Thật là một niềm vui sướng biết bao khi thức dậy vào một buổi sáng trong lành và rực rỡ, thấy mặt trời mới mọc đang chiếu thẳng vào mặt bạn với ánh sáng chói lọi đầy lóa mắt! — khi được ngắm nhìn bầy chim ríu rít trong lùm cây, và lắng nghe tiếng róc rách của một con suối nhỏ, hay tiếng sóng gợn lăn tăn dịu êm vỗ vào bờ biển! Ở bất cứ đâu và vào lúc nào, những cảnh tượng và âm thanh ấy cũng vô cùng quyến rũ, nhưng đặc biệt nhất là khi người ta lần đầu tiên thức dậy trước chúng trong một khung cảnh mới lạ và nên thơ, với làn gió ôn hòa, ngọt ngào của miền nhiệt đới hòa quyện cùng hương vị biển tươi mát, lay động những chiếc lá lạ lùng đang phấp phới ngay trên đầu và xung quanh mình, hay làm xù lớp lông của những loài chim lạ bay lượn dò d xét xung quanh, như muốn hỏi xem chúng ta có lý do gì mà lại xông vào lãnh địa của chúng một cách không mời mà tới. Khi tỉnh giấc vào buổi sáng sau vụ đắm tàu, tôi thấy mình đang ở trong hoàn cảnh vô cùng tuyệt diệu này; và khi tôi nằm ngửa trên chiếc giường làm bằng lá cây, ngắm nhìn bầu trời xanh trong vắt qua những kẽ lá của hàng dừa và dõi theo vài đám mây mỏng manh đang lững lờ trôi qua, lòng tôi lại càng phồng lên với niềm hân hoan phơi phới, một cảm giác mà trước đây tôi chưa từng trải qua bao giờ. Trong lúc ngẫm nghĩ, tâm trí tôi lại hướng về Đấng Tạo Hóa vĩ đại và nhân ái của thế giới tươi đẹp này, giống như ngày hôm trước, khi tôi lần đầu tiên chiêm ngưỡng biển cả và rặng san hô, với những con sóng hùng vĩ đổ ầm ầm qua đó để vào vùng nước lặng của đầm phá.
Trong lúc trầm ngâm như vậy, tôi tự nhiên nhớ đến cuốn Kinh Thánh của mình, bởi vì tôi đã giữ trọn lời hứa với người mẹ kính yêu khi chia tay rằng tôi sẽ đọc nó vào mỗi buổi sáng; và tôi cảm thấy vô cùng hoảng hốt khi nhớ ra mình đã để quên nó trên con tàu. Tôi rất buồn phiền về chuyện này. Tuy nhiên, tôi tự an ủi bản thân bằng suy nghĩ rằng mình vẫn có thể giữ phần thứ hai trong lời hứa với mẹ, đó là không bao giờ quên đọc kinh cầu nguyện. Thế nên tôi lặng lẽ đứng dậy, sợ làm phiền những người bạn vẫn đang say ngủ, và bước sang một bên lùm cây để làm việc đó.
