Phi Báo Xuất Kích

Lượt đọc: 292 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 132
Thung Lũng Silicon Trung Quốc

❊ ❊ ❊

Tháng Mười năm 1951, theo lời mời của vị lãnh đạo tối cao và Thủ tướng, Đặng Phong dẫn đầu hàng trăm đại biểu ưu tú của Căn cứ - những người đã lập thành tích xuất sắc trong các ngành nghề suốt một năm qua - tham dự lễ kỷ niệm hai năm thành lập nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Những đại biểu ưu tú đến từ Căn cứ này có những anh hùng chiến đấu mang theo khói lửa từ chiến trường kháng Mỹ viện Triều, giải phóng Đài Loan và thu hồi Lưu Cầu; có đại diện của "Tổ quân giới Căn cứ" đã đóng góp to lớn cho xây dựng công nghiệp quốc phòng; cũng có những đồng chí của "Tổ sắt thép Căn cứ" làm việc quên mình cho sự nghiệp luyện kim Trung Quốc khởi sắc; và cả những đồng chí trong "Tổ dầu mỏ Căn cứ" đã quăng mũ "Trung Quốc nghèo dầu" xuống Thái Bình Dương. Nhưng được Căn cứ chú ý nhất chính là các chiến hữu đến từ "Viện nghiên cứu bán dẫn Căn cứ". Họ đã sản xuất ra chiếc radio transistor thu phát sóng AM/FM kiểu siêu ngoại sai "Lam Thiên" đầu tiên của thời đại này. Lần này vào kinh, họ mang theo bốn chiếc như món quà dày dặn mà Căn cứ dâng lên mừng lễ Quốc khánh hai năm.

Tháng Mười năm 1950, một phát minh vĩ đại của thế giới chính là transistor. Từ khi transistor ra đời, mọi người đã nhận thức được rằng "tinh linh" nhỏ bé này sẽ thay đổi vĩnh viễn bộ mặt ngành radio. Nhưng nhận thức này phải mất bốn năm mới trở thành hiện thực. Viện nghiên cứu bán dẫn Căn cứ đã sản xuất ra chiếc radio transistor thu phát AM/FM kiểu siêu ngoại sai "Lam Thiên" đầu tiên của thời đại này, sớm hơn tròn ba năm so với chiếc radio transistor chỉ có 4 bóng đầu tiên được tung ra thị trường Mỹ vào ngày 4 tháng 10 năm 1954, và sớm hơn tận 7 năm so với chiếc radio transistor di động đầu tiên được giới thiệu năm 1957. Quan trọng hơn, nó đánh dấu việc Trung Quốc đã độc chiếm phong độ trong lĩnh vực vi điện tử, giúp Trung Quốc giành lấy cao điểm công nghệ khoa học trong vài thập kỷ tới. Đặc biệt là sau khi uy lực của transistor trong lĩnh vực quân sự và hàng không vũ trụ ngày càng lộ rõ, các nước trên thế giới đã mở ra cuộc cạnh tranh khốc liệt để giành lấy vị thế ưu thế trong lĩnh vực điện tử.

Để hiện thực hóa việc thu nhỏ thiết bị điện tử, mọi người không tiếc chi phí, thi nhau dành nguồn tài chính khổng lồ cho công nghiệp điện tử. Còn Viện nghiên cứu bán dẫn Căn cứ nhờ tận dụng công nghệ đã hoàn thiện từ hậu thế, không chỉ tiết kiệm được lượng lớn ngân sách và thời gian nghiên cứu cho Trung Quốc, mà còn một hơi giành lấy ưu thế tuyệt đối cho Trung Quốc trong lĩnh vực mũi nhọn này. Điều có ý nghĩa thực tế trọng đại và ý nghĩa lịch sử sâu xa hơn là, thông qua đòn bẩy kinh tế từ tri thức sở hữu trí tuệ trong lĩnh vực này, có thể hạn chế tốc độ và hướng phát triển của các nước khác. Có thể dễ dàng thu về nguồn vốn phát triển khổng lồ cho Trung Quốc.

