Sáng thứ Hai, toàn bộ Huyện ủy và Huyện chính phủ đều bao trùm trong một bầu không khí bất thường. Chín giờ sáng, Bí thư Địa ủy Trịnh Đạt Lý sẽ trực tiếp chủ trì hội nghị mở rộng Ban thường vụ Huyện ủy để "giải quyết các vấn đề trong công tác của Huyện ủy Cổ Lăng".

Lúc này, Trịnh Đạt Lý đang ở trong "Viện Khách quý" - nhà khách nhỏ của Huyện ủy, có cuộc trò chuyện riêng với Lý Hướng Nam.

Trong căn phòng ông lưu trú, Trịnh Đạt Lý chắp tay sau lưng chầm chậm sải bước. Ông có vóc dáng trung bình, không béo không gầy, ăn mặc giản dị, cắt tóc đầu đinh rất ngắn, khuôn mặt hiền hòa, dáng vẻ đôn hậu, mang chút hơi hướng trí thức lại phảng phất nét nông dân, hòa quyện lại với nhau chính là khí chất của một cán bộ có hàm dưỡng cao. Đôi giày vải đen mũi nhọn chậm rãi bước trên tấm thảm mềm mại đầy vẻ đăm chiêu.

"Hướng Nam," ông chầm chậm dừng bước, nhìn Lý Hướng Nam đang ngồi trên ghế sofa, cười như sực nhớ ra điều gì, "Cậu nói đến địa ủy, ta chờ cậu mãi mà cậu chẳng hề tới."

"Bí thư Trịnh, em muốn bận nốt đợt này, mở ra chút cục diện công tác rồi mới đến báo cáo với anh ạ." Lý Hướng Nam vội vàng khom người giải thích.

Trịnh Đạt Lý không nói gì, lại chầm chậm bước đi hai bước. Ông phê bình người khác từ trước tới nay vốn ít lời, lời lẽ không nặng nề, chỉ một câu nửa câu, chấm dứt là thôi. "Một vài tình hình, giờ xem ra, tôi nên đến sớm mấy ngày." Trịnh Đạt Lý lại nói như đang tự phê bình.

Lý Hướng Nam tự nhiên cảm nhận được sức nặng của câu nói này. Anh cung kính nói: "Em đáng lẽ nên sớm đến địa ủy báo cáo rồi ạ."

Trịnh Đạt Lý lại chầm chậm bước đi trong phòng: "Tôi hôm qua mới đến, một buổi chiều một buổi tối đã nghe biết bao nhiêu ý kiến. Rất đáng để suy ngẫm đấy."

Lý Hướng Nam không biết phải nói gì cho phải.

"Tôi quyết định triệu tập hội nghị mở rộng Ban thường vụ này, cậu hiểu được chứ?" Trịnh Đạt Lý dừng bước, dùng giọng điệu thương lượng hỏi.

"Em hiểu được."

"Chúng ta cùng các đồng chí thảo luận, tổng kết lại công việc hơn một tháng cậu đến Cổ Lăng. Nếu các đồng chí có ý kiến gì, cậu cũng nên nghe cho lọt tai."

"Vâng."

"Một con người, quan trọng nhất là khiêm tốn cẩn trọng, đối xử bình đẳng."

"Ngày trước khi em đến Cổ Lăng, ở địa ủy em đã được nghe anh nói câu này rồi."

Trịnh Đạt Lý mang theo một chút bất mãn liếc Lý Hướng Nam một cái: "Chân lý không sợ lặp lại."

"Em không phải nói anh lặp lại, ý em là, lời anh dạy em vẫn luôn ghi nhớ." Lý Hướng Nam giải thích. Nói chuyện với vị Bí thư Địa ủy này, lúc nào cũng phải đóng vai trò cẩn trọng từng chút một, Lý Hướng Nam cảm nhận được áp lực tâm lý.

"Làm người quan trọng nhất chính là điểm này, điều này nên trở thành châm ngôn của chúng ta."

"Vâng."

Trịnh Đạt Lý dừng lại trước bàn viết, nhìn thấy trên một tờ giấy trắng bị tấm kính đè lên có viết tám chữ lớn bằng bút lông: "Khiêm tốn cẩn trọng, đối xử bình đẳng". Ông cảm thấy hài lòng với sự sắp xếp chu đáo của Cố Vinh. Sự bố trí phòng khách của căn phòng này hoàn toàn giống hệt văn phòng làm việc hồi ông còn nhậm chức Bí thư Huyện ủy Cổ Lăng. Ông ngước nhìn lên bức tường, hai câu đối chữ Lệ nét mực vẫn còn mới tinh được treo ở bên trái và bên phải. Một vế là: "Duy bản sắc". Một vế là: "Thận độc". Đây là câu đối ông thích nhất, đi đến đâu treo đến đó. Cố Vinh đã không quên điều này. Điều này khiến ông cảm thấy được tôn trọng.

Ông chầm chậm ngồi xuống ghế sofa: "Hướng Nam, cậu có thấy hai câu đối trên tường này không?"

"Dạ, em thấy rồi."

“Có biết ý nghĩa là gì không?”

"Làm người phải giữ bản sắc."

"Đúng vậy, điều trân quý nhất ở một con người chính là sống đúng bản chất, không khoe khoang, không cuồng vọng. Còn vế này thì sao?"

"Thận độc? Em... không hiểu lắm," Lý Hướng Nam nói, "Bí thư Trịnh giảng giải cho em đi ạ."

"Thận độc, nghĩa là cho dù ngươi ở một mình một bóng, cũng phải cẩn trọng giữ gìn, không được phóng túng làm càn, quên mình là ai. Như vậy mới có thể dưỡng thành thói quen, trong bất kỳ hoàn cảnh nào cũng khiêm tốn cẩn trọng, làm việc theo quy củ."

Lý Hướng Nam gật đầu, nhưng đồng thời lại cảm thấy lồng ngực như bị chèn ép bởi một thứ áp lực bề ngoài có vẻ ôn hòa nhưng thực chất lại vô cùng mạnh mẽ. Vị Bí thư Địa ủy tính tình khoan hòa, ít nói này dường như đang đại diện cho một hiện thực to lớn và tròn trịa hơn nhiều so với tình trạng hiện tại của toàn bộ Cổ Lăng.

