Vào lúc bốn giờ chiều ngày thứ Hai, vở hài kịch “Figaro-Scaramouche” bắt đầu kéo màn công diễn trước một đám đông khán giả tới xem kín ba phần tư khu chợ. Ông Binet cho rằng thành công về người xem là nhờ vào dòng người đổ tới Guichen dự hội chợ, cũng như màn diễu hành tráng lệ mà đoàn kịch của ông ta đã thực hiện qua khắp thị trấn đúng vào thời gian nhộn nhịp nhất trong ngày. André-Louis cho rằng thành công đó hoàn toàn nhờ vào tên của vở kịch. Chính nét chấm phá “Figaro” đã thu hút được các thành phần thị dân tầng lớp trên, những người ngồi kín hơn một nửa số chỗ ngồi có giá hai mươi xu và hơn ba phần tư số chỗ giá mười hai xu. Miếng mồi nhử đã thu hút được họ. Liệu việc này có tiếp tục hay không còn phụ thuộc vào việc kịch bản anh đã khổ công viết ra cho ánh vinh quang của Binet được đoàn kịch thể hiện ra sao trên sân khấu. Về giá trị của bản thân kịch bản, anh không hề có chút nghi ngờ nào. Những tác giả anh đã viện tới để tạo nên nó đều có tiếng, và anh đã dùng những gì đắt nhất ở họ, một việc mà anh cho rằng chẳng qua là sự công bằng dành cho họ.

Cả đoàn kịch đều diễn xuất thần. Đám đông khán giả hào hứng theo dõi những mưu mô tinh quái của Scaramouche, say mê trước sắc đẹp và sự tươi trẻ của Climene, và gần như xúc động tới rơi nước mắt trước số phận nghiệt ngã trong suốt bốn hồi kịch dài đã không cho nàng được lao vào vòng tay khao khát của Leandre điển trai, ồ lên đầy kích động trước sự đê tiện của Pantaloon, những trò bỡn cợt của anh hầu Harlequin hoạt bát sôi nổi, và dáng bộ khệnh khạng vênh váo cùng những tiếng gầm oai vệ của anh chàng Rhodomont nhát như cáy.

Thành công cho đoàn kịch của Binet tại Guichen đã được bảo đảm. Tối hôm đó, cả gánh được uống vang Burgundy do chính ông Binet khoản đãi. Khoản tiền thu về lên tới tám louis, kết quả tuyệt vời nhất ông Binet từng có được trong suốt sự nghiệp của mình. Ông chủ gánh rất hài lòng, vẻ thỏa mãn bốc lên như hơi nước từ thân hình tròn trịa của ông ta. Thậm chí, ông chủ gánh còn hạ cố đi xa tới mức chia sẻ một phần danh tiếng cho Parvissimus.

“Lời gợi ý của cậu ta,” ông này cẩn thận lựa chọn từ ngữ, qua đó xác lập rõ ràng vai trò của anh, “thực sự rất đáng giá, như tôi đã nhận ra ngay lúc ấy.”

“Và cả việc gọt lông ngỗng của cậu ta nữa,” Polichinelle hầm hừ. “Đừng quên việc đó. Rất quan trọng khi có bên cạnh ông một chàng trai biết cách gọt lông ngỗng như thế nào, và tôi sẽ lưu ý tới chuyện này khi đến lượt mình trở thành tác giả.”

Nhưng ngay cả đòn châm chích này cũng không thể làm ông Binet cụt hứng.

Tới thứ Ba, thành công lại được tái lập về mặt nghệ thuật và tăng cường về mặt tài chính. Mười louis và bảy livre là món tiền rất nặng tay mà André-Louis, người đảm đương chức trách gác cửa thu tiền, trao lại cho ông Binet sau buổi diễn. Cho tới hôm đó, chưa bao giờ ông Binet thu về được nhiều tiền đến thế chỉ trong một buổi tối - và một thị trấn nhỏ đìu hiu khốn khổ như Guichen hiển nhiên là nơi cuối cùng trên thế gian này ông chủ gánh trông đợi một món hời như thế có thể rơi vào túi mình.

“À, nhưng Guichen đang ở trong thời gian hội chợ,” André-Louis nhắc nhở ông chủ gánh. “Có nhiều người từ tận Nantes và Rennes tới đây mua bán. Ngày mai, vì là ngày cuối cùng của hội chợ, nên chắc chắn số lượng người sẽ còn lớn hơn nữa. Chúng ta chắc sẽ còn kiếm được khá hơn so với hôm nay.”

