Chẳng có lý do gì chính đáng để Jack và người thổ dân gốc Sauk tiếp tục ở lại trên chiếc xuồng. Thật ra, họ sẽ khôn ngoan hơn biết bao nếu cứ ở yên tại chỗ lúc nhóm người Pawnee rời thuyền và khuất dạng trong cánh rừng; hoặc giả, nếu cảm thấy cần phải đổi chỗ, lẽ ra họ nên đi thật xa khỏi kẻ thù của mình, thay vì bám theo để rồi tự chuốc lấy hiểm nguy.
Bản năng của thổ dân châu Mỹ tôi luyện họ thành những kẻ xảo quyệt, tinh vi và đầy mưu mẹo. Khao khát vượt mặt hoặc qua mặt một đối thủ vốn là bản tính của tất cả chúng ta, đồng thời cũng là nét đặc trưng nổi bật nhất ở những người da đỏ. Chính động lực ấy, hơn bất cứ điều gì khác, đã thúc đẩy Hay-uta bỏ lại cậu thanh niên phía sau để một mình lần theo dấu vết lũ người Pawnee vào sâu trong rừng rậm.
Thế nhưng, tiếng thét cận kề cái chết của Sói Đỏ chắc chắn sẽ thu hút đồng bọn của hắn đến hiện trường chỉ trong vòng một hoặc hai phút ngắn ngủi; chúng sẽ nhanh chóng đọc được đầu đuôi câu chuyện, và những dấu chân của người Sauk sẽ bị truy ra tận mép sông – nơi mà việc họ có mặt ở đó chỉ là chuyện sớm muộn, trong một khoảng thời gian cũng ngắn ngủi chẳng kém.
Nếu Hay-uta hướng mũi thuyền về bờ bên kia và dốc toàn lực khua mái chèo, thì anh cùng người bạn đồng hành sẽ bị găm đầy đạn trước khi kịp vượt qua tầm bắn của đám người da đỏ trên bờ. Thực ra chỉ còn duy nhất một việc phải làm, và điều đó đã được thực hiện ngay lập tức mà chẳng mảy may do dự.
Dưới những nhát chèo lặng lẽ nhưng mạnh mẽ của người Sauk, cùng với trọng lượng nhẹ hẫng, chiếc xuồng lướt vút trên mặt nước tựa một cánh én. Hay-uta điều khiển thuyền áp sát bờ hết mức có thể mà không để những nhành cây rủ xuống cản trở tốc độ. Khoảng hai mươi sải tay cứ thế trôi qua, bỗng anh bẻ lái hướng mũi thuyền vào sát bờ, nhưng đồng thời kìm giữ để nó không đâm sầm vào đó. Chỉ một cú nhảy vọt đã đưa anh lên bờ, và Jack sát nút ngay phía sau. Tiếp đó, một cú đẩy nhẹ đẩy chiếc thuyền vượt qua những tán lá nhỏ giọt nước, trao nó hoàn toàn cho dòng chảy xiết cuốn đi, tiếp tục trôi xuôi dòng theo một vẻ bơ vơ, minh chứng cho việc nó chẳng còn nằm dưới sự kiểm soát của ai nữa.
Thật may mắn cho hai người bạn khi mép dòng sông lại mọc đầy những thảm thực vật rậm rạp, tạo thành một chốn ẩn náu tuyệt hảo. Chẳng cần phải lội xuống nước, họ co người lại trong không gian nhỏ hẹp nhất có thể, trong khi Jack tự hỏi liệu vận may có còn tiếp tục đồng hành với họ nữa không.
Một tiếng kêu ai oán cất lên từ khoảng cách không xa phía thượng nguồn, và cậu thiếu niên chẳng cần đến cái nhăn mặt cùng cử chỉ của người Sauk cũng đủ hiểu rằng lũ người Pawnee đã phát hiện ra xác của Sói Đỏ và chiếc thuyền bị đánh cắp. Chỉ một phút sau, tiếng bước chân giày moccasin nện vội vã vang lên, lướt qua ngay cách chỗ hai người ẩn nấp chỉ vài bước chân – nơi họ thậm chí chẳng dám ngước đầu lên nhìn. Mọi chuyện đến đó hãy còn suôn sẻ, nhưng khi một tiếng hét nữa vang lên báo hiệu bọn chúng đã tìm thấy chiếc xuồng, thì hiểm nguy thực sự đối với cả hai mới chính thức bắt đầu.
