Thế là những tên tù vượt ngục vẫn ở đó, canh chừng trại súc vật và quyết tâm tiêu diệt từng người trong nhóm định cư. Không còn cách nào khác ngoài việc coi chúng như dã thú. Dù vậy, họ phải hết sức cẩn trọng, bởi lúc này lũ khốn nạn ấy đang nắm phần hơn: chúng nhìn thấy mà không bị nhìn thấy, có thể ra tay bất ngờ nhưng lại không sợ bị đánh úp. Do đó, Harding sắp xếp để mọi người sinh sống ngay tại trại súc vật, nơi lượng lương dư dã đủ dùng trong một thời gian tương đối dài. Ngôi nhà của Ayrton đã được chuẩn bị đầy đủ mọi thứ cần thiết cho cuộc sống, và lũ tù nhân, do hoảng sợ trước sự xuất hiện của những người định cư, đã không có thời gian để cướp phá nó. Như Gideon Spilett nhận xét, có lẽ sự việc đã diễn ra như sau:

Sáu tên tù vượt ngục, khi đặt chân lên đảo, đã đi dọc theo bờ biển phía nam; sau khi vượt qua phần đất hẹp kép của Bán đảo Serpentine, vì không muốn mạo hiểm bước vào những khu rừng ở tận cùng phía tây, chúng đã đi đến cửa sông Falls. Từ điểm này, đi theo bờ phải của dòng nước, chúng hẳn đã tiến đến các sườn núi Mount Franklin, nơi chúng tự nhiên tìm kiếm một chỗ ẩn náu, và chẳng mấy chốc chúng đã phát hiện ra trại súc vật lúc bấy giờ đang bỏ trống. Tại đó, chúng đã ổn định chỗ ở và chờ đợi thời điểm để thực hiện những âm mưu tồi tệ của mình. Sự xuất hiện của Ayrton đã khiến chúng bất ngờ, nhưng chúng đã xoay sở hạ gục được kẻ bất hạnh ấy, và — phần còn lại thì ai cũng có thể dễ dàng đoán ra!

Giờ đây, lũ tù nhân — quả thực đã giảm xuống còn năm tên, nhưng chúng lại được vũ trang đầy đủ — đang lang thang trong các khu rừng; việc mạo hiểm bước vào đó chẳng khác nào tự nộp mình cho những cuộc tập kích mà người ta không tài nào phòng bị hay ngăn chặn được.

— Đành chờ vậy! Chẳng còn cách nào khác đâu! — Cyrus Harding lặp lại. — Khi nào Herbert khỏi bệnh, chúng ta có thể tổ chức một cuộc càn quét toàn đảo và trừng trị đám tù nhân đó. Đó cũng sẽ là mục tiêu trong chuyến thám hiểm lớn của chúng ta đồng thời với—

— Việc tìm kiếm vị ân nhân bí ẩn của chúng ta, — Gideon Spilett nói thêm, kết thúc câu nói của kỹ sư. — Và phải thừa nhận rằng, Cyrus thân mến, lần này sự bảo bọc của ngài ấy đã vắng mặt đúng vào thời điểm chúng ta cần nó nhất!

— Ai mà biết được? — kỹ sư đáp.

— Ý anh là gì? — phóng viên hỏi.

— Rằng chúng ta hãy còn chưa chấm dứt rắc rối đâu, Spilett thân mến ạ, và sự can thiệp mạnh mẽ của ngài ấy hãy còn có dịp để thể hiện. Nhưng đó không phải là vấn đề lúc này. Tính mạng của Herbert là trên hết.

