Dù cuộc hành trình chậm chạp và đầy mệt nhọc ấy đối với những người di cư lớn tuổi ra sao, thì với lũ trẻ, nó lại là một điều kì diệu và thích thú khôn cùng, một thế giới đầy phép màu. Chúng tin rằng nơi đây có đầy rẫy những tên lùn, người khổng lồ và yêu tinh huyền bí hệt như những nhân vật trong các câu chuyện mà những người nô lệ da đen thường kể cho chúng nghe mỗi tối bên ánh lửa bếp bập bùng đầy sợ hãi.
Gần một tuần đường ròng rã trôi qua, đoàn người dừng chân cắm trại gần một ngôi làng tồi tàn đang dần bị dòng sông Mississippi đói khát ngoạm dần từng căn nhà một. Dòng sông khiến lũ trẻ kinh ngạc đến tột cùng. Mặt nước rộng cả dặm trông chẳng khác nào đại dương trong ánh chạng vạng mờ ảo, còn dải cây cối mờ mịt ở bờ bên kia chính là rìa của một lục địa chắc chắn chưa từng có ai ngoài chúng đặt chân đến trước đó.
"Uncle Dan’l" (người da màu), 40 tuổi; vợ ông, "Aunt Jinny", 30 tuổi; "Young Miss" Emily Hawkins, "Young Mars" Washington Hawkins và "Young Mars" Clay, thành viên mới của gia đình, cùng ngồi xếp hàng trên một thân cây ngã sau bữa tối, ngắm nhìn dòng sông kì diệu và bàn tán về nó. Trăng lên, lững lờ trôi qua một vùng mây rách tả tơi; dòng sông tối sẫm bỗng sáng lên một cách mờ ảo dưới ánh trăng che khuất; một sự tĩnh lặng sâu thẳm bao trùm không gian và thỉnh thoảng lại được tô điểm, chứ không hẳn là phá vỡ, bởi tiếng cú kêu, tiếng chó sủa, hay tiếng sạt lở trầm đục của một khúc bờ sông ở đằng xa.
Cơn lốc nhỏ quây quần bên khúc gỗ đều là những đứa trẻ (ít nhất là về sự ngây thơ và sự dốt nát toàn diện), và những nhận xét của chúng về dòng sông cũng hoàn toàn phù hợp với tính cách ấy. Chúng quá kinh sợ trước vẻ hùng vĩ và trang nghiêm của khung cảnh trước mắt, cùng niềm tin rằng không khí đang tràn ngập những linh hồn vô hình và những làn gió thoảng nhẹ là do đôi cánh đang bay qua của họ tạo ra, khiến mọi lời nói của chúng đều mang một sắc thái siêu nhiên, và giọng nói thì được kìm nén lại ở mức trầm và cung kính. Bỗng nhiên, Uncle Dan’l thốt lên:
– Các con ơi, có cái gì đang đến kìa!
Tất cả xích lại gần nhau, trái tim ai nấy đều đập loạn nhịp.
Uncle Dan’l giơ ngón tay gầy guộc chỉ xuống dòng sông.
Một âm thanh ho húng sâu thẳm phá vỡ sự tĩnh lặng, vang lên từ hướng một mũi đất có nhiều cây cối nhô ra dòng nước cách đó một dặm. Chỉ trong chớp mắt, một con mắt lửa hung dữ lóe lên từ phía sau mũi đất, phóng ra một vạt sáng rực rỡ dài ngoằn ngoèo cắt ngang làn nước mờ tối. Tiếng ho mỗi lúc một lớn hơn, con mắt trợn trừng mỗi lúc một to hơn và dữ dội hơn. Một hình thù khổng lồ hiện ra từ bóng tối, và từ hai chiếc sừng đôi cao ngất của nó, những luồng khói dày đặc, lấp lánh đom đóm lửa, tuôn trào rồi cuồn cuộn bay vào màn đêm xa thẳm. Sinh vật ấy tiến lại gần hơn, gần hơn nữa, cho đến khi đôi mạn dài của nó bắt đầu bừng sáng bởi những đốm lửa soi bóng xuống dòng sông, theo sát con quái vật như một đám rước đuốc.
– Cái gì thế ạ? Ồ, cái gì thế hở Uncle Dan’l!