“Khá hơn? Tôi sẽ rất hài lòng nếu chúng ta làm được thế, anh bạn trẻ.”

“Ông có thể tin vào việc đó,” André-Louis cam đoan với ông chủ gánh. “Chúng ta sẽ có vang Burgundy chứ?”

Thế rồi sau đó bi kịch xảy ra. Nó tự lên tiếng thông báo về sự hiện diện của mình bằng một loạt tiếng va đập, kết thúc bằng một tiếng rơi mạnh ở bên ngoài cánh cửa, làm tất cả mọi người lo lắng đứng bật dậy.

Pierrot lao tới mở cửa ra, và nhìn thấy thân hình co quắp của một người nằm dưới chân cầu thang. Từ thân hình đó vang lên những tiếng rên rỉ, như vậy có nghĩa là người này còn sống. Pierrot tới bên người này lật anh ta lên, và phát hiện ra thân hình đang sõng soài dưới đất kia mang khuôn mặt nhăn nheo khô héo của Scaramouche, một Scaramouche đang nhăn nhó, rên rỉ, vặn vẹo.

Cả đoàn kịch, đổ dồn tới theo sau Pierrot, đồng loạt phá lên cười.

“Tôi đã luôn nói với ông là ông nên đổi vai với tôi rồi còn gì,” Harlequin hét tướng lên. “Ông quả là một diễn viên nhào lộn đại tài. Ông đã từng thử qua nghề này chưa vậy?”

“Đồ ngu!” Scaramouche cấm cẳn. “Các người có nên cười không khi chỉ thiếu chút nữa là tôi gãy cổ rồi?”

“Ông nói đúng. Đáng ra chúng tôi nên khóc mới phải, vì ông đã không bẻ gãy nó. Thôi nào, đứng lên đi,” và anh ta chìa tay ra cho kẻ không may đang nằm dưới đất.

Scaramouche với lấy bàn tay, nắm chặt, nâng mình dậy khỏi mặt đất, nhưng rồi lại ngã phịch xuống cùng một tiếng kêu đau đớn.

“Chân tôi!” ông ta than vãn.

Binet lách qua đám diễn viên, gạt họ sang hai bên. Cảm giác lo sợ nhanh chóng ám vào ông ta. Số phận đã từng chơi khăm ông như thế trước đây.

“Chân của anh làm sao?” ông chủ gánh cau có hỏi.

“Tôi nghĩ nó bị gãy mất rồi,” Scaramouche rên rẩm.

“Gãy? Dào ôi! Đứng dậy mau.” Ông chủ gánh tóm lấy dưới hai bên nách rồi lôi người diễn viên dậy.

Scaramouche kêu la ầm ĩ, nhổm dậy trên một chân; chân bên kia co gập lại khi ông ta định đặt nó xuống, và đáng ra người diễn viên đã lại ngã sụp xuống nếu không được Binet đỡ. Người diễn viên không ngớt kêu gào than vãn, trong lúc Binet rủa ầm lên với đủ cung bậc đa dạng đến mức đáng kinh ngạc.

“Anh định rống lên như bò chắc, đồ ngốc? Im đi nào. Ai đó mang cái ghế lại đây.”

Một chiếc ghế được đẩy tới. Ông chủ gánh đẩy Scaramouche ngồi xuống.

“Giờ hãy để chúng ta xem cái chân của anh làm sao.”

Chẳng buồn bận tâm đến những tiếng la hét đau đớn của Scaramouche, ông ta lột phăng cả giày lẫn tất ở bên bàn chân đau.

“Cái quái gì thế này?” Ông chủ gánh vừa nhìn chằm chằm vừa hỏi. “Tôi chẳng thấy gì hết.” Ông ta cầm lấy bàn chân, một tay nắm lấy gót chân, tay kia cầm mu bàn chân, và xoay qua xoay lại. Scaramouche kêu thét lên vì đau, cho tới khi Climene cầm lấy tay Binet ngăn ông lại.

“Chúa ơi, bố không có cảm xúc sao?” cô gái trách cứ ông bố. “Ông ấy bị đau chân. Bố có nên hành hạ ông ấy như thế không? Liệu làm thế có giúp ông ấy khỏi hay không?”

“Đau chân!” Binet thốt lên. “Bố chẳng thấy có gì bất ổn với bàn chân của anh ta cả - chẳng có gì đáng để biện hộ cho màn la lối này. Có thể anh ta đã làm nó bị sưng...”