"Tôi phản đối nhất là việc một người kiêu ngạo cuồng vọng, coi trời bằng vung," Trịnh Đạt Lý hơi tựa lưng vào ghế sofa chầm chậm nói, "Những người như thế, mười người thì có tới mười người ngã ngựa." Ông dừng lại một lát, mang theo một chút cảm thán ân cần răn dạy: "Một con người không thể có dã tâm cá nhân. Đã có dã tâm, lại cộng thêm chút thói thích nổi phô trương, tác phong gia trưởng, thích làm theo ý mình, một mình quyết định tất cả, thì khó lòng mà tránh khỏi việc sụp đổ."

"Vâng." Đối với những lời mang tính nguyên tắc như thế này, Lý Hướng Nam không thể tỏ ý phản đối; còn đối với sự chĩa mũi nhọn cụ thể ẩn giấu bên trong, anh lại cảm nhận được lực áp bức.

“Làm lãnh đạo phải có hàm dưỡng. Hướng Nam, cậu vẫn còn trẻ, phải từ từ rèn giũa. Thứ gọi là hàm dưỡng này rất khó, phải chú ý ở mọi nơi mọi lúc. Ví dụ như tôi thường ngày ở nhà, ngày Chủ nhật ăn món gì, vợ hỏi tôi, tôi cũng tuyệt đối không tự mình quyết định một mình, luôn luôn nói: Các người nói xem chúng ta ăn gì nào?" Trịnh Đạt Lý thong thả rít một ngụm thuốc, "Việc gì cũng do một mình mình quyết định, cách làm như thế là không được. Kỷ sở bất dục, vật thi ư nhân, đây đặc biệt là một loại hàm dưỡng quan trọng trong chính trị."

"Tác phong dân chủ này của anh đã được quán triệt đến tận trong gia đình rồi ạ." Lý Hướng Nam cười như bề dưới. Anh hy vọng có thể làm cho bầu không khí hòa hợp hơn, có thể thẳng thắn bàn bạc điều gì đó.

Câu nói này của Lý Hướng Nam rõ ràng đã khiến Trịnh Đạt Lý có hứng thú. Ông chậm rãi phủi tàn thuốc từng chút một trên gạt tàn, đồng thời liếc nhìn những ngón tay dài gầy guộc như cốt thép của Lý Hướng Nam, lúc này, bàn tay ấy đang dùng sức phủi tàn thuốc từng cái một. Ông tiếp tục phát triển lời của mình, "Ví dụ như việc phủi tàn thuốc này đi, một số người cứ hễ làm lãnh đạo là phủi tàn thuốc cũng ra dáng vẻ lắm, lão Cố có cái tật xấu này, không tốt đâu. Những chi tiết kiểu này cũng bộc lộ phẩm chất và tác phong của một con người. Lãnh đạo thực sự có hàm dưỡng, cậu chú ý chưa? Đặc biệt là một số lãnh đạo cấp cao, họ thường không phủi tàn thuốc kiểu phập phập phập như thế, mà đều chậm rãi phủi tàn thuốc giống như tôi đây. Chi tiết này cũng có thể thể hiện bản sắc khiêm tốn, gần gũi quần chúng của một con người."

Trong lòng Lý Hướng Nam hơi chấn động. Anh nhìn Trịnh Đạt Lý, bàn tay lại vô thức gạt tàn thuốc một cái nữa.

Trịnh Đạt Lý khó chịu liếc xéo một cái.

"Bí thư Trịnh, anh xem, em đứng trước mặt anh lại gạt thêm một cái nữa rồi, cái thói quen này của em e là không sửa nổi nữa rồi." Lý Hướng Nam cúi đầu nhìn một cái, vội vàng giải thích.

Trịnh Đạt Lý ôn hòa cười: "Đương nhiên, những chuyện nhỏ này, mỗi người có một thói quen riêng. Tôi cũng chưa từng ép buộc người khác đều phải làm thế này. Bởi vì cậu là con của thủ trưởng cũ của tôi, nên chúng ta nói chuyện tùy ý hơn một chút." Ông lại chậm rãi phủi tàn thuốc, "Hướng Nam, những lời tôi vừa nói trước sau như vậy, cậu có thể tiếp thu được không?"

"Em tiếp thu được."

Trịnh Đạt Lý gật đầu, "Nếu tiếp thu được, tôi nghĩ vấn đề của Cổ Lăng sẽ dễ giải quyết hơn một chút." Trịnh Đạt Lý vừa nói, bắt đầu bước vào vấn đề thực chất, "Nhiệt huyết công tác của cậu thì có, cũng rất có khí phách sắc bén. Nhưng hiện tại cũng đã xảy ra không ít vấn đề, tôi cảm thấy vấn đề lớn nhất, chính là rất có tư tưởng độc đoán chuyên quyền." Ông dừng lại, nhìn Lý Hướng Nam.

Lý Hướng Nam rủ mắt hút thuốc.

"Xuống cơ sở hai ngày, giải quyết từng ấy vấn đề, cậu đều không thèm chào hỏi lão Cố một tiếng. Quan hệ giữa người đứng đầu số một và số hai lại để thành ra thế này, điều này không bình thường chút nào."

"Bí thư Trịnh, về những vấn đề cần giải quyết khi xuống cơ sở, trước đó em đã hai lần tìm lão Cố bàn bạc, nhưng chú ấy hoàn toàn không chịu nghe em nói. Đến họp, chú ấy lại không đến."

"Vậy cậu phải xem lại thái độ và phương pháp của mình có vấn đề gì không chứ."

"Bí thư Trịnh," Lý Hướng Nam cố gắng giữ cho giọng điệu của mình bình ổn, "Sự việc không đơn giản như thế đâu. Lão Cố chú ấy hoàn toàn không đồng tình với phương châm công tác cải cách mà em muốn đẩy mạnh ở Cổ Lăng, em xin nói thẳng với anh thế này, chú ấy trên thực tế là mang thái độ bất hợp tác và phản đối. Em muốn thuyết phục chú ấy, nhưng rất khó thuyết phục. Em không thể vì một mình chú ấy mà đình trỉ công việc được. Em là Bí thư Huyện ủy, trước hết phải chịu trách nhiệm trước năm mươi vạn nhân dân toàn huyện."

