Trong lúc Tào Tháo vây đánh Nghiệp Thành, Thẩm Phối từng viết một bức thư cho Viên Đàm, hy vọng hắn ta có thể “sửa chữa lỗi cũ, khắc chế bản thân, khôi phục lễ nghĩa, hàn gắn tình thân ruột thịt như xưa”, cùng với Viên Thượng bỏ qua hiềm khích cũ, cùng bắt tay kháng Tào. Viên Hy đứng giữa hai huynh đệ, tiến thoái lưỡng nan, cũng từng sai người đến khuyên giải, thậm chí ngay cả Lưu Biểu xa xôi mãi Kinh Châu cũng từng gửi thư đứng ra khuyên giải cho hai anh em họ. Nhưng Viên Đàm đều bỏ ngoài tai, nhất quyết đấu đến một mất một còn với đệ đệ của mình. Cho nên sau khi Viên Thượng thua chạy đến U Châu, hắn ta còn ráo riết hơn cả Tào Tháo, ra sức tiến đánh địa bàn của đệ đệ. Cùng với đó, những bộ quân cũ được Tào Tháo sai quay về U Châu cũng ra sức lôi kéo xúi giục, khiến thuộc hạ của Viên Hy là các bộ tướng Tiêu Xúc, Trương Nam làm phản đầu tiên, chúa tôi tiến đánh lẫn nhau. Thái thú Ngư Dương Vương Tùng được Mạc liêu là Lưu Phóng đề nghị, cũng đem đất một quận đầu hàng Tào Tháo. Cục diện hỗn loạn ở U Châu đã không thể vãn hồi.

Viên Thượng, Viên Hy thất bại thảm hại, Tào Tháo bận lung lạc nhân tâm ở Nghiệp Thành. Viên Đàm nhân cơ hội ấy ra sức cướp chiếm địa bàn, đánh lấy các quận ở phía đông Ký Châu như Trung Sơn, Cam Lăng, An Bình, Bột Hải, Hà Gian, dường như thanh thế đang hồi phục, đâu biết rằng mình đang giải khát bằng thuốc độc. Những khu vực ấy đều đã dâng thư quy thuận Tào Tháo. Nếu muốn gán tội cho thì thiếu gì cách, huống chi Viên Đàm lại còn chủ động chuốc lấy vạ vào thân? Những hành động ấy đã giúp Tào Tháo tìm được lý do trở mặt. Tào Tháo lập tức gửi thư cho Viên Đàm khiển trách và đem đứa con gái của Viên Đàm đợi hứa gả cho Tào Chỉnh trả về để tỏ rõ quyết liệt, rồi xuất binh từ Nghiệp Thành tiến đánh sang phía đông. Viên Đàm tự biết thực lực tích lũy chưa đủ, bèn bỏ Bình Nguyên, lui về vùng Nam Bì phòng thủ.

Nhưng Tào Tháo tốc chiến tốc thắng tiến vào ngày càng sâu. Đến tháng Giêng năm Kiến An thứ mười (năm 205 sau Công Nguyên), đại quân đã tiến sát dưới thành Nam Bì[1] Viên Đàm đánh đuổi đệ đệ, phản lại Tào Tháo, cự tuyệt Lưu Biểu, đã đắc tội với tất cả mọi người, biết rằng thiên hạ sẽ không ai chịu đến cứu, nếu bị bao vây nhất định đi theo vết xe đổ của Thẩm Phối, chỉ còn cách dốc toàn bộ quân mã tử chiến với Tào Tháo...

Hai bên hội quân ở phía đông thành Nam Bì, còn chưa chính thức vào trận sát khí đã đằng đằng. Viên Đàm đem tất cả vốn liếng dốc hết vào trận chiến này, chẳng những tụ tập tất cả đội ngũ, lại đem tiền của ra chiêu mộ quân cảm tử, thậm chí chiêu tập không ít thổ phỉ sơn tặc, cường đạo ác bá, đem ra chiến trường một lũ những kẻ liều mạng ảo tưởng có thể dựa vào chiến công để bước vào con đường phú quý. Có những kẻ đến một mảnh giáp cũng không, mình mặc áo vải, đầu quấn khăn thô, tay cầm dao bầu, đứng lẫn trong đám quân đội chính quy, khắp đồng khắp núi chen chúc nhốn nháo, căn bản không thành trận thế gì cả. Viên Đàm mặc giáp cầm gươm, đích thân đốc suất tiên phong, lấy thế của kẻ quyết tâm đập nồi dìm thuyền liều mạng. Quách Đồ tựa hồ xác định hôm này chính là ngày cuối cùng, đến mũ đâu mâu cũng không cần đội, đầu trần tóc xõa như một gã điên, chỉ mặc bộ giáp mềm làm bằng những lá đồng, bên ngoài khoác tấm chiến bào màu đỏ chói mắt, dừng ngựa trên gò cao, hai tay ôm cây lệnh kỳ màu nâu vàng chỉ huy toàn cục. Sau lưng ông ta còn một toán đông những tay nhạc hiệu, trong thời tiết giá lạnh căm căm mà để vai trần. Có kẻ đánh trống trận mồ hôi đổ như tắm, có kẻ thổi tù và đến đỏ mặt tía tai, tiếng quân nhạc ấy khí thế như ngựa phi, chấn động cả hồn phách. Nhìn khắp một lượt, quân Viên từ tướng soái đến binh sĩ đều hừng hực một khí thế bi tráng, đủ khiến người ta phải run sợ.

Chiến trận đã đánh đến mức này, còn có gì để nói nữa? Tào Tháo chỉ quay sang viên quan truyền lệnh bảo một câu:

— Xông lên!

Ba quân tướng sĩ bước những bước vững chắc, trận thế chỉnh tề tiến tới gần quân Viên. Đội quân của Trương Tú lại một lần nữa đi tiên phong, trái có Từ Hoảng, phải có Nhạc Tiến, phía sau Tào Nhân, Tào Hồng, Hạ Hầu Uyên, Vu Cấm, Trương Liêu, Chu Linh, Lý Điển, Trình Dục, Lưu Huân, Trương Cáp, Lộ Chiêu, Phùng Khải, Trương Hý, Vương Trung, Ngưu Kim... các bộ quân mã đều được điều động tới. Hôm nay là trận đại quyết chiến sào diệt Viên quân.

Quách Đồ biết rõ đây là một canh bạc, đâu cần phải đánh giữ chắc chắn? Bèn giơ cao lệnh kỳ, ra sức vẫy cả hai bên tả hữu. Quân Viên tựa như cơn lũ được mở cửa đập, reo hò xông sang phía quân Tào.

Thông thường khi đánh trận, trước tiên hai bên bắn tên sang phía nhau, một lúc sau mới đối địch bằng trường mâu, rồi xông lên giáp kích. Hôm nay đâu còn gì để mất, quân Viên đội mưa tên xông lại phía quân Tào, vừa bắt đầu đã rút đao kiếm đâm chém kịch liệt. Tào quân lại không liều mạng như kẻ địch, làm gì có kẻ nào muốn bỏ cả gia nghiệp mà liều mình với chúng? Đội quân hàng đầu giơ cao khiên thuẫn, co gọn thân mình, chỉ ngăn cản chống đỡ mà thôi, miệng lầm bầm chửi rủa, cố sức giữ vững vị trí, tuy trận thế không hề rối loạn hay bị đẩy lùi lại, nhưng thực sự đã bị đám quân liều mạng kia đánh cho không dám đáp trả.

Trống thúc thùng thùng, tù và thổi không ngừng, Viên Đàm giơ cao trường mâu đốc thúc quân sĩ ra sức xông lên. Quách Đồ bộ dạng điên cuồng, múa cờ lệnh quay tít như bánh xe, lại không ngừng gào hét đến lạc giọng:

— Giết cho ta! Giết!

Tiếng nhạc hiệu thê lương bi thảm hòa lẫn vào tiếng gào thét, những kẻ liều mạng ấy như bị ma nhập, mắt đỏ ngầu vung đao xông lên phía trước. Đây cũng như chơi trò húc đầu bờ tường, húc đổ được thì quyền thế, phú quý ào ào chảy tới, còn húc không đổ thì vỡ đầu đổ máu mà chết. Sống hay chết là ở một thời khắc này!

Tào Tháo dừng ngựa dưới lọng che, nhìn chiến trường cuồn cuộn, bàn tay nắm dây cương đã toát mồ hôi từ khi nào. Con người không phải là sắt đá, dù có là kẻ cứng rắn đến đâu cũng có lúc mệt mỏi, sĩ khí dù ngang tàng đến mấy cũng không thể giữ mãi được. Chỉ cần chống đỡ được qua đợt tấn công này, đợi quân địch sức cùng lực kiệt sẽ phản công.

Tướng sĩ quân Tào người nọ ken sát người kia, những tên lính phía sau dùng khiên thuẫn đỡ lưng cho những tên lính hàng trước, mỗi khi có một làn sóng kẻ địch tràn lên, mọi người lại hét to một tiếng “Dô ta!” cùng chặn đỡ lại, cả đội ngũ giống như khối đá trơ lì không suy suyển. Quân Tào liên tục chiến thắng, Nghiệp Thành còn hạ được, làm gì có chuyện dễ dàng tan vỡ như thế? Giằng co suốt nửa canh giờ mà vẫn chưa thấy quân Viên có ý mệt mỏi.

Các tướng Trương Tú, Nhạc Tiến đều là những kẻ mạnh mẽ, trước nay ra trận đều không nghĩ tới sống chết, giờ đây lại để cho quân địch đánh áp đảo, thực sự đã không nhịn nổi nữa. Nhạc Tiến không đợi quân lệnh gì cả, quẳng cái khiên trong tay đi, giơ cao trường mâu kêu to:

— Mẹ kiếp! Tưởng rằng lão đây dễ bắt nạt lắm sao? Giết chúng cho ta!

Câu ấy vừa hét xong, bộ quân của Nhạc Tiến bèn kẻ quẳng khiên, người vung thương, lập tức giáp lá cà với quân địch. Các tướng Trương Tú, Từ Hoảng thấy có người đã ra tay, bèn cũng đánh theo.