“Chân sưng thì không ai thét lên như thế,” Phu nhân đứng sau lưng Climene nói. “Có thể ông ấy đã bị trật khớp.”

“Tôi cũng sợ là thế,” Scaramouche thều thào.

Binet bực bội đứng dậy.

“Mang anh ta lên giường,” ông ta ra lệnh cho các diễn viên còn lại, “và tìm một ông bác sĩ đến khám cho anh ta.”

Mọi người làm theo, và ông bác sĩ cũng được đưa tới. Sau khi kiểm tra người bệnh, ông này thông báo rằng không có gì nghiêm trọng xảy ra, nhưng khi ngã người diễn viên đã làm mình bị bong gân bàn chân một chút. Chỉ cần nghỉ ngơi vài ngày là tất cả sẽ lại đâu vào đấy.

“Vài ngày!” Binet kêu lên. “Lạy Chúa tôi! Ý ông là anh ta không thể đi lại được sao?”

“Làm thế sẽ không hay đâu, thực sự ông ấy không thể nhúc nhích quá vài bước.”

Ông Binet trả tiền khám cho bác sĩ, rồi ngồi phịch xuống nghĩ ngợi. Ông chủ đoàn kịch rót cho mình một cốc đầy vang Burgundy, chẳng nói chẳng rằng uống một hơi cạn, rồi ngồi đó nhìn chằm chằm vào cái cốc đã rỗng không.

“Tất nhiên đây là chuyện luôn xảy đến với tôi,” ông ta gầm gừ chẳng với ai cụ thể cả. Những thành viên còn lại trong đoàn kịch đều đang đứng im lặng trước mặt ông ta, cùng chia sẻ nỗi phiền muộn của ông chủ gánh. “Đáng ra tôi đã phải biết trước rằng việc này - hay việc gì khác tương tự - thế nào cũng sẽ xảy ra để làm hỏng mất vận may đầu tiên tôi tìm thấy sau bấy nhiêu năm. A, thế đấy, thế là hết. Ngày mai chúng ta gói ghém đồ nghề và lên đường. Ngày tốt nhất trong cả dịp hội chợ, đúng lúc thành công của chúng ta đang lên đến đỉnh điểm - đáng ra sẽ có thể kiếm được mười lăm louis, và rồi chuyện này xảy ra! Lạy Chúa lòng lành!”

“Ý ông là bỏ buổi diễn ngày mai sao?”

Tất cả đều quay sang, bao gồm cả Binet nhìn chằm chằm André-Louis.

“Chẳng lẽ chúng ta sẽ diễn ‘Figaro-Scaramouche’ mà không có Scaramouche sao?” Binet trề môi ra hỏi.

“Tất nhiên là không rồi.” André-Louis bước lên trước. “Nhưng chắc chắn có thể dàn xếp lại các vai diễn. Chẳng hạn, Polichinelle là một diễn viên xuất chúng.”

Polichinelle cúi người về phía chàng thanh niên. “Vô cùng hân hạnh,” ông ta nói, luôn giữ vẻ mỉa mai.

“Nhưng anh ta còn có vai của anh ta,” Binet phản đối.

“Một vai nhỏ mà Pasquariel hoàn toàn có thể diễn được.”

“Thế ai sẽ diễn vai Pasquariel đây?”

“Chẳng ai cả. Chúng ta sẽ bỏ nó đi. Sẽ không ảnh hưởng gì tới vở kịch hết.”

“Anh ta đã nghĩ tới mọi điều,” Polichinelle mỉa mai. “Một người thật đáng chú ý!”

Nhưng Binet còn xa mới đồng ý. “Có phải anh bạn đang đề xuất rằng Polichinelle sẽ diễn vai Scaramouche không?” ông ta hỏi, vẻ không tin nổi.

“Tại sao không? Ông ấy hoàn toàn đủ khả năng!”

“Thêm một lần nữa, vô cùng hân hạnh,” Polichinelle lại chen vào.

“Diễn vai Scaramouche với dáng bộ kia sao?” Binet đứng dậy để chỉ một ngón tay đầy phê phán vào thân hình khỏe khoắn, ngắn ngủn với đường nét nặng nề của Polichinelle.

“Vì không lấy đâu ra một người khá hơn,” André-Louis nói.

