KHÔNG CÓ CĂN NHÀ nào mang dáng dấp của một cung điện lại xứng đáng với cái tên ấy dù chỉ một phần, trừ khi nó có một khu rừng ở ngay bên cạnh — thực sự rất gần — và càng gần bao nhiêu càng tốt. Không phải rừng bao quanh tứ phía — ý tôi không phải thế, vì một cung điện phải hướng về ánh sáng và gió trời, hiên ngang đứng cao vút với những con gà tây chỉ hướng gió lấp lánh và cờ bay phấp phới; nhưng ở một phía của bất kỳ cung điện nào cũng phải có một khu rừng. Và ngay bên cạnh cung điện của vị vua sắp làm cha của bé Daylight thực sự có một khu rừng vô cùng tráng lệ; một khu rừng lớn đến mức chưa ai từng đi đến được đầu bên kia của nó. Gần khu nhà, rừng được chăm sóc rất gọn gàng, quang đãng, không có bụi rậm một quãng dài bên trong; nhưng dần dần nó trở nên hoang sơ hơn, càng đi sâu càng hoang vu, đến mức có người đồn rằng cuối cùng các loài mãnh thú muốn làm gì tùy ý trong đó nhà vua và các cận thần thường xuyên đi săn, nhờ vậy mà xua đuổi được lũ thú dữ ra xa cung điện.
Vào một buổi sáng mùa hè rực rỡ, khi gió và nắng cùng hòa quyện, khi những chiếc chong chóng gió lóe sáng và những lá cờ đùa giỡn dưới bầu trời xanh thẳm, bé Daylight xuất hiện từ một nơi nào đó — chẳng ai biết từ đâu — một đứa trẻ xinh đẹp, với đôi mắt sáng ngời đến mức có thể đến từ mặt trời, chỉ là ngay sau đó con bé lại tỏ ra hiếu động đến nỗi người ta cũng có thể nghĩ nó từ cơn gió mà ra. Cung điện tràn ngập niềm vui hoan hỉ, bởi đây là đứa con đầu lòng của hoàng hậu, và niềm hạnh phúc vì sự ra đời của một em bé trong cung điện cũng lớn lao chẳng khác gì trong một ngôi tranh nghèo.
Nhưng sống gần rừng có một bất lợi: bạn không thể biết rõ hàng xóm của mình là ai. Ai nấy đều biết trong rừng có vài nàng tiên sống cách cung điện chỉ vài dặm, những người luôn gắn bó với mỗi em bé mới chào đời; bởi các nàng tiên sống lâu hơn chúng ta rất nhiều, nên họ có thể giao thiệp với biết bao thế hệ phàm nhân. Những ngôi nhà kỳ lạ mà họ ở cũng rất nổi tiếng — người này ở trong một thân cây sồi rỗng; người kia ở trên cây bạch dương, dù chẳng ai có thể tìm ra cách nàng tiên ấy biến nó thành nhà; kẻ khác lại ở trong một cái chòi bằng các cành cây đan quyện vào nhau, được trát vá bằng rêu và thảm cỏ. Nhưng lại có một nàng tiên khác mới đến vùng này, và thậm chí chẳng ai biết cô ta là tiên ngoại trừ những nàng tiên khác. Đó là một mụ già độc ác, luôn giấu giếm phép thuật của mình và cố tình tỏ ra khó chịu nhất có thể, nhằm khiêu khích người ta xúc phạm mụ, để mụ có được niềm vui trả thù. Những người xung quanh tưởng mụ là phù thủy, và những ai mặt giáp mặt đều cẩn trọng tránh làm mụ phật ý. Mụ sống trong một căn nhà bùn, ở vùng đầm lầy của khu rừng.
Trong mọi câu chuyện, ta đều thấy các nàng tiên ban những món quà kỳ diệu cho hoàng tử hay công chúa, hoặc bất kỳ đứa trẻ nào mà họ cho là quan trọng, luôn luôn vào dịp lễ rửa tội. Điều này thì ta có thể hiểu được, bởi đó cũng là một phong tục cổ xưa của loài người; và cũng không khó để giải thích tại sao các bà tiên độc ác lại chọn cùng thời điểm đó để làm những điều cay nghiệt; nhưng thật khó hiểu làm sao mụ ta lại có thể làm được điều đó, vì bạn sẽ tưởng tượng rằng mọi sinh vật độc ác đều sẽ mất hết phép thuật trong dịp trọng đại như thế. Tuy nhiên, tôi chưa từng thấy sự nhúng tay nào của mụ tiên độc ác mà cuối cùng lại không biến thành điều tốt đẹp. Ví dụ như, việc một nàng công chúa ngủ liền một trăm năm là điều tốt biết bao! Chẳng phải nàng đã được cứu khỏi mọi phiền toái từ những gã đàn ông trẻ tuổi chẳng xứng đáng với nàng sao? Và chẳng phải nàng đã thức tỉnh đúng vào khoảnh khắc thích hợp khi vị hoàng tử đích thực đặt nụ hôn lên môi nàng hay sao? Về phần mình, tôi không khỏi ước gì có nhiều cô gái cứ ngủ vùi cho đến khi chính cái số phận ấy ứng vào họ. Sẽ hạnh phúc hơn cho họ, và dễ chịu hơn cho bạn bè của họ.
Tất nhiên, tất cả các nàng tiên ai cũng biết đều được mời đến dự lễ rửa tội. Nhưng nhà vua và hoàng hậu chưa bao giờ nghĩ đến việc mời một mụ phù thủy.
Bởi quyền năng của các nàng tiên vốn có sẵn tự nhiên; trong khi phù thủy có được sức mạnh nhờ sự độc ác. Tuy nhiên, các nàng tiên khác, biết rõ mối nguy hiểm đang chực chờ, đã cố gắng phòng ngừa hết sức có thể trước những rủi ro từ phía mụ ta. Nhưng họ không thể tước bỏ quyền năng của mụ, cũng không thể sắp xếp trước các món quà của mình để đối phó với mụ, bởi họ không thể đoán trước mụ sẽ giở trò gì.
Tất nhiên mụ mụ già ấy vẫn xuất hiện mà không cần được mời. Không được mời chính là điều mụ muốn, để có một cái cớ kiểu như có lý do chính đáng làm những gì mụ định làm. Vì dường như ngay cả những sinh vật độc ác nhất cũng thích có một cái cớ để làm điều sai trái.
Năm nàng tiên lần lượt ban cho đứa trẻ những món quà mà mỗi người cho là tuyệt vời nhất, và vị tiên thứ năm vừa bước lùi về vị trí của mình giữa không gian lấp lánh của các quý bà quý ông, thì mụ tiên độc ác vừa lầm bầm cười bằng cái lợi không còn chiếc răng nào, vừa khập khiễng bước ra giữa vòng tròn, và vào đúng lúc tổng giám mục đang trao đứa bé cho người phụ nữ đứng đầu bộ phận nhũ mẫu của triều đình, mụ cất lời thưa với ngài, nhai đi nhai lại từng từ trước thèm buông chúng ra:
“Kính thưa Đức Ông, ta rất nặng tai: ngài có phiền lặp lại tên của tiểu công chúa không?”
