Anh lắng nghe lời tôi cũng như tôi lắng nghe lời anh, với niềm vui sướng ngạc nhiên. Chúng tôi cảm thấy như đang đùa giỡn với cùng một ý nghĩ, bởi nó cứ bay lượn từ tâm hồn này sang tâm hồn khác mà chẳng hề suy suyển.

Thực ra, những con người ta gặp lần đầu tiên không hẳn lúc nào cũng xa lạ. Quả đúng là trước đó chúng ta chưa từng gặp mặt, thế nhưng sự đồng điệu và niềm nhiệt huyết của chúng ta, vốn là những điểm chung giữa đôi bên, đã từng hội ngộ không chỉ một lần; và giờ đây, khi đang chuyện trò, khuôn mẫu suy nghĩ của chúng ta cũng trùng khớp với nhau. Chẳng cần dụng ý, chúng tôi thường nhìn những điều trừu tượng nhất dưới một góc nhìn khách quan, đơn giản vì anh là một họa sĩ còn tôi là một người phụ nữ.

Ồ, tôi chẳng biết có sự ngạc nhiên nào tuyệt diệu hơn những cuộc gặp gỡ tình cờ bất chợt mang đến cho bạn một người bạn ở một ngã rẽ cuộc đời! Nó tựa như một khung cảnh nên thơ từng xuất hiện trong giấc mơ nay lại hiện hữu ngoài đời thực, dẫu ta chưa từng dám mong cầu. Bạn nói cười, nhận ra nhau, và trên hết là ngạc nhiên để rồi cứ mãi ngạc nhiên, một cách đáng yêu và ngây ngô chẳng chút giấu diếm, tựa như những đứa trẻ.

Những gì chúng tôi muốn nói đều quyện hòa vào nhau, như thể cả hai đang cùng khai thác từ một nguồn ký ức. Chúng tôi đang bàn về những người bạn chỉ gặp trong chốc lát mà sự tình cờ đôi khi ban tặng, để rồi chính sự ngắn ngủi của cảm xúc ấy lại hằn sâu vào tim ta những dấu ấn đậm nét. Họ hiện diện ở đó mãi mãi, qua vài nét phác họa sắc sảo và rõ ràng:

"Chẳng hạn như khi bạn vì một chút công chuyện mà đến gặp một người xa lạ. Bạn bứt rứt, cau có khi bước qua thềm cửa. Bất chấp nhiệm vụ thực tế đang phải thực hiện, bạn cho rằng đó là sự hoài phí thời gian. Thế rồi, vì một lý do vô tình nào đó, không gian xung quanh bỗng trở nên thật dễ mến. Bạn bắt gặp những món đồ quen thuộc trong căn phòng đang ngồi chờ: một bức tranh mà có lẽ chính bạn cũng sẽ chọn, những cuốn sách bạn biết và yêu quý, những vật dụng trông cứ như thể do chính tay bạn sắp đặt. Và bạn quên hết thảy mọi thứ. Tựa trán vào ô cửa kính, bạn ngắm nhìn những mái nhà, những con đường, ngắm toàn bộ khung cảnh nhỏ bé ấy — thứ vốn gắn liền với một cuộc đời xa lạ mà bạn sắp sửa chạm ngõ; và trái tim bạn đập loạn nhịp, bởi một thứ trực giác báo rằng một người bạn chuẩn bị bước vào phòng."

"Điều đó hoàn lắm chứ; thậm chí đôi khi chúng ta đã từng gặp người ấy ở một chốn nào đó rồi; nhưng khi ấy, tâm trí họ lại bộc lộ qua một dáng vẻ xa cách, bất động, vô tri, giống như một hiện vật nằm sau tủ kính. Giờ đây, ta được thấy họ ngay trước mắt, giữa không gian quen thuộc của chính họ; và mọi thứ đã thay đổi. Họ nở nụ cười mang chất chứa tình cảm y hệt như của chúng ta, một ánh nhìn đong đầy thứ trải nghiệm tương tự, một tiếng cười sảng khoái đối mặt với những hiểm nguy, một tâm hồn hưởng ứng cùng một nhịp đập. Rồi chúng ta trò chuyện, cảm thấy mãn nguyện và hạnh phúc; và khi ánh nắng chiếu rọi qua khung cửa hay ngọn lửa bập bùng vui mắt trong lò sưởi, ta dễ dàng hình dung ra cảnh mình sẽ dành phần đời còn lại ở nơi chốn ấy, trong niềm hân hoan và sự ấm áp. Bất cứ điều gì người này nói ra đều được người kia đón nhận bằng một tiếng kêu vui sướng. Vâng, chúng ta đã cảm nhận và nhìn nhận mọi thứ theo cùng một cách; và thực tế nhỏ bé này, dẫu có vẻ tự nhiên đến đâu, lại hiếm hoi đến mức trở nên thật phi thường!"

Với một cử động đột ngột dường như đã thành thói quen, người bạn đồng hành của tôi hất đầu để vén mái tóc dày che khuất vương trán mỗi khi anh chồm người về phía trước:

"Và rất nhiều khi," anh nói, "ta chẳng thể gặp lại nhau nữa, hoặc ít ra là không còn thấy nhau như thế nữa, bởi thời gian trôi quá nhanh và ai nấy đều phải đi trên con đường riêng của mình."

Tia nắng rực rỡ vẫn nằm giữa chúng tôi. Giờ đây nó chiếu rọi từ một điểm cao hơn của khung cửa sổ nhỏ. Giữa làn bụi lấp lánh, tôi gọi về những gương mặt của những người bạn chợp bờ chợp bến. Có những người mà đường nét đã phai mờ gần hết; thế nhưng vượt lên trên họ, hệt như ta nhìn thấy một hình ảnh bên trong khối lê ki ma trong suốt, tôi nhìn rõ mồn một những ý niệm, cuộc đời và tâm hồn từng có khoảnh khắc rung động cùng một tần số với chính tôi.

Tôi đáp lại, bằng một chất giọng rất khẽ:

"Chúng ta mãi mãi mang ơn những con người đã ban cho ta những khoảnh khắc như thế!"

Và rồi, chắc chắn rằng lời mình nói sẽ tìm được tiếng vang đồng điệu, tôi hân hoan thốt lên:

"Những kẻ ích kỷ lẽ ra luôn phải biết ơn và hồi đáp, bởi lòng biết ơn chẳng qua chỉ là niềm hạnh phúc được kéo dài qua tư tưởng..."

"Đúng vậy, đó chính là toàn bộ bí mật của một tâm hồn biết rung cảm: phải có đủ đà tiến để không chặn đứng cảm xúc ngay tại nơi niềm vui vừa dứt."

"Đơn giản là sở hữu, giống như một vận động viên điền kinh, một đà lao đưa chúng ta vượt qua cả vạch đích..."