“Hân hạnh hơn bao giờ hết,” điệu bộ cúi chào của Polichinelle lần này quả là hoàn mỹ. “Quả thực, tôi nghĩ tôi sẽ ra ngoài đi dạo một chút cho nguội bớt sau quá nhiều lần phải đỏ mặt.”

“Cứ việc đi với quỷ sứ cũng được,” Binet bực bội văng về phía ông ta.

“Càng lúc càng hay.” Polichinelle bước lại phía cửa. Tới ngưỡng cửa, ông ta dừng bước, và bày tỏ thái độ rõ ràng. “Hãy hiểu tôi, Binet. Giờ tôi sẽ không diễn Scaramouche, cho dù trong bất cứ hoàn cảnh nào.” Rồi ông ta đi ra ngoài. Nhìn nhận một cách tổng thể, đó quả là một màn bước ra đầy kiêu hãnh.

André-Louis nhún vai, dang hai tay ra, rồi buông thõng xuống hai bên sườn. “Ông làm hỏng hết mọi thứ rồi,” anh nói với ông Binet. “Đáng ra chuyện này đã có thể được dàn xếp dễ dàng. Được rồi, được rồi, ông là chủ ở đây; và vì ông muốn chúng ta gói ghém đồ nghề và rời khỏi đây, tôi đoán chắc đó là điều chúng ta sẽ làm.”

Cả anh cũng đi ra ngoài. Ông Binet đứng thừ ra nghĩ ngợi trong khoảnh khắc, rồi theo sau anh, đôi mắt ti hí đầy vẻ ranh mãnh. Ông chủ gánh đuổi kịp anh ở cửa. “Chúng ta hãy cùng đi dạo một chút, anh Parvissimus,” ông ta nói một cách niềm nở.

Ông chủ đoàn kịch khoác tay André-Louis, kéo anh ra ngoài phố, nơi vẫn còn người qua kẻ lại khá nhộn nhịp. Hai người đi quá những gian quán dựng sát nhau gần chợ, rồi xuống đồi bước về phía cây cầu. “Tôi không nghĩ ngày mai chúng ta sẽ gói ghém đồ đạc,” lúc này ông Binet lên tiếng. “Thực ra, ngày mai chúng ta sẽ trình diễn.”

“Không đâu, nếu tôi hiểu Polichinelle không nhầm. Ông đã...”

“Tôi không phải đang nghĩ về Polichinelle.”

“Vậy thì về ai đây?”

“Về cậu.”

“Tôi rất hân hạnh, thưa ông. Vậy ông đang nghĩ về tôi trên năng lực nào vậy?”

Có gì đó nịnh nọt săn đón quá mức trong giọng nói của Binet so với khẩu vị của André-Louis.

“Tôi đang nghĩ tới cậu trong vai Scaramouche.”

“Thực là nằm mơ giữa ban ngày,” André-Louis nói. “Tất nhiên ông đang tự mua vui cho mình rồi.”

“Không hề. Tôi đang rất nghiêm túc.”

“Nhưng tôi không phải diễn viên.”

“Cậu nói với tôi cậu có thể trở thành diễn viên.”

“Ồ, nếu cần thiết... một vai diễn nhỏ thì có thể...”

“À, đây là một vai diễn lớn - cơ hội để bước một bước dài tới đích. Liệu từng có bao nhiêu người có được cơ hội như thế đây?”

“Một cơ hội tôi không hề thèm muốn, ông Binet. Chúng ta có thể thay đổi chủ đề chứ?” Anh tỏ ra rất lạnh lùng, mà một lý do cũng nặng ngang những lý do khác chính là nằm ở thái độ đe dọa mơ hồ của Binet.

“Chúng ta sẽ thay đổi chủ đề khi nào tôi thích,” ông Binet nói, cho phép một chút ánh thép lóe lên sau lớp lụa mềm. “Tối ngày mai cậu sẽ diễn vai Scaramouche. Cậu đã đủ sẵn sàng về mặt trí tuệ, dáng vẻ cậu rất lý tưởng, và cậu cũng vừa vặn có đúng thứ khiếu hài hước chua cay cần thiết cho vai diễn đó. Chắc chắn cậu sẽ thành công lớn.”

“Nhiều khả năng tôi sẽ trở thành một thất bại thảm hại.”

“Không quan trọng,” Binet nói với vẻ bất cần, rồi tự giải thích luôn. “Thất bại đó sẽ là chuyện cá nhân của cậu. Đến lúc đó thì tiền thu về đã được bảo đảm rồi.”