Tào Tháo thấy mấy tên võ biền ấy đã xông ra đánh rồi, lại liệu rằng sĩ khí của quân Viên cũng đã hao đi ít nhiều, bèn truyền lệnh toàn quân xuất kích, tướng sĩ hai bên bắt đầu giao chiến trực diện. Lâm vào đường cùng nên quân Viên vật lộn lâu như vậy mà nhuệ khí vẫn không giảm, quân Tào cũng như mãnh thú xổ chuồng, trận đánh trở nên kịch liệt khác thường. Những mũi tên sắc nhọn hòa theo tiếng gió từ trên không sa xuống như mưa, xuyên qua lớp lớp giáp mũ, làm bật lên những tiếng kêu thảm thiết trước khi chết. Trường mâu cắm phập vào ngực bụng, làm bung ra những ổ ruột trắng hếu cùng những vòi máu phun dài. Đại đao chém vun vút, phạt những mảng dầu văng đi, những cái thây còn chưa đổ xuống đứng sững dang tay, khiến máu phun vọt lên không. Những chiến mã bị đại kích cắm vào cổ hí lên điên cuồng, xông sang trái, lao sang phải, dẫm lên cả quân địch lẫn quân mình, khiến kẻ cưỡi trên lưng văng lên không trung. Những tử thi đổ xuống đất bị chân người vó ngựa dẫm đạp, dẹp thành bánh, vụn thành cục, nát thành bùn... Tất cả mọi người đều hò hét đến khản cổ, giết người như một cái máy, thả sức hung tàn không còn nhớ mình là ai nữa.

Viên Đàm cũng chẳng phải kẻ bất tài, có thể phẩm chất tính cách có thiếu sót nhưng đánh trận cũng không phải tệ. Năm xưa, khi Viên Đàm được Viên Thiệu phái đến Thanh Châu mới chỉ có địa bàn là mấy huyện thành nhỏ, chính hắn đã đuổi Điền Khải, đánh bại Khổng Dung, diệt quân Khăn Vàng, đánh bọn hải tặc, liều mình giành lấy cả đất Thanh Châu. Cũng chính bởi vậy nên hắn mới không phục khi Viên Thượng kế thừa ngôi vị. Hôm nay họa đã đến nơi, Viên Đàm lại dốc hết vũ dũng trước kia ra, hắn mặc giáp trụ, đội đâu mâu rất dày, tay múa cây giáo dài, dẫn theo thân binh xông lên trước. Quân sĩ thấy chủ soái đã liều mình, càng không dám nghĩ đến sống chết mà xông lên, thương mâu gãy rồi lại dùng đại đao. Đại đao mất rồi thì dùng nắm đấm, tay bị chém rồi lại lấy răng cắn, húc đầu... Quả là vô cùng điên cuồng. Quách Đồ lúc này đã vứt cả lệnh kỳ. Không còn phép tắc gì nữa thì còn chỉ huy thế nào? Tên cuồng đồ ấy rút bội kiếm ra thúc ngựa tới lui, cổ vũ toàn quân tướng sĩ:

— Giết chúng mau! Đánh giết Tào tặc thì các ngươi sẽ có công danh phú quý! Vàng bạc mỹ nữ toàn thiên hạ đều là của các ngươi! Giết đi!...

Trận đánh bắt đầu từ sáng sớm kéo dài suốt hơn hai canh giờ vẫn không phân thắng bại, cho đến gần giờ Ngọ, quân sĩ hai bên đều đã rệu rã. Những tên lính bị trọng thương nằm vật xuống đất không thể bò dậy nổi nữa, những dũng sĩ liều chết đánh giết bước chân cũng đã loạng choạng, vung loạn binh khí vẽ thành những vòng tròn. Cung cứng tên nhọn cũng bị kéo gãy, trên tay quân cung tiễn đầy những vết chém máu chảy đầm đìa. Quân kỵ cưỡi ngựa chiến cả một buổi sáng, giờ đây cũng đã tê cả hai đùi. Bên phía quân Viên, đám nhạc hiệu trợ uy cũng đã không còn sức lực, quăng hết trống phách. Chỉ có Quách Đồ vẫn đang gào hét đến rách họng, đã không còn ai nghe ra ông ta kêu gào cái gì nữa... Hai bên đều đã mệt mỏi, nhưng đem ra so sánh thì quân Viên vẫn mạnh hơn một bậc, dẫu sao bọn chúng cũng là đánh vì đã bị bức đến đường cùng. Dù có mệt không thở ra hơi, vẫn phải dẫm lên những xác chết mà xông lên. Quân Tào cũng chiến tử quá nhiều, trận thế dần dần rệu rã, đã có người bắt đầu tháo lui.

Tào Tháo cũng không ngờ rằng trận này lại có thể quyết liệt tới mức này. Chân không chẳng sợ đi giày, Viên Đàm, Quách Đồ đã không còn lựa chọn nào khác, không liều mạng cũng chết. Nhưng Tào Tháo thì không thể đem bát vàng ra chọi với vò sành. Cao Cán ở Tịnh Châu liệu có tạo phản không? Ba quận Ô Hoàn liệu có nhân loạn đến xâm phạm không? Công Tôn Độ ở Liêu Đông đã vượt biển đến cướp đất rồi. Nếu như để binh mã phải lăn lộn đến sức tàn lực kiệt, thương vong nặng nề thì kẻ địch phía sau biết ứng phó thế nào? Chiến cuộc ác liệt này, Tào Tháo thực sự không thể tiếp tục đứng nhìn được, lặng im hồi lâu cuối cùng mới cất lời:

— Gõ chiêng thu quân...

— Khoan đã! Chúa công muôn vàn không thể thu quân!

— Ồ! - Tào Tháo không nghĩ rằng lại có kẻ dám ngăn cả quân lệnh, hơn nữa lại chính là thống lĩnh quân hổ báo kỵ - Tào Thuần.

Tào Thuần nét mặt nghiêm trang nói:

— Quân ta ngàn dặm đến đánh giặc, tiến mà không hạ được, lui tất sẽ mất uy. Huống chi chúng ta chỉ đem quân đơn lẻ xâm nhập vào, nếu không hạ được thành trì của Viên Đàm thì khó có thể duy trì được lâu. Quân địch gặp may thắng một chút tất sẽ sinh kiêu, quân ta bại một chút sẽ lo sợ. Lấy lo mà địch với kiêu tất có thể hạ được! Xin chúa công hô hào dũng sĩ trung quân đồng loạt tiến lên, đội ngũ chúng tại hạ cũng phải ra trận, khích lệ tướng sĩ tiếp tục gắng sức, hôm nay nói gì cũng phải diệt được Viên Đàm!

Tào Thuần chưa nói dứt câu, Hứa Chử ở phía sau đã kêu to:

— Tử Hòa nói đúng lắm, việc đến nước này, chúng ta cũng phải liều mình thôi! Tại hạ cũng đã lâu chưa giết giặc rồi!

Đặng Triển rút phăng bảo kiếm ra nói:

— Hôm nay đúng là ngày tốt, ta cũng phải cho binh khí được thỏa sức nào!

Các tướng lĩnh hộ vệ Hàn Hạo, Sử Hoán cũng đều hưởng ứng.

Tào Tháo trong lòng dứt khoát, vỗ đùi nói:

— Được! Hôm nay không giết Viên Đàm, thề không lui binh. Lão phu từ lâu cũng không ra trận tiền rồi, hôm nay cùng xông lên với các ngươi!

Tào Chân, Tào Hưu ở phía sau cũng nóng ra trận:

— Chúng con nói là đi đánh trận, vậy mà chẳng giết được một tên địch nào. Phụ thân cần gì phải đích thân ra tay, chúng hài nhi xin ra trận thay người!

— Lui xuống! - Tào Tháo quát, dẫu sao ông vẫn là trâu mẹ giữ con.

Hai tên tiểu tử nhảy khỏi lưng ngựa, quỳ sụp xuống đất, Tào Chân nghiêm trang nói:

— Phụ thân và chư vị thúc bá tuy còn khỏe mạnh, nhưng dẫu sao cũng đều đã gần ngũ tuần, cũng nên để vãn bối chúng con ra trận giết giặc! Cốt nhục của Tào gia lẽ nào lại có thể thua người ngoài?

Tào Tháo chợt xúc động trong lòng. Đúng vậy! Tào Mạnh Đức ta đã là kẻ quyết tâm làm đại sự thì con cháu trong nhà đương nhiên phải lập đức, lập công, lập ngôn với đời, cũng nên để bọn chúng tích lũy chút kinh nghiệm rồi... Ông liền khẽ gật đầu, bảo:

— Được! Bê nghé mới sinh không sợ hổ, các ngươi đi đi!

— Đa tạ phụ thân! - Tào Chân reo lên một tiếng, rồi nhảy lên lưng ngựa.

Tào Thuần liền ghé tai bảo:

— Các ngươi nên theo sau ta, không được chạy lung tung, có hiểu không?

— Dạ hiểu. - Tào Chân đã có tính toán trong lòng.

Tào Phi cũng muốn xuất chiến, nhưng vẫn còn chưa kịp nhảy lên lưng ngựa đã bị Tào Hưu lôi xuống:

— Thêm một người cũng chẳng nhiều, bớt một người cũng chẳng ít! Há có thể đi hết ư? Công tử phải bảo vệ chúa công chu toàn! - Nói thì có vẻ to tát, nhưng trong đó vốn có tình riêng. Đã chết mất một Tào Ngang rồi, há có thể để đại công tử xông pha mạo hiểm ư? Vừa mới cướp được con dâu xinh đẹp của Viên gia, vạn nhất lại thành ra một quả phụ trẻ thì có được không? Tào Hưu ngoài mặt thì mắng mỏ, nhưng thực tế là để bảo vệ an toàn cho Tào Phi, lấy lý do ấy để công tử không bị mất mặt.

Tào Phi cũng rất thông minh, tất nhiên hiểu ý tốt của Tào Hưu, rút bội kiếm ra tiến lên trước ngựa phụ thân nói:

— Xin phụ thân an lòng! Vạn sự đã có con! - Rồi vờ ra vẻ đại nghĩa hiên ngang, những người không rõ nội tình cũng phải khen ngợi mấy câu.

