[TIÊU HỀ]: Chương 13
Chăm sóc ở nhà Cố Vinh suốt một buổi sáng, ăn trưa xong, Tiểu Lợi liền ra ngoài.
Trưa hè nắng chang chang thế này thì đi đâu đây? Trừ việc viết tiểu thuyết ra, cô chưa bao giờ ngồi yên trong phòng nổi, hai ngày nay tâm trạng lại càng bất an, luôn có một thứ thôi thúc muốn đến nơi nào đó tìm người nào đó. Cô vốn không biết mình định tìm ai. Khi đi qua đại sảnh cơ quan huyện ủy, cô nhìn thấy hai phòng làm việc của bí thư huyện ủy đều khóa cửa. Sân viện vắng vẻ không bóng người, rất quạnh quẽ. Cô ra đến đường, vừa thẫn thờ bước đi, vừa tiện tay ngắt từng chiếc lá liễu, vừa nghĩ đến vẻ lúng túng của Lý Hướng Nam bên giường bệnh của chú hồi sáng, không khỏi muốn bật cười. Một nhân vật thiết huyết lại có lúc chật vật khó xử, ngược lại càng làm nổi bật vẻ đáng yêu. Cô ngẩng đầu lên, phát hiện mình vô tình lại đi qua vòm cổng của lầu thành ấy.
Con phố nhỏ thẳng tắp phía trước chính là chợ tự mại náo nhiệt ồn ào tiếng người gọi vật nuôi kêu.
Hôm nay là phiên chợ ngày mười. Dòng người ồn ào đông đúc. Bụi bặm, hơi mồ hôi, tiếng rao hòa quyện vào nhau. Trước các cửa hàng hai bên là đủ loại gùi giỏ sạp hàng, cái nọ nối tiếp cái kia. Sau sạp hàng là những người bán hàng đang ngồi xổm, vừa chèo kéo, vừa mời gọi. Đoạn đường này là rau xanh quả ngọt; sát ngay đoạn đó là đậu mạch kê cao lương, ngũ cốc tạp lương; lại một đoạn nữa là gà vịt lợn dê; đi tiếp về phía trước, hai bên là đồ sắt, đồ gỗ, nồi niêu xoong chảo tạp hóa. Đến cuối phố là những chảo dầu, chảo canh, lò nướng, có cái dựng lán vải, có cái cứ để nguyên dưới ánh mặt trời, bán canh viên, canh miến, bánh rán dầu, bánh nướng, bánh bao áp chảo, mì kéo tay... Gây gỗ vang lên lạch tạch trên thớt, khối bột dính đầy dầu lật qua lật lại bôm bốp trên thớt, từng sợi mì kéo tay bay ào ào vào nồi nước sôi.
Tiểu Lợi bỗng sáng bừng đôi mắt, nhìn thấy Lý Hướng Nam giữa đám đông. Cô định chen qua chào anh, lại nghĩ đến điều gì đó. Liền quyết định nấp trong đám đông, xem vị bí thư huyện ủy trẻ tuổi này đi chợ thế nào.
Lý Hướng Nam đang chắp tay thong thả đi giữa dòng người, hết nhìn sạp hàng này đến sạp hàng khác ở hai bên. Thỉnh thoảng dừng lại một chút, hỏi giá, thăm dò dăm ba câu chuyện trong thôn. Đây là một sạp bán dao phay, một tấm bạt trải trên mặt đất, bày mấy chục con dao phay, có một người nông dân trung niên da ngăm đen tinh ranh gọn gàng đang ngồi xổm.
Lý Hướng Nam chắp tay đứng lại: "Dao phay của anh đạt đến trình độ dao Cổ Lăng chưa?"
"Cậu tự xem đi."
"Dám gọt sắt không?"
"Sao lại không dám?" Người nông dân trung niên cầm một con dao phay dùng lưỡi dao gọt sống lưng con dao phay khác, từng sợi mạt sắt nhỏ dài sáng loáng cuộn tròn rơi xuống.
"Dao tốt. Anh chuyên bán dao phải không?"
"Đúng vậy. Tôi bán hộ nhà máy khí cụ công xã."