Transistor quan trọng đến mức nào trong thời đại đó? Chỉ cần nhìn vào việc ba người Shockley, Bardeen, Brattain cùng giành giải Nobel Vật lý năm 1956 nhờ phát minh ra transistor là đủ hiểu. Từ đầu thập niên 50 đến cuối những năm 60, trong hơn mười năm, các nước công nghiệp chính trên thế giới đã đầu tư lượng vốn khổng lồ để nghiên cứu, khai phá và sản xuất transistor cùng linh kiện bán dẫn. Trải qua vô số lần thất bại, tiêu tốn vô số tiền bạc. Chỉ riêng nước Mỹ, để vượt qua khó khăn kỹ thuật là transistor bắt đầu hỏng khi nhiệt độ quá cao, chính phủ Mỹ đã đổ vào hàng chục triệu đô la Mỹ.

Người Trung Quốc đến đây! Shockley, Bardeen, Brattain, ba vị tiên sinh này thật có lỗi quá. Giải Nobel Vật lý đã có chủ nhân mới rồi.

Từ khi đến thời đại này, toàn thể ban lãnh đạo Căn cứ đều nhận thức được tầm quan trọng của chất bán dẫn. Nền tảng công nghiệp Trung Quốc kém, kinh tế thấp, muốn đuổi kịp và vượt qua các nước phát triển trên thế giới, đứng ở đỉnh cao phát triển kinh tế thế giới, chìa khóa để thực hiện cú nhảy vọt cho Trung Quốc chính là bắt đầu từ lĩnh vực mũi nhọn nhất hiện nay – phải làm cho công nghiệp vi điện tử lên tầm cao mới. Vì vậy, việc nghiên cứu chế tạo và sản xuất chất bán dẫn được xếp vào nhiệm vụ tối quan trọng. Đặng Phong đích thân nắm quyền chỉ huy, chủ trì sản xuất polysilicon và silicon đơn tinh thể. Tháng 10 năm 1950, tức là ngay khi Căn cứ vừa xuyên không đến thời đại này, Căn cứ đã thành lập "Viện nghiên cứu bán dẫn Căn cứ". Bởi vì nếu không có sự hỗ trợ của công nghiệp và kỹ thuật bán dẫn thì sẽ không có vũ khí điều khiển được, không thể có radar và hệ thống thông tin liên lạc tiên tiến, tính tiên tiến của Căn cứ sẽ trở thành nguồn không gốc, sẽ không có hiện đại hóa và thông tin hóa. Đối với những người đến từ thời đại thông tin này mà nói, điều đó không thể dung thứ, vì nó đồng nghĩa với việc đánh mất ưu thế vốn có của mình.