Một người liều mạng, muôn kẻ khó ngăn, huống chi dưới trướng Viên Đàm có tới vài vạn kẻ cố cùng liều thân? Quân Tào đã dần chuyển sang thế yếu, quân sĩ mệt mỏi đã mất dần ý chí chiến đấu, chẳng qua chỉ vung bừa binh khí chống đỡ lại đám liều mạng, mong sao cho trận đánh kết thúc sớm một chút. Nào hay tiếng chiêng thu quân mãi vẫn không thấy, lại nghe thấy một loạt những tiếng hô mạnh mẽ:

— Phá địch giết giặc chỉ có một hôm nay! Kẻ nào muốn lập công, hãy theo ta giết chúng!...

Quân sĩ ngoái cổ lại nhìn, chỉ thấy trung quân hiệu úy Đặng Triển tay cầm trường kiếm, xông ra giữa trận. Ông ta vốn không giỏi cưỡi ngựa bắn cung, chỉ dựa vào thân thủ nhanh nhạy, kiếm thuật cao cường. Trên sa trường hỗn loạn, đầy rẫy binh khí, xác chết nhưng ông ta bước chân chạy nhảy như bay, nhẹ nhàng như đi trên phố lớn ở Hứa Đô vậy, vừa còn ở phía trước đám kỵ binh, nháy mắt đã xông đến trước quân Viên. Giao đấu binh khí với nhau, phải biết rõ “dài gặp ngắn, không được hoãn; ngắn gặp dài, không được vội”, có hai tên Viên quân tay cầm trường mâu, thấy Đặng Triển cầm kiếm ngắn xông tới, lập tức dựa vào ưu thế binh khí hò nhau xông tới. Nào hay Đặng Triển nhắm đúng thời cơ, tung mình nhảy lên, dẫm hai cây trường mâu xuống rồi vung kiếm chém mạnh, phạt gãy ngọn mâu, đoạn xông tới phía trước, vung liền mấy đường kiếm, đâm chết luôn hai tên lính.

Quân Viên phía sau như đàn ong vỡ tổ, hò hét lao về phía Đặng Triển. Một mình ông ta dĩ quả địch chúng mà không hề hoang mang, khi chém khi đâm, lúc phải lúc trái, múa tít thanh trường kiếm như bánh xe chạy, lựa thế ra tay, lại hạ thêm một tên khác. Phía sau, bọn Tào Hưu, Hứa Chử, Hàn Hạo, Sử Hoán dẫn theo quân hổ báo kỵ đã đến nơi, tất cả đều reo hò xông vào trong trận giặc. Quân Viên đã chiến đấu một buổi sáng, bị cánh quân dũng mãnh như hổ beo ấy đột kích tới, ngay cả quân kỵ cũng chạy dạt tứ tung. Thực ra một đội quân ngàn người khó có thể xoay chuyển được chiến cuộc, nhưng lại có thể ảnh hưởng lớn đến sĩ khí. Quân sĩ thấy đội hổ báo kỵ đã xông trận, khí thế lập tức phấn chấn, không ít người lại lấy lại tinh thần vung thương xốc tới. Đúng lúc ấy lại nghe từng đợt trống trận vang động núi non, mọi người ngoảnh đầu lại nhìn, thấy một viên lão tướng chòm râu đã đốm bạc, cởi chiến bào ra, đứng trên viên xa, vung tay gõ trống - đó chính là Tào Tháo.

Tào Tháo thấy mọi người đều đang nhìn mình, biết rằng ba quân tất được cổ vũ, bèn giả vờ ra vẻ kinh ngạc, nhìn về phía trận địa giặc hô to:

— Mau nhìn xem! Quân Viên bại rồi! Đuổi theo...

Bọn Tuân Du, Quách Gia, Tào Phi giật mình một chút, rồi lập tức hiểu ra, cũng kêu to theo:

— Quân giặc đang định trốn, mau đuổi theo!

Trên chiến trường, mỗi người đều chỉ như giọt nước giữa biển khơi, căn bản không nhìn được hết toàn cục.

Người quan sát trận địa nói quân địch đã bị đẩy lui thì binh lính đều tin là thật. Chủ soái đánh trống, thân binh xung phong, thắng lợi ở ngay trước mắt, tướng sĩ liền quên hết mệt nhọc, cùng xông về phía quân Viên, tuy bị quân Viên ngoan cố chống cự, cũng chỉ cho rằng đó là quân chặn hậu đánh yểm hộ cho việc rút lui.

Đến lúc này, quân Viên đã ở vào thế nỏ mạnh hết đà, không thể ngờ rằng Tào quân lại bất ngờ phấn chấn lên như vậy. Gắng chống đỡ một hồi, thấy quân Tào kẻ trước xông lên, người sau tiếp nối như mãnh hổ vồ mồi, quân Viên bèn giảm thế tiến công, dần co lui lại. Chuyện lui ấy cũng không có gì, nhưng quân Tào lại cho rằng quân Viên đã bại, càng dồn hết sức thừa thắng truy kích, các tướng Tào Hưu dẫn đầu càng hò hét:

— Viên quân bại rồi!

Một số binh sĩ tiền tiêu biết rõ có sự lạ, nhưng cũng cứ gọi những người phía sau kéo nhau xông lên. Còn biết làm sao nữa? Liều thôi!

Phàm những kẻ liều mạng thì trong lòng tất lo sợ, chỉ là tình thế bức bách mới bột phát ra thôi. Quân Viên tự biết đã vào thế không thể lui, lúc này bên tai chỉ nghe thấy từ “Thua rồi!”, lại thấy quân Tào chiêng trống vang trời, người người phấn chấn thì cũng cho rằng mình bại thật rồi, nhất thời nỗi bi thương, tuyệt vọng, bất lực, hối hận đều dâng tràn trong lòng. Có kẻ cướp đường chạy trốn, có kẻ vứt binh khí quỳ sụp xuống xin tha mạng, trận thế phút chốc trở nên rối loạn.

Viên Đàm thấy tình hình ấy thì vô cùng sợ hãi, vội hô lớn:

— Chúng ta không thua! Không thua!

Nhưng tiếng hét của một mình hắn làm sao địch nổi với hàng ngàn hàng vạn tên lính Tào, quân Viên vẫn không ngăn được đà tan vỡ. Viên Đàm rút bảo kiếm định giết bọn lính bỏ chạy để lập uy, chợt thấy đau buốt, một mũi tên bắn trúng cánh tay, lúc này đám thân binh cũng giật mình kinh hãi:

— Tướng quân trúng tên rồi!... Chạy thôi!... - Việc đã đến nước này, giữ mạng sống là quan trọng nhất, ai còn quan tâm đến chủ nhân nữa, tiền quân vừa tan vỡ, phía sau không hiểu ra sao cũng tan vỡ theo, bại cục đã không thể vãn hồi được nữa.

Viên Đàm nhổ phăng mũi tên định chiến đấu tiếp, ngoảnh đầu nhìn bốn xung quanh mới phát hiện ngay cả thân binh cũng đã chạy tứ tán, đâu còn ai nghe mệnh lệnh của mình nữa? Còn đang kinh ngạc, quân Tào đã đánh đến nơi, một cây đại đao vụt tới trước mặt, Viên Đàm vội vàng phục xuống lưng ngựa, chỉ nghe choang một tiếng, đầu thì giữ được, nhưng cả mũ đâu mâu lẫn búi tóc đều đã bị chém bay. Nhát đao ấy đã tước nốt ý chí chiến đấu còn sót lại cuối cùng của Viên Đàm, hắn hoảng hốt ngoặt đầu ngựa bỏ chạy.

Quân hổ báo kỵ hoàn toàn không biết đó là Viên Đàm, nhưng một viên tướng tóc tai rũ rượi mặc chiến bào gấm thêu thì vô cùng nổi bật, nên tất cả nhất loạt đuổi theo. Viên Đàm chỉ muốn chạy về thành Nam Bì để cố nhẫn thêm thời gian nữa, nhưng lại bị đám bại binh của mình cản mất đường đi, đạp ngã liền mấy người rồi, cuối cùng hắn bị con ngựa chiến hất văng xuống đất. Viên Đàm hốt hoảng bò dậy, đã thấy quân Tào đang giơ cao đại đao như quỷ đoạt hồn dồn cả lại trước mặt.

Giờ khắc ấy, bao nhiêu lòng dạ tranh cường hiếu thắng, bao nhiêu tôn quý bốn đời tam công cũng tan biến hết, nỗi sợ trước cái chết khiến hắn gào to:

— Tha cho ta! Ta có thể cho các người phú quý... - Còn chưa nói dứt câu, đầu đã bị chém bay lên lưng trời.

Quách Đồ đứng trên gò cao, nhìn thấy rõ cả. Hết rồi! Thế là hết... Cuối cùng đã hết. Có lẽ từ buổi xúi giục Viên Đàm tạo phản, Quách Đồ đã đoán được kết cục thế này, kỳ thực từ lâu ông ta đã không còn để tâm đến chuyện sống chết, hơn nữa nếu không xúi giục Viên Đàm tạo phản, bọn hào tộc bản thổ Thẩm Phối nắm quyền cũng sẽ không để một kẻ sĩ nhân đất khác như ông ta được một ngày yên ổn, kết cục chẳng phải cũng giống như nhau ư? Chẳng thà đem sự hưng vong của họ Viên ra đánh một canh bạc, còn hơn sống những ngày tháng uất ức dưới cái bóng của Thẩm Phối. Người đi để danh, nhạn bay để tiếng, chẳng cần biết là tốt hay xấu. Bây giờ đã thua bạc rồi, Quách Đồ quăng thanh bội kiếm trong tay, để mặc cho đám thân binh tứ tán chạy trốn, ông ta ngồi yên trên lưng ngựa đợi chờ cái chết... Chỉ nháy mắt, kỵ binh, bộ binh Tào quân đã dồn hết lại, y như một cơn sóng triều xô tới.

Quách Đồ không hàng, không chạy, chỉ cười điên dại, giang rộng hai tay, hét to:

— Đến đây! Đến đây! Quách mỗ ta dù chết trên sa trường cũng phải có trước có sau! Ha ha ha!... - Cùng với tiếng cười điên dại thê lương, bảy tám cây trường mâu đứng đầu tiên cùng lúc đâm thẳng vào người Quách Đồ. Bọn lính cũng có lòng muốn để cho ông ta được toàn thây, nhưng làm sao được khi đám đồng đội sau lưng không hiểu gì vẫn cứ hò hét xông lên, chen lấn nhau một hồi, bảy tám cây trường mâu đâm qua chém lại, cuối cùng đã bằm nát thi thể Quách Đồ.