“Vô cùng biết ơn ông,” André-Louis nói.

“Chúng ta phải nắm lấy buổi tối đáng giá mười lăm louis ngày mai.”

“Thật không may là ông không có ai cho vai Scaramouche,” André-Louis đáp.

“Thật may là tôi có trong tay một người, anh Parvissimus.”

André-Louis rút tay ra. “Tôi bắt đầu thấy ông chán ngắt rồi đấy,” anh nói. “Tôi nghĩ tôi sẽ quay về.”

“Đợi một chút đã, anh Parvissimus. Nếu tôi phải chịu mất đi mười lăm louis... hẳn anh sẽ không thấy phiền lòng nếu tôi tìm cách bù đắp cho mình theo cách khác chứ?”

“Đó là chuyện của ông, ông Binet.”

“Thứ lỗi cho tôi, anh Parvissimus. Rất có thể cũng là của anh nữa đấy.” Binet lại khoác tay anh. “Hãy vui lòng cùng đi qua đường với tôi. Chỉ cần tới chỗ nhà bưu dịch kia thôi. Tôi có một thứ muốn chỉ cho anh bạn thấy.”

André-Louis làm theo. Trước khi họ tới chỗ tờ giấy được đóng đinh lên cánh cửa, anh đã biết chính xác nội dung của nó nói về chuyện gì. Và quả đúng là vậy, như anh dự đoán, một khoản tiền hai mươi louis sẽ được thưởng cho ai cung cấp thông tin cho phép bắt giữ một người có tên André-Louis Moreau, luật sư ở Gavrillac, người đang bị Chưởng lý của nhà vua tại Rennes truy nã vì tội xúi giục bạo loạn.

Ông Binet quan sát chàng thanh niên trong lúc anh đọc bản cáo thị. Tay hai người vẫn khoác vào nhau, và Binet đang giữ lấy anh thật chặt với cánh tay đầy sức mạnh của mình.

“Bây giờ, anh bạn thân mến,” ông ta nói, “anh sẽ chọn làm ông Parvissimus và vào vai Scaramouche chiều ngày mai, hay anh bạn sẽ là André-Louis Moreau người Gavrillac để rồi tới Rennes làm thỏa mãn yêu cầu của ông Chưởng lý của nhà vua?”

“Nếu ông đang nhầm lẫn thì sẽ thế nào nhỉ?” André-Louis hỏi lại, khuôn mặt hoàn toàn dửng dưng.

“Tôi sẽ chấp nhận mạo hiểm,” ông Binet liếc mắt nhìn chàng trai đầy đểu cáng. “Tôi nghĩ anh bạn từng nhắc tới việc anh là một luật sư. Một sự hớ hênh tai hại, anh bạn trẻ thân mến. Khó có chuyện có hai ông luật sư cùng đang lẩn trốn một lúc trong cùng một tỉnh. Anh thấy đấy, quả tình tôi cũng chẳng phải thông minh gì. Nào, ông André-Louis Moreau, luật sư ở Gavrillac, sẽ thế nào đây?”

“Chúng ta sẽ bàn bạc thêm trên đường quay về,” André-Louis nói.

“Còn có gì để bàn bạc nữa đây?”

“Một hay hai điều, tôi nghĩ là vậy. Tôi cần biết mình đang đứng ở đâu. Đi thôi, thưa ông, nếu ông vui lòng.”

“Được lắm,” ông Binet nói, và hai người quay ngược trở lại đầu phố, song ông Binet vẫn tiếp tục khư khư giữ chặt lấy người đồng hành trẻ tuổi, đồng thời luôn tỏ ra cảnh giác để đối phó với bất cứ trò ma mãnh nào anh chàng luật sư trẻ có thể giở ra. Một sự đề phòng hoàn toàn thừa thãi. André-Louis không phải loại người phung phí sức lực một cách vô ích. Anh biết rõ, về sức mạnh cơ bắp mình không phải là đối thủ của ông Pantaloon vạm vỡ đồ sộ.

“Nếu tôi ưng thuận làm theo những lý lẽ thuyết phục đầy hùng biện và quyến rũ của ông, thưa ông Binet thân mến,” anh nói, giọng thật ngọt ngào, “ông sẽ dành cho tôi sự đảm bảo như thế nào về việc sẽ không bán tôi đổi lấy hai mươi louis sau khi tôi đã hoàn tất phần việc ông cần tôi làm?”

“Anh có lời hứa danh dự của tôi về việc đó.” Ông Binet nhấn giọng.