Jack Carleton thừa hiểu, rõ như thể mọi việc đang diễn ra ngay trước mắt, rằng một tên trong nhóm Pawnee đang lội nước tiến về phía chiếc xuồng, nắm lấy mạn thuyền và kéo giật nó trở lại bờ. Sự việc này diễn ra ở một đoạn hạ nguồn cách vị trí của hai người một khoảng tương đương với quãng đường họ đã đi từ điểm xuất phát ban đầu. Nếu bọn Pawnee quyết định lần ngược lại dấu vết, cẩn thận sục sạo từng bụi cây để "săn mồi", thể nào chúng cũng sẽ ép được họ lộ diện.
Jack nhận thấy việc giữ hộ chiếc cung của Deerfoot quả là một gánh nặng. Nó cứ vướng víu mãi và chẳng giúp ích gì được cho cậu. Thấy sự lúng túng của cậu, người Sauk liền nhận lấy nó, trong khi cậu thiếu niên vắt ống tên lên vai.
Bọn Pawnee đã không tiến hành cuộc càn quét mà họ vẫn hằng lo sợ, và cũng không khó để đoán ra nguyên nhân. Chúng vừa mới mất đi một thành viên, và dù thoạt nhìn có vẻ như chỉ có hai kẻ thù ở gần, chắc chắn chúng vẫn hoài nghi về sự hiện diện của những kẻ khác. Những vị khách lạ mặt này sở hữu khả năng chiến đấu cực kỳ đáng gờm như họ đã từng chứng minh, thế nên năm tên Pawnee đành chọn cách chờ đợi viện binh – lực lượng sẽ sớm kéo sang từ bờ bên kia. Thật vậy, ngẫm lại những sự kiện diễn ra sau đó cũng như trước đó, ta có cơ sở để tin vào một sự trùng hợp kỳ lạ rằng: đám người Pawnee hoàn toàn mù tịt về sự xuất hiện trở lại của chàng trai người Shawanoe ở bờ bên kia, y như cách anh chẳng hề hay biết về việc nửa tá kẻ thù đã vượt sông trên chiếc xuồng của chúng.
Tuy nhiên, tiếng súng nổ, tiếng thét tử trận và những tiếng hò hét của lũ Pawnee đã mang lại cho Deerfoot một manh mối mơ hồ về sự thật, trước khi anh kịp tự mình tìm hiểu ngọn ngành. Dẫu vậy, đó vẫn là một sự can thiệp vô cùng phiền toái vào kế hoạch táo bạo mà anh đã kỳ công chuẩn bị, nay đứng trước nguy cơ đổ bể hoàn toàn. Vầng trán cậu trai nhăn lại vì sốt ruột, bởi anh biết rằng mọi cuộc đụng độ này lẽ ra bạn anh đã có thể tránh được nếu cẩn trọng hơn; nhưng ngay lúc tưởng chừng như tuyệt vọng nhất, cục diện lại có những chuyển biến bất ngờ theo hướng có lợi cho anh.
Trong khi đó, Jack Carleton và Hay-uta vẫn bất động suốt vài phút đồng hồ; lắng nghe nhịp đập hổn hển dồn dập trong lồng ngực, cậu thiếu niên cứ ngỡ kẻ thù chẳng cần phải đến quá gần cũng có thể định vị được vị trí của họ. Cậu đinh ninh rằng khoảng lặng ngắn ngủi vừa rồi là lúc đám người Pawnee đang lùng sục họ, nhưng như tôi đã chỉ ra ở một phân cảnh khác, cậu đã nhầm. Tiếng nước khua róc rách khiến cả hai cùng ngoảnh đầu lại, và qua những đám lá đan cài phía sau, họ thoáng thấy chiếc xuồng cùng năm bóng người đang hướng về bờ bên kia. Người Sauk nhẹ nhàng lách bàn tay qua kẽ lá để có tầm nhìn rõ hơn (dù việc đó mang lại rủi ro không nhỏ), còn Jack cũng đánh liều ghé mắt ngó ra.
Đúng như hai người bạn phỏng đoán, nhóm Pawnee đã quay về để gọi viện binh. Có lẽ khoảng chừng hai mươi chiến binh, nhiều hơn hoặc ít hơn một chút, sẽ được chuyển sang bờ bên kia, và khi ấy cuộc chiến sẽ thực sự bùng nổ.