“Rất hân hạnh, thưa bà lão,” Đức Tổng Giám Mục đáp, cúi người hét lớn vào tai mụ: “Tên của đứa trẻ là bé Daylight.”
“Và đúng là ánh sáng le lói thế đấy,” mụ tiên thét lên, với giọng khàn đặc như một chiếc trục xe khô dầu, “và chẳng món quà nào của chúng nó đem lại nổi cho nó chút may mắn đâu. Vì ta ban cho nó đặc ân được ngủ suốt cả ngày dài, muốn hay không cũng thế. Ha ha! Hê hê! Hi hi!”
Bấy giờ, nàng tiên thứ sáu bước phốc ra; dĩ nhiên các tiên khác đã sắp xếp để cô xuất hiện sau mụ ác phụ nhằm hóa giải phần nào những gì mụ vừa làm.
“Nếu con bé ngủ suốt ban ngày,” cô đau khổ nói, “thì ít nhất nó sẽ thức suốt ban đêm.”
“Thật là một viễn cảnh tốt đẹp làm sao cho hoàng hậu và trẫm!” vị vua tội nghiệp thầm nghĩ; bởi họ thương yêu con bé biết nhường nào nên chẳng đành lòng giao nó cho các vú em, nhất là vào ban đêm, như phần lớn các vị vua và hoàng hậu vẫn làm — để rồi sau đó phải hối tiếc.
“Ngươi đã lên tiếng trước khi ta nói xong,” mụ tiên độc ác nói. “Như thế là phạm luật. Nó cho ta thêm một cơ hội nữa.”
“Tôi xin lỗi,” các nàng tiên khác đồng thanh lên tiếng.
“Nó đã nói thế đấy. Ta còn chưa cười xong cơ mà,” mụ mụ già lè nhè. “Ta mới chỉ đến tiếng Hi hi! thôi, và ta còn phải đi qua Ho ho! và Hu hu! nữa chứ. Thế nên ta phán rằng nếu nó thức suốt ban đêm, nó sẽ lớn lên rồi lại suy tàn cùng với người cai trị ban đêm là mặt trần. Và điều đó có nghĩa là gì, ta hy vọng các bậc phụ vương mẫu hậu của nó sẽ sống để mà chứng kiến. Ho ho! Hu hu!”
Nhưng một nàng tiên khác lại bước ra, bởi họ đã khôn ngoan giữ lại hai người dự phòng, vì tiên nào cũng thừa biết ngón nghề của mụ kia.
“Cho đến khi,” nàng tiên thứ bảy cất lời, “một vị hoàng tử xuất hiện và hôn con bé mà không hề hay biết.”
Mụ tiên độc ác phát ra một tiếng kêu ghê rợn như con mèo nổi giận rồi khập khiễng bỏ đi. Lần này mụ không thể ngụy biện rằng mình chưa nói xong, bởi mụ đã kịp cười Ho ho! và Hu hu! rồi.
“Ta không hiểu điều đó có nghĩa là gì,” vị vua tội nghiệp nói với nàng tiên thứ bảy.
“Xin đừng sợ. Ý nghĩa sẽ xuất hiện cùng với chính sự việc đó,” nàng đáp.
Buổi lễ tan rã trong nỗi buồn vô hạn — ít nhất là hoàng hậu, đã chuẩn bị tinh thần cho rất nhiều đêm mất ngủ, và người phụ nữ đứng đầu ban nhũ mẫu thì cảm thấy vô cùng bất an trước viễn cảnh đang chờ đón phía trước, vì dĩ nhiên hoàng hậu không thể tự mình cáng đáng hết mọi việc. Về phần nhà vua, ngài tự trấn an với tất cả sự can đảm có thể gom góp được để đối mặt với tình thế, nhưng lại tự hỏi liệu ngài có thể đường hoàng yêu cầu Thừa Tướng chia sẻ gánh nặng đang đè lên vai mình hay không.
Ta sẽ không cố gắng miêu tả những gì họ phải trải qua trong một thời gian dài. Nhưng cuối cùng hoàng cung cũng đi vào một nề nếp cố định — dẫu là một nề nếp rất bất thường ở nhiều phương diện. Bởi vào những mùa nhất định, cung điện vang lên suốt đêm những tiếng cười giòn giã của bé Daylight, người mà trái tim lời nguyền của mụ già không thể chạm đến; con bé vẫn là Daylight, chỉ có điều hơi sai chỗ một chút, vì nó luôn chìm vào giấc ngủ ngay khi tia nắng đầu tiên hé rạng ở phương đông. Nhưng niềm vui của con bé chẳng kéo dài bao lâu. Khi trăng tròn, nó tràn trề sức sống và xinh đẹp hết mức có thể đối với một đứa trẻ ở độ tuổi đó. Nhưng khi trăng khuyết, nó tàn úa đi, cho đến khi cuối cùng trở nên xanh xao và khô héo giống như đứa trẻ nghèo khổ, bệnh hoạn nhất mà bạn có thể bắt gặp trên đường phố của một thành phố lớn trong vòng tay của một người mẹ vô gia cư. Khi đó ban đêm cũng tĩnh lặng như ban ngày, bởi sinh vật nhỏ bé nằm trong chiếc nôi lộng lẫy suốt ngày đêm hầu như không cử động, và quả thực cuối cùng thậm chí không phát ra nổi một tiếng rên rỉ, trông giống như một người đã chết. Ban đầu họ thường tưởng nó đã chết, nhưng rồi cuối cùng họ cũng quen dần và chỉ tra cứu lịch thiên văn để tìm khoảnh khắc nó bắt đầu hồi sinh, dẫu sao thì điều đó cũng trùng với lần xuất hiện đầu tiên của sợi chỉ bạc hình trăng lưỡi liềm. Khi ấy nó sẽ mấp máy đôi môi, và họ sẽ cho nó ăn chút thức uống bồi bổ; rồi nó sẽ khỏe lên, khỏe lên và khỏe lên mãi, cho đến khi trong vài ngày nó khỏe mạnh rạng rỡ. Khi khỏe mạnh, nó luôn vui vẻ nhất khi ở ngoài ánh trăng; nhưng ngay cả khi ở trong tình trạng tồi tệ nhất, nó vẫn có vẻ khá hơn vào những đêm hè ấm áp, khi người ta khiêng chiếc nôi ra ánh sáng của vầng trăng đang khuyết. Khi ấy trong giấc ngủ, nó sẽ mỉm cười một nụ cười nhạt nhòa nhất, đáng thương nhất.