Đây là điều khiến những người trong đoàn lo lắng nhất. Vài ngày trôi qua, và tình trạng của cậu bé tội nghiệp may mắn là không xấu đi chút nào. Nước lạnh, luôn được giữ ở nhiệt độ thích hợp, đã ngăn chặn hoàn toàn tình trạng viêm nhiễm ở các vết thương. Phóng viên thậm chí còn có cảm giác rằng dòng nước này, vốn có hơi nhiễm lưu huỳnh — điều dễ hiểu do nằm gần ngọn núi lửa, đã tác động trực tiếp hơn đến quá trình chữa lành. Mủ tiết ra ít hơn hẳn, và nhờ có sự chăm sóc tận tình không ngơi nghỉ xung quanh — Herbert đã dần hồi sinh, cơn sốt cũng dịu xuống. Cậu bé ngoài ra còn phải tuân theo một chế độ ăn kiêng ngặt nghèo, do đó cơ thể suy kiệt trầm trọng; nhưng các loại thức uống giải khát thì không hề thiếu, và việc nghỉ ngơi tuyệt đối mang lại cho cậu những lợi ích to lớn. Cyrus Harding, Gideon Spilett và Pencroft đã trở nên vô cùng khéo léo trong việc băng bó vết thương cho thiếu niên. Toàn bộ vải vóc trong nhà đều đã được mang ra dùng. Những vết thương của Herbert, được phủ kín bằng gạc và vải lanh, không bị ép quá chặt cũng chẳng quá lỏng, nhờ đó chúng khép miệng lại mà không gây ra bất kỳ phản ứng viêm nào. Phóng viên tỏ ra vô cùng cẩn trọng trong việc thay băng, bởi ông thừa hiểu tầm quan trọng của nó, và vẫn thường nhắc đi nhắc lại với những người bạn của mình điều mà hầu hết các bác sĩ phẫu thuật đều công nhận: việc có được một ca băng bó tốt có khi còn hiếm hơn là thấy một ca phẫu thuật được thực hiện hoàn hảo.

Mười ngày sau, tức là vào ngày 22 tháng 11, sức khỏe của Herbert đã khá hơn rất nhiều. Cậu đã bắt đầu ăn uống lại được.

Sắc hồng đã trở lại trên đôi má, và đôi mắt sáng ngời của cậu mỉm cười nhìn những người chăm sóc mình. Cậu nói chuyện đôi chút, bất chấp nỗ lực của Pencroft — kẻ cứ huyên thuyên không ngừng để ngăn cậu mở miệng và kể cho cậu nghe những câu chuyện hoang đường nhất. Herbert đã gặng hỏi về Ayrton, người mà cậu ngạc nhiên vì mãi chẳng thấy quanh đây, tưởng rằng anh ta đang ở trại súc vật. Nhưng bác thủy thủ, vì không muốn làm Herbert lo lắng, chỉ đành đáp rằng Ayrton đã quay lại với Neb để bảo vệ Ngôi nhà Đá hoa cương.

— Hừm! — Pencroft lẩm bẩm. — Mấy tên cướp biển này! Chúng là một lũ chẳng đáng để mượn lòng thương hại! Và ngài thuyền trưởng lại muốn thu phục chúng bằng sự tử tế ư! Tôi sẽ gửi cho chúng một chút tử tế, nhưng là dưới hình dạng một viên đạn thật chắc nịch!

— Thế người ta không còn thấy chúng xuất hiện nữa sao? — Herbert hỏi.

— Không đâu con trai, — bác thủy thủ đáp, — nhưng rồi chúng ta sẽ tìm ra chúng thôi, và khi con khỏi bệnh, chúng ta sẽ xem liệu cái đám hèn hạ chuyên đánh lén từ sau lưng ấy có dám giáp mặt với chúng ta hay không!

— Cháu vẫn còn yếu lắm, bác Pencroft tội nghiệp của cháu ạ!

— Nào! Sức lực sẽ dần quay lại với con thôi! Một viên đạn xuyên ngực thì thấm tháp gì? Chẳng qua chỉ là một trò đùa! Bác chứng kiến khối trường hợp như thế rồi, và bác chẳng thèm coi chúng ra gì đâu!

Cuối cùng thì mọi chuyện dường như đang tiến triển tốt đẹp, và nếu không có biến chứng nào xảy ra thì việc Herbert bình phục có thể xem là chắc chắn. Nhưng thử nghĩ xem tình cảnh của những người định cư sẽ ra sao nếu tình trạng của cậu bé trở nên trầm trọng hơn — chẳng hạn như viên đạn vẫn còn nằm trong cơ thể, hoặc nếu tay hay chân của cậu phải bị cưa cụt?