Hay-uta không thể làm ngơ trước tiếng gọi của sự thận trọng; rõ ràng nhiệm vụ cấp bách của họ lúc này là rời khỏi chốn này trước khi kẻ thù quay lại. Sự dũng cảm, kỹ năng và mưu trí, khi kết hợp với ý thức thực tế, sẽ chẳng cho phép họ lựa chọn con đường nào khác.
Vì vậy, gạt bỏ sự cẩn trọng tột độ vừa rồi, họ đứng bật dậy và người Sauk dẫn đường tiến ra bờ sông. Họ không hề lơ là sự cẩn mật mà bất kỳ một người khai hoang nào cũng luôn tuân thủ khi bước chân vào chốn hoang dã, nhưng sự căng thẳng thần kinh đã phần nào chùng xuống, và Jack cảm nhận lại được chút phong thái hiên ngang từng có trong ngày đầu tiên cùng Deerfoot săn lùng Otto Relstaub.
Có vẻ như chẳng cần phải đi quá xa, và chưa đi được chừng một furlong, người Sauk đã chọn được một vị trí hoàn toàn khuất tầm nhìn của bất kỳ ai ở bờ bên kia mà vẫn có thể bao quát được dòng sông. Nếu đám người Pawnee quay lại như hai người bạn đang đinh ninh, chắc chắn chúng sẽ không chần chừ lâu. Việc triệu tập tất cả các chiến binh là một chuyện vô cùng dễ dàng, và những ai không thể nhét vừa chiếc xuồng hoàn toàn có thể bơi kèm bên mạn.
Ngay tại khoảnh khắc người Sauk tìm được một vị trí quan sát an toàn, Jack Carleton đã thực hiện phát hiện quan trọng nhất đối với cả ba người kể từ khi bắt đầu hành trình.
Một vật gì đó nằm dưới đất ngay phía trước và hơi lệch sang một bên so với Hay-uta đã lọt vào mắt cậu. Người Sauk không hề nhìn thấy nó, và chàng thiếu niên cũng chẳng mảy may ngờ rằng nó có giá trị gì. Cậu bước sang một bên và nhặt món đồ lên, hành động ấy thuần túy xuất phát từ một phút ngẫu hứng hơn là do suy luận logic nào.
– Chúa tôi! – Cậu kêu lên. – Chiếc mũ của Otto đây mà!
Trong khoảnh khắc, Jack đứng chết trân tại chỗ, tay giơ thẳng ra cầm món đồ, trong khi người Sauk quay sang trân trân nhìn cậu như thể nghĩ rằng chàng thiếu niên này đã phát điên.
Nhưng cậu thiếu niên đã quá quen thuộc với chiếc mũ ấy nên không thể nào nhầm lẫn được. Cậu lật đi lật lại, đưa sát tận mặt để soi xét từng chi tiết nhỏ; đó chính là chiếc mũ chóp mà tội nghiệp Otto đã đội suốt bao lâu nay, và nó vẫn nằm trên đầu cậu ấy khi cả hai – lúc đó đều là tù binh – chia tay nhau từ nhiều tuần trước.
Chẳng thể đoán được chiếc mũ đã nằm ở đây từ bao lâu rồi. Thiết kế của nó thuộc loại mà dù chủ nhân đã đội suốt mấy năm trời, nó vẫn có thể dùng tiếp được vô thời hạn. Một ngày hay thậm chí một tháng phơi mình ngoài sương gió cũng chẳng làm ngoại hình của nó thay đổi là bao.
Sau khi đã hoàn hồn sau cơn kinh ngạc, Jack và Hay-uta cùng nhau kiểm tra khu vực xung quanh. Hành động của cậu thiếu niên cùng cảm xúc bộc lộ trên khuôn mặt đã thay lời muốn nói với người Sauk, khiến anh lập tức nhận thức được tầm quan trọng của manh mối vừa rơi vào tay họ.
Cách nơi tìm thấy chiếc mũ chừng mười bước chân là một thân cây nhỏ đã mục nát. Có lẽ nó đã bị quật ngã trong một trận cuồng phong nào đó. Suy luận đặt ra là Otto Relstaub từng ngồi trên khúc gỗ này, rồi hoặc tự tay cậu ném chiếc mũ đi, hoặc có ai đó đã làm thế. Thứ mà hai người bạn muốn tìm kiếm lúc bấy giờ chính là những dấu chân do cậu thiếu niên để lại khi rời đi: chúng sẽ kể lại câu chuyện một cách chân thực nhất mà không gì thay thế được.