"Đến đồng nghiệp mà còn không chịu trách nhiệm nổi, thì có thể chịu trách nhiệm với ai khác nữa?"

"Bí thư Trịnh..."

"Được rồi, tạm thời không bàn nữa," Trịnh Đạt Lý khó chịu xua tay, "Đến hội nghị rồi cùng nói chuyện với các đồng chí."

Lý Hướng Nam há miệng rồi lại ngậm lại.

"Lần này tôi đến Cổ Lăng, một mặt là nghe một số phản ánh từ các đồng chí Cổ Lăng; mặt khác, cũng là theo chỉ thị của đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Cố Hằng, quan tâm đến tình hình Cổ Lăng một chút," Trịnh Đạt Lý nói, "Có một số việc, nếu không giải quyết được, vì công tác của Cổ Lăng, cũng là vì tốt cho cậu, địa ủy đành phải sắp xếp lại tổ chức đối với Cổ Lăng thôi." Trịnh Đạt Lý nói đến đây, ôn hòa nhìn Lý Hướng Nam, "Cậu suy nghĩ xem thế nào cho tốt đây?"

Lý Hướng Nam liếc nhìn Trịnh Đạt Lý, cúi đầu hút thuốc. Anh không ngờ mọi chuyện lại nhanh chóng phát triển đến bước này. Lúc này, bắt anh phải lựa chọn giữa việc vứt bỏ chủ kiến hoặc là bị bãi miễn chức vụ sao? "Bí thư Trịnh," anh biện hộ, "Anh có thể nghe em trình bày chi tiết toàn bộ tình hình của Cổ Lăng được không?"

Trịnh Đạt Lý nhìn đồng hồ, đứng dậy, "Được rồi, chúng ta đi đến Huyện ủy họp thôi."

Lý Hướng Nam mím chặt môi, ngồi im bất động một lát, sau đó chậm rãi đứng dậy theo.

Đây chính là sự đáng sợ của chính trị. Tích tụ đã lâu, bùng phát cực nhanh. Những phe đối lập mà bản thân đã chọc giận trong hơn một tháng qua, đột nhiên tại một thời điểm nào đó, một điểm nào đó hội tụ lại với nhau, giáng cho anh một đòn toàn diện đến nơi đến chốn.

Anh nên làm thế nào đây? Vừa phải thể hiện sự phục tùng khiêm nhường trước vị Bí thư Địa ủy này, đây là điều kiện tuyệt đối cần thiết để giành được sự thấu hiểu và tin tưởng của ông ta; lại vừa phải trần tình thẳng thắn, kiên trì con đường đại đao khoái phủ, nỗ lực chấn hưng đất nước của chính mình. Mâu thuẫn này, e rằng dù anh có nỗ lực thế nào đi nữa cũng rất khó giải quyết.

Vừa bước ra khỏi nhà khách nhỏ ra đến đường, liền chạm mặt Tiểu Lợi đang vội vã rảo bước.

"Tiểu Lợi." Trịnh Đạt Lý niềm nở chào hỏi.

"Bí thư Trịnh, nghe nói anh về rồi, em vẫn chưa kịp qua thăm anh đây." Tiểu Lợi nói, đồng thời lạnh lùng liếc Lý Hướng Nam một cái, rồi chuyển hướng ánh mắt, phớt lờ anh như thể không quen biết.

Trịnh Đạt Lý quay đầu nhìn Lý Hướng Nam, lại nhìn Tiểu Lợi, có chút kỳ lạ: "Hai cháu chưa quen nhau à? Đây là Bí thư Huyện ủy mới được điều động về huyện các cháu đấy."

"Ai thèm quen biết anh ta? Không với tới được." Tiểu Lợi hừ một tiếng, mỉa mai nói.

Trịnh Đạt Lý dò xét đánh giá Lý Hướng Nam từ đầu đến chân một lượt, Lý Hướng Nam đành cười khổ không biết giải thích thế nào.

"Tiểu Lợi, cháu vội vã thế này đi đâu thế?" Trịnh Đạt Lý lại quay đầu hỏi.

"Cháu chuẩn bị về thành phố tỉnh ở một thời gian, tìm bố cháu để kể khổ đây."

"Kể khổ chuyện gì?" Trịnh Đạt Lý hỏi.

"Cháu á?" Tiểu Lợi quay mặt lại, bắt gặp ánh mắt của Lý Hướng Nam. Lý Hướng Nam im lặng. Tiểu Lợi nhìn Lý Hướng Nam với ánh mắt phức tạp và oán hận, "Cháu không tài nào ở nổi Cổ Lăng." Tiểu Lợi bực bội nói, đoạn quay người bước đi.

Trịnh Đạt Lý nhìn bóng lưng cô bé, khựng lại một lúc, rồi quay đầu nhìn Lý Hướng Nam với vẻ vô cùng bất mãn: "Hướng Nam, cậu mới đến có hơn một tháng, sao oán hận lại tích tụ rộng thế này?"

Một đám người đang vây quanh Cố Vinh trên đường để phàn nàn điều gì đó, nhìn thấy Trịnh Đạt Lý và Lý Hướng Nam đi tới, Cố Vinh xua tay một cái, thế là họ liền nhao nhao ùa tới.

"Các cậu chẳng phải đều là người của Cục Điện lực đấy chứ?" Trịnh Đạt Lý nhíu mày nói, "Làm loạn lên thế này là có ý gì?"

"Đến Huyện ủy mượn tiền. Chúng tôi bị trừ lương, cuộc sống thực sự gặp khó khăn."

"Trừ lương gì chứ?" Trịnh Đạt Lý ngạc nhiên hỏi.