"Người Kỳ Trang à?"
"Sao cậu biết?"
"Tai tôi thính một chút." Lý Hướng Nam cười cười, "Bán một con kiếm được bao nhiêu tiền?"
"Năm hào."
"Thế một ngày bán được hai mươi con, chẳng phải kiếm được mười đồng rồi sao?"
"Không được đâu, ở Cổ Lăng chúng ta bán không chạy."
"Là do làm dao phay quá nhiều. Sao anh không sang huyện khác, tỉnh khác?"
"Thỉnh thoảng cũng đi chứ. Nhưng ra ngoài tốn kém cũng lớn, làm không khéo thì chẳng bõ bèn gì."
"Nhà máy khí cụ khoán chưa?"
"Họ đang lên kế hoạch khoán rồi."
Lý Hướng Nam gật đầu rồi lại đi về phía trước, Tiểu Lợi lẽo đẽo đi theo trong dòng người. Nghĩ đến việc mình đang "theo dõi", "bám đuôi" bí thư huyện ủy, thấy thú vị vô cùng. Đây là một lão già bán thạch lương nheo mắt lại vì chói, thắt chiếc dải lưng vải xanh, ngồi trên chiếc ghế đẩu nhỏ, nhìn người ta lúc nào cũng phải ngẩng đầu lên, nheo mắt lại một cách chật vật.
"Một ngày ông bán được bao nhiêu thạch lương thế ạ?" Lý Hướng Nam đứng lại hỏi.
Lão già đang hất dòng thạch lương được xoắn thành sợi nhỏ trơn tru vào từng cái bát, lại rắc thêm chút dưa chuột thái sợi, ông ngước lên đánh giá Lý Hướng Nam: "Mười cân bột mì." Ông cúi đầu, vừa trả lời vừa tiếp tục bận rộn với sinh kế của mình trên chiếc bàn vuông thấp.
"Cái này của ông bao nhiêu tiền một bát?"
"Một hào tám."
"Thế một ngày ông kiếm được hai mươi đồng, phát tài rồi nhé."
"Kiếm đâu ra." Lão già khó chịu nói, chữ "đâu" kéo dài đặc biệt, còn mang theo giọng uốn lượn.
"Tôi tính cho ông rồi đấy, một cân bột này của ông ít nhất ra được mười cân thạch lương, đúng chứ?"
"Không ra nổi đâu."
"Tôi làm qua rồi, ông còn lừa tôi à?" Lý Hướng Nam cười.
"Cùng lắm là mười cân thôi."
"Một bát của ông tính ra cũng chỉ nửa cân thạch lương."
"Hơn chứ."
"Mắt tôi không nhầm đâu," Lý Hướng Nam lại hóm hỉnh cười, "Hay là tôi mang cân ở bên cạnh lại đây cân thử xem thế nào nhé? Khéo nửa cân mà còn kém mất một lạng hai lạng ấy chứ!"
"Xem ra cậu là kẻ rành nghề nhỉ."
"Một cân bột của ông ra mười cân thạch lương, bán hai mươi bát, chính là ba đồng sáu. Bán mười cân bột thạch lương, chính là ba mươi sáu đồng."
"Tôi mua đây là bột giá cao đấy, bột cao lương chính gốc."
"Là một đồng mốt một cân phải không?"
"À... phải."
"Mười cân mười đồng, là tiền vốn."
"Còn cả dưa chuột gia vị này nữa chứ!" Lão già chỉ vào hũ nước muối tỏi, hũ mù tạt, hũ giấm, hũ ớt trên bàn vuông nói.
"Những gia vị dưa chuột này, cộng thêm phèn chua làm thạch lương, tiền củi lửa, nói cho nhiều vào, một ngày sáu đồng thì thế nào cũng đủ chứ nhỉ?"
"Đủ rồi."
"Ba mươi sáu đồng trừ đi mười đồng tiền bột mười cân, lại trừ đi sáu đồng này, chẳng phải một ngày kiếm hai mươi đồng sao?"
"Cậu biết tính toán thật đấy, cậu là kế toán à?"