André-Louis bật cười. “Ồ, chúng ta đang bàn về danh dự, phải không nào? Thật vậy ư, thưa ông Binet? Rõ ràng ông đang coi tôi là thằng ngốc.”

Trong bóng tối, anh không thể trông thấy khuôn mặt tròn vành vạnh của ông Binet đang đỏ rần lên. Phải mất một lúc sau, ông ta mới tìm ra câu trả lời.

“Cũng có thể anh đúng,” ông ta gầm gừ. “Vậy anh muốn sự đảm bảo nào?”

“Tôi chẳng biết bất cứ sự đảm bảo nào ông có thể đưa ra cả.”

“Tôi đã nói tôi sẽ thủ tín với anh.”

“Trừ phi ông thấy bán đứng tôi sẽ có lợi hơn.”

“Anh sở hữu năng lực khiến tôi luôn có lợi hơn nếu thủ tín với anh. Chính nhờ có anh mà chúng ta đã phát tài đến thế ở Guichen. Ồ, tôi sẵn sàng thẳng thắn thừa nhận điều đó.”

“Giữa chúng ta với nhau,” André-Louis nói.

Ông Binet tảng lờ câu nhận xét đầy mỉa mai.

“Do điều anh đã làm cho chúng tôi với vở kịch ‘Figaro-Scaramouche’, anh hoàn toàn có thể làm được ở nơi khác với những vở kịch khác. Vì thế, lẽ dĩ nhiên là tôi sẽ không muốn mất anh. Đó là sự đảm bảo của anh.”

“Thế nhưng, tối nay ông đã sẵn sàng bán đứng tôi lấy hai mươi louis.”

“Bởi vì - có Chúa chứng giám! - anh đã làm tôi nổi giận khi từ chối tôi một việc hoàn toàn nằm trong tầm tay anh. Tại sao anh không thử cân nhắc xem, nếu tôi thực sự là kẻ đê tiện như anh nghĩ, tôi đã có thể tố giác anh từ hôm thứ Bảy rồi? Tôi muốn anh hiểu tôi, anh bạn Parvissimus thân mến.”

“Tôi xin ông đừng xin lỗi. Như thế ông sẽ còn trở nên chán ngắt hơn nữa.”

“Tất nhiên là anh sẽ chế nhạo rồi. Anh chẳng bao giờ bỏ lỡ lấy một dịp nhạo báng người khác. Điều đó sẽ khiến anh gặp nhiều rắc rối trước khi anh kết thúc với cuộc đời. Nhanh lên nào; chúng ta đã quay về đến nhà trọ rồi, và anh vẫn chưa cho tôi biết quyết định của mình.”

André-Louis nhìn ông chủ gánh. “Tôi phải chấp nhận thôi, tất nhiên rồi. Tôi không thể làm khác được.”

Cuối cùng ông Binet cũng buông tay anh ra, và thân tình vỗ lên lưng anh. “Nói hay lắm, chàng trai. Anh sẽ không bao giờ phải hối tiếc vì quyết định này. Nếu thực sự tôi có hiểu biết ít nhiều về sân khấu, tôi tin chắc anh vừa đưa ra một quyết định lớn lao cho cuộc đời mình đấy. Đến tối mai anh sẽ cảm ơn tôi.”

André-Louis nhún vai, và quay bước đi về phía nhà trọ. Nhưng ông Binet gọi giật anh lại.

“Anh Parvissimus!”

Anh quay lại. Thân hình đồ sộ của ông chủ đoàn kịch đang đứng đó, với ánh trăng chiếu lên khuôn mặt tròn trịa phúng phình, và ông ta đang chìa tay ra.

“Anh Parvissimus, không thù oán nhé. Đó là một thứ tôi không chấp nhận xuất hiện trong cuộc đời mình. Anh sẽ bắt tay với tôi, và chúng ta sẽ quên tất cả những gì vừa xảy ra đi.”

André-Louis nhìn ông ta trong khoảnh khắc với vẻ ghê tởm. Anh đang nổi giận. Sau đó, khi nhận ra điều này, anh thấy mình thật lố bịch, chí ít cũng lố bịch chẳng kém gì ông béo Pantaloon láu cá đê tiện này. Anh phá lên cười và nắm lấy bàn tay đang chìa ra. “Không thù oán?” ông Binet khăng khăng lặp lại.

“Ồ phải, không thù oán,” André-Louis nói.