Trong một thời gian dài, rất ít người từng nhìn thấy nó thức. Tuy nhiên, khi lớn hơn, nó trở nên vô cùng được yêu mến, đến mức quanh cung điện luôn có vài người tìm cách thức đêm để được ở gần cô. Nhưng chẳng bao lâu sau, cô bé bắt đầu chớp lấy mọi cơ hội để trốn khỏi các vú em và tận hưởng ánh trăng một mình. Cứ thế mọi chuyện tiếp diễn cho đến khi cô gần mười bảy tuổi. Lúc đó vua cha và hoàng hậu đã quá quen thuộc với tình trạng kỳ quặc này đến mức họ không còn ngạc nhiên nữa. Mọi sắp xếp của họ đều gắn liền với tình trạng của công chúa Daylight, và thật kinh ngạc làm sao mọi thứ lại tự xoay sở để thích nghi. Nhưng làm cách nào để một vị hoàng tử có thể tìm ra và giải cứu nàng, thì dường như là điều không thể tưởng tượng nổi.
Khi lớn lên, nàng ngày càng trở nên xinh đẹp hơn, với mái tóc rực rỡ như nắng mai và đôi mắt xanh thẳm đẹp như bầu trời tháng Sáu, vừa rực rỡ vừa uyên bác. Nhưng nỗi đau đớn và buồn tủi của sự biến đổi ấy lại càng lớn hơn khi thời kỳ tồi tệ của nàng ập đến. Càng xinh đẹp rạng rỡ dưới ánh trăng tròn, nàng càng trở nên héo hắt và tàn tạ khi trăng khuyết. Vào thời điểm mà câu chuyện của tôi đã diễn ra lúc này, khi trăng non hoặc không có trăng, nàng trông giống như một bà cụ kiệt sức vì đau khổ. Điều này càng đau lòng hơn bởi vẻ ngoài ấy không hề tự nhiên; vì mái tóc và đôi mắt nàng không hề thay đổi. Khuôn mặt xanh xao vừa hóp lại vừa nhăn nheo, mang vẻ thèm khát, đóu khát. Đôi bàn tay gầy guộc cử động như muốn vồ vập lấy thứ gì đó nhưng lại vô vọng. Hai vai gò về phía trước, ngực lõm vào, và nàng còng lưng như thể đã tám mươi tuổi. Cuối cùng nàng đành phải được đưa lên giường, và ở đó chờ đợi dòng chảy của sự sống quay về. Nhưng qua thời gian, nàng đụng độ việc bị người khác nhìn thấy, và càng ghét hơn khi bị bất kỳ bàn tay nào chạm vào trong khoảng thời gian này. Một buổi tối mùa hè đáng yêu, khi vầng trăng gần như tan biến ở đường chân trời, nàng biến mất khỏi sự chăm sóc của người hầu, và phải mãi sau khi tìm kiếm một cách hoảng loạn trong sợ hãi, họ mới tìm thấy nàng đang ngủ say trong rừng, dưới gốc một cây bạch dương bạc, rồi khiêng nàng về nhà.
Cách cung điện một quãng ngắn có một bãi đất trống lớn, phủ đầy cỏ xanh mướt và mềm mại. Đây là chốn lui tới yêu thích của nàng; bởi nơi đây ánh trăng tròn chiếu rọi tự do và rực rỡ, trong khi qua một khoảng trống giữa các tán cây, nàng thường có thể nhìn thấy phần nào vầng trăng đang lụi tàn băng qua khoảng không ấy. Nơi đây nàng cho dựng một ngôi nhà gỗ nhỏ mộc mạc, và hầu như sinh sống ở đó. Không ai trong triều đình được phép đến đó nếu không có sự cho phép, và các thị nữ của nàng lúc này cũng đã học được cách không quá nhiệt tình hầu hạ, thế nên nàng rất được tự do. Tôi không dám chắc các nàng tiên tốt có nhúng tay vào việc này hay không, nhưng cuối cùng nàng lại có thói quen lùi sâu hơn vào khu rừng mỗi đêm khi trăng khuyết, khiến đôi khi họ gặp vô vàn rắc rối mới tìm ra nàng; nhưng vì nàng luôn vô cùng tức giận nếu phát hiện họ đang theo dõi mình, nên họ hầu như chẳng dám làm thế. Cuối cùng, có một đêm họ tưởng đã mất dấu nàng hoàn toàn. Phải đến sáng họ mới tìm thấy nàng. Dù yếu ớt là thế, nàng đã đi lang thang vào một bụi rậm cách xa bãi cỏ và nằm đó — tất nhiên là ngủ say sưa.
Dù tiếng tăm về sắc đẹp và sự ngọt ngào của nàng đã lan xa, nhưng vì ai cũng biết nàng đang mang một lời nguyền độc địa, nên chẳng vị vua nào ở các vùng lân cận có ý định muốn rước nàng về làm con dâu. Có những mối e ngại nghiêm trọng đối với một mối quan hệ như thế.
Khoảng thời gian này ở một vương quốc láng giềng, do sự bạo ngược của tầng lớp quý tộc, một cuộc nổi dậy đã nổ ra sau cái chết của vị vua già, phần lớn quý tộc bị tàn sát, và vị hoàng tử trẻ tuổi buộc phải trốn chạy để giữ mạng, cải trang thành một kẻ tha hương. Một thời gian dài, cho đến khi thoát khỏi đất nước, cậu phải chịu đựng biết bao đói khát và mệt nhọc; nhưng khi đặt chân đến lãnh thổ do cha của công chúa cai trị, và không còn phải nợ nợ sợ bị nhận diện nữa, cuộc sống của cậu dễ chịu hơn vì người dân ở đây rất tốt bụng. Tuy nhiên, cậu không cởi bỏ bộ trang phục cải trang. Một lý do hợp lý là cậu chẳng có bộ quần áo nào khác để mặc, và lý do thứ hai là trong người chẳng còn mấy tiền, lại chẳng biết kiếm ở đâu ra nữa. Chẳng ích gì khi cứ đi khoe với mọi người gặp trên đường rằng mình là hoàng tử, bởi cậu cảm thấy một vị hoàng tử phải biết tự lập như bao người khác, bằng không tước vị chỉ biến cậu thành kẻ ngốc mà thôi. Cậu từng đọc về những hoàng tử dấn thân vào phiêu lưu; và giờ đây cậu cũng đang ở trong hoàn cảnh tương tự, chỉ có điều không hề có sự lựa chọn nào trong chuyện này. Cậu cứ đi tiếp, rồi xem chuyện gì sẽ xảy ra.