Trong thời kỳ chiến tranh kháng Mỹ viện Triều căng thẳng nhất, Căn cứ đã vượt qua trùng trùng khó khăn, điều động hơn ngàn tinh binh mãnh tướng từ tuyến đầu Căn cứ, thành lập nhiều "tổ chuyên gia" để xây dựng công nghiệp nền tảng và ngành công nghiệp thông tin tiên tiến cho Trung Quốc. Họ đi sâu vào các nhà máy, xuống đến cơ sở, trực tiếp tổ chức nghiên cứu và sản xuất. Trong đó tập trung các chuyên gia vi điện tử của Căn cứ, dưới sự dẫn dắt của Tiến sĩ, kỹ sư thiết kế mạch, đã tiến quân vào nhà máy luyện kim "Công ty Luyện kim Phụng Thiên" thời kỳ Nhật ngụy tại Thiết Tây, Thẩm Dương. Bắt đầu tiến hành sản xuất polysilicon và silicon đơn tinh thể. Dưới sự hỗ trợ toàn lực của trung ương và địa phương, họ tháo dỡ hệ thống lọc không khí trong phòng phẫu thuật vô trùng của bệnh viện Căn cứ, dùng để xây dựng một xưởng sạch loại 1.000, một loại 10.000 và một loại 100.000, dùng cho gia công sản xuất chip. Mặc dù mọi người đều rất hiểu biết về quy trình và kỹ thuật gia công sản xuất chip, nhưng thực sự muốn sản xuất ra được thì quả đúng là không phải chuyện dễ dàng, vì sản xuất chip cần lượng lớn thiết bị chuyên dụng. Ví dụ như thiết bị kiểm tra, thiết bị ăn mòn mạch điện; chỉ riêng việc chế tạo thiết bị chuyên dụng cho công đoạn quang khắc đã rất phức tạp. Tại sao lại nói vậy? Quá trình quang khắc là sử dụng ánh sáng có bước sóng nhất định để khắc các vết tương ứng trên lớp cảm quang, từ đó thay đổi đặc tính hóa học của vật liệu tại vị trí đó. Kỹ thuật này yêu cầu cực kỳ nghiêm ngặt về bước sóng ánh sáng, cần sử dụng tia cực tím bước sóng ngắn và thấu kính có độ cong lớn. Quá trình ăn mòn còn chịu ảnh hưởng bởi các vết bẩn trên tấm wafer. Mỗi bước ăn mòn đều là một quá trình phức tạp và tinh vi. Lượng dữ liệu cần thiết để thiết kế mỗi bước đều có thể dùng đơn vị GB để đo lường, hơn nữa số bước ăn mòn cần thiết để chế tạo mỗi bộ vi xử lý đều vượt quá 20 bước, mỗi bước thực hiện ăn mòn một lớp. Hơn nữa nếu phóng to bản vẽ ăn mòn của mỗi lớp lên nhiều lần thì có thể so sánh với bản đồ của toàn bộ thành phố New York cộng thêm vùng ngoại ô, thậm chí còn phức tạp hơn. Thử nghĩ xem, thu nhỏ toàn bộ bản đồ New York vào một con chip có diện tích thực tế chỉ 4 mét vuông, thì cấu trúc con chip này phức tạp đến mức nào, có thể tưởng tượng được. Hơn nữa, việc chế tạo ra thiết bị sản xuất như vậy, quả thực không phải chuyện một năm rưỡi là làm được. Không có gà thì không đẻ được trứng. Vì vậy Căn cứ lại tập trung một số chuyên gia cơ khí, quang học, điện tử, thành lập tổ công tác về thiết bị sản xuất, đảm nhận nhiệm vụ nghiên cứu chế tạo máy khắc plasma, giải quyết vấn đề "làm sao để tạo ra con gà" trước.

Viện nghiên cứu bán dẫn Căn cứ, trong khi tiến hành nghiên cứu sản xuất chip, họ tuân theo nguyên tắc "dễ trước khó sau", sản xuất transistor trước. Việc sản xuất transistor đơn giản hơn nhiều so với sản xuất chip. Họ biết rằng, bây giờ có thể làm ra transistor ở thời đại này đã là hoàn toàn dẫn đầu rồi.

Transistor còn gọi là tranzito bán dẫn, là linh kiện bán dẫn chứa hai mối nối P-N bên trong, bên ngoài thường có ba cực dẫn điện. Nó có chi phí thấp, tính linh hoạt và độ tin cậy đều rất tốt, khiến nó trở thành linh kiện thông dụng cho các nhiệm vụ phi cơ khí. Trong lĩnh vực tính toán kỹ thuật số và điều khiển điện khí cũng như cơ khí, mạch transistor hoàn toàn có thể thay thế thiết bị điện cơ, hơn nữa nó còn rẻ hơn, hiệu quả hơn. Sử dụng điều khiển điện tử để thay thế một điều khiển cơ khí tương đương sẽ rất gọn gàng, tiện lợi và đáng tin cậy hơn.