Tào Tháo vẫn chưa dám trễ nải, còn ra sức đánh trống, chợt thấy khói bụi trên sa trường chợt tĩnh lặng, binh mã quân Viên đã chim muông tan tác. Thành công rồi! Họ Viên đi đời rồi! Thiên hạ không còn cường địch nữa rồi! Trận mạc bao nhiêu năm như vậy, cuối cùng thắng lợi đã ở trước mắt, vì ngày hôm nay mà ta đã phải nếm trải bao gian khổ, mệt nhọc... Đầu tiên Tào Tháo chợt như ngây dại, liền sau đó cầm dùi trống quăng lên không trung, múa hai tay ngửa mặt lên trời kêu to:

— Ta thắng rồi! Vạn tuế!... Vạn tuế!...

Từ khi sinh ra đến nay, Tào Phi chưa từng thấy phụ thân hưng phấn như vậy bao giờ, hoa tay múa chân như điên dại, bèn cũng hô vang theo:

— Vạn tuế... Vạn tuế... - Đám mưu sĩ, duyện thuộc, vệ binh đều hét lên theo.

Chớp mắt trên chiến trường, người hô ngựa hí, tất cả quân tướng đều vung vũ khí hô vang theo, nhưng họ lại hô là: “Tào công vạn tuế!” Âm thanh ấy càng ngày càng lớn, càng hô càng đều; âm thanh vang tai chói óc vang vọng trên bình nguyên bao la như sấm động rung trời, tựa hồ muốn quét bằng cả mặt đất.

— Tào công vạn tuế!... Tào công vạn tuế!... Tào công vạn tuế!...

Tất cả mọi người đều hô vang, chỉ có Tuân Du là đứng im như gỗ, chìm trong suy nghĩ: “Tào công vạn tuế? Ba quân tướng sĩ đều đang hô vang Tào công vạn tuế. Hai chữ “vạn tuế” há có thể tùy tiện hô như vậy?”

Tào Tháo vẫn còn đang hò hét điên cuồng chưa thôi, chợt Quách Gia phi ngựa tới:

— Dư nghiệt của giặc vẫn còn, chúa công sao không nhanh chóng nhân thời cơ đoạt lấy Nam Bì?

Một câu nói nhắc cho Tào Tháo tỉnh ngộ, vội nhảy lên lưng chiến mã, rút kiếm hô to:

— Đoạt lấy Nam Bì, xông lên!

Ba quân tướng sĩ lúc này đều như bị trúng tà, nào hò hét, nào hoan hô, điên cuồng xông tới thành trì của giặc như một cơn sóng thần cuộn đến. Viên Đàm và Quách Đồ đều đã chết, làm gì còn kẻ nào có lòng dạ giữ thành? Bốn cửa thành Nam Bì mở rộng, quân giữ thành vứt mũ quẳng giáp liều mình trốn chạy. Nhạc Tiến xông tới đi trước nhất, phóng ngựa nhảy qua thành hào, gặp giặc là giết, gặp người là đâm, xông vào trong thành đầu tiên.

Tào Tháo chạy tới cửa thành liền gò cương chiến mã, nhìn ba quân anh dũng, lại hét vang lên:

— Giết đi! Giết đi! Giết hết cả nhà Viên Đàm, Quách Đồ cho ta! Các ngươi đều là công thần của Tào mỗ ta đó! Tất cả mọi thứ trong thành đều thưởng cho các ngươi! Cứ thả sức cướp!

Quân sĩ nghe thấy vậy càng thêm hưng phấn, giơ cao trường mâu, đại kích xông vào trong, chẳng cần biết là dân chúng, đàn bà trẻ em, gặp người là giết, thấy đồ là cướp, chỉ hận không dốc ngược được tòa thành Nam Bì này lên. Chỉ cần chủ tướng hạ lệnh cho cướp, quân binh và thổ phỉ cũng chẳng khác gì nhau.

Các mưu sĩ chạy tới phía sau, thấy thảm cảnh trần gian ấy chẳng ai không kinh ngạc. Bỗng nhiên có một quân sĩ xông đến trước mắt Tào Tháo, cầm mũ ném mạnh xuống đất, lớn tiếng mắng nhiếc:

— Tào Mạnh Đức! Cuối cùng ông đã hiện nguyên hình rồi! Trò mua chuộc lòng người giờ không làm nữa ư?

Câu mắng ấy như gáo nước lạnh giội vào mặt, Tào Tháo lập tức tỉnh ngộ. Đám thân binh bên cạnh đâu cần biết phải trái thế nào, thấy có kẻ dám nhục mạ chủ soái, lập tức bảy tám cây trường thương đâm tới.

— Dừng tay! - Quách Gia rất tinh mắt, vội vàng nhảy xuống ngựa, - Xin chúa công hãy tha mạng cho người này, ông ta chính là Tòng sự Ký Châu Lý Phu.

Tên quân binh ấy quả nhiên là Lý Phu cải trang, thấy Quách Gia nói ra tên mình, bèn cất tiếng cười vang:

— Ha ha ha!... Ta cho rằng Tào Mạnh Đức đại danh đỉnh đỉnh là một bậc quân tử nhân nghĩa yêu dân như con, không ngờ rằng lại là tên giặc hại dân, quỷ đội lốt người.

Tào Tháo giật mình ớn lạnh - việc mua chuộc lòng người Hà Bắc thiếu chút nữa bị hủy trong một lúc. Vội vàng truyền gõ chiêng thu quân. Tào Tháo xưa nay trị quân nghiêm khắc, mệnh lệnh truyền ra ba quân không dám không lui, may mà tướng sĩ chưa vào sâu trong thành, chỉ mới cướp đoạt giết chóc một rẻo gần cửa thành. Dù vậy, cũng đã có không ít người vô tội bị chết oan. Tào Tháo vội vàng chắp tay nói:

— Tiên sinh ngầm vượt qua bao nhiêu doanh trại vào Nghiệp Thành đưa thư, rồi lại trà trộn vào quân ta mà thần không biết quỷ không hay, thực là một bậc kỳ tài trên đời. Lão phu khi nãy đường đột, may được chỉ giáo!

Lý Phu cúi mình thi lễ:

— Tào công không cần phải khen nhiều, việc cần kíp bây giờ là ổn định lòng người trong thành.

— Có cách nào hay?

— Nên sai những người Hà Bắc mới quy hàng gần đây vào thành tuyên thị rõ cho họ hiểu, làm rõ kỷ luật trong quân, như vậy thì bách tính tự sẽ yên.

Tào Tháo lấy trong túi trên yên ngựa ra một cây lệnh kỳ nhỏ, ném về phía Lý Phu:

— Vậy ông cứ theo ý mà làm!

Lý Phu nhanh tay tinh mắt, bắt lấy lệnh kỳ, hai người nhìn nhau một giây rồi cùng khẽ cười - người mới quy hàng vào thành tuyên thị, nhận lệnh kỳ này tức là cũng quy hàng rồi.

Lý Phu khi ấy mới quỳ xuống đất:

— Xin hỏi tuyên thị nói thế nào?

— Chỉ cần bách tính yên ổn, nói gì cũng được, cứ tùy theo ý ông.

— Dạ. - Lý Phu đứng dậy, mượn ngựa của Quách Gia, kêu lớn, - Bách tính trong thành, ai yên phận nấy, không được xâm phạm của nhau! - Rồi phóng thẳng vào trong thành.

Tào Tháo vuốt râu cười:

— Người này có thể dùng được.

Lúc này quân sĩ vào thành cướp bóc đã lui ra ngoài hết, các tướng lĩnh đầu hàng, hoặc bị bắt làm tù binh, cũng đã được áp giải tới. Các tiểu tướng Vương Đồ, Trương Hý, Ngưu Kim, Nghiêm Khuông đều xách đầu giặc tới thỉnh công. Giữa đám đông ồn ào náo nhiệt, lại thấy Tân Tỵ đầu tóc rũ rượi chạy tới, kéo tay một viên tướng bị bắt làm tù binh quát hỏi:

— Tân Trọng Trị huynh trưởng ta ở đâu?

Người kia hai tay bị trói, sợ hãi đến chết khiếp, ấp a ấp úng nói:

— Ông ấy... ông ấy...

— Nói đi! - Tân Tỵ vung tay cho hắn một bạt tai.

— Ông ấy chết rồi.

— Sao? Huynh trưởng ta chết rồi?

Người kia run rẩy nói:

— Tân Bình tiên sinh nghe nói ông theo giúp Tào Tháo, lại làm cho quyến thuộc cả nhà bị hại, nên ông ấy... ông ấy giận quá chết rồi...

— Hả! - Tân Tỵ kêu to một tiếng, ngã ra đất bất tỉnh.

Quách Gia, Tào Phi vội vàng xông lên đỡ lấy, vừa xoa ngực, vừa đấm lưng, hồi lâu ông ta mới dần tỉnh lại. Tân Tỵ sắc mặt nhợt nhạt, hai con mắt sắc như dao nhìn chằm chằm Quách Gia, lảm nhảm:

— Ngày trước ông khuyên ta bán chúa quy hàng, đâu có ngờ được lại có ngày hôm nay? Tân Tá Trị ta tự phụ thông minh, thực là có mắt như mù vậy... Huynh trưởng...

— Chớ nóng ruột... - Tào Phi ân cần bóp vai ông ta. - Cha ta nhớ đến đại công của ngài, nhất định sẽ để ngài thiệt thòi đâu. Ngài chẳng phải vẫn còn con gái ư? Hãy nên nghĩ cho con gái đã...

Quách Gia sớm đã dự liệu rằng giải cứu cả nhà Tân thị không phải là chuyện dễ, nhưng không ngờ kết cục lại thê thảm tới mức này. Giờ đây thấy Tân Tỵ, quy tội cho mình, sợ hãi lùi lại mấy bước. Lại thấy dưới chân trơn trượt, cúi đầu xuống nhìn, hóa ra dẫm lên một cái xác máu me be bét, da thịt tan tành, không biết là kẻ nào mang tới kể công. Tuy cái xác ấy đã không còn nguyên vẹn, nhưng Quách Gia vẫn nhận ra khuôn mặt khắc bạc, đầy nếp nhăn ấy, chỉ thấy một cảm giác nghẹt thở trong ngực...