Một câu trả lời vang lên với vẻ trang nghiêm sâu sắc:
– Đấng Tối Cao đấy! Quỳ xuống mau!
Chẳng cần phải nhắc lại lần thứ hai. Tất cả đều quỳ rạp xuống chỉ trong chớp mắt. Và rồi, trong lúc tiếng ho bí ẩn ngày càng dội lên mạnh mẽ và ánh sáng đe dọa vươn tới xa hơn, rộng hơn, giọng của người đàn ông da đen cất lên những lời cầu khẩn:
– Lạy Chúa, chúng con đã vô cùng tội lỗi, và chúng con biết mình đáng phải xuống nơi ngục tối, nhưng lạy Chúa nhân từ, Chúa yêu dấu ơi, chúng con chưa sẵn sàng đâu, chúng con chưa sẵn sàng—xin hãy cho những đứa trẻ tội nghiệp này thêm một cơ hội nữa, chỉ một cơ hội nữa thôi. Hãy bắt lão nô tài này đi nếu Ngài buộc phải bắt ai đó.—Lạy Chúa, lạy Chúa yêu dấu, chúng con không biết Ngài định đi đâu, chúng con không biết Ngài đang để mắt tới ai, nhưng nhìn cách Ngài đang lao đến, nhìn cách Ngài đang lướt đi trong cỗ xe lửa của Ngài, chúng con biết chắc có một kẻ tội đồ nào đó sắp phải đền tội rồi. Nhưng lạy Chúa, lũ trẻ kia không thuộc về nơi này, chúng ở Obedstown tột cùng ngu ngơ, và chính Ngài cũng thừa biết chúng chẳng hay biết gì và hoàn toàn vô tội. Và lạy Chúa yêu dấu, lạy Chúa, việc bắt bẹt những đứa trẻ ốm yếu tội nghiệp này khi ngoài kia có biết bao kẻ lớn xác đần độn đầy rẫy tội ác đang cần được nướng chín dưới đó thì chẳng giống lòng thương xót của Ngài chút nào, chẳng giống sự xót thương hay lòng nhân ái bao dung lâu nay của Ngài đâu. Ồ Chúa ơi, xin hãy dung tha cho lũ trẻ, đừng bắt những đứa trẻ rời xa những người thân yêu của chúng, hãy tha cho chúng lần này thôi, và trút tất cả lên đầu lão nô tài già này. CON ĐÂY CHÚA ƠI, CON ĐÂY NỀN! Lão nô tài đã sẵn sàng rồi Chúa ơi, lão...
Con tàu đang phun lửa và quẫy nước ì oạp đã áp sát đoàn người, cách chưa đầy hai mươi bước chân. Tiếng gầm rú kinh hồn của một chiếc van xả bùn bất chợt bùng lên, át đi lời cầu nguyện, và ngay lập tức, Uncle Dan’l vớ lấy mỗi nách một đứa trẻ rồi cắm cổ chạy thục mạng vào rừng, lũ trẻ còn lại lũ lượt bám sát gót chân ông. Rồi chợt cảm thấy xấu hổ về hành động của mình, ông dừng lại giữa bóng tối mịt mùng và hô lên (nhưng với giọng có phần yếu ớt):
– Con đây Chúa ơi, con đây nè!
Có một khoảnh khắc nín thở hồi hộp, rồi đến sự ngạc nhiên và nhẹ nhõm của cả bọn, rõ ràng là sự hiện diện uy nghi ấy đã đi qua vì những tiếng ồn khủng khiếp của nó đang nhỏ dần. Uncle Dan’l dẫn đầu một cuộc trinh sát thận trọng hướng về phía khúc gỗ. Quả nhiên "Chúa" đang chuẩn bị vòng qua một mỏm đất cách đó không xa trên sông, và trong lúc họ đang nhìn theo, những ngọn đèn chợt vụt tắt, tiếng ho giảm dần rồi chẳng mấy chốc im bặt hẳn.
– Hừm! Thế mà có khối kẻ bảo cầu nguyện chẳng có tích sự gì. Thằng nhóc này xin đố các người biết lúc nãy chúng ta ra sao nếu không nhờ lời cầu nguyện đấy? Thế đấy! Phải thế chứ!