Được một hai ngày lang thang qua khu rừng hoàng cung, cái bụng gần như trống rỗng chẳng có gì lót dạ, cậu tình cờ bắt gặp một ngôi nhà nhỏ kỳ lạ nhất, do một bà lão vô cùng hiền hậu, ngăn nắp và phúc hậu ở. Đây chính là một trong những nàng tiên tốt bụng. Vừa nhìn thấy cậu, bà liền nhận ra ngay cậu là ai và chuyện gì sắp xảy ra; nhưng bà không được phép can thiệp vào dòng chảy trật tự của các sự kiện. Bà đón tiếp cậu với sự ân cần mà bà dành cho bất kỳ lữ khách nào khác, và dâng cho cậu bánh mì với sữa, thứ mà cậu nghĩ là món ăn ngon lành nhất mình từng nếm, đồng thời thầm nghĩ sao trong cung điện đôi khi họ không dọn món này cho bữa tối. Bà cụ nài nỉ cậu ở lại qua đêm. Khi thức dậy, cậu kinh ngạc nhận ra cơ thể mình khỏe khoắn và tràn trề sinh lực đến thế nào. Bà nhất quyết không nhận số tiền cậu đưa, nhưng năn nỉ cậu, nếu có dịp tiếp tục quay lại vùng này, hãy ghé qua và ở lại chốn cũ.
“Cảm ơn mẹ rất nhiều, thưa bà phúc hậu,” hoàng tử đáp; “nhưng chắc chẳng có dịp đó đâu. Càng ra khỏi khu rừng này sớm chừng nào càng tốt chừng ấy.”
“Ta không chắc đâu nhé,” nàng tiên nói.
“Ý bà là gì?” hoàng tử hỏi.
“Chà, sao ta biết được chứ?” bà đáp lại.
“Tôi chịu,” hoàng tử nói.
“Thế thì tốt,” nàng tiên nói.
“Sao bà nói chuyện kỳ cục vậy?” hoàng tử bảo.
“Ta kỳ cục lắm sao?” nàng tiên nói.
“Vâng, đúng vậy đấy,” hoàng tử nói.
“Thế thì tốt,” nàng tiên nói.
Hoàng tử không quen bị nói chuyện theo kiểu này, thế nên cậu hơi bực mình, quay lưng bỏ đi. Nhưng điều đó chẳng hề làm nàng tiên phật lòng. Bà đứng trước cửa căn nhà nhỏ nhìn theo cậu cho đến khi những tán cây che khuất hẳn bóng dáng cậu. Bấy giờ bà mới lẩm bẩm “Cuối cùng!” rồi bước vào nhà.
Hoàng tử cứ đi lang thang hết chỗ này đến chỗ khác mà chẳng tới đâu cả. Mặt trời cứ lặn dần, lặn dần rồi khuất hẳn, và cậu có vẻ chẳng tiến gần hơn chút nào đến lối ra của khu rừng. Cậu ngồi phịch xuống một khúc gỗ mục, ăn một mẩu bánh mì mà bà lão đã cho, và chờ đợi ánh trăng; bởi dù không rành về thiên văn cho lắm, cậu vẫn biết mặt trăng thế nào cũng sẽ mọc, vì đêm hôm trước nó đã mọc rồi. Trăng từ từ nhô lên, chậm rãi nhưng có kích thước khá lớn, thực ra là gần như tròn trĩnh; nhờ được tiếp thêm sinh lực từ mẩu bánh mì, cậu đứng dậy và bước đi — chẳng biết đi đâu.
Sau khi đi một quãng đường khá dài, cậu ngỡ rằng mình sắp bước ra khỏi ranh giới khu rừng; nhưng khi đến nơi mà cậu nghĩ là mép rừng cuối cùng, cậu nhận ra mình chỉ đang đứng bên bờ của một khoảng đất trống lớn phủ đầy cỏ trong rừng. Ánh trăng chiếu sáng rực rỡ, và cậu nghĩ mình chưa từng thấy chốn nào đáng yêu đến thế. Dù vậy, khung cảnh vẫn mang vẻ thê lương bởi sự cô quạnh, vì cậu không thể nhìn thấy ngôi nhà ở phía bên kia. Cậu lại ngồi xuống, mệt mỏi rã rời, và đăm đăm nhìn vào bãi cỏ. Đã mấy ngày nay cậu không thấy khoảng không gian rộng rãi nào đến thế.
Bỗng nhiên cậu phát hiện ra một vật gì đó ở giữa đám cỏ. Đó có thể là gì chứ? Nó chuyển động; nó tiến lại gần hơn. Có phải là một sinh vật bằng xương bằng thịt đang lướt qua — một cô gái mặc váy trắng, lấp lánh dưới ánh trăng? Nàng tiến lại ngày một gần hơn. Cậu rón rén nấp sau một thân cây và ngắm nhìn đầy kinh ngạc. Chắc hẳn đây là một sinh vật kỳ lạ nào đó của khu rừng — một nàng tiên suối bị ánh trăng và bầu không khí ấm áp, mờ ảo dụ dỗ bước ra khỏi thân cây của mình. Nhưng khi nàng đến sát nơi cậu đứng, cậu không còn nghi ngờ gì nữa rằng nàng là con người — bởi cậu đã bắt gặp mái tóc rực rỡ nắng mai, đôi mắt xanh trong vắt, cùng gương mặt và vóc dáng xinh đẹp nhất mà cậu từng thấy. Bỗng nhiên nàng cất tiếng hát như một chú chim họa mi và nhảy múa theo khúc nhạc của chính mình, đôi mắt hướng mãi về phía vầng trăng. Nàng lướt qua nơi cậu đang đứng, tiếp tục nhảy múa dọc theo mép rừng rồi uốn lượn theo một vòng tròn lớn về phía bên kia, cho đến khi cậu chỉ còn nhìn thấy một đốm trắng giữa sắc xanh ngả vàng của thảm cỏ dưới ánh trăng. Nhưng khi cậu sợ rằng nó sẽ biến mất hoàn toàn, đốm trắng ấy lại lớn dần lên và hiện hình thành một bóng người một lần nữa. Nàng lại tiến đến gần cậu, vừa hát vừa múa, dang hai tay qua đầu cho đến khi hoàn thành vòng tròn. Ngay đối diện gốc cây của cậu, nàng dừng lại, ngưng hát, buông thõng hai tay và bật lên một tràng cười dài trong trẻo, âm thanh du dương như tiếng suối. Rồi, như thể đã mệt lả, nàng ngã người xuống thảm cỏ và nằm ngước nhìn vầng trăng. Hoàng tử sợ đến mức chẳng dám thở mạnh vì sợ làm nàng giật mình, khiến nàng biến mất khỏi tầm mắt. Còn việc mạo hiểm tiến lại gần nàng ư, chuyện đó chưa từng xuất hiện trong đầu cậu.