Khi quay lại, tôi thấy họ vẫn đang ngủ say, thế nên tôi lại nằm xuống để suy ngẫm về hoàn cảnh của chúng tôi. Ngay lúc đó, sự chú ý của tôi bị thu hút bởi một con vẹt rất nhỏ, mà sau này Jack bảo tôi gọi là vẹt đuôi dài. Nó đang đậu trên một cành cây treo lơ lửng ngay trên đầu Peterkin, và tôi nhanh chóng bị mê hoặc bởi bộ lông màu xanh lá cây rực rỡ của nó, xen lẫn với những sắc màu vui tươi khác. Trong lúc ngắm nhìn, tôi quan sát thấy con vật từ từ quay đầu từ bên này sang bên kia và nhìn xuống dưới, hết bằng con mắt này rồi đến con mắt khác. Khi nhìn xuống theo, tôi nhận ra miệng của Peterkin đang há hốc ra, và con chim kỳ lạ này đang nhìn vào trong đó. Peterkin thường hay nói rằng trong con người tôi không có lấy một chút khiếu hài hước, và tôi chẳng bao giờ hiểu được một trò đùa nào cả. Về điều sau, có lẽ anh ấy đúng; nhưng tôi nghĩ rằng khi được giải thích, tôi cũng hiểu những trò đùa chẳng kém gì hầu hết mọi người: thế nhưng về điều trước thì chắc chắn anh ấy đã sai, bởi vì con vẹt này trông cực kỳ buồn cười đối với tôi; và tôi không khỏi nghĩ rằng, nếu chẳng may nó ngất xỉu, hoặc trượt chân rơi khỏi cành cây vào miệng Peterkin, thì có lẽ anh ấy cũng sẽ thấy điều đó buồn cười thôi! Đột nhiên, con vẹt đuôi dài cúi đầu xuống và thét lên một tiếng thật lớn ngay vào mặt anh. Điều này đánh thức anh dậy, và với một tiếng kêu đầy kinh ngạc, anh giật mình vùng dậy, trong khi con ngốc nghếch kia vội vã bay đi mất.
“Ôi cái đồ quái vật này!” Peterkin kêu lên, vừa giơ nắm đấm dọa con chim. Rồi cậu ta ngáp dài, dụi mắt và hỏi bây giờ là mấy giờ rồi.
Tôi mỉm cười trước câu hỏi này và đáp rằng, vì những chiếc đồng hồ của chúng ta đều đang nằm dưới đáy biển, nên tôi không thể biết được, nhưng trời đã qua lúc mặt trời mọc một chút rồi.
Peterkin lúc này mới bắt đầu nhớ lại chúng ta đang ở đâu. Khi cậu ta ngước nhìn bầu trời rực rỡ và hít hà bầu không khí thơm ngát, đôi mắt sáng lên vì thích thú, rồi thốt lên một tiếng “hoan hô” nhẹ nhàng và lại ngáp dài lần nữa. Sau đó, cậu ta thong thả đảo mắt nhìn quanh, cho đến khi nhìn thấy làn nước biển phẳng lặng qua một kẽ hở giữa những lùm cây, liền bật dậy thình lình như thể vừa phải nhận một cú điện giật, thét lên một tiếng vang dội, vứt bỏ quần áo, rồi lao nhanh qua những bãi cát trắng,ụp mình xuống nước. Tiếng kêu đã đánh thức Jack, cậu liền chồm dậy bằng khuỷu tay với vẻ ngạc nhiên nghiêm nghị; nhưng điều này nhanh chóng nhường chỗ cho một nụ cười điềm tĩnh đầy ý nhị khi nhìn thấy Peterkin dưới nước. Với nguồn năng lượng mà cậu chỉ bộc lộ trong những khoảnh khắc phấn khích tột độ, Jack bật tung người đứng dậy, cởi bỏ quần áo, hất mái tóc ra sau và với cú nhảy tựa như loài sư tử, lao vút qua bãi cát rồi nhảy tõm xuống biển với lực mạnh đến mức làm Peterkin ngập chìm hẳn trong làn nước bắn tung tóe. Jack là một người bơi lội và lặn rất cừ khôi, thế nên sau cú nhảy đó, chúng tôi chẳng thấy tăm tích gì của cậu trong gần một phút; sau đó cậu mới bất ngờ ngoi lên với một tiếng reo vui sướng, cách xa bờ một khoảng khá xa. Tinh thần tôi phấn chấn lên rất nhiều khi chứng kiến cảnh tượng ấy, nên tôi cũng vội vã cởi bỏ quần áo và cố gắng bắt chước cú bật mạnh mẽ của Jack; nhưng ngặt nỗi tôi vụng về quá nên chân bị vướng vào một gốc cây và ngã lăn ra đất; rồi tôi lại trượt chân trên một hòn đá khi đang chạy qua vùng bùn lầy và suýt ngã thêm lần nữa, khiến Peterkin được một trận cười hả hê, gọi tôi là “đồ chậm như sên”, trong khi Jack gọi với lên rằng, “Mau lên Ralph, tớ sẽ giúp cậu.” Tuy nhiên, khi đã xuống dưới nước thì tôi xoay sở rất ổn, vì thực ra tôi cũng là một tay bơi lội và lặn giỏi.