"Kế toán thì không phải, nhưng biết tính toán chút ít. Ông không phải ngày nào cũng gặp được đại chợ đâu; bình thường có lúc bán năm cân bột, ba cân bột; trời âm u mưa gió thì chẳng có ai mua, cho nên cũng không thể ngày nào cũng kiếm được từng ấy đâu. Đúng không?"
"Phải phải phải." Lão già vội vàng gật đầu.
"Tiền kiếm được vào lòng thì sợ ít, nói ra miệng thì sợ nhiều." Lý Hướng Nam cười tủm tỉm nhìn lão già.
Lão già ngại ngùng cười cười: "Đúng thế." Ngừng một lát, bỗng nhớ ra điều gì, nhìn xung quanh rồi hạ giọng hỏi: "Cậu... có phải là Lý bí thư của huyện ủy không?"
"Sao ông lại chợt nghĩ ra thế?"
Lão già cười: "Theo lời người ta nói, cậu rất giống."
"Người ta nói thế nào?"
"Đều bảo cậu nhìn thoáng qua việc buôn bán là ra ngay sổ sách."
"Có một vị bí thư huyện ủy biết tính toán hộ các người thì có tốt không?"
Lão già cười chất phác.
Lý Hướng Nam ngồi xuống chiếc ghế đẩu nhỏ cạnh bàn vuông, rút thuốc lá đưa sang một điếu, bản thân cũng ngậm một điếu. Hai người châm thuốc lá. "Ông có thể nói thật cho tôi biết, bây giờ ông tiết kiệm được bao nhiêu tiền rồi không?"
"Tôi..."
"Tôi không thăm dò tên ông đâu. Dù tôi có biết tên ông, cũng giữ bí mật cho ông. Tôi nói là làm."
"Bốn nghìn chín trăm mấy mươi đồng."
"Ông muốn kiếm đến bao nhiêu tiền?"
"Tôi muốn kiếm đủ sáu nghìn."
"Cưới vợ cho con trai?"
"Tôi không có con cái, chỉ hai ông bà già thôi."
"Xây nhà?"
"Nhà đã xây xong rồi."
"Sắm đồ đạc?"
"Tôi không sắm đồ."
"Gửi ngân hàng, lấy tiền lãi?"
"Không gửi ngân hàng, không quen gửi."
"Gửi vào ngân hàng, một sấp phiếu lớn biến thành một tấm thẻ nhỏ, cứ như thể bị lừa mất vậy, không bằng giấu trong kẽ gạch, trong hũ gạo là thực tế nhất. Đúng không?" Lý Hướng Nam trêu chọc.
Lão già ngượng ngùng: "Đúng vậy."
"Chỉ có tiền là có thể dưỡng già được thôi sao?"
"Còn phải tiêu chút tiền tích chút đức, tạo dựng nhân duyên nữa."
"Tích đức, tạo dựng nhân duyên thế nào?"
Lão già cười khó xử, không nói gì.
"Khó nói lắm à? Hai ta kết bạn đi, ông có việc gì bàn bạc với tôi, tôi có việc gì bàn bạc với ông, biết đâu tôi có thể góp ý cho."
"Tôi đây là ở nhờ nhà họ hàng trong thị trấn, nhà tôi ở trong núi, thôn hạn hán, không mưa, hoa màu khô cháy chưa nói, đến nước uống cho người cũng không có, cả thôn chỉ trông vào một con suối nhỏ, bảo hết nước là hết nước ngay."
"Ông là người thôn Nam Lão phải không?"
"Sao cậu biết?"
"Đây đều là địa bàn bí thư huyện ủy tôi quản lý, tôi mà không biết sao?" Lý Hướng Nam nói, "Ông muốn bỏ tiền ra đào một cái giếng cho thôn à?"
"Không, thôn chúng tôi đào mười mấy đời giếng rồi mà vẫn không đào ra được nước. Tôi là muốn... muốn tu sửa một ngôi miếu Long Vương."
"Tu sửa miếu Long Vương?" Lý Hướng Nam chấn động.
"Để cầu mưa."
Lý Hướng Nam rủ mi mắt, sắc mặt âm trầm cắn chặt điếu thuốc.