Nàng nằm đó trọn một tiếng đồng hồ hoặc hơn thế, khi hoàng tử bắt đầu hoài nghi trở lại về sự tồn tại của nàng. Có lẽ nàng chỉ là ảo ảnh do trí tưởng tượng của cậu vẽ ra. Hay rốt cuộc nàng chính là một linh hồn của khu rừng? Nếu vậy, cậu cũng sẽ mãi quanh quẩn nơi khu rừng này, sẵn sàng mất đi vương quốc và mọi thứ để đổi lấy hy vọng được ở bên nàng. Cậu sẽ tự tay dựng một cái chòi trong rừng, và sống ở đó chỉ với một cơ hội mỏng manh được nhìn thấy nàng lần nữa. Ít nhất vào những đêm như thế này nàng sẽ bước ra tắm mình trong ánh trăng, và ban phước cho tâm hồn cậu. Nhưng trong lúc cậu đang mơ mộng thì nàng bỗng chồm dậy, quay mặt hẳn về phía mặt trăng và cất giọng hát như muốn kéo vầng trăng rơi xuống từ bầu trời bằng quyền năng của giọng hát mê hoặc lòng người. Trông nàng còn xinh đẹp hơn bao giờ hết. Nàng lại bắt đầu nhảy múa theo khúc nhạc của chính mình và uốn lượn bước đi vào cõi xa xăm. Lại một lần nữa nàng quay trở lại theo cách thức tương tự; nhưng mặc dù cậu vẫn đang chăm chú dõi theo với tất cả sự háo hức như trước, cái mệt mỏi cùng sự say đắm đã khiến cậu chìm vào giấc ngủ sâu trước khi nàng đến gần. Khi thức dậy, trời đã sáng bạch, và công chúa thì chẳng thấy tăm hơi đâu.
Cậu không thể rời khỏi chốn này. Nhỡ đêm sau nàng lại đến thì sao! Cậu sẵn sàng chịu đựng cái đói của một ngày để được nhìn thấy nàng một lần nữa: cậu sẽ thắt chặt lưng quần lại. Cậu đi vòng quanh bãi cỏ để xem có tìm được dấu vết bước chân nào của nàng không. Nhưng thảm cỏ quá ngắn, và những bước đi của nàng lại quá nhẹ nhàng, nên nàng chẳng để lại dù chỉ một dấu vết phía sau. Cậu đi nửa vòng quanh khu rừng mà chẳng thấy gì giải thích nổi sự hiện diện của nàng. Rồi cậu phát hiện ra một ngôi nhà nhỏ xinh xắn, với mái tranh và hàng hiên thấp, được bao quanh bởi một khu vườn tuyệt mỹ, nơi có những chú chim bồ câu và công đang thong thả đi lại. Dĩ nhiên đây chắc chắn là nơi sinh sống của vị quý cô khả ái yêu thích ánh trăng. Quên béng đi vẻ ngoài nhế nhác của mình, cậu bước về phía cửa, quả quyết vào hỏi thăm, nhưng khi đi ngang qua một cái ao nhỏ đầy cá vàng và cá bạc, cậu chợt nhìn thấy hình ảnh phản chiếu của chính mình liền quay gót tìm lối ra phía nhà bếp. Ở đó, cậu gõ cửa và xin một mẩu bánh mì. Người đầu bếp tốt bụng mời cậu vào và đãi một bữa sáng tuyệt vời, mà hoàng tử thấy chẳng có gì phàn nàn dù được dọn trong nhà bếp. Trong lúc ăn, cậu trò chuyện với người phụ nữ và biết được rằng đây chính là chốn lui tới yêu thích của công chúa Daylight. Nhưng cậu chẳng khai thác thêm được gì nữa, một phần vì sợ bị coi là tò mò gặng hỏi, phần khác vì người đầu bếp không muốn bị bắt gặp đang ba hoa về chủ nhân của mình với một tên thiếu niên nghèo khổ đến xin ăn.
Khi đứng dậy cáo từ, cậu chợt nhận ra mình có lẽ không ở quá xa căn nhà của bà lão như tưởng tượng, liền hỏi người đầu bếp xem bà có biết chốn nào như thế không, và miêu tả nó kỹ nhất có thể. Bà bảo mình biết rõ nơi đó lắm, rồi mỉm cười nói thêm —
“Chỗ đó là nơi cậu định đến chứ gì?”
“Vâng, nếu nó không quá xa.”
“Chưa đầy ba dặm đâu. Nhưng cẩn thận củi lửa đấy nhé.”
“Sao cô lại nói thế?”
“Nếu cậu dám giở trò quỷ quái gì, mụ ta sẽ làm cho cậu phải hối hận đấy.”
“Đó là điều tuyệt vời nhất có thể xảy ra trong hoàn cảnh này rồi,” hoàng tử nhận xét.
“Ý cậu là sao cơ chứ?” người đầu bếp hỏi.
“Chà, điều đó là hiển nhiên,” hoàng tử đáp “rằng nếu bạn muốn làm điều gì sai trái, thì điều tốt nhất cho bạn chính là bị ép phải hối hận vì nó.”
“Tôi hiểu rồi,” người đầu bếp nói. “Chà, tôi nghĩ cậu có thể đánh liều một phen. Bà ta là một bà cụ tốt tính.”
“Nó nằm ở hướng nào từ đây vậy?” hoàng tử hỏi.
Bà chỉ dẫn cho cậu tường tận; và cậu cúi đầu cảm ơn rối rít rồi rời đi.
Tuy nhiên, vì đã được tiếp thêm sức lực, hoàng tử không quay lại túp lều ngay ngày hôm đó: cậu ở lại trong rừng, tự tìm cách giải trí qua ngày nhưng lòng đầy sốt ruột chờ đợi màn đêm buông xuống, với hy vọng công chúa sẽ xuất hiện trở lại. Và cậu đã không phải thất vọng, bởi ngay khi mặt trăng vừa ló dạng, cậu đã nhìn thấy một bóng hình lờ mờ ở tận phía bên kia bãi cỏ. Khi bóng hình ấy tiến lại gần hơn, cậu nhận ra đó chính là nàng — không còn mặc chiếc váy trắng như trước: trong bộ đầm xanh nhạt tựa màu trời, nàng trông càng xinh đẹp hơn nữa. Cậu thầm nghĩ chắc là sắc xanh còn hợp với nàng hơn cả màu trắng; cậu đâu biết rằng thực ra nàng trở nên lộng lẫy hơn vì mặt trăng đã tiến gần đến ngày rằm. Quả thực, đêm hôm sau chính là đêm trăng tròn, và công chúa khi ấy sẽ chạm đến đỉnh cao của nhan sắc.
Hoàng tử thấp thỏm lo sợ một hồi lâu rằng đêm nay nàng sẽ không đến gần chỗ ẩn nấp của cậu; nhưng những vòng tròn trong vũ điệu của nàng cứ mở rộng mãi theo đà dâng lên của vầng trăng, cho đến cuối cùng chúng ôm trọn cả bãi cỏ, và nàng tiến sát đến những tán cây nơi cậu đang nấp hơn cả đêm hôm trước. Cậu hoàn sự choáng ngợp trước nhan sắc của nàng, bởi quả thực đó là một kỳ quan tuyệt diệu. Suốt đêm dài cậu lặng lẽ dõi theo mà không dám bước đến gần. Cậu thậm chí đã thấy hổ thẹn vì cứ mãi ngắm nhìn nàng, nếu như tâm trí cậu không bị chiếm ngự hoàn toàn bởi vẻ đẹp tuyệt trần ấy. Cậu đứng rình suốt cả đêm, và nhận ra rằng khi mặt trăng lặn xuống, nàng lại lùi dần trong những vòng tròn nhỏ hơn và nhỏ hơn nữa, cho đến lúc cậu chẳng thể thấy nàng đâu.