"Trưởng phòng Kim của Cục Điện lực địa ủy đến kiểm tra công tác, chúng tôi ra nghênh đón một chút, Bí thư Lý nói chúng tôi ăn uống xa hoa lãng phí, bèn trừ lương của chúng tôi. Có người bị trừ một tháng, có người bị trừ ba tháng."

"Có chuyện thế này sao?" Trịnh Đạt Lý quay đầu hỏi Lý Hướng Nam.

"Đúng là đã trừ lương của họ." Lý Hướng Nam đáp. Sự việc đã qua mấy ngày, hôm nay đột nhiên chạy đến làm loạn đòi mượn tiền, anh liếc mắt là nhìn thấu bối cảnh chính trị của sự việc này.

"Quy mô nghênh đón của các cậu chẳng lẽ làm lớn lắm à?" Trịnh Đạt Lý nhìn đám đông hỏi.

"Lớn hơn chút thôi, tiền rượu thịt là do chúng tôi tự bỏ ra, không dùng công quỹ thanh toán thì không được sao? Giống như chúng tôi tự tụ tập liên hoan với nhau vậy."

"Đã là quyết định xử lý mà Huyện ủy đưa ra, thì nói chung không thể tùy tiện lật lại." Trịnh Đạt Lý nói.

"Quyết định của Huyện ủy cái nỗi gì? Chúng tôi hỏi Huyện trưởng Cố rồi, hỏi cả Phùng Diệu Tổ rồi, các Ủy viên thường vụ khác đều không hề hay biết. Chẳng phải chỉ là quyết định của một mình Bí thư Lý thôi sao."

Trịnh Đạt Lý hơi nhíu mày, ông quay đầu liếc Lý Hướng Nam một cái. Lý Hướng Nam bước lên trước một bước, bình tĩnh nhìn đám đông: "Trừ lương mấy chục con người, sao chỉ có bảy tám người các anh đến mượn tiền?"

"Cuộc sống của họ không khó khăn như chúng tôi."

"Mượn tiền sao không mượn ở cục?"

Ánh mắt đám đông chớp chớp.

"Là chia làm năm tháng trừ một tháng lương của các anh, các anh có khó khăn gì chứ?" Lý Hướng Nam lại hỏi.

"Chúng tôi không phải có khó khăn, mà là có ý kiến." Trong đám đông có người lớn tiếng nói.

"Có ý kiến, sao bao nhiêu ngày nay không thấy các anh phản ánh? Tôi còn đặc biệt phái các đồng chí Ủy ban Kiểm tra kỷ luật huyện đến tọa đàm với các anh, các anh cũng đâu có tỏ thái độ gì?"

"Chúng tôi có ý kiến nhưng không dám nói, bây giờ Bí thư Trịnh đến rồi, chúng tôi phản ánh phản ánh."

"Phương thức phản ánh thế này là bình thường sao?" Lý Hướng Nam nghiêm nghị đảo mắt nhìn khắp đám đông hỏi, "Có thể nói cho mọi người biết, sự việc là do tôi xử lý. Nhưng đó là căn cứ theo quyết định đã được Huyện ủy đưa ra từ trước, 'Đối với cán bộ ăn chơi chè chén, phải tiến hành xử lý nghiêm minh theo kỷ luật đảng, kỷ luật hành chính, đồng thời tương ứng tiến hành trừng phạt kinh tế.' Phong trào ăn uống chè chén ở Cục Điện lực các anh nghiêm trọng, lại nhiều lần khuyên bảo không sửa, thì cái sự 'tương ứng' này đành phải nặng hơn một chút."

Anh biết rằng, thái độ nghiêm khắc này của mình rất có thể sẽ khiến Bí thư Trịnh bất mãn, thế nhưng, anh buộc phải dập tắt phong trào gây rối này một cách mạnh mẽ như vậy, đồng thời làm rõ toàn bộ tính nguyên tắc và tính hợp lý trong vấn đề anh xử lý phong trào ăn uống chè chén của Cục Điện lực lúc bấy giờ. Anh dừng lại một nhịp, dùng giọng điệu cứng rắn nói: "Quyết định xử lý không thể thay đổi. Có ý kiến, các anh có thể phản ánh lên Huyện ủy, lên Địa ủy thậm chí là lên Tỉnh ủy. Tôi nghĩ, sẽ không có bất kỳ một vị lãnh đạo cấp nào ủng hộ ý kiến sai trái này của các anh."

Đám đông bỗng chốc chết lặng, đưa mắt nhìn nhau.

"Được rồi," Trịnh Đạt Lý chầm chậm xua tay, ra hiệu cho đám đông giải tán, "Còn ý kiến gì, đợi Ban thường vụ Huyện ủy họp xong, các anh lại từ từ bàn. Hả?"

Sau khi đám đông giải tán, Trịnh Đạt Lý đi được vài bước, quay đầu nhìn Lý Hướng Nam, nói: "Hướng Nam, cho dù đạo lý đều ở trong tay cậu, thì cách nói năng cũng đâu cần phải gay gắt như thế. Các đồng chí nói cậu trịch thượg áp đảo người khác, xem ra hiện tại, không phải là hoàn toàn không có căn cứ đâu."

"Bí thư Trịnh," Lý Hướng Nam uyển chuyển giải thích, "Đối với một số tệ nạn lâu năm dạy mãi không sửa, đôi khi, những thủ đoạn nghiêm khắc nhất định vẫn là cần thiết."

"Việc gì cũng phải bàn bạc rồi hãy làm chứ. Tôi làm Bí thư Huyện ủy ở Cổ Lăng bao nhiêu năm nay, cũng chưa từng ra lệnh chỉ huy, xử lý một sự việc nào như cậu cả."

Lý Hướng Nam cười cười: "Anh là Bí thư đời cũ rồi, uy cao vọng trọng, chỉ cần điểm xuyết một hai câu là có thể giải quyết vấn đề. Em..."

"Cậu mới nhậm chức, lại còn trẻ, càng nên khiêm tốn cẩn trọng, đối xử bình đẳng chứ." Trên mặt Trịnh Đạt Lý rõ ràng lộ vẻ bất mãn.

"Vâng." Lý Hướng Nam đành phải thu lại lời nói của mình, qua loa bày tỏ sự tiếp nhận.