Quả thật tôi không thể sánh bằng Jack, người vượt trội hơn bất kỳ người Anh nào mà tôi từng thấy, nhưng tôi lại vượt xa Peterkin, kẻ chỉ biết bơi chút đỉnh và hoàn toàn không biết lặn.
Trong lúc Peterkin thỏa thích vui đùa ở vùng nước nông và chạy dọc theo bãi cát, Jack và tôi bơi ra vùng nước sâu và thỉnh thoảng lại lặn xuống để tìm đá. Tôi sẽ không bao giờ quên sự ngạc nhiên và thích thú của mình khi lần đầu tiên chiêm ngưỡng đáy biển. Như tôi đã nói trước đó, làn nước bên trong rặng san hô phẳng lặng như mặt hồ; và vì không có gió nên nước vô cùng trong vắt từ mặt nước cho đến tận đáy, khiến chúng tôi có thể dễ dàng nhìn thấu xuống ngay cả ở độ sâu hai mươi hoặc ba mươi thước. Khi Jack và tôi lặn xuống vùng nước nông hơn, chúng tôi cứ đinh ninh sẽ chỉ thấy cát và đá, nào ngờ lại thấy mình đang ở trong một nơi thực sự giống như khu vườn cổ tích. Toàn bộ phần đáy của đầm phá, theo cách chúng tôi gọi vùng nước phẳng lặng bên trong rặng san hô, được phủ kín bởi san hô đủ mọi hình dáng, kích thước và màu sắc. Vài khoảnh thì có hình thù giống như những chiếc nấm lớn; số khác lại trông tựa bộ não con người, có cuống hoặc cổ gắn liền; nhưng phổ biến nhất là một loài san hô phân nhánh, và vài phần mang màu hồng nhạt đáng yêu, số khác lại trắng tinh khiết. Xen lẫn giữa những thứ đó là vô số loài rong biển với những sắc thái rực rỡ đến không ngờ và những hình thù duyên dáng nhất; trong khi vô vàn loài cá — xanh, đỏ, vàng, lục và có sọc — đang tung tăng bơi lội ra vào giữa những luống hoa của khu vườn dưới lòng đại dương này, chẳng hề tỏ ra sợ hãi trước sự tiếp cận của chúng tôi.
Khi ngoi lên mặt nước để lấy hơi sau lần lặn đầu tiên, Jack và cậu tôi trồi lên ngay sát cạnh nhau.
“Cậu đã bao giờ thấy cái gì đáng yêu thế này trong đời chưa, Ralph?” Jack vừa nói vừa hất những giọt nước đọng trên mái tóc.
“Chưa bao giờ,” tôi đáp. “Tớ cứ thấy nó giống như cõi thần tiên vậy. Tớ hầu như không thể tin rằng chúng ta không đang mơ nữa.”
“Mơ ư!” Jack kêu lên, “Cậu biết không Ralph, tớ chợt có cảm giác như chúng ta thực sự đang mơ đấy. Nhưng nếu vậy, tớ quyết định sẽ tận dụng triệt để và mơ thêm một lần lặn nữa; thế nên đi thôi, xuống tiếp nào anh bạn!”