Bàn lập lại chín châu

Trừ chút sóng gió trong ngày tru diệt Viên Đàm ra, công việc thu dọn ổn định Nam Bì được tiến hành rất thuận lợi. Đã có kinh nghiệm từ việc tiếp nhận Nghiệp Thành, sau khi được Lý Phu chỉ bảo, Tào Tháo về đến đại doanh bèn thảo một sắc lệnh “Xá tội cho Viên gia và đồng đảng”, xác định ba chuẩn tắc lớn là: xá miễn đồng đảng, cấm chỉ giết chóc trả thù, cấm chỉ hậu táng. Điều này chẳng những phù hợp với Hà Bắc mà còn có thể dùng để tiếp quản bất cứ thành trì nào...

Tào Tháo đứng lặng trên lầu cửa Tây thành Nam Bì, nhìn xuống đội quân đứng dày đặc như rừng ở dưới. Cảnh tượng này từ lâu chỉ xuất hiện trong mơ, nay đã thành sự thật. Xuất binh đánh Hà Bắc chẳng những chỉ là công thành đoạt đất, mà còn thu được lượng lớn quân mã như: Lã Tường, Lã Khoáng, Mã Diên, Trương Nghi dẫn cả đội ngũ đến quy hàng, lại còn rất nhiều người bị bắt rồi đầu hàng nữa. Nhưng binh mã ở đây vẫn chưa phải là toàn bộ, còn quân trấn giữ ở Nghiệp Thành, đồn trú ở Hứa Đô, sai đến U Châu nữa... Đối với một vị tướng mà nói, thống lĩnh đội quân càng đông sẽ càng thấy vẻ vang, ở phương diện này thì Tào Tháo đã thỏa mãn rồi.

Mấy ngày trước có tin truyền tới, Viên Thượng, Viên Hy đã bị các phản tướng dưới trướng đánh bại, bỏ U Châu chạy sang bộ lạc Ô Hoàn. Mặt Thanh Châu cũng đã thu được gần hết, chỉ có quận Lạc An vẫn còn chống cự. Địa vị bá chủ của Tào Tháo tại Trung Nguyên đã không thể suy suyển được nữa. Tiệc rượu mừng công rồi, những kẻ có công thưởng rồi, những kẻ quy hàng được phong ban rồi, tiếp sau đây sẽ làm việc gì?

Hiệu sự Lư Hồng đứng sau lưng Tào Tháo. Ông ta mới từ Hứa Đô đến để bẩm báo tình hình trong triều gần đây. Nhưng những điều ông ta bẩm chẳng phải là việc quân quốc trọng sự gì, mà là chuyện các vị đại quan quý nhân trong triều thường ngày làm gì, nói gì, qua lại với ai. Tào Tháo tuy không ở Hứa Đô, nhưng nhất cử nhất động của bá quan trong triều đều rõ như lòng bàn tay.

Lư Hồng vừa cao vừa gầy, khuôn mặt dài như mặt ngựa. Ông ta xuất thân thấp hèn nhưng thông minh, năng nổ. Tào Tháo rõ ràng đang quay lưng lại phía ông ta, nhưng ông ta vẫn cúi đầu khom lưng, không dám cao hơn Tào Tháo nửa phân, miệng lại lải nhải:

— Phục Hoàn lại bị ốm một trận. Tại hạ nghe người ta nói hoàng hậu gần đây thường viết thư cho Phục Hoàn cha mình, nhưng Phục Hoàn trước nay chưa từng đọc, nếu không đốt đi thì lại trả mang về. Cụ thể là thư viết gì thì cũng không ai biết...

— Hừ! - Tào Tháo cười nhạt một hồi. Viết cái gì chứ? Chẳng có gì khác ngoài việc bảo phụ thân bà ta nghĩ cách “điều trị” lão phu! Tiếc rằng Phục Hoàn không có cái gan ấy, dù cho có đi nữa cũng không làm nổi, lo lắng đến độ bệnh tật đầy mình, ốm không dậy nổi, đến thư của con gái cũng không dám xem nữa... Tào Tháo đưa tay ngắt lời Lư Hồng, lạnh lùng hỏi, - Gần đây Hoa Tử Ngư, Vương Cảnh Hưng, Khổng Văn Cử làm những gì?

Lư Hồng bẩm báo:

— Hoa Hâm hằng ngày giúp đỡ Trung đài lo việc chính sự, chỉ nghe theo lệnh của chúa công, chẳng có chỗ nào không ổn cả. Vương Lãng trừ khi triều hội, còn lại đều đóng cửa ở nhà, không qua lại với ai. Khổng Dung gần đây không gây phiền hà gì, nhưng cả ngày ở trong phủ tụ tập uống rượu, lần nào uống cũng say khướt.

Tào Tháo ngày càng không thể chịu nổi hành vi của Khổng Dung. Lần trước đánh Nghiệp Thành, không ít đại thần đều gửi thư tới chúc mừng, Khổng Dung cũng viết thư mừng, nhưng trong thư lại nói: “Vũ Vương phạt Trụ, lấy Đát Kỷ thưởng cho Chu công.” Ai chẳng biết chuyện Lã Vọng xử tử yêu phi Đát Kỷ? Tào Tháo không hiểu ý, lại cho là trong cuốn cổ thư nào có nói thế, gửi thư lại hỏi lai lịch điển cố này, Khổng Dung bèn gửi thư lại nói: “Lấy chuyện ngày nay mà so, nghĩ chính là như vậy.” Đó rõ ràng là châm biếm chuyện Tào Phi nạp Chân thị. Thế nên vừa nghe nói Khổng Dung tụ tập uống rượu, Tào Tháo lập tức chú ý ngay:

— Ông ta uống rượu với ai?

— Nghị lang Tạ Cai, Thái y lệnh Chi Tập, lại có cả Dương Tu - con trai của Dương Bưu.

— Mấy kẻ đó thì cũng không làm loạn gì được.

Nghị lang Tạ Cai là người có học vấn, trừ việc nghiên cứu Tả Truyện ra ông ta chẳng tham gia chuyện gì cả. Chi Tập là người đôn hậu, hiền lành, tuy rất thân thiết với Khổng Văn Cử nhưng với Tào Tháo cũng vẫn vâng vâng dạ dạ, hơn nữa một ông quan nhỏ lương sáu trăm thạch thì có thể làm được gì? Còn tên tiểu tử Dương Tu, đến cả cha hắn cũng còn cáo bệnh không màng đến thế sự nữa là. Nhưng dù như vậy, Tào Tháo vẫn không thể khoan dung, bực tức bảo:

— Khi ngươi về triều hãy thay ta nói với Tuân Lệnh quân, quốc gia nguy nan, lương thảo không đủ, lập tức cấm rượu!

— Dạ. - Lư Hồng đột nhiên nhớ ra một chuyện, - Gần đây Khổng Dung có viết một bài văn.

— Văn gì? - Tào Tháo cảnh giác.

— Tại hạ đọc cũng không hiểu, hơn nữa đó là viết cho Trần Quần. Hình như tiêu đề là Nhữ, Dĩnh ưu liệt luận gì đó. Trần Quần luôn nói quê hương Dĩnh Xuyên của ông ta sinh ra nhiều hiền tài. Khổng Dung bèn đem sĩ nhân ở Nhữ Nam ra so sánh. Ôi! Chẳng qua cũng là vui đùa đấu khẩu thôi!

— Vui đùa? Hừ! - Tào Tháo lại không cho là vậy. Các mưu sĩ dưới trướng của ông như gia tộc Tuân gia, Quách Gia, Chung Do đều là người Dĩnh Xuyên, còn Nhữ Nam là quê hương của Viên Thiệu. Bài văn này Khổng Dung biện luận về sĩ nhân Dĩnh Xuyên và sĩ nhân Nhữ Nam ai hay ai dở, há chẳng phải là cố ý làm loạn? Tào Tháo lại có ý muốn trừng trị Khổng Dung, nhưng nghĩ lại, ở Liêu Đông còn có các danh sĩ như Bỉnh Nguyên, Quản Ninh, Vương Liệt vẫn chưa vời về Trung Nguyên được, bây giờ vẫn chưa thể giết danh sĩ. Suy đi tính lại không biết làm sao, Tào Tháo căm tức đến nghiến răng nghiến lợi.

Đúng lúc ấy, Tư không Trưởng sử Lưu Đại dẫn theo Đổng Chiêu lên thành lâu, hai người cũng vái chào Tào Tháo. Lưu Đại để Đổng Chiêu ở lại, còn mình lễ phép lui xuống. Tào Tháo đã dặn dò từ lâu, khi Lư Hồng, Triệu Đạt tâu việc, nếu không có việc gì đặc biệt thì không được ở bên nghe.

Đổng Chiêu cũng tự thấy ngại ngùng:

— Chúa công gọi tại hạ có điều chi dặn dò?

Tào Tháo không đáp lời, thấy Lưu Đại định đi, vội gọi bảo:

— Ngươi chạy đi mang bút mực sổ sách tới đây... Lư Hồng, tiếp tục nói đi, còn chuyện gì nữa?

Lư Hồng liếc nhìn Đổng Chiêu, nín lặng không nói. Tào Tháo bèn bảo:

— Không hề gì, cứ nói đi đừng ngại. - Từ sau cuộc nói chuyện đầy huyền cơ lần trước, Tào Tháo đã coi Đổng Chiêu là tay chân tâm phúc, thậm chí còn có phần hơn cả Quách Gia.

— Dạ. - Lư Hồng nói tiếp, - Trong ngoài Hứa Đô có kẻ truyền ngôn rằng: Hiện giờ những kẻ làm quan đều là những người có quân công, còn nói...

— Nói gì?

— Một đám võ phu nắm đất nước...

— Lòng dạ thật đáng giết. - Tào Tháo gằn giọng. Vừa lúc ấy Lưu Đại ôm bút mực sổ sách lên, thấy tình hình không ổn, liền để đồ xuống rồi lui ra luôn. Tào Tháo suy nghĩ giây lát, sa sầm nét mặt nói, - Nhờ Công Nhân viết giùm, ta muốn ban một đạo giáo lệnh.