Đầu những năm 50, thế giới vẫn đang ở thời đại đèn điện tử chân không, đối với transistor, các nước phát triển chính trên thế giới vẫn đang trong giai đoạn nghiên cứu mò mẫm. So với đèn điện tử chân không, transistor có rất nhiều ưu thế: các bộ phận của transistor không bị tiêu hao. Tuổi thọ của transistor thường dài gấp 100 đến 1000 lần đèn điện tử. Transistor tiêu thụ điện năng cực ít, chỉ bằng vài phần mười so với đèn điện tử; transistor không cần làm nóng trước, mở máy là làm việc ngay. Thiết bị đèn điện tử dù thế nào cũng không thể làm được điểm này. Rõ ràng, trong các lĩnh vực quân sự, đo lường..., transistor rất có ưu thế; transistor chắc chắn đáng tin cậy, đáng tin cậy gấp bốn lần đèn điện tử, chịu va đập, chịu rung động, đây đều là những điều mà đèn điện tử không thể so sánh được. Ngoài ra, thể tích của transistor chỉ bằng một phần mười đến một phần trăm của đèn điện tử, tỏa nhiệt rất ít, có thể dùng để thiết kế các mạch điện nhỏ gọn, phức tạp và đáng tin cậy hơn. Tuy nói quy trình chế tạo transistor đòi hỏi sự tinh vi, nhưng công đoạn lại đơn giản, có lợi cho việc nâng cao mật độ lắp đặt linh kiện. Hiện tại làm ra transistor trước, có thể ứng dụng rộng rãi trong sản xuất công nông nghiệp, xây dựng quốc phòng và đời sống hàng ngày của con người. So với chip thì vẫn còn lớn hơn một chút. Sau hơn ba tháng nỗ lực, dựa trên các môi trường sử dụng và mục đích sử dụng khác nhau của transistor, họ đã sản xuất thành công nhiều loại transistor đóng gói kim loại, đóng gói nhựa, đóng gói vỏ thủy tinh và đóng gói gốm.

Sau 8 tháng làm việc ngày đêm, dưới sự giúp đỡ mạnh mẽ của xưởng sửa chữa Căn cứ, họ đã sản xuất ra thiết bị gắn bề mặt và bảng mạch in cùng thiết bị kiểm tra quang học, lại tìm được các doanh nghiệp thượng nguồn về lá đồng, vải sợi, tấm nền, giúp các doanh nghiệp này đổi mới, cải tạo thiết bị cũ. Xây dựng nên một nhà máy sản xuất bảng mạch in "Lam Thiên" có thể sản xuất các loại bảng mạch đơn, bảng mạch đôi và bảng mạch đa lớp thông thường cũng như bảng mạch mềm tùy theo nhu cầu. Đóng góp to lớn cho việc Trung Quốc trở thành căn cứ sản xuất bảng mạch in quan trọng nhất toàn cầu trong vài thập kỷ sau này. Dựa trên năng lực sản xuất và trình độ kỹ thuật hiện có của sản xuất bảng in, họ bắt đầu thiết kế sản xuất các loại bảng mạch in trên tên lửa, radar, xe tăng, ô tô, đài phát thanh, cũng như radio, máy ghi âm, tivi.

Tại Viện nghiên cứu bán dẫn Căn cứ ở Thẩm Bắc, Thẩm Dương, xung quanh đã xây dựng nên nhiều viện nghiên cứu khoa học của các bộ ủy trung ương, Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, các quân chủng của Quân Giải phóng. Hàng loạt dự án công trình khoa học kỹ thuật mũi nhọn của mọi ngành nghề trên cả nước chuyển dịch về khu vực này, khiến khu vực này có sự phát triển chưa từng có, dần dần trở thành khu vực tập trung các viện nghiên cứu ở mọi lĩnh vực, với trung tâm là nghiên cứu sản xuất vi điện tử. Nơi đây tụ hội những nhân tài khoa học công nghệ hàng đầu Trung Quốc, xây dựng nên "Thung lũng Silicon" đầu tiên trên thế giới, Thành phố Công nghệ Lam Thiên đại diện cho sự tiên tiến nhất của thời đại này. Trở thành động cơ dẫn dắt sự cất cánh của toàn bộ khoa học kỹ thuật Trung Quốc, khu vực bí ẩn với vành đai phòng thủ nghiêm ngặt rộng 20 km vuông này đã trở thành thánh địa mà các nhà khoa học thế giới khao khát nhất.