Chúng tôi cùng nhau thực hiện lần lặn thứ hai và giữ vị trí cạnh nhau trong suốt thời gian ở dưới nước; và tôi vô cùng ngạc nhiên khi nhận ra chúng tôi có thể ở dưới đó lâu hơn nhiều so với những gì tôi từng nhớ khi lặn ở vùng biển quê nhà. Tôi tin rằng điều này là do hơi ấm của làn nước, vốn ấm đến mức sau đó chúng tôi nhận ra mình có thể ngâm mình trong đó suốt hai đến ba tiếng đồng hồ mà không hề cảm thấy những tác dụng khó chịu như chúng tôi từng trải qua ở ngoài biển quê nhà. Khi Jack chạm tới đáy, cậu nắm lấy những nhánh san hô và bò đi bằng cả bàn tay lẫn đầu gối, ngó nghiêng dưới lớp rong biển cùng những hốc đá. Tôi quan sát thấy cậu nhặt lên một hai con hàu lớn và giữ chặt trong tay, như thể định mang chúng lên cùng, thế nên tôi cũng hái thêm vài con. Bất chợt cậu chộp lấy một con cá có sọc xanh và vàng ở sống lưng, thậm chí còn chạm được vào đuôi nó nhưng lại không bắt được. Ngay lúc đó, cậu quay lại phía tôi và cố gắng mỉm cười; nhưng vừa làm vậy xong thì cậu liền phóng vút lên mặt nước như một mũi tên, và khi bơi theo lên, tôi thấy cậu đang thở hổn hển, ho sặc sụa và khạc nước ra khỏi miệng. Chỉ vài phút sau là cậu hồi phục, và cả hai chúng tôi quay đầu bơi vào bờ.
“Tớ xin thề là, Ralph,” cậu ấy nói, “tớ đã thực sự cố gắng cười khi ở dưới nước đấy.”
“Tớ thấy chứ,” tôi đáp; “và tớ nhận ra cậu suýt chút nữa là tóm được cái đuôi con cá đó rồi đấy. Nếu bắt được thì làm món điểm tâm tuyệt cú mèo luôn.”
“Đủ món điểm tâm ở đây rồi còn gì,” cậu vừa nói vừa giơ những con hàu lên khi chúng tôi đặt chân lên bờ và chạy ngược lên bãi cát. “Này Peterkin, cậu đây rồi nhé. Tách vỏ mấy anh chàng này ra trong lúc Ralph và tớ mặc quần áo vào. Chắc chắn chúng sẽ kết hợp ăn ý với dừa lắm đây.”
Peterkin, người đã mặc chỉnh tề từ trước, nhận lấy những con hàu và dùng cạnh chiếc rìu của chúng tôi để cạy vỏ, vừa thốt lên: “Ồ, tuyệt quá cơ chứ. Chẳng có món nào mà tớ thích bằng món này đâu.”
“A! May thật đấy,” Jack nhận xét. “Giờ thì tớ có thể quản lý cậu cho ngoan ngoãn được rồi đấy, thưa ngài Peterkin. Cậu biết là mình chẳng biết lặn hơn một con mèo mà. Thế nên thưa ngài, bất cứ khi nào ngài cư xử không ngoan, ngài sẽ chẳng có hàu mà ăn điểm tâm đâu đấy.”
“Tớ rất vui vì triển vọng bữa sáng của chúng ta lại khả quan đến thế,” tôi nói, “vì tớ đang đói lắm rồi.”
“Nào, vậy thì hãy nhét thứ này vào để ngậm miệng lại đi, Ralph,” Peterkin nói, vừa đưa một con hàu lớn đến sát môi tôi. Tôi há miệng nuốt chửng nó trong im lặng, và quả thực nó ngon một cách đặc biệt.
Bây giờ chúng tôi bắt đầu nghiêm túc thực hiện những sự chuẩn bị cho một ngày mới. Chúng tôi chẳng gặp chút khó khăn nào với ngọn lửa vào buổi sáng này, bởi vì chiếc kính hội tụ của chúng tôi là một thứ cực kỳ tuyệt vời; và trong khi nướng vài con hàu rồi thưởng thức dừa, chúng tôi đã có một cuộc trò chuyện dài đầy hào hứng về những dự định cho tương lai. Những dự định đó là gì và chúng tôi đã thực hiện chúng ra sao, độc giả sẽ được chứng kiến ngay sau đây.