"Hướng Nam," Trịnh Đạt Lý cảm thấy lời nói của mình có phần nặng nề, giọng điệu lại ôn hòa trở lại, "Tôi có lẽ hơi khắt khe với cậu, cậu nên hiểu cho."

"Vâng."

Trịnh Đạt Lý nhìn Lý Hướng Nam, ngay từ đầu ông đã không thích người thanh niên đầy hoài bão này. Ông vẫn luôn cố gắng kìm nén sự chán ghét bản thành, tự nhủ bản thân phải khoan dung, không được có thành kiến. Thế nhưng, mặc cho Trịnh Đạt Lý có khoan dung kìm nén đến đâu, hay Lý Hướng Nam có cẩn trọng đến thế nào đi nữa, xung đột giữa họ vẫn không tránh khỏi việc leo thang nhanh chóng.

Vừa bước vào đại viện cơ quan Huyện ủy, mấy người nông dân đang vây quanh một cán bộ nhỏ của văn phòng Huyện ủy để phàn nàn điều gì đó. "Các anh có việc thì sang trạm tiếp nhận đơn thư lui tới mà phản ánh chứ." Viên cán bộ nhỏ kiên nhẫn giải thích với những người nông dân.

"Chúng tôi muốn tìm Bí thư Lý." Những người nông dân nói.

"Trạm tiếp nhận có Ủy viên thường vụ trực ban, các anh đến đó là có thể giải quyết vấn đề."

"Chúng tôi muốn tìm Lý Thanh Thiên, người khác quản không nổi đâu." Lại có người trong đám nông dân lớn tiếng nói.

Trịnh Đạt Lý và Lý Hướng Nam vừa bước đến trước đám đông nghe thấy câu nói này, sắc mặt đều thay đổi ngay lập tức. Trịnh Đạt Lý thì trầm mặt khó chịu. Lý Hướng Nam thì cảm thấy vô cùng bất an.

"Bí thư Lý, họ nhất định đòi tìm anh kìa." Viên cán bộ nhỏ nhìn thấy Lý Hướng Nam.

Những người nông dân lập tức vây lại.

"Các anh có việc gì thế?" Lý Hướng Nam hỏi, đồng thời lại cảm nhận được áp lực từ ánh mắt lạnh lùng đứng bên quan sát của Trịnh Đạt Lý.

"Bí thư Lý, anh đã phái chuyên gia tìm nước đến thôn Nam Não của chỗ lão Thạch bọn họ rồi, xin hãy phái một người đến thôn chúng tôi nữa đi. Chúng tôi ở Lĩnh Lạc Lạc." "Thôn Nam Não của bọn họ sắp khoan ra nước tới nơi rồi." Người nông dân tranh nhau nói.

Lý Hướng Nam cười, nói: "Chuyên gia chỉ mời được một người này, người thứ hai không có đâu. Đợi thôn Nam Não làm xong, sẽ đến lượt các thôn khác."

"Cái thôn Nam Não đằng sau ấy đã xếp hàng mấy chục thôn rồi, đến bao giờ mới tới lượt thôn chúng tôi đây?"

"Tìm tôi - cái vị Bí thư Huyện ủy này để đi cửa sau, không xếp hàng mà muốn chen ngang à?"

Những người nông dân cười: "Thôn chúng tôi địa hình hẻo lánh, biết tin muộn."

"Tôi hiến cho các anh một kế chịu không?"

"Chịu."

"Có thôn tìm nước đào giếng là để mở rộng đất lúa nước, còn Lĩnh Lạc Lạc các anh tôi biết chứ, đến nước ăn cũng rất khó khăn, phải không?"

"Đúng vậy."

"Cho nên, theo lý mà nói nên chiếu cố cho các anh lên trước một chút."

"Chính thế ạ."

"Các anh cứ đi tìm Cục Thủy lợi, đem tình hình của các anh nói ra một tiếng, xem họ có thể chiếu cố đẩy các anh lên trước một chút được không. Xếp hàng là có trước có sau, nhưng sự việc cũng có nhẹ nhàng cấp bách. Đi khám bệnh còn chiếu cố khám cấp cứu cơ mà, phải không?"

"Cục Thủy lợi lỡ không nghe chúng tôi nói thì sao?"

"Không đâu, họ đang tính toán tổng thể việc này đấy. Các anh đi đi."

"Bí thư Lý, hay là anh viết cho chúng tôi một mẩu giấy rộng chừng hai ngón tay để mang theo cho chắc ăn đi."

Lý Hướng Nam cười nói: "Không cần đâu. Các anh vẫn không yên tâm à? Thưa thế này, các anh cứ nói là do tôi giới thiệu các anh đến nhé. Lát nữa, tôi sẽ gọi cho họ một cuộc điện thoại."

"Bí thư Lý, có anh đến Cổ Lăng thì tốt quá rồi." Những người nông dân liên tục nói lời cảm ơn, vui vẻ rời đi.

Sự chán ghét và bất mãn của Trịnh Đạt Lý đối với Lý Hướng Nam đã đạt đến đỉnh điểm. Việc gì cũng "lấy tôi làm trung tâm", xây dựng uy quyền cá nhân, đây là tác phong gì thế hả? Có Bí thư Lý đến Cổ Lăng thì tốt quá rồi. Thế có nghĩa là, hồi trước Trịnh Đạt Lý làm bí thư thì không tốt lắm à. Thanh thiên, thanh thiên, cứ gọi là thanh thiên, mười người thì có tới mười người thất bại. Trịnh Đạt Lý mang sắc mặt âm trầm bước về phía trước. Vừa đến trước cửa văn phòng Bí thư Huyện ủy, hai câu đối lại càng làm tăng thêm sự bất mãn trong ông. Đắc đạo đa trợ, thất đạo quả trợ - xem cậu có tỉnh táo hay không? Cầu thông dân tình, nguyện văn kỷ quá - xem cậu có minh bạch hay không? Ông nhíu mày, lạnh lùng nhìn lên nhìn xuống. Đây là đang làm trò trống gì chứ? Ra vẻ khác người, tung hoành độc sáng, khắp nơi thể hiện bản thân, hoàn toàn chẳng có lấy một chút bổn phận nào cả.