— Dạ. - Đổng Chiêu nhận mệnh, nhưng hết nhìn bên phải lại bên trái, trên thành không có cái bàn nào, chẳng lẽ lại nằm bò trên tường thành mà viết?

Tào Tháo quay lại chỉ vào Lư Hồng:

— Quỳ xuống!

— Ơ! - Lư Hồng giật nảy mình, lại không dám không nghe, chỉ biết quỳ phục xuống đất.

— Ông để trên lưng ông ta mà viết.

Đổng Chiêu vâng lời, khoanh chân ngồi xuống, để cuốn thẻ tre cùng bút mực lên lưng Lư Hồng, thật là vừa vặn.

— Ta nói, ông viết... Những kẻ bàn tán cho rằng quan lại trong quân tuy có công lao, nhưng đức hạnh không đủ đảm đương việc nơi quận quốc. - Nói đến đó, Tào Tháo chợt ngừng lại, bỗng nhiên nhớ đến câu Khổng Dung châm biếm Hy Lự trên điện hôm nào: “Chỉ hợp với đạo thường, chưa xứng với quyền chức”, chợt cười nhạt, ý văn tuôn ra ào ạt, - Những kẻ bàn tán cho rằng quan lại trong quân tuy có công lao, nhưng đức hạnh không đủ đảm đương việc nơi quận quốc, chính như câu: “Chỉ hợp với đạo thường, chưa xứng với quyền chức” vậy. Quản Trọng nói: “Khiến cho người hiền tài được hưởng theo tài năng của mình thì vua được tôn, tướng sĩ được hưởng theo công lao của mình thì quân không sợ chết, hai điều ấy được lập rõ trong nước thì thiên hạ trị. Chưa từng nghe rằng, kẻ không tài năng, quân không chiến đấu, đều được lộc thưởng, mà có thể giúp lập công hưng quốc vậy. Cho nên, minh quân không cho những bề tôi vô công làm quan, không thưởng cho những quân sĩ không biết chiến đấu. Thời thái bình tôn sùng người đức hạnh, lúc hữu sự ban thưởng kẻ công lao. Lời của những kẻ bàn luận ấy, thực giống như ếch ngồi đáy giếng vậy.

Đạo giáo lệnh này có thể nói là một mũi tên trúng hai đích, vừa bác lại những kẻ bất mãn với những người làm quan xuất thân quân nhân, đồng thời cũng giáo huấn cho Khổng Dung mấy câu. Khổng Dung với Hy Lự tranh cãi nhau ầm ĩ ngay trên điện, Tào Tháo nhắc lại câu: “Chỉ hợp với đạo thường, chưa xứng với quyền chức”, câu này người tinh ý đều hiểu là đang nói ai, chẳng khác nào vả vào miệng Khổng Dung trước mặt mọi người.

Đổng Chiêu viết xong, đem đến trước mặt Tào Tháo, Tào Tháo không cần nhìn lại, chỉ nói:

— Ông làm việc cẩn thận, ta yên tâm! - Rồi lại hỏi Lư Hồng, - Còn bàn tán gì nữa?

Lư Hồng quỳ rạp trên nền gạch thành lâu lạnh ngắt đã lâu, lưng đau gối mỏi, mãi mới bò dậy nổi, thở hổn hển nói:

— Cũng không còn gì nữa, có chăng chỉ là những chuyện bàn tán trong quân doanh, liên quan đến Trần Kiều thôi. Có người nói rằng, Trần Kiều vốn gốc họ Lưu đi làm con nuôi họ Trần, mà lại lấy vợ họ Lưu, vốn là tộc muội của mình, ai cũng bảo là không hợp với quy định không kết hôn với người trong họ, làm hại đến nhân luân.

— Thật đáng ghét! - Tào Tháo trợn hai mắt. Câu ấy có vẻ là nói Trần Kiều, kỳ thực cũng có liên quan trực tiếp đến Tào Tháo. Tào Tung - cha Tào Tháo cũng là con nuôi, gốc là họ Hạ Hầu, Tào Tháo vốn là hậu duệ của họ Hạ Hầu. Vậy mà con gái của Tào Tháo lại gả cho Hạ Hầu Mậu - con của Hạ Hầu Đôn, chuyện ấy có khác gì chuyện của Trần gia với Lưu gia. Nói Trần Kiều kết hôn với người trong họ, làm hại nhân luân, Tào Tháo nghe có khác gì là nói chính mình.

Đổng Chiêu cũng hiểu ra ý ấy, nhưng không liên hệ chuyện đó với bản thân Tào Tháo, mà quay ra nói:

— Nói xằng nói bậy là một việc tệ hại xưa nay. Quan Tư không dưới triều Hiếu Thuận Đế là Đệ Ngũ Luân vốn rất trung hậu, lo lắng việc nước, là bậc năng thần một đời, nhưng có kẻ lại nói ông ấy đánh nhạc phụ. Sau đó tra xét kỹ thì Đệ Ngũ Luân trước sau chỉ lấy ba người vợ mồ côi, vốn không hề có nhạc phụ!

Câu này khiến Tào Tháo liên tục gật đầu. Đệ Ngũ Luân với Viên An - cao tổ của Viên Thiệu - cùng lo chính sự, hai người cùng là hiền thần, nhưng chính kiến khác nhau, lấy Đệ Ngũ Luân ra nói cũng là có ý hạ thấp Viên gia. Đổng Chiêu chỉ nói đôi ba câu mà đã chuyển lửa sang cho kẻ khác rồi. Tào Tháo vuốt râu giây lát nói:

— Lại viết thêm một bản giáo lệnh chỉnh đốn lại phong tục...

Lư Hồng thiếu chút nữa khóc ròng, vừa mới được duỗi thẳng lưng, lại phải ấm ức quỳ xuống. Chẳng biết Đổng Chiêu có phải là cố ý chơi xỏ ông ta hay là thực sự có chuyện gấp, vẫn không vội cầm bút, lại quay ra nói với Tào Tháo:

— Tại hạ có một cầu xin hơi quá thế này, xin chúa công không nói thẳng đến chuyện của Trần Kiều trong đạo giáo lệnh này.

— Ý ông là gì?

— Khi nãy chúa công dẫn câu “Chỉ hợp với đạo thường, chưa xứng với quyền chức” của kẻ nịnh thần... - Đổng Chiêu không nhắc đến Khổng Dung, chỉ nói là “kẻ nịnh thần”, - Tại hạ cho rằng kẻ đưa ra những điều bàn tán này tâm địa thực khó lường! Hợp với đạo thường, thuận theo thế sự cũng là đức lớn vậy, có tổn hại gì? Lão Tử nói: “Hòa kỹ quang, đồng kỳ trần”,[2] chính là đạo xử sự làm chính trị. Người trong thiên hạ, nếu có thể làm việc hợp với lẽ đạo, nước tất không có loạn vậy. Những kẻ to gan cuồng ngôn này, có kẻ là bởi vô tâm, có kẻ là phẩm hạnh kém, cũng có kẻ có tâm địa khó lường, đó chính là lũ giữ lòng hiểm ác, kết đảng loạn chính. Chúa công hãy nên lấy việc chỉ trích chuyện nói xằng bậy, phê phán kết bè kết đảng là phụ, mà thống nhất dư luận, làm rõ thị phi là chính! - Đổng Chiêu đem những điều thị phi, té nước theo mưa nói thành những chuyện liên quan đến thời sự, cho việc đàm luận sự thật quy hết về chuyện kết bè kết đảng, mưu đồ phản nghịch. Y tứ sâu xa chính là xin Tào Tháo hạ lệnh, từ nay về sau toàn thiên hạ đều phải ngoan ngoãn nghe lời một người, tuân mệnh một người, ca ngợi đức độ một người, không cho phép xuất hiện những lời bàn bạc nào khác.

Tào Tháo chỉ hững hờ nói:

— Ta hiểu rồi, ông viết đi. - Nói xong, Tào Tháo ngẫm nghĩ hồi lâu, rồi bắt đầu đọc rành mạch, - Kéo bè kết cánh là chuyện bậc tiên thánh xưa nay căm ghét. Nghe trong tục Ký Châu, cha con khác phái còn chê khen lẫn nhau. Xưa Trực Bất Nghi không có anh trai, mà thế nhân lại đồn là cướp chị dâu. Đệ Ngũ Bá Ngư ba lần đều lấy cô nữ, lại bị bàn tán rằng đánh cha vợ; Vương Phượng chuyên quyền, mà Cốc Vĩnh lại đem so với Thân Bá; Vương Thương trung nghĩa thì Trương Khuông lại nói rằng tà đạo. Đó đều là những kẻ đổi trắng thành đen, dối trời lừa vua vậy. Ta muốn chỉnh đốn lại phong tục, bốn cái ấy không trừ được, ta thực lấy làm hổ thẹn...

Đạo giáo lệnh này viết xong, Đổng Chiêu cảm thấy vô cùng thất vọng, nó không hề nói về việc thống nhất ngôn luận, chỉ là nói chuyện sơ sơ, nhưng cũng không tiện nói thêm gì. Lư Hồng phải quỳ xuống làm bàn xem ra vất vả hơn cả việc giám sát người khác. Quỳ suốt nãy giờ, hai chân đã tê cứng không đứng dậy nổi. Tào Tháo bước đến trước mặt ông ta lạnh lùng hỏi:

— Có biết hôm nay vì sao ta bắt ngươi quỳ không?

Lư Hồng ngước cặp mắt trắng dã:

— Thuộc hạ không biết...

— Bởi vì ngươi mượn danh nghĩa công việc, sách nhiễu tiền của dân chúng, cho rằng ta không biết ư? - Tào Tháo vốn đã có tính toán, ông từng nói với Lư Hồng, Triệu Đạt rằng ai làm việc tận tâm sẽ được thăng lên làm duyện thuộc, thậm chí có thể sung nhậm trực ban, nhưng hai người chỉ có thể thăng cấp được một. Cho nên hai người Lư, Triệu không những chỉ soi mói những cái sai của người khác, mà còn bới cái sai của nhau, kẻ nào có vết xấu gì, kẻ kia lập tức bẩm báo lên. Đó chính là chỗ cao minh của Tào Tháo.

Lư Hồng liên tục dập đầu.