– Uncle Dan’l, chú có nghĩ chính lời cầu nguyện đã cứu chúng ta không? – Clay hỏi.
– Chú có nghĩ á? Chú thừa biết chứ! Mắt các người để đi đâu thế? Bộ Chúa chẳng đang rầm rộ tiến đến xình... xịch... XÌNH... và làm loạn lên thế cơ mà—và bộ Chúa lại làm càn như thế nếu không có chuyện gì làm Ngài chướng tai gai mắt chắc? Và chẳng phải Ngài đang nhìn thẳng vào cái đám này đây, và chẳng phải Ngài đang chực tóm lấy tụi mày sao? Rồi tụi mày tưởng Ngài sẽ thả cho qua mà không có ai nài nỉ xin xỏ chắc? Không đời nào nhé!
– Chú có nghĩ Ngài nhìn thấy chúng ta không, Uncle Dan’l?
– Lạy Chúa tôi, con giời ơi, tao chẳng thấy ngài đang nhìn chúng ta đấy là gì?
– Chú có thấy sợ không, Uncle Dan’l?
– Không thưa cậu! Khi một người đang chìm đắm trong lời cầu nguyện, nó chẳng sợ thứ gì sất—chẳng thứ gì có thể chạm vào nó được.
– Thế sao chú lại cắm cổ chạy?
– Ờ thì... chú... chú à, thưa cậu Clay, khi một người đang nằm dưới sự dẫn dắt của thần linh, nó chẳng biết mình đang làm gì đâu—không thưa cậu; kẻ đó chẳng biết mình đang làm gì đâu. Cậu có đem dao cắt đứt đầu kẻ đó ra chắc nó cũng chẳng buồn nhận ra nữa. Cạnh như mấy đứa trẻ người Hê-brơ đi qua ngọn lửa ấy; chúng bị bỏng kha khá—tất nhiên là có; nhưng chúng chẳng hề hay biết gì cả—vết thương lành lại ngay tức khắc; nếu chúng là con gái chắc chúng sẽ tiếc cái mái tóc dài của mình, có lẽ thế, nhưng chúng đời nào cảm thấy sức nóng của lửa.
– Cháu không biết liệu chúng có phải là con gái không nữa. Cháu nghĩ là thế.
– Này cậu Clay, cậu thừa biết rõ điều đó mà. Đôi khi người ta chẳng thể phân biệt nổi rốt cuộc cậu đang nói thật hay đang nói đùa, vì cách cậu nói câu nào cũng y chang nhau.
– Nhưng sao cháu biết được chúng là trai hay gái cơ chứ?
– Lạy Chúa tôi, thưa cậu Clay, chẳng phải Sách Thánh có ghi rõ đó sao? Hơn nữa, chẳng phải người ta gọi chúng là những đứa trẻ NGƯỜI HÊ-BRƠ sao? Nếu chúng là con gái thì chẳng phải họ phải gọi là những đứa trẻ NỮ-BRƠ à? Khối kẻ dẫu biết đọc nhưng hình như chẳng thèm để ý gì đến điều mình đọc.
– Thôi được, Uncle Dan’l, cháu nghĩ rằng... Ồ! Lại có một chiếc nữa đang chạy ngược lên sông kìa! Không thể có tận hai chiếc được đâu!
– Tiêu đời chúng ta phen này rồi—phen này thì chết chắc rồi tụi mày ơi! Không có hai chiếc đâu, thưa cậu Clay—đích thị là một chiếc đó thôi. Chúa có thể hiện hình ở bất cứ xó xỉnh nào chỉ trong tích tắc. Lạy Chúa, sao mà lửa với khói nó phun dữ thế không biết! Thế là có chuyện lớn rồi đấy các con ạ. Ngài đang quay lại như thể vừa quên mất thứ gì kìa. Lại đây nào các con, đến giờ đi ngủ rồi. Đi vào đi thôi—lão Uncle Daniel sắp ra rừng để vật lộn trong lời cầu nguyện đây—lão nô tài già này sẽ làm hết sức mình để cứu các con một lần nữa.
Ông quả thực đã ra rừng và cầu nguyện; nhưng ông đi xa đến nỗi chính bản thân ông cũng nghi ngờ không biết Chúa có nghe thấy lời mình khi Ngài đi qua hay không.
