Cuộc tàn tiệc đã tan từ lâu. Đồng hồ đã điểm mười hai giờ rưỡi. Trong phòng chỉ còn lại chủ nhà cùng với Sergei Nikolaevitch và Vladimir Petrovitch.

Chủ nhà bấm chuông và ra lệnh dọn dẹp những đồ ăn thừa của bữa tối. "Vậy là đã quyết định nhé," ông vừa nói, vừa ngả người ra phía sau chiếc ghế bành và châm một điếu xì gà; "mỗi chúng ta sẽ kể câu chuyện về mối tình đầu của mình. Đến lượt anh đấy, Sergei Nikolaevitch."

Sergei Nikolaevitch, một người đàn ông tròn trịa với khuôn mặt bầu bĩnh, nước da sáng, nhìn chủ nhà rồi ngước mắt lên trần nhà.

"Tôi nào có mối tình đầu," cuối cùng ông cất lời; "tôi bắt đầu thẳng với mối tình thứ hai cơ."

"Sao lại thế được?"

"Rất đơn giản. Tôi mười tám tuổi khi có cuộc tán tỉnh đầu tiên với một tiểu thư duyên dáng, nhưng tôi theo đuổi nàng cứ như thể đó chẳng phải là điều gì mới mẻ đối với mình; hệt như cách tôi theo đuổi những người khác sau này. Nói cho chính xác, lần đầu tiên và cũng là duy nhất tôi biết yêu là với vú nuôi của mình khi tôi lên sáu tuổi; nhưng chuyện đó đã lùi vào quá khứ xa xôi rồi. Chi tiết về mối quan hệ giữa chúng tôi đã trôi khỏi trí nhớ của tôi, và dẫu có nhớ đi chăng nữa, thì điều đó có thể làm ai quan tâm cơ chứ?"

"Thế thì tính sao đây?" chủ nhà bắt đầu lên tiếng. "Mối tình đầu của tôi cũng chẳng có gì đáng chú ý; tôi chưa từng phải lòng bất kỳ ai cho đến khi gặp Anna Nikolaevna, bây giờ là vợ tôi—và mọi chuyện diễn ra suôn sẻ hết mức có thể giữa chúng tôi; cha mẹ hai bên sắp đặt hôn sự, chúng tôi nhanh chóng yêu nhau và làm đám cưới chẳng chút chậm trễ. Câu chuyện của tôi chỉ có thể kể vắn tắt trong vài lời. Phải thú nhận rằng, các anh ạ, khi khơi mào chủ đề về mối tình đầu, tôi đã tính toán dựa vào các anh, tôi không muốn nói là những kẻ độc thân già nua, nhưng chí ít cũng chẳng còn trẻ trung gì nữa. Anh không thể làm bầu không khí thêm sống động với chút gì đó sao, Vladimir Petrovitch?"

"Mối tình đầu của tôi, quả thực, không hẳn là một mối tình bình thường," Vladimir Petrovitch, một người đàn ông tuổi tứ tuần với mái tóc đen điểm bạc, ngập ngừng đáp lời.

"A!" chủ nhà và Sergei Nikolaevitch đồng thanh kêu lên: "Thế thì càng hay… Hãy kể cho chúng tôi nghe đi."

"Nếu các anh muốn thế… hoặc không; tôi sẽ không kể miệng đâu; tôi vốn chẳng tài cán gì trong việc kể chuyện; tôi chỉ kể khô khan và ngắn ngủi, hoặc dài dòng và ra vẻ văn vẻ. Nếu các anh cho phép, tôi sẽ viết lại tất cả những gì mình nhớ và đọc cho các anh nghe."

Ban đầu các bạn ông không đồng ý, nhưng Vladimir Petrovitch cứ khăng khăng theo ý mình. Hai tuần sau, họ lại tụ họp, và Vladimir Petrovitch đã giữ đúng lời hứa.

Bản thảo của ông gồm có câu chuyện sau đây:—