Tào Tháo mắng như tát nước:

— Ngươi là con chó của lão phu! Ta bảo ngươi cắn ai ngươi mới được cắn, không được tùy tiện cắn lung tung, càng không được ra ngoài làm loạn! Nếu không người ta sẽ chửi vào mặt ta đấy!

— Tiểu nhân biết tội... biết tội... - Lư Hồng run như cầy sấy, liên tục dập đầu, - Tiểu nhân là chó... là chó...

Nói đến đó, Tào Tháo thở dài một tiếng, lại đổi giọng hiền hòa:

— Được rồi, lần này lão phu không bắt tội ngươi. Chỉ cần các ngươi lúc nào cũng suy nghĩ cho ta, ta tất sẽ không để các ngươi thiệt thòi. Hôm nay phải làm bàn lâu như vậy, ta sẽ thưởng cho ngươi, ngươi hãy đi tìm Lưu Đại lĩnh tiền thưởng đi, nhân tiện cầm về cho Triệu Đạt nữa, bảo hắn cũng phải gắng sức! - Tào Tháo chẳng những cần dùng tiểu nhân, lại còn xúi giục cho chúng đấu đá lẫn nhau, để tránh bị bọn chúng thông đồng che đậy. Cách giám sát người này ông học được từ phụ thân Tào Tung của mình.

— Đa tạ chúa công! Đa tạ chúa công!

— Đi đi!

Lư Hồng quỳ đã quá lâu, lại dập đầu đến hoa mắt chóng mặt, muốn đứng cũng không đứng dậy nổi, đúng là hệt như một con chó, bò lết mà đi ra...

Trên thành lâu chỉ còn lại Tào Tháo và Đổng Chiêu. Kiến nghị khi nãy không được tiếp thu nên ông ta cúi đầu đứng hầu, không dám nói thêm câu nào nữa, Tào Tháo ánh mắt sáng quắc hữu thần, chăm chú nhìn ra ngoài thành, hồi hâu mới nói:

— Công Nhân, phải chăng ông thấy đạo giáo lệnh của ta quá nhẹ?

— Không dám.

— Thực ra ông nói rất có lý, chỉ là... đường đi phải bước từng bước một, không thể bước quá dài, cũng không thể quá ngắn. Kiến nghị của ông vẫn còn sớm quá, hiện giờ vẫn cần có người lên tiếng. - Trong lòng Tào Tháo đã có tính toán: Ông có thể bước lên ngôi cửu ngũ chí tôn, nhưng tuyệt không thể cô đơn bước xuống được, tất cần phải có cả một đám đông bước ra ca tụng, đó cũng là muốn có người khác gánh chịu phỉ báng chung với mình. Đợi đến khi thiên hạ nhất thống, sẽ lại ban hành pháp lệnh cấm đàm luận.

— Dạ. - Đổng Chiêu chỉ vâng một tiếng. Đó rốt cuộc là một thứ âm mưu quỷ kế, làm kẻ thuộc hạ chẳng những không thể phản bác, mà cũng không thể ca ngợi, thuận miệng đáp vâng là tốt nhất.

— Cho nên... - Tào Tháo quay lại, - Ta gọi ông đến đây là muốn hỏi, hiện giờ bước đi thế nào mới không dài, cũng không ngắn.

Đổng Chiêu đã có suy tính từ trước, nhưng vẫn cứ vờ ra vẻ suy nghĩ lung lắm, hồi lâu sau mới lên tiếng:

— Đất Hà Bắc vừa mới được thu hồi, thiên hạ loạn lạc đã lâu, nên khôi phục lại chế độ xưa để chỉnh đốn lại thói đời. Như ý tại hạ thì... có thể khôi phục chế độ chín châu[3].

Điều Đổng Chiêu nói dường như là vì dân chúng thiên hạ, nhưng thực tế là ngầm có cơ mưu. Đổi lại thành chín châu, có nghĩa là quy hoạch lại khu vực hành chính trong thiên hạ, mười ba châu hợp lại thành chín châu, chỉ với Ký Châu mà nói sẽ tăng thêm những khu vực vốn thuộc về U Châu, Tịnh Châu, thậm chí ngay cả quận Hà Đông vốn thuộc đất Tam Hà cũng đều quy về đây. Tào Tháo hiện giờ kiêm chức Ký Châu mục, lại có quyền cầm cờ tiết, phàm các quận huyện thuộc quản hạt của Ký Châu ông có thể tự thực thi chính sự, không cần qua thỉnh thị triều đình. Cũng có thể nói là, Ký Châu gần như là một vương quốc độc lập của Tào Tháo, nếu như khôi phục lại chế độ xưa, mở rộng Ký Châu ra, sẽ lại tăng thêm Duyện Châu mà Tào Tháo vốn nắm trong tay khi xưa...

Ngoài ra còn có một tầng ý nghĩa được che giấu rất kỹ, nhà Hán chưa từng thực hiện chế độ chín châu trong thiên hạ, chỉ có Vương Mãng khi soán ngôi nhà Hán, lập ra triều Tân là từng thực hiện qua. Hiện giờ lại đưa nó ra, há chẳng phải là một tín hiệu thay đổi triều đại ư? Tào Tháo vừa nãy nói, muốn để cho mọi người lên tiếng, việc cải cách chế độ này giống như chuyện chỉ hươu bảo ngựa khi xưa, chuyện này đưa ra bàn bạc, ai tán thành, ai phản đối sẽ tự có thái độ, trong đục sẽ lập tức phân minh ngay.

Nét mặt Tào Tháo vẫn bình thản, ngay cả Đổng Chiêu cũng không nhìn ra được ông đang nghĩ gì, rất lâu sau mới hững hờ nói:

— Dò đá qua sông vậy... ngươi cứ thử xem sao.

— Dạ. - Đổng Chiêu đã hiểu, câu “ngươi cứ thử xem sao” cũng chính là đồng ý cho phép mình dâng tấu lên triều đình đề xuất việc thay đổi rồi, còn bản thân Tào Tháo sẽ không trực tiếp tham gia. Đổng Chiêu lại thấy khó xử, ấp úng nói, - Tại hạ chỉ e... chỉ e...

— E là Tuân Lệnh quân phản bác? - Tào Tháo nói thẳng ra vấn đề. Thực ra chính bản thân Tào Tháo cũng đâu phải không e ngại? Để có được thành tựu như ngày nay là do ông với Tuân Úc, một người lo ngoài, một người lo trong cùng nhau tạo dựng. Mà Tuân Úc là người thế nào, Tào Tháo đâu phải không biết? Đem đại nghĩa thiên hạ ra thì không bao giờ tranh biện được, chỉ có thể dựa vào mối thâm giao, sự ăn ý và tình cảm trong bao nhiêu năm cùng nhau sáng nghiệp này mới cảm hóa được ông ấy...

Đổng Chiêu cúi đầu thật thấp, không dám thở mạnh. Ông ta hiểu rằng luận về thực lực thì căn bản không đấu nổi với Tuân Úc, bất kể là trong mạc phủ hay là triều đường, thậm chí trong quân đội cũng không tìm được một ai không có quan hệ với Tuân Úc. Làm cho Tuân Văn Nhược nổi giận, ông ấy chỉ cần chửi một câu tiểu nhân nịnh bợ, rồi sai những người khác mỗi người nhổ một bãi nước bọt cũng đủ để dìm chết mình rồi!

— Thế này đi. - Tào Tháo đưa ra một cách, - Ông không phải dâng biểu, trước hết hãy viết một lá thư cho Tuân Lệnh quân, nói chuyện riêng với ông ấy trước đã, đợi thời cơ thuận lợi rồi hãy công khai dâng sớ.

— Dạ. - Đổng Chiêu tuy vâng lời, nhưng trong lòng vẫn không an tâm chút nào.

— Yên tâm đi. Ông với Lệnh quân đều là tay chân của ta, dù rằng có chút tranh chấp, lão phu cũng sẽ không thiên vị ai đâu...

— Cấp báo! - Bọn Lưu Đại, Hứa Chử đã chạy lên thành lâu, - Chúa công! Có người chôn cất cho Viên Đàm!

— Ồ?! - Tào Tháo giật mình, - Lão phu đã truyền lệnh, kẻ nào chôn cất cho Viên Đàm sẽ phải chết! Hãy ra xem xem kẻ nào to gan như vậy. - Rồi lại quay lại nhìn Đổng Chiêu, - Đại khái là như thế, ông cứ theo đó mà làm đi. Hai đạo giáo lệnh đó, lát nữa hãy cho ban ra...

Lưu Đại, Hứa Chử dẫn đường, cũng không xuống thành, cứ đi từ thành lâu phía tây sang mặt phía nam. Vừa đi, Tào Tháo vẫn không quên dặn dò Lưu Đại:

— Ngày mai ngươi hãy cùng Phi nhi, Chân nhi và Biện Bỉnh về Hứa Đô một chuyến.

— Chúa công có điều chi dặn dò?

— Đưa hết cả gia quyến của lão phu về Nghiệp Thành.

— Chuyển nhà ạ? - Lưu Đại ngạc nhiên, - Sẽ ở vào đâu ạ?

Tào Tháo cười nói:

— Ta đã lệnh cho bọn Đặng Triển đến Nghiệp Thành, đuổi hết cả nhà Lưu thị ra khỏi phủ rồi.

Lưu Đại tuy là Tư không Trưởng sử nhưng rất ít khi đưa ý kiến, nhưng hôm nay thấy Tào Tháo nói một đằng làm một nẻo, có phần hơi quá:

— Việc này e là không thỏa đáng? Đuổi vợ góa của Viên Thiệu ra khỏi phủ, có khiến cho người ta dị nghị không?

— Hừ! Hôm qua khác, hôm nay khác. Bây giờ đã không còn là lúc lão phu khóc tế Viên Thiệu nữa. Viên Đàm chết, Viên Thượng trốn, hai đạo giáo lệnh đã ban ra rồi, những bề tôi cũ của Hà Bắc ai còn dám nói này nói nọ với lão phu nữa? - Tào Tháo cũng không nhìn Lưu Đại, hai mắt chỉ chăm chú ngó con đường dưới chân, - Lão phu kiêm nhiệm chức Ký Châu mục, gia quyến đi theo đến nơi làm quan cũng là hợp tình hợp lý. Đưa cả nhà Lưu thị ra khỏi phủ đệ ở Nghiệp Thành, tiền bạc có thể trả cho họ, nhưng phủ đệ phải lưu lại cho ta, đó là phủ châu mục của bản quan! - Trong lúc nói chuyện, đã đi tới thành lâu trên cửa nam. Hứa Du, Lâu Khuê, Trần Kiều, Trọng Trường Thống đều đã đến từ lâu, đang chỉ chỉ trỏ trỏ xuống dưới thành.