"Cái này có phạm pháp không?" Lão già nhìn Lý Hướng Nam cẩn thận hỏi, "Tôi tu sửa một ngôi miếu nhỏ to bằng gian nhà trên núi, thờ một vị Long Vương, có phạm pháp không?"
"Phạm pháp. Không phải ông phạm pháp, là tôi phạm pháp." Lý Hướng Nam nói.
"Cậu phạm pháp điều gì?"
"Một thôn, hơn bốn trăm người, là hơn bốn trăm người phải không?"
"Phải."
"Ngay cả vấn đề nước ăn còn không giải quyết nổi, bí thư huyện ủy tôi chính là đã phạm quốc pháp rồi."
Lão già ngẩn người ra một lúc: "Vậy... phải làm sao?"
"Bác à, bác lại cứ tin vào thần thánh ma quỷ thế cơ à?" Lý Hướng Nam hỏi.
"Có những lúc thì không tin..."
"Hết cách rồi lại không thể không tin, đúng chứ?"
"Việc gì mà có cách giải quyết thì ai còn đi mê tín nữa?"
"Bác à, tôi thương lượng với bác thế này, làm thế này có được không, tôi mời cho các bác một chuyên gia tìm nước đào giếng, đào ra nước giếng cho thôn các bác, vừa có thể uống, vừa có thể tưới, bác thấy có được không?"
"Thế thì còn gì bằng. Huyện Đông Ninh trước kia có một người trẻ tuổi là cao thủ, nhìn một cái là biết chỗ nào có nước, nhưng mà không mời nổi ấy chứ, dạo này nghe nói lại được điều về tỉnh rồi."
"Tôi đang mời cậu ta đây, nói là tới là sẽ đến Cổ Lăng."
"Nhưng mà bao giờ mới đến lượt Nam Lão chứ, chỗ khỉ ho cò gáy thế cơ mà."
"Hai ta chẳng phải là bạn bè rồi sao? Tôi coi trọng tình nghĩa, bảo cậu ta đi đầu tiên đến thôn các bác. Bác thấy được không?"
"Thế thì tuyệt quá." Lão già hào hứng nói.
"Vậy tôi bàn với bác một việc, cái miếu Long Vương này chúng ta không sửa nữa nhé."
"Được."
"Bác xem, bác đã kết bạn với bí thư huyện ủy, mời chuyên gia tìm nước về cho thôn, đào giếng lấy được nước, tích cái đức này, chẳng phải sẽ tạo dựng được nhân duyên rồi sao?"
"Đúng thế."
"Thế thì số tiền bác kiếm được cứ giữ lại để dưỡng già cho mình, có được không?"
"Thế thì tôi về thôn đào giếng đây. Cụ cố tôi, ông tôi đều là đào giếng đến hộc máu mà chết đấy."
Lý Hướng Nam chợt ngẩng đầu nhìn ông lão, một gương mặt chằng chịt nếp nhăn như những rãnh ruộng: "Bác chính là Thạch Lão Đại?"
"Sao cậu biết?" Ông lão kinh ngạc sững sờ.
Lý Hướng Nam nhìn ông lão: "Các đời tổ tiên nhà bác tìm nước cho Nam Lão, đào giếng tròn trịa một trăm năm. Bí thư huyện ủy tôi mà còn không biết nữa, thì tính là phụ mẫu chi dân kiểu gì."
Toàn thân ông lão hơi run rẩy, ông sững người một lúc lâu, quay phắt đầu đi hỉ mũi một bãi.
"Bác à, tôi bàn với bác thêm một việc nữa."
Ông lão vừa cúi đầu đáp lời, vừa thu dọn bát đũa chậu hũ trên chiếc bàn vuông nhỏ.
"Tiền bác cứ tiếp tục kiếm, tiếp tục tích lũy."
"Tôi không kiếm nữa." Ông lão thần trí thẫn thờ tiếp tục thu dọn đồ đạc.