Dù mệt mỏi rã rời, cậu vẫn lên đường tìm đến túp lều của bà lão, và đến nơi vừa đúng lúc dùng bữa sáng mà bà chia sẻ cùng. Sau đó cậu đi lên giường và đánh một giấc dài suốt nhiều tiếng đồng hồ. Khi tỉnh dậy, mặt trời đã lặn, và cậu vội vã lên đường trong nỗi lo lắng tột cùng sợ lỡ mất thoáng chốc ngắm nhìn bóng hình kỳ ảo ấy. Nhưng, chẳng biết do mưu ma chước quỷ của mụ tiên đầm lầy, hay đơn giản vì đi thì dễ mà tìm đường về trên cùng một lối lại là chuyện khác, cậu đã bị lạc đường. Tôi sẽ không cố miêu tả sự tuyệt vọng của cậu khi mặt trăng dâng lên mà trước mắt cậu chỉ toàn là cây cối, cây cối và cây cối.
Trăng đã lên cao tít trên vòm trời khi cậu đến được bãi cỏ. Bấy giờ mọi phiền muộn của cậu thực sự tan biến, bởi nàng công chúa đang uyển chuyển nhảy múa tiến về phía cậu, trong bộ váy lấp lánh tựa vàng ròng và đôi giày tỏa sáng qua thảm cỏ như bầy đom đóm. Dĩ nhiên nàng lại càng xinh đẹp hơn trước bội phần. Tựa như một tia nắng hiện hình, nàng lướt qua cậu và uyển chuyển nhảy múa khuất vào cõi xa xăm.
Trước khi nàng quay lại vòng múa của mình, những đám mây đã bắt đầu giăng kín quanh mặt trăng. Gió nổi lên, những tán cây rên rỉ, và những cành non nghiêng ngả ngả nghiêng về một hướng trước luồng gió mạnh. Hoàng tử sợ rằng công chúa sẽ quay vào trong nhà, và cậu sẽ chẳng thể gặp lại nàng đêm nay nữa. Nhưng nàng vẫn tiếp tục nhảy múa tưng bừng hơn bao giờ hết, tà váy vàng cùng mái tóc óng ả tung bay theo chiều gió, hai tay giơ cao vẫy gọi mặt trang, và trong niềm vui sướng trào dâng, nàng ra lệnh cho những đám mây phải tản ra khỏi khuôn mặt mình. Hoàng tử suýt không thể tin rằng rốt cuộc nàng không phải là một sinh vật của đất trời.
Khi nàng vừa hoàn thành một vòng tròn khác, mây đen đã kéo đến dày đặc, kèm theo những tiếng gầm gừ của sấm sét đằng xa. Đúng lúc nàng lướt qua gốc cây nơi cậu đứng, một tia chớp lòe lên làm cậu mù lòa tạm thời, và khi mở mắt nhìn lại, cậu kinh hoàng thấy công chúa đang nằm ngất trên mặt đất. Cậu lao vút về phía nàng vì tưởng nàng bị sét đánh; nhưng khi nghe tiếng chân cậu đến gần, nàng đã đứng phắt dậy trong chớp mắt.
“Anh muốn gì?” nàng hỏi.
“Tôi xin lỗi. Tôi cứ tưởng là — tia chớp,” hoàng tử ấp úng.
“Chẳng có chuyện gì xảy ra cả,” công chúa nói, xua tay ra hiệu cho cậu lui ra với vẻ kiêu kỳ.
Vị hoàng tử tội nghiệp quay người bước về phía khu rừng.
“Trở lại đây,” Daylight cất tiếng gọi: “Ta thích anh. Anh biết nghe lời đấy. Anh có phải là người tốt không?”
“Không được tốt lắm như tôi muốn,” hoàng tử đáp.
“Thế thì hãy đi và trở nên tốt hơn đi,” công chúa bảo.
Lại một lần nữa vị hoàng tử hụt hẫng quay người bỏ đi.
“Quay lại đây nào,” công chúa gọi.
Cậu vâng lời, đứng trước mặt nàng và chờ đợi.
“Anh có biết mặt trời trông như thế nào không?” nàng hỏi.
“Không,” cậu đáp. “Nhưng hỏi một điều mà cô đã biết thì có ích gì chứ?”
“Nhưng ta có biết đâu,” nàng đáp lại.
“Trời ạ, ai mà chẳng biết.”
“Đó mới chính là vấn đề: ta không phải là mọi người. Ta chưa từng thấy mặt trời bao giờ.”
“Thế thì cô không thể biết nó trông ra sao cho đến khi tận mắt nhìn thấy.”
“Ta nghĩ anh hẳn là một vị hoàng tử,” công chúa nói.
“Trông tôi giống lắm sao?” hoàng tử hỏi.
“Ta chưa thể chắc chắn điều đó.”
“Thế sao cô lại nghĩ vậy?”
“Bởi vì anh vừa biết vâng lời lại vừa nói thật. — Mặt trời rực rỡ lắm sao?”
“Rực rỡ như chớp vậy.”
“Nhưng nó không tắt ngấm ngay như thế, phải không?”
“Ồ, không. Nó chiếu sáng như mặt trăng, mọc và lặn cũng giống mặt trăng, hình dáng cũng tựa tựa như mặt trăng, chỉ là chói lọi đến mức anh không thể nhìn thẳng vào nó nổi dù chỉ một thoáng.”
“Nhưng ta sẽ nhìn thẳng vào nó,” công chúa quả quyết.
“Nhưng cô không thể đâu,” hoàng tử nói.
“Nhưng ta làm được đấy,” công chúa cãi.
“Sao cô không thử làm xem nào?”
“Vì ta không thể.”
“Sao lại không thể?”
“Vì ta không thể thức. Và ta sẽ không bao giờ tỉnh giấc cho đến khi——”
Đến đây nàng lấy tay che mặt, quay lưng bước đi với dáng vẻ chậm rãi và oai nghiêm nhất hướng về phía ngôi nhà. Hoàng tử liều lĩnh bước theo ở một khoảng cách nhỏ, nhưng nàng quay đầu lại đưa ra cử chỉ xua đuổi, và như một vị hoàng tử hào hiệp thực sự, cậu tuân lệnh ngay lập tức. Cậu chờ đợi một hồi lâu, nhưng vì nàng không quay lại gần cậu nữa, và trời đêm lúc này đã quang đãng, cuối cùng cậu đành lên đường trở về túp lều của bà lão.