Đưa mắt nhìn ra, chỉ thấy mấy chục thi thể đang nằm ngổn ngang dưới nắng. Đó là toàn gia của Viên Đàm và Quách Đồ, ngay cả cô con gái nhỏ làm con dâu tượng trưng của Tào Tháo cũng trong số đó. Trước thi thể Viên Đàm, có một người ăn mặc rách rưới, thân hình gầy gò đang bị quân lính trói gô lại. Tào Tháo cất giọng hỏi to:

— Lão phu đã có lệnh, Viên Đàm là kẻ phản quốc bất trung bất hiếu, kẻ nào chôn cất hắn tất sẽ bị xử tội chung, ngươi là ai mà dám trêu đùa với pháp luật?

Người ấy bị quân sĩ ấn quỳ xuống dưới thành:

— Biệt giá Thanh Châu Vương Tu.

— Vương Tu? Vương Thúc Trị? - Những người trên thành nghiêng đầu ghé tai bàn tán.

Tào Tháo cũng không ngờ người này lại tự mình sa vào lưới:

— Ngươi tuy là bề tôi Viên gia, biết hối cải sửa sai có thể tha thứ, nhưng lại thu dọn chôn cất cho Viên Đàm thì không thể xá tội được!

Vương Tu khóc đáp:

— Tại hạ được hậu ân của Viên gia, lại từng làm quan dưới trướng Viên Đàm, nếu được thu dọn chôn cất cho Đàm rồi, có chết cũng không ân hận.

Trọng Trường Thống vốn sẵn thiện tâm, ghé đến bên tai Tào Tháo nói nhỏ:

— Không quên chủ cũ là việc làm của kẻ nghĩa sĩ! Xin chúa công hãy tha tội cho ông ta.

Thực ra đâu cần Trọng Trường Thống nói nhiều? Vương Tu ở Thanh Châu tiếng tăm lừng lẫy một phương, lại từng đảm nhiệm chức Biệt giá, có được người này như có được một nửa lòng dân Thanh Châu.

— Vậy ta theo lời Công Lý nói. - Tào Tháo thuận nước đẩy thuyền, hướng xuống dưới thành nói, - Vương Thúc Trị! Chiếu theo luật lệ triều đình thì sẽ phải xử tử ngươi, nhưng lão phu niệm tình ngươi là kẻ trung nghĩa, không khép ngươi vào tội chết, cho phép thu dọn an táng Viên Đàm! - Tào Tháo từ trước đến nay đều đưa triều đình ra trước tiên, bây giờ đã tự mình đứng ra mua chuộc lòng người.

— Đa tạ minh công... - Vương Tu dập đầu bái tạ.

— Ngươi gọi lão phu là gì? - Tào Tháo xua xua tay, - Gọi không đúng thì không cho cởi trói!

— Đa tạ sứ quân...

Tào Tháo vẫn không thèm nghe, đứng im chăm chú nhìn ông ta.

Thân hình gầy gò của Vương Tu run lên mấy lần, suy nghĩ rất lâu, không làm sao được, cuối cùng đành dập đầu, run run nói:

— Đa tạ chúa công...

— Cởi trói đi! - Tào Tháo cười, - Ngươi đã gọi ta là chúa công, coi như đã là duyện thuộc trong mạc phủ, ba ngày sau hãy đến doanh đợi lệnh. - Một khi đã muốn làm đại sự, Tào Tháo tất phải ra sức thu nạp hết nhân tài trong thiên hạ.

Thấy việc trước mắt đã xử lý ổn thỏa, Trần Kiều tiến đến trước mặt Tào Tháo nói:

— Chúa công khi nãy vừa đi đâu? Quân sư đang sốt ruột tìm ngài.

Tào Tháo cười nói:

— Ta giúp ông khỏi bị bực mình bởi lời đàm tiếu đấy. - Ý Tào Tháo muốn nói về chuyện ban đạo giáo lệnh khi nãy.

— Ồ? - Trần Kiều không hiểu ý Tào Tháo.

Tào Tháo cũng không giải thích nhiều:

— Quân sư tìm ta có chuyện gì?

Trần Kiều nói vắn tắt:

— Tiêu Xúc giả nhận chức Thứ sử U Châu, chiêu tập quan viên toàn châu lại uống máu ăn thề, công khai quy thuận chúa công. Nhưng bọn thổ phỉ trong địa bàn là Triệu Độc, Hoắc Nô nhân loạn làm phản, lại câu kết với người Ô Hoàn, nghe nói Viên Thượng, Viên Hy cũng tham gia trong đó. Chúng đang tập kết đội ngũ, dự định đánh tới U châu. Tiên Vu Phụ tuy cùng liên thủ với Hiệu úy Diêm Nhu là Hộ Ô Hoàn, nhưng chỉ e trong ngoài cùng tấn công thì không thể đánh lui được giặc, xin ngài phái quân đến cứu viện.

— Cả người Ô Hoàn cũng bị huynh đệ họ Viên lôi kéo đến đây. Cũng được, lão phu sẽ thu dọn luôn một thể.

— Còn nữa, - Trần Kiều lại nói, - Cũng là tin tức vừa mới nhận được. Thái thú Liêu Đông Công Tôn Độ mắc trọng bệnh, đã đột ngột qua đời ba tháng trước rồi. - Đường xá xa xôi nên tin tức trễ nải, tin từ ba tháng trước đến nay mới được biết.

— Ồ? Chết thì hay lắm! - Công Tôn Độ nhiều dã tâm lại vũ dũng, thiện chiến, thậm chí còn bắt giữ cả Lương Mậu, Thái thú Nhạc Lãng do triều đình cử đến. Hắn cũng là một kẻ địch tiềm tàng của Tào Tháo, - Ai kế thừa hắn cai trị Liêu Đông?

— Vợ cả của Công Tôn Độ không có con trai, con trưởng do người thiếp sinh ra là Công Tôn Khang kế vị. - Trần Kiều liếc nhìn lại nói, - Nghe nói tên Công Tôn Khang kia còn cuồng vọng hơn cả cha hắn, chẳng những không thả Lương Mậu, lại còn tự xưng là Liêu Đông Vương, đem ấn thụ Vĩnh Ninh hầu mà ngài ban tặng tự ý chuyển cho em trai hắn là Công Tôn Cung. Hai anh em hắn căn bản không coi triều đình ra gì cả!

— Không cần vội, chúng ta sẽ đối phó với từng tên một. - Tào Tháo lại rất bình thản, - Hãy truyền lệnh của ta, toàn quân tướng sĩ nghỉ ngơi chuẩn bị, ba ngày sau sẽ tiến lên phía bắc cứu viện U Châu, trước hết đánh lui quân Ô Hoàn, sau đó tính tiếp.

Trần Kiều nhất thời không kịp phản ứng:

— Không phải là đưa toàn quân đi chứ ạ?

— Đúng vậy, cho toàn quân xuất kích.

Trần Kiều vẻ mặt lo lắng:

— Đại quân tiến lên phía bắc, cách xa Trung Nguyên, nếu như Cao Cán ở Tịnh Châu làm phản thì...

— Hắn không phản thì đánh thế nào đây? Điều ta đang cần là hắn làm phản! - Nụ cười của Tào Tháo toát lên vẻ dữ dằn, - Trong bốn bể không thể để lại một mối họa nào! Điều Tuân Diễn làm Giám quân Hiệu úy, quyền lĩnh các việc quân chính ở Ký Châu; Chia Nhạc Tiến, Lý Điển hai cánh quân lẳng lặng quay về Ký Châu để đề phòng Cao Cán, chỉ cần có dấu hiệu tạo phản là lập tức xuất kích.

Tào Tháo sang sảng truyền mệnh lệnh xong, chợt thấy vắng lặng hơn mọi khi, hôm nay chẳng những không có ai cùng bàn luận chiến thuật, mà cũng không thấy có lời ca tụng công đức nào, bèn hỏi:

— Quân sư và Phụng Hiếu đâu?

Trọng Trường Thống bẩm:

— Phụng Hiếu thấy trong người mệt mỏi, xin được ở nhà nghỉ ngơi ạ! Có thể là vì trông thấy thi thể của Quách Đồ nên trong lòng có điều bất nhẫn. Quách Gia không có mặt, nên quân sư cũng không tiện rời khỏi đại doanh trung quân.

— Ôi chao... - Tào Tháo lắc đầu cười nhăn nhó, - Lúc đầu hỏi Quách Gia có tha cho Quách Công Tắc hay không, ông ta dứt khoát nói không cần thiết. Bây giờ giết rồi lại không nhẫn tâm, hãy nể mặt Quách Gia đem thi thể của Quách Đồ đi an táng chu đáo.

Thực ra đó chẳng khác gì sáng ban lệnh, chiều thay đổi. Rõ ràng nói là không cho phép chôn cất, cuối cùng thì xác Viên Đàm, Quách Đồ cũng đều được an táng cả. Nhưng Tào Tháo không nhận ra điều đó, còn người khác thì thấy rõ, nhưng có ai dám nói gì?

❀ ❀ ❀

[1] Nay là khu vực đông nam tỉnh Hà Bắc, Trung Quốc.

[2] Nghĩa là cùng hòa hợp với muôn vật bình thường. Câu này trong Đạo Đức Kinh.

[3] Chế độ chín châu (Cửu châu chi chế): cách phân chia địa lý có ghi lại trong thiên Vũ Cống, sách Thượng Thư. Theo đó chín châu là: Ung Châu, Ký Châu, Lương Châu, Duyện Châu, Dự Châu, Thanh Châu, Từ Châu, Kinh Châu, Dương Châu. Từ thời Hán Vũ Đế, nhà Hán thi hành chế độ mười ba châu (trong thời kỳ riêng lẻ, có lúc chia thành mười hai châu), và chưa dùng chế độ chín châu, duy có Tân triều do Vương Mãng lập ra từng có thời gian ngắn thực hành theo.