Để có thể đào tạo ra nhiều nhân viên khoa học kỹ thuật hơn, Đặng Phong thay mặt Đảng ủy Căn cứ đệ trình lên Trung ương bản "Ý kiến về việc tăng cường giáo dục và nghiên cứu trong lĩnh vực khoa học tự nhiên, duy trì sự phát triển nhanh và bền vững của Trung Quốc". Trong bản kiến nghị dài mấy vạn chữ này, đã đề xuất phương châm "ba kết hợp": giáo dục kết hợp với nghiên cứu khoa học, giáo dục kết hợp với sản xuất, giáo dục đỉnh cao kết hợp với giáo dục cơ bản. Vị lãnh đạo tối cao đã phê duyệt quan trọng: Ý kiến này rất hay! Cố gắng thay đổi tình trạng lạc hậu của nước ta về kinh tế khoa học kỹ thuật, nhanh chóng đạt đến trình độ tiên tiến của thế giới, và duy trì sự tiên tiến đó. Chúng ta nhất định phải đào tạo được đội ngũ chuyên gia khoa học kỹ thuật ưu tú với số lượng đủ lớn.

Và quyết định, xây dựng một trường đại học cách phía tây Thành phố Khoa học Lam Thiên ba km, Đại học Công nghệ Lam Thiên Trung Quốc. Trong ngôi trường này tập trung những sinh viên ưu tú nhất cả nước, thu nhận những giáo viên xuất sắc đến từ khắp nơi trên cả nước. Các chuyên gia ở mọi phương diện của Căn cứ đều là giáo sư khách mời của ngôi trường này. Giảng dạy cho sinh viên và giáo viên những kiến thức chuyên ngành tiên tiến nhất trong mọi lĩnh vực, còn các chuyên gia của Căn cứ cũng trở thành những giáo sư khách mời và hướng dẫn nghiên cứu sinh được hoan nghênh nhất tại ngôi trường này. Nhà trường, viện nghiên cứu và đơn vị sản xuất kết hợp hữu cơ với nhau, giúp nguồn nhân lực và nguồn thông tin hữu hạn đạt được sự tận dụng tối đa.

Tư lệnh Căn cứ Đặng Phong kiêm Hiệu trưởng danh dự Đại học Công nghệ Lam Thiên Trung Quốc, ngay khi bắt đầu khai giảng đã chỉ ra trong đại hội cán bộ giáo viên của Đại học Công nghệ Lam Thiên Trung Quốc rằng: Đại học Công nghệ Lam Thiên là nơi đào tạo nhân viên khoa học kỹ thuật mũi nhọn nhất cho Trung Quốc, đừng coi trọng điểm số của sinh viên quá, phải tập trung năng lượng vào việc bồi dưỡng năng lực phân tích vấn đề và giải quyết vấn đề cho sinh viên, đừng đào tạo ra những "phế phẩm" điểm cao năng lực kém. Hoạt động sản xuất của con người là hoạt động thực tiễn cơ bản nhất, là thứ quyết định mọi hoạt động khác. Tất cả tri thức, rời xa hoạt động sản xuất thì không thể đạt được. Vì vậy thầy và trò đều phải tham gia vào hoạt động nghiên cứu khoa học và sản xuất. Tiếp đó, ông nhắm vào một số tệ nạn của nền giáo dục hậu thế mà nói: "Mọi người đều phải không ngừng học tập, không ngừng nâng cao năng lực bản thân. Chúng ta là người làm thầy, chỉ có chút bản lĩnh đó thôi, đừng làm bộ làm tịch đi dọa người. Viết ra một tập sách dày cộm, toàn lời vô nghĩa, cố tình làm phức tạp hóa những vấn đề vốn dĩ rất đơn giản; chuyện rõ ràng có thể dùng tiếng Trung nói rõ ràng lại cứ nhất định phải dùng tiếng nước ngoài để nói. Làm tăng gánh nặng cho sinh viên, học mà không dùng được. Ngoài ra, đừng dùng cách thi cử để đối phó với sinh viên, đột kích sinh viên, ra đề mẹo, đề quái đản để thể hiện mình có trình độ, học vấn cao, những giáo viên như vậy, Lam Đại không cần. Điểm thi cuối kỳ chỉ có thể chiếm 30% đánh giá ưu kém của sinh viên, bài tập hàng ngày và việc tham gia nghiên cứu khoa học sản xuất, bài luận có thấy kiến giải độc đáo hay không chiếm 70%. Hoạt động giảng dạy phải làm cho linh hoạt hơn, đừng làm cứng nhắc quá."

Nguồn: Việt Nam Thư Quán
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 17 tháng 9 năm 2026

« Lùi Tiến »

Truyện bạn đang đọc dở dang

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.