— Không, — Spilett đã hơn một lần thốt lên, — tôi chưa bao giờ nghĩ đến một tình huống như thế mà không thấy rùng mình!

— Và dẫu vậy, nếu buộc phải phẫu thuật, — Harding đã nói với ông vào một ngày nọ, — anh sẽ không do dự chứ?

— Không đâu, Cyrus! — Gideon Spilett đáp, — nhưng tạ ơn Chúa vì chúng ta đã được tha khỏi rắc rối ấy!

Cũng như trong rất nhiều phỏng đoán khác, những người định cư đã viện đến thứ logic của lẽ thông thường giản dị mà họ từng sử dụng vô số lần, và một lần nữa, nhờ vào kiến thức tổng hợp của mình, họ đã thành công! Nhưng liệu sẽ có lúc toàn bộ khoa học của họ trở nên bất lực hay không? Họ chỉ có một mình trên hòn đảo này. Suy cho cùng, con người trong mọi hoàn cảnh xã hội đều cần đến nhau. Cyrus Harding thừa hiểu điều đó, và thỉnh thoảng anh tự hỏi liệu có biến cố nào xảy ra mà họ hoàn toàn không thể vượt qua nổi hay không. Hơn nữa, anh có cảm giác rằng anh và những người bạn đồng hành, vốn gặp nhiều may mắn từ trước đến nay, đã bước vào một quãng thời gian không mấy thuận lợi. Trong suốt hai năm rưỡi trôi qua kể từ khi trốn khỏi Richmond, có thể nói mọi chuyện đều theo ý muốn của họ. Hòn đảo đã ban tặng cho họ vô vàn khoáng sản, thực vật, động vật, và vì Thiên nhiên không ngừng ưu ái, kiến thức của họ đã biết cách tận dụng những gì mà bà ban phát.

Nhờ vậy mà đời sống của nhóm định cư vô cùng sung túc. Hơn thế nữa, trong một vài hoàn cảnh, một thế lực khó hiểu nào đó đã đến cứu giúp họ!... Nhưng tất cả những điều đó chỉ có giới hạn mà thôi.

Tóm lại, Cyrus Harding tin rằng vận may đã quay lưng với họ.

Thực tế là con tàu của bọn tù vượt ngục đã xuất hiện ở vùng biển quanh đảo, và dẫu cho lũ cướp biển đã bị tiêu hủy một cách kỳ diệu đi chăng nữa, thì ít nhất vẫn có sáu tên thoát được thảm họa đó. Chúng đã đổ bộ lên đảo, và việc truy lùng năm kẻ còn sống sót là điều gần như không thể. Ayrton chắc chắn đã bị sát hại bởi lũ khốn nạn này — những kẻ đang nắm trong tay vũ khí nóng, và ngay từ phát súng đầu tiên bắn ra, Herbert đã ngã xuống, trọng thương suýt mất mạng. Phải chăng đây là những đòn giáng đầu tiên của nghịch cảnh đối với những người định cư? Harding vẫn thường tự hỏi mình câu đó. Phóng viên cũng thường xuyên lặp lại điều ấy; và ông dường như cũng cảm nhận được rằng sự can thiệp kỳ lạ nhưng vô cùng hiệu quả từng giúp ích cho họ bấy giờ nay đã không còn linh nghiệm nữa. Phải chăng sinh vật bí ẩn kia, dù hắn là ai chăng nữa, kẻ mà sự tồn tại là không thể chối cãi, đã bỏ mặc hòn đảo này rồi? Hay đến lượt hắn cũng đã gục ngã?

Chẳng có câu trả lời nào cho những thắc mắc ấy. Nhưng chớ nên nghĩ rằng vì Harding và những người bạn bàn về những chuyện này mà họ là những kẻ dễ buông xuôi tuyệt vọng. Trái lại là đằng khác. Họ nhìn thẳng vào thực tại, phân tích mọi khả năng, chuẩn bị tinh thần cho mọi biến cố, đứng hiên ngang trước tương lai, và nếu sự bất hạnh cuối cùng có giáng xuống đầu họ, nó sẽ chỉ tìm thấy những con người sẵn sàng kiên cường chiến đấu lại nó mà thôi.