Lúc cậu về đến nơi đã qua nửa đêm, nhưng ngạc nhiên thay, bà lão vẫn đang đứng gọt khoai tây trước cửa. Các nàng tiên rất thích làm những việc kỳ quặc. Quả thực, dù họ có ngụy trang thế nào đi nữa, màn đêm luôn là ban ngày của họ. Và mọi kẻ có dòng máu tiên trong người đều thế cả.
“Ơ hay, giờ này đêm hôm thế này mà mẹ còn làm gì ở đây vậy?” hoàng tử lên tiếng; bởi đó là cách xưng hô thân mật mà bất kỳ chàng trai trẻ nào ở đất nước cậu dành cho một người phụ nữ lớn tuổi hơn mình.
“Chuẩn bị bữa tối cho con chứ làm gì, con trai,” bà đáp.
“Ôi, con có muốn ăn tối gì đâu,” hoàng tử nói.
“À! Con đã gặp Daylight rồi phải không,” bà bảo.
“Con gặp một nàng công chúa chưa từng thấy ánh mặt trời,” hoàng tử đáp.
“Con có thích nàng ấy không?” nàng tiên hỏi.
“Trời! Sao lại không chứ?” hoàng tử thốt lên. “Hơn cả những gì mẹ có thể tin được đấy, thưa mẹ.”
“Một nàng tiên có thể tin bất cứ điều gì đã từng xảy ra hoặc có thể xảy ra,” bà lão nói.
“Vậy mẹ là tiên thật à?” hoàng tử hỏi.
“Đúng vậy,” bà đáp.
“Thế mẹ làm thế nào với những chuyện không thể tin được?” hoàng tử hỏi.
“Có khối chuyện như thế — bất cứ thứ gì chưa từng xảy ra và không bao giờ có thể xảy ra.”
“Nhiều lắm chứ, con công nhận,” hoàng tử nói. “Nhưng mẹ có tin là có một nàng công chúa chưa từng thấy ánh ban mai không? Bây giờ mẹ có tin điều đó không?”
Hoàng tử nói vậy không phải vì hoài nghi công chúa, mà vì muốn nàng tiên kể cho cậu nghe nhiều hơn. Tuy nhiên, bà là một nàng tiên quá già dặn để có thể sập bẫy dễ dàng như thế.
“Trong tất cả mọi người, các tiên không được phép tiết lộ bí mật. Hơn nữa, nàng ấy là công chúa.”
“Thôi được, con sẽ kể cho mẹ một bí mật. Con là hoàng tử.”
“Ta biết điều đó chứ.”
“Sao mẹ biết được hay vậy?”
“Nhìn vào nếp uốn của sợi lông mi thứ ba trên mí mắt trái của con.”
“Mẹ đếm từ khóe mắt nào thế?”
“Đó là bí mật.”
“Lại một bí mật nữa ư? Thôi được, ít nhất nếu con là hoàng tử, thì chẳng có hại gì khi kể cho con nghe về một nàng công chúa chứ.”
“Chính những vị hoàng tử là người ta không thể kể được.”
“Chẳng còn ai khác ngoài họ nữa đâu — phải không?” hoàng tử nói.
“Gì chứ! Con không nghĩ mình là vị hoàng tử duy nhất trên thế giới này đấy chứ?”
“Ôi trời, không đâu! Không đời nào. Nhưng con biết hiện tại đang thừa ra một người, trừ khi công chúa——”
“Đúng vậy, đúng vậy, là thế đấy,” nàng tiên nói.
“Là thế nào cơ?” hoàng tử hỏi.
Nhưng cậu chẳng thể gặng hỏi thêm được gì từ nàng tiên nữa, và đành phải đi ngủ mà không có câu trả lời, quả là một thử thách không nhỏ.
Giờ đây, các mụ tiên độc ác sẽ không chịu tuân thủ luật lệ mà các nàng tiên tốt tuân theo, và điều này dường như luôn mang lại lợi thế cho phe ác trước phe thiện, bởi chúng dùng mọi thủ đoạn để đạt được mục đích mà phe kia không buồn làm. Nhưng tất cả cũng chẳng đi đến đâu, vì những gì chúng làm không bao giờ thành công; trái lại, cuối cùng chúng lại khơi mào cho chính cái điều mà chúng đang cố ngăn chặn. Thế nên bạn thấy đấy, dẫu có ranh mãnh đến đâu, các mụ tiên độc ác vẫn vô cùng ngu ngốc, bởi mặc dù từ thủa khai thiên lập địa đến nay chúng luôn giúp đỡ chứ không hề phá hoại các nàng tiên tốt, nhưng chẳng mụ nào khôn ngoan lên được chút nào. Mụ vẫn sẽ giở trò độc ác y như những kẻ đi trước; và dĩ nhiên chẳng đạt được kết quả gì tốt đẹp hơn.
Hoàng tử đã đi trước một bước qua mặt mụ tiên đầm lầy khiến mụ không hề hay biết cậu đang lảng vảng trong vùng cho đến tận sau khi cậu đã diện kiến công chúa ba lần. Khi biết chuyện, mụ tự an ủi rằng công chúa chắc chắn phải quá kiêu kỳ và thùy mị để bất kỳ chàng trai nào dám mở lời bắt chuyện trước khi nhìn thấy nàng ít nhất sáu lần. Nhưng mối nguy hiểm thậm chí còn ít hơn mụ tiên độc ác tưởng tượng; bởi cho dù công chúa có khao khát được giải thoát đến đâu, nàng vẫn vô cùng sợ hãi việc gặp phải nhầm hoàng tử. Tuy nhiên, lúc này mụ tiên chuẩn bị giở mọi chiêu trò có thể.
Mụ đã dùng những phép thuật dối trá của mình để sắp xếp sao cho đêm hôm sau, dù cố gắng cách mấy, hoàng tử cũng không thể tìm được đường ra bãi cỏ. Sẽ mất rất nhiều thời gian nếu tôi kể hết những mánh khóe của mụ. Chúng có vẻ buồn cười với chúng ta, những kẻ thừa biết rằng chúng chẳng thể gây hại gì, nhưng đối với vị hoàng tử tội nghiệp thì chúng chẳng có chút buồn cười nào sất. Cậu lang thang khắp khu rừng cho đến tận sáng bạch rồi ngất ngỉu chìm vào giấc ngủ sâu. Kịch bản ấy lặp lại suốt bảy ngày liên tiếp, trong khoảng thời gian đó cậu chẳng thể nào tìm nổi túp lều của nàng tiên tốt. Tuy nhiên, sau tuần trăng thứ ba, mụ tiên độc ác nghĩ rằng mình có thể yên tâm về vụ này ít nhất trong nửa tháng, vì trong khoảng thời gian đó chẳng có cơ hội nào để hoàng tử muốn hôn công chúa cả. Thế là vào ngày đầu tiên của tuần trăng thứ tư, cậu thực sự tìm được túp lều, và ngày hôm sau cậu tìm thấy bãi cỏ. Gần một tuần tiếp theo cậu cứ quanh quẩn ở đó. Nhưng công chúa chẳng hề xuất hiện. Tôi chắc chắn rằng nàng vẫn lui tới mép rừng phía xa vào một khoảnh khắc nào đó mỗi đêm, nhưng vào giai đoạn này nàng luôn mặc đồ đen, và vì ánh trăng mờ ảo hoặc gần như không có, nên hoàng tử chẳng bao giờ nhìn thấy nàng. Cậu cũng sẽ chẳng nhận ra nàng dù có bắt gặp đi chăng nữa. Làm sao cậu có thể liên tưởng sinh vật tàn tạ, già cỗi mà nàng đang mang hình hài lúc này với vị Công chúa Daylight rạng rỡ cơ chứ?