Nếu cậu thiếu niên mất tích rời đi trong khoảng hai hoặc ba ngày trở lại đây, thị lực sắc bén của người Sauk hoàn toàn có thể nhìn thấy và lần theo dấu vết ấy. Nhận thức rõ kỹ năng vượt trội của người đồng hành, Jack vẫn ngồi nguyên trên khúc cây và ra hiệu cho Hay-uta tiếp tục cuộc tìm kiếm.
Người chiến binh dốc toàn lực thực hiện nhiệm vụ, bước đi nhẹ nhàng tựa một chú hoẵng, bờ vai hạ thấp trong lúc săm soi từng chiếc lá với sự tỉ mỉ đến mức có thể phát hiện ra một cây kim nằm vắt vẻo trên đó. Đôi khi, một vết mờ nhạt dẫn lối qua chốn hoang dã lại hiện lên rõ ràng hơn ở cách đó vài bước chân thay vì ngay dưới chân người ta. Sự xáo trộn của thảm thực vật, những chiếc lá bị vò nhàu lật úp mặt dưới lên hứng ánh nắng, cùng những biến động nhỏ nhặt mà bạn hay tôi sẽ chẳng bao giờ để ý tới, lại có thể được nhận diện thông qua một cái nhìn thoáng qua có vẻ ngẫu nhiên – có lẽ dựa trên cùng một nguyên lý việc ta nhìn lướt qua cụm sao Thua (Pleiades) sẽ thấy trọn vẹn cả bảy ngôi sao, nhưng nếu cứ trân trân dán mắt vào chòm sao tuyệt đẹp ấy, một trong số chúng sẽ thẹn thùng khuất tầm mắt.
Chẳng có thủ thuật nào mà bộ óc thổ dân thấu đáo lại không được người chiến binh Sauk huy động triệt để. Anh bước đi vô cùng cẩn trọng để hạn chế tối đa việc làm xáo trộn lớp lá mục. Trước hết, anh dồn sự chú ý vào khoảng không gian nằm giữa khúc gỗ và dòng sông. Khoảng cách ấy rất ngắn và việc kiểm tra nó chẳng mất bao nhiêu thời gian. Hay-uta có vẻ nghi ngờ rằng dấu vết sẽ dẫn hướng về phía dòng nước, nhưng anh đã phải thất vọng khi chẳng tìm thấy mỏi mòn chút manh mối nào. Tôi cũng xin nói luôn là dẫu cuộc lùng sục kéo dài suốt nửa tiếng đồng hồ và bao trùm một vòng tròn khép kín quanh nơi tìm thấy chiếc mũ, kết quả thu được vẫn là con số không tròn trĩnh. Kết luận đưa ra là điều hiển nhiên – đã quá lâu trôi qua kể từ khi chiếc mũ bị vứt xuống đất, đến nỗi mọi dấu tích về vết chân đều đã bị xóa sạch hoàn toàn.
Cuối cùng, Hay-uta đứng thẳng người dậy, nhìn vào gương mặt đang chờ đợi của Jack và lắc đầu.
– Tớ đã sợ là thế đấy, – cậu thiếu niên cất lời, – đã bao nhiêu ngày trôi qua từ lúc cậu ấy làm mất nó, giờ chẳng còn cách nào khác ngoài việc đoán xem mọi chuyện đã diễn ra thế nào – và dù tớ đã vắt óc suy nghĩ hết mức có thể rồi, tớ cũng đành chịu.
Sự thật đúng là như vậy. Việc vì sao Otto Relstaub lại bỏ quên chiếc mũ nằm đó trên đám lá rụng vẫn là một bài toán vượt quá khả năng giải mã của Jack Carleton. Hẳn là cậu ấy chẳng đời nào tự nguyện làm thế, bởi chẳng tài nào tìm ra nổi một lý do hợp lý, và khả năng do một ai đó gây ra chỉ càng làm trầm trọng thêm những mối hoài nghi – thứ đã và đang dằn vặt tâm can chàng thanh niên người Kentucky ở mức độ ít nhiều kể từ giây phút cậu bước chân lên đường đi tìm người bạn mất tích.