"Tiền vẫn phải kiếm, tích lại để dưỡng già chứ. Nhưng sao bác lại còn nghĩ đến chuyện tạo dựng nhân duyên cơ chứ? Chỉ có tiền thôi thì vẫn chưa nuôi nổi tuổi già đâu, đúng không? Nếu như bác không biết làm thạch lương, không biết kiếm tiền thì phải làm sao? Việc dưỡng già này lại trông cậy vào ai? Tôi bàn với bác một cách thế này, đem việc dưỡng già của những người già, đặc biệt là những người già không con không cái, lo liệu hết cả."
"Thế thì cậu tích được đại đức rồi." Ông lão đã thu dọn toàn bộ chậu niêu xoong chảo vào trong đôi quang gánh.
"Bác bị làm sao thế?"
"Tôi không bán thạch lương nữa." Ông lão nói vừa chỉnh lại dây đòn gánh, lưng còng đứng thẳng dậy.
"Tại sao?"
"Tôi về thôn đây."
"Về thôn?"
"Tôi ngày ngày đợi ở đầu thôn chuyên gia tìm nước mà cậu mời tới." Ông lão nói xong gánh quang gánh lên, tay xách chiếc bàn vuông, chẳng thèm nhìn Lý Hướng Nam một cái liền bước đi.
"Bác tin tôi thế cơ à?" Lý Hướng Nam hỏi.
"Tôi tin, tôi tin chứ." Ông lão gật đầu, nước mắt già nua chợt tuôn rơi. Ông dùng tay sức lau một cái, đầu không ngoảnh lại gánh quang gánh chen qua đám đông bỏ đi.
Lý Hướng Nam đăm đăm nhìn theo bóng ông lão đang lầm lũi khuất dần trong dòng người, sống mũi không khỏi cay xè.
Anh quay đầu lại thì nhìn thấy Tiểu Lợi đứng đằng sau, đôi mắt cô đang đăm đăm nhìn Lý Hướng Nam ngấn lệ. Lý Hướng Nam lặng lẽ nhìn cô một lúc, hỏi: "Em cũng tới à?"
Tiểu Lợi lau mắt, cười ngượng ngùng như một đứa trẻ.
Cô rất đáng yêu.
Lý Hướng Nam bước về phía trước, Tiểu Lợi sóng vai đi theo.
"Em nên viết về Thạch Lão Đại đi." Lý Hướng Nam nói.
Tiểu Lợi ngoan ngoãn gật đầu như một đứa trẻ, "Em còn muốn viết về anh."
"Viết về anh á?"
"Được không?"
"Không được."
"Tại sao?"
"Không tại sao cả." Lý Hướng Nam âm trầm nói.
Tiểu Lợi nhìn Lý Hướng Nam, không nói gì nữa. Cô chưa bao giờ sợ người khác nổi giận như lúc này.
"Anh đi đâu thế?" Đã ra khỏi khu chợ, Tiểu Lợi hỏi Lý Hướng Nam.
"Anh qua cục điện lực xem sao."
"Em đi cùng anh được không?" Tiểu Lợi cẩn thận hỏi.
"Em đi làm gì?" Lý Hướng Nam có chút thiếu kiên nhẫn nói. Anh phát hiện ra giữa mình và Tiểu Lợi bỗng nhiên có thêm một mối quan hệ trước kia chưa từng có, khiến anh có thể nghiêm khắc quở trách cô như thế này.
"Đi xem thôi mà."
"Bí thư huyện ủy đi làm việc, em đi theo xem cái gì chứ?"
Tiểu Lợi cúi đầu bước đi hai bước, bỗng tinh nghịch cười: "Em là phó trưởng ban tuyên truyền huyện ủy cơ mà. Chẳng lẽ em không có quyền quan tâm đến công việc của bí thư huyện ủy sao?"
Lý Hướng Nam ngẩn người, hình như lúc này anh mới phát hiện ra Tiểu Lợi vẫn là một phó trưởng ban, hơn nữa lúc này anh mới nhận thức được rằng mối quan hệ kỳ lạ đột ngột xuất hiện ban nãy cần phải được kiềm chế lại kịp thời.
"Hừ, cái cô phó trưởng ban tuyên truyền hữu danh vô thực này." Anh trêu chọc.