Đến khi bước vào trong, vừa nhìn thấy sự thay đổi về cách bài trí trong văn phòng Bí thư Huyện ủy, ông càng thêm bất mãn. Sự bố trí hoàn toàn không giống như lúc ông còn ở đây. Phòng ngoài biến thành một phòng họp đơn giản. "Sao lại làm thành ra thế này, định họp ngay ở đây à?" Trịnh Đạt Lý nhíu mày hỏi.

"Vâng," Lý Hướng Nam giải thích, "Phòng trong để làm việc, phòng ngoài để họp, cho tiện một chút."

"Đây chẳng phải là bắt tất cả mọi người đều phải xoay quanh cậu, đã làm Bí thư Huyện ủy rồi mà không đi thêm được hai bước nữa chắc?"

Lý Hướng Nam ngẩn ra, không biết phải nói gì cho phải. Anh đành cười khiêm nhường. Cứ phải cẩn thận hầu hạ vị Bí thư Địa ủy này thế này, anh có cảm giác tay chân như bị trói chặt lại.

"Chín giờ họp, sao mọi người vẫn chưa đến thế này?" Trịnh Đạt Lý nhìn đồng hồ, còn kém mười phút nữa. Thông thường mà nói, họp hành thì mọi người phải có mặt rải rác từ trước nửa tiếng đồng hồ, người đến trước kẻ đến sau chứ.

"Đúng giờ là sẽ đến đủ thôi. Để nâng cao hiệu suất, mọi người đều đã có khái niệm đi họp đúng giờ, không làm lỡ thời gian của nhau." Lý Hướng Nam lại giải thích.

Trịnh Đạt Lý lại nhíu mày. Bày ra cái bộ mặt hình thức này, lại còn là ra vẻ khác người.

Trong lúc nói chuyện thì mọi người đều đã đến đông đủ, lục đục bước vào phòng. Trịnh Đạt Lý lần lượt bắt tay từng người một. Tiếng ghế kéo vang lên rột rột, xung quanh chiếc bàn dài một phòng người ngồi xuống. Trịnh Đạt Lý ngồi ở đầu bàn. Ông đảo mắt chầm chậm quét qua những người tham gia họp. Đây là hội nghị mở rộng Ban thường vụ. Ngoài các Ủy viên thường vụ, Tiểu Huỳnh, Trang Văn Y, Trưởng ban Tổ chức Lô Đức Khôi, Khang Lạc cùng một số người liên quan khác đều được thông báo đến dự. Danh sách là do tự tay Trịnh Đạt Lý ấn định. Cố Vinh - người kể từ sau "hội nghị góp ý kiến" rồi "đổ bệnh" đến nay vẫn chưa từng tham gia hội nghị Ban thường vụ - cũng đã tham gia, ngồi ở hai bên Trịnh Đạt Lý cùng với Lý Hướng Nam.

Cuộc họp có nghiêm trọng đến đâu, lời mở đầu bao giờ cũng ôn hòa.

"Hôm nay chúng ta họp hội nghị mở rộng Ban thường vụ." Trịnh Đạt Lý bắt đầu nói với cái giọng đều đều quen thuộc của mình, đồng thời rủ mắt gạt tàn thuốc trên gạt tàn, "Các đồng chí đối với công tác giai đoạn này của Cổ Lăng, cụ thể mà nói là công tác hơn một tháng nay kể từ khi đồng chí Hướng Nam đến đây, có những cái nhìn khác nhau. Hôm nay, tôi đại diện cho địa ủy cùng các đồng chí trao đổi một chút, tổng kết kinh nghiệm bài học, để thống nhất tư tưởng. Mọi người có thể thoải mái bày tỏ ý kiến."

Bàn họp chìm vào sự im lặng trong giây lát. Giống như mọi cuộc xung đột chính trị trọng đại, sự im lặng trước khi chiến tranh bùng nổ, sự im lặng này hàm chứa toàn bộ nội dung sâu sắc của cuộc họp hôm nay. Ai nấy đều trong khoảnh khắc im lặng ấy mà đánh giá lại tình hình, cuối cùng xét duyệt lại mục tiêu của chính mình, một lần nữa làm rõ quyết tâm của bản thân. Sự im lặng chính là bởi những lời sắp nói ra đây vô cùng quan trọng.

"Ai trong số các đồng chí mở đầu trước nào?" Trịnh Đạt Lý ôn hòa hỏi.

Lý Hướng Nam rủ mắt chậm rãi xoay cây bút chì, anh sẽ không nói trước đâu. Cố Vinh đang hút thuốc, nhíu mày có vẻ đăm chiêu, chú ta cũng sẽ không khai hỏa đầu tiên đâu. Những người khác cũng đều có lý do riêng của mình nên giữ im lặng. Thế nhưng sự im lặng rồi cũng sẽ bị một ai đó phá vỡ.

Phùng Diệu Tổ đã phá vỡ nó. "Tôi nói hai câu trước nhé." Anh ta ngẩng cái đầu béo lên nhìn Trịnh Đạt Lý.

"Được." Trịnh Đạt Lý gật đầu.

“Tôi xin tuyên bố trước một điều,” Phùng Diệu Tổ ra điều kiện điệu bộ nói, “Những điều tôi nói hoàn toàn là một góc nhìn khách quan, tuyệt đối không có bất kỳ thành kiến nào cả.” Anh ta dừng lại một nhịp, “Đồng chí Hướng Nam đến Cổ Lăng, tất cả chúng ta ban đầu đều rất vui mừng. Có một vị Bí thư Huyện ủy trẻ tuổi, từng học đại học làm việc cùng chúng ta, có lẽ sẽ khiến tư tưởng của chúng ta được giải phóng hơn một chút chăng? Đặc biệt là Bí thư Cố, lại càng vui mừng hơn. Mọi người ban đầu đều có thái độ này, đều chân thành muốn cùng đồng chí Hướng Nam làm tốt công tác.” Anh ta nhìn sang trái sang phải, co rúm những thớ thịt trên mặt cười gượng gạo một tiếng, “Thế mà, hơn một tháng nay cục diện Cổ Lăng lại trở nên vô cùng bất thường. Thường vụ thì chia năm xẻ bảy, cán bộ bên dưới thì lòng người hoang mang hỗn loạn. Rốt cuộc đây là vì nguyên nhân gì?” Anh ta khựng lại một nhịp, căn phòng rất yên tĩnh, “Tôi thấy, chủ yếu là do một số vấn đề trong công tác của đồng chí Hướng Nam, hơn nữa lại là những vấn đề gây ra có tính chất tương đối nghiêm trọng.”

