bò năm sáu tuổi đã tranh cõi già,

Đồng chiêm xin chớ nuôi bò,

Mùa đông tháng giá bò rò làm sao ?

335. Trẻ thì bé dại thơ ngây,

Già thì lẫn lộn biết ngày nào khôn.

336. Trong đời có bốn thứ ngu,

Làm mai, lãnh nợ, gác cu, cầm chầu.

337. Trong đầm gì đẹp bằng sen,

Lá xanh bông trắng lại chen nhị vàng.

Nhị vàng, bông trắng, lá xanh,

Gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn.

338. Trông mặt mà bắt hình dong,

Con lợn có béo thì lòng mới ngon.

339. Trời nắng rồi lại trời mưa,

Chứng nào tật ấy có chừa được đâu.

340. Trời cao đất rộng thênh thênh,

Cái đường phú quý còn dành cho ta.

Có công mài sắt những là,

Khi nhờ lộc nước rồi ra dồi dào.

Công của nỡ có là bao,

Ra tay tháo vát thế nào cũng xong.

341. Trời còn khi nắng khi mưa,

Ngày còn khi sớm khi trưa nữa người.

342. Trời cao bể rộng bao la,

Việc gì mà chẳng phải là may ta.

Trong việc nhà, ngoài thì việc nước,

Giữ làm sao sau trước vẹn tuyền,

Lọ là cầu Phật, cầu Tiên.

343. Trời sinh đã ra làm người,

Hay ăn, hay nói, hay cười, hay chơi.

Khi ăn thời phải lựa mùi,

Khi nói thì phải lựa lời chớ sai.

Cả vui chớ có vội cười,

Nơi không lễ phép chớ chơi làm gì.

344. Trời nào có phụ ai đâu,

Hay làm thì giàu, có chí thì nên.

345. Trứng rồng lại nở ra rồng,

Liu điu lại nở ra dòng liu điu.

346. Trứng rồng lại nở ra rồng,

Hạt thông lại nở cây thông rườm rà.

347. Vay chín thì trả lên mười,

Phòng khi túng lỡ có người cho vay.

348. Văn hay chẳng luận đọc dài,

Vừa mở đầu bài đã biết văn hay.

349. Vất vả có lúc thanh nhàn,

Không dưng ai dễ cầm tàn che cho.

350. Vàng thì thử lửa thử than,

Chuông kêu thử tiếng, người ngoan thử lời.

351. Vàng sa xuống giếng khôn chìm,

Người sa lời nói như chim sổ lồng.

352. Vợ đẹp càng tổ đau lòng,

Chè ngon tức bụng, điếu thông quyện đờm.

353. Vua Ngô băm sáu tàn vàng,

Chết xuống âm phủ chẳng mang được gì.

Chúa Chỗm uống rượu tì tì,

Chết xuống âm phủ kém gì vua Ngô.

354. Vua chúa còn có khi lầm,

Nửa là con trẻ mươi lăm tuổi đầu.

355. Vừa đi, vừa đợi, vừa chờ,

Nhanh chân thì kịp, lờ đờ thì thôi.

356. Vườn rộng chớ trồng tre ngà,

Nhà rộng chớ chứa người ta ở cùng.

357. Xấu thì bác mẹ sinh ra,

Xấu an phận xấu, xấu hòa đổi ai.

358. Yêu cây mới nhớ đến hoa,

Yêu dì thằng đỏ, mua quà nó ăn.

Kiến leo cột sắt bao mòn,

Tò vò xây tổ bao tròn mà xây.

AM « SÁCH VIỆT MỘT THỜI VANG BÓNG » dự án phi lợi nhuận của TVE-4U.ORG ebook©MotSAch —★— vte-4u© Nhà xuất bản : XUÂN THU USA 1975
Nguồn: vnthuquan
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 15 tháng 9 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.