Cuối cùng, vào một đêm không có chút ánh trăng nào, cậu mạo hiểm đến gần ngôi nhà. Ở đó cậu nghe thấy tiếng người trò chuyện dù đã qua nửa đêm; bởi các thị nữ của nàng đang vô cùng hoảng hốt vì người đến lượt gác đêm đã ngủ quên và không thấy nàng đi về hướng nào, và đây lại là đêm mà nàng có khả năng đi lang thang rất xa, tạo ra một vòng tròn hoàn toàn không chạm đến bãi cỏ trống, mà trải dài từ phía sau ngôi nhà, đâm sâu vào khu rừng bên ấy — một phần khu rừng mà hoàng tử hoàn toàn mù tịt. Khi hiểu ra từ lời bàn tán của họ rằng nàng đã biến mất và chắc chắn đã đi đâu đó theo hướng ấy, cậu liền lao thẳng vào rừng xem có tìm được nàng không. Suốt nhiều giờ liền cậu lang thang mà không có gì định hướng ngoài ý niệm mơ hồ về một vòng tròn có một cạnh giáp với ngôi nhà, vì cậu đã lượm lặt được ngần ấy từ những lời thì thầm lén nghe được.
Trời đang dần hửng sáng, nhưng trên bầu trời vẫn chưa có lấy một tia nắng, thì cậu đến một cây bạch dương lớn và mệt mỏi ngồi thụp xuống gốc cây. Trong lúc ngồi đó — vô cùng khốn khổ, bạn có thể tưởng tượng được — tràn ngập sợ hãi cho công chúa và tự hỏi sao đám người hầu có thể bình thản đến thế, cậu sực nghĩ ra rằng đốt một đống lửa không phải là ý tồi, nếu nàng ở đâu đó quanh đây, ánh lửa sẽ thu hút nàng. Cậu xoay sở nhóm lửa bằng chiếc hộp quẹt mà nàng tiên tốt đã tặng. Ngọn lửa vừa chớm bùng lên thì cậu nghe thấy một tiếng rên rỉ phát ra từ phía bên kia thân cây. Cậu chồm dậy, nhưng tim đập thình thịch mạnh đến mức phải tựa người vào thân cây một thoáng mới di chuyển nổi. Khi vòng ra đằng sau, cậu thấy một hình hài con người nằm cuộn tròn thành một đống nhỏ sẫm màu trên mặt đất. Ánh sáng từ đống lửa vừa đủ để nhận ra đó không phải là công chúa. Cậu ôm thốc người ấy lên tay, trọng lượng nhẹ hẫng như một đứa trẻ, rồi mang lại gần ngọn lửa. Khuôn mặt mang dáng dấp của một bà cụ, nhưng lại mang một vẻ kỳ dị đáng sợ. Một chiếc trùm đầu màu đen che khuất mái tóc, và đôi mắt đang nhắm nghiền. Cậu nhẹ nhàng đặt người ấy xuống thoải mái nhất có thể, xoa bóp đôi bàn tay, nhỏ một ít nước thần từ chiếc bình nhỏ cũng là món quà của nàng tiên vào miệng bà; cởi áo khoác trùm lên người bà, tóm lại là làm mọi thứ tốt nhất trong khả năng. Chẳng mấy chốc bà mở mắt và nhìn cậu — đầy vẻ van lợp thiết tha! Những giọt nước mắt trào ra chảy dài trên gò má nhăn nheo xám xịt, nhưng bà chẳng thốt lên một lời nào. Bà lại nhắm mắt lại, nhưng những giọt nước mắt vẫn cứ tuôn rơi, và tổng thể hình dáng của bà bi thương đến độ hoàng tử suýt khóc theo. Cậu nài nỉ bà hãy nói cho mình biết chuyện gì đang xảy ra, hứa sẽ làm mọi cách để giúp đỡ; nhưng bà vẫn im lặng không nói. Cậu nghĩ bà sắp chết, liền bồng bà lên tay lần nữa để đưa về nhà công chúa, nơi cậu nghĩ người đầu bếp tốt bụng có thể làm gì đó cứu giúp. Khi cậu nhấc bà lên, những giọt nước mắt tuôn rơi dữ dội hơn và bà phát ra một tiếng rên rỉ xé lòng chạm đến tận đáy tâm can.
“Mẹ ơi, mẹ ơi!” cậu nói. “Mẹ tội nghiệp quá!” rồi đặt nụ hôn lên đôi môi khô héo.
Bà giật mình; và đôi mắt mở to nhìn cậu lúc ấy mới đẹp làm sao! Nhưng cậu không hề nhìn thấy chúng, bởi trời vẫn còn tối mịt, và cậu còn bận mải tìm đường băng qua những tán cây hướng về phía ngôi nhà.
Đúng lúc cậu tiến đến gần cửa, cảm thấy kiệt sức hơn cả những gì mình tưởng tượng nổi — vì bà cụ nhỏ nhắn và gầy guộc đến thế — bà bắt đầu cựa quậy và tỏ ra thao thức đến mức không thể bế thêm giây nào nữa, cậu định đặt bà nằm xuống thảm cỏ. Nhưng bà đứng thẳng người trên đôi chân. Khăn trùm đầu đã tuột xuống, và mái tóc xõa tung ra quanh người. Tia nắng đầu tiên của buổi sớm mai chiếu rọi lên khuôn mặt bà: gương mặt ấy rạng rỡ như Ánh Mai không tuổi, và đôi mắt đẹp tuyệt trần như bầu trời xanh thẳm nhất. Hoàng tử lùi lại trong sự kinh ngạc choáng ngợp. Chính là Daylight mà cậu đã bồng bế ra khỏi khu rừng! Cậu quỳ sụp xuống chân nàng, không dám ngẩng đầu lên cho đến khi nàng đặt tay lên mái tóc cậu. Bấy giờ cậu mới đứng dậy.
“Anh đã hôn em khi em là một bà lão: còn bây giờ! Em hôn anh khi em là một nàng công chúa trẻ trung,” Daylight thì thầm. — “Có phải mặt trời đang lên kia không?”