Anh ta húng hắng ho một tiếng, nuốt một ngụm nước bọt. Ai nấy đều nhìn rõ mười mươi, Phùng Diệu Tổ vừa lên tiếng là đã ngả bài ngay.

“Tôi thấy,” Phùng Diệu Tổ hễ nói đoạn văn dài thì “Tôi thấy” là câu cửa miệng không thể thiếu, “Vấn đề của đồng chí Hướng Nam chủ yếu là hai điều. Thứ nhất, là đánh giá sai tình hình, phủ nhận sạch trơn công tác của Huyện ủy Cổ Lăng trước đây.” Anh ta ngẩng đầu nhìn Trịnh Đạt Lý, “Tôi thấy, điều này không những phủ nhận công tác lãnh đạo mà Bí thư Trịnh, Bí thư Cố từng làm, trên thực tế còn phủ nhận cả công tác mấy năm nay của Huyện ủy Cổ Lăng chúng ta.”

“Phải đưa ra sự thật, nói rõ đạo lý. Đừng hễ một tí là nâng cao quan điểm lên tận mây xanh.” Cố Vinh mang theo một chút bất mãn phê bình, đoạn chẹt một tiếng lại châm một điếu thuốc.

Nghe thấy lời chêm vào mang ý nghĩa sâu xa của Cố Vinh, Trịnh Đạt Lý liền liếc chú ta một cái đầy bất mãn. Con người Cố Vinh này quá biết cách thao túng quyền lực, đây là điều mà Trịnh Đạt Lý từ trước đến nay vẫn luôn có cái nhìn không mấy thiện cảm.

“Những điều tôi nói đều có căn cứ sự thật cả,” Phùng Diệu Tổ tiếp lời nói, “Không nói những cái khác, chuyến xuống cơ sở lần này, tổng cộng đi qua ba nơi là Hồ chứa nước Hoàng Trang, xã Hoành Lĩnh Dục, đại đội Phượng Hoàng Lĩnh xã Miếu Thôn. Ở hồ chứa nước Hoàng Trang, trước tiên là nhử dao vào đồng chí Long Kim Sinh và đồng chí Trang Văn Y, một người tả khuynh, một người hữu khuynh, sau đó là vạch trần chủ nghĩa quan liêu áp bức lực lượng sản xuất, áp bức nhân tài của Huyện ủy Cổ Lăng. Ở Hoành Lĩnh Dục thì cách chức một bí thư xã, ở đại đội Phượng Hoàng Lĩnh xã Miếu Thôn thì bãi miễn một lèo cả bí thư xã lẫn bí thư đại đội. Nếu cứ tiếp tục đi nữa thì sao? Chẳng phải là đi đến đâu cách chức đến đấy hay sao?”

Anh ta nhìn Trịnh Đạt Lý.

“Ở Hoành Lĩnh Dục, cậu ta trực tiếp khẩu ra chỉ thị, phát đi một thông báo, trong thông báo này nói rằng,” Phùng Diệu Tổ cúi đầu lật lật sổ tay, đọc: “’Nguyên nhân không chỉ ở xã Hoành Lĩnh Dục, tác phong quan liêu đã thấm sâu vào từng tầng lớp trên dưới của chúng ta’.” Anh ta ngẩng đầu lên, “Tầng lớp nào cũng là quan liêu, vậy Cổ Lăng chúng ta mang tính chất gì? Câu nói này, tôi thấy, phản ánh đánh giá của Lý Hướng Nam đối với toàn bộ tình hình Cổ Lăng.”

“Đó là vấn đề thứ nhất anh nói. Còn vấn đề thứ hai thì sao?” Trịnh Đạt Lý thấy sắc mặt và giọng điệu của Phùng Diệu Tổ đều trở nên gay gắt, bèn ôn hòa ngắt lời.

“Thứ hai?” Phùng Diệu Tổ ngẩn ra một chút, lập tức phản ứng lại, “Thứ hai, chính là đồng chí Hướng Nam làm việc độc đoán chuyên quyền, lấy mình làm trung tâm. Đối với điểm này, tôi thấy, không chỉ có mình tôi có cái nhìn như vậy, các đồng chí khác có lẽ cũng đều có cái nhìn vô cùng mạnh mẽ. Ai nấy đều cảm thấy bị kìm nén. Xử lý rất nhiều vấn đề, bề ngoài thì là do Thường vụ quyết định, nhưng thực chất đều do một mình cậu ta quyết định tất cả. Dưới sức ép đó, tôi đành phải miễn cưỡng giơ tay hết lần này đến lần khác. Không phải sao, một số người bị xử lý hôm nay cũng có mặt ở đây đấy thôi. Giống như đồng chí Dương Mậu Sơn ấy, chỉ vì một cuộc hội nghị hiện trường mà bí thư xã đã bị hất cẳng, bản thân anh ta có tâm phục khẩu phục không? Rất nhiều cán bộ xã Miếu Thôn đều không phục đâu nhé?”

Trịnh Đạt Lý ngước mắt nhìn ra, vị bí thư xã Miếu Thôn vừa bị bãi miễn chức vụ là Dương Mậu Sơn đang cúi đầu ngồi ở góc tường phòng họp.

“Còn như lão Điển ở Cục Điện lực, từ trước tới nay vẫn luôn liêm khiết chính trực. Chỉ vì nghênh đón lãnh đạo Cục Điện lực cấp trên, là lần duy nhất bị kéo vào bàn tiệc, thế mà vừa bị trừ lương vừa bị thông báo phê bình, chẳng phải đều là một câu nói tại trận của đồng chí Hướng Nam mà định đoạt sao?”

Điển Cổ Thành chống hai khuỷu tay lên đầu gối, cúi gập người, vùi đầu ngồi phía sau vòng người đầu tiên bất động hút thuốc.

“Tôi thấy những sai lầm này của đồng chí Hướng Nam là vô cùng nghiêm trọng.” Phùng Diệu Tổ kết thúc bài phát biểu mang tính cương lĩnh của mình, khép cuốn sổ tay lại.

Luồng khói thuốc đặc quánh cuồn cuộn lan tỏa, khiến cho cuộc đấu tranh trên bàn họp này càng khoác thêm một bầu không khí khó lường.

"Mọi người tiếp tục thoải mái nêu quan điểm đi." Trịnh Đạt Lý lại điềm tĩnh nói, "Đồng chí Hướng Nam có gì muốn giải thích, cũng có thể nói."

"Tôi chỉ giải thích một điểm." Lý Hướng Nam rất kìm nén nói, "Đối với công tác mấy năm nay của Huyện ủy Cổ Lăng, tôi tuyệt đối không có ý phủ nhận sạch trơn. Cái tôi muốn phủ nhận là những tệ nạn đang tồn tại ấy. Đi qua hai xã, cách chức hai bí thư xã, không có nghĩa là đi qua hai mươi xã thì sẽ cách chức hai mươi bí thư xã. Chuyến xuống cơ sở lần này, chính là chĩa thẳng vào những nơi ít ỏi có vấn đề." Anh cố gắng giảm tốc độ nhịp điệu, để tránh việc lại để lộ ra sự sắc bén "trịch thượng áp đảo người khác", "Tôi nghĩ, tôi đến một nơi làm việc, nhiệm vụ chính là phát hiện vấn đề, giải quyết vấn đề; chứ không phải là phát hiện thành tích, ca tụng công trạng. Đương nhiên, công thì vẫn phải ca, trạng thì vẫn phải tụng, điều đó cũng hoàn toàn cần thiết."

Lời nói của Lý Hướng Nam càng làm gia tăng thêm sự bất mãn của Trịnh Đạt Lý. "Chỉ nhìn thấy vấn đề, không nhìn thấy thành tích, chắc không phải phép biện chứng đâu nhỉ?" Ông lạnh lùng nói một câu.

"Phép biện chứng cũng không phải là phương pháp bình quân. Hai mặt mâu thuẫn luôn có chính có phụ." Lý Hướng Nam uyển chuyển giải thích.

"Vậy ý của cậu, công tác mấy năm nay của huyện Cổ Lăng, vấn đề là mặt chính yếu phỏng?"

"Bí thư Trịnh, anh chưa hiểu ý tôi rồi. Đối với sự phát triển mấy năm nay của Cổ Lăng, có lẽ nên nói thế này: điểm tốt là mặt chủ lưu, vấn đề là mặt phi chủ lưu. Thế nhưng, đối với công việc của tôi mà nói, việc phát hiện và giải quyết những vấn đề này lại chính là phương diện chủ yếu; còn tổng kết thành tích, ca tụng công trạng, tương đối mà nói thì là thứ yếu."

"Cái gì gọi là 'có lẽ nên nói' chứ?" Sự bất mãn của Trịnh Đạt Lý ngày càng rõ rệt.

"Bí thư Trịnh," Lý Hướng Nam khựng lại vì không biết giải thích từ đâu, thành khẩn nói, "Anh đã từng chủ trì công việc ở đây, có lẽ rất nhạy cảm với điểm này, em..."

"Cậu có ý gì đây?" Trịnh Đạt Lý sầm mặt xuống.

Lý Hướng Nam nuốt lại câu nói đang bị ngắt quãng, rủ mắt xuống: "Được rồi, em không nói gì nữa. Nghe các đồng chí thảo luận đi."

Một khoảng tĩnh lặng. Thái độ của Trịnh Đạt Lý đối với Lý Hướng Nam, mọi người đều nhìn thấy rõ mười mươi.

"Được rồi, ai tiếp tục thảo luận nào?" Trịnh Đạt Lý nói.

Tiểu Huỳnh hạ quyết tâm, nói: "Tôi xin nói hai câu."

Trịnh Đạt Lý và mọi người đổ dồn ánh mắt chú ý về phía cậu ta.

"Tôi cho rằng, chúng ta nhìn nhận vấn đề bắt buộc phải khách quan." Cậu ta cắn môi dưới ngập ngừng một lúc, tâm trạng có phần căng thẳng chỉnh lại cặp kính, "Đồng chí Phùng Diệu Tổ nói anh ta bàn về vấn đề là khách quan, nhưng tôi cho là không phải. Thái độ của anh ta đối với đồng chí Lý Hướng Nam ngay từ đầu đã mang theo cảm xúc cá nhân rồi."

"Cảm xúc cá nhân gì chứ?" Trịnh Đạt Lý hỏi.

Tiểu Huỳnh dưới cái nhìn chăm chú của Trịnh Đạt Lý, ánh mắt chớp chớp phía sau tròng kính: "Lý Hướng Nam vừa đến Cổ Lăng đã xử lý nghiêm minh vụ buôn lậu của con em cán bộ. Việc này liên quan đến Phùng Diệu Tổ, còn có... con của Bí thư Cố."

Cố Vinh rủ mắt hút thuốc, lạnh lùng im lặng.

"Tiểu Huỳnh, vấn đề này hôm nay tại hội nghị không bàn tới nữa," Trịnh Đạt Lý nói, "Con cái phạm sai lầm, cha mẹ có trách nhiệm giáo dục không nghiêm. Nhưng con cái đã trưởng thành, vấn đề có lớn đến đâu, chúng phải tự chịu trách nhiệm lấy. Những việc này, hãy để hệ thống pháp luật giải quyết. Hôm nay tại hội nghị chúng ta chỉ bàn về công tác của Thường vụ thôi. Còn bài học đối với tư cách cha mẹ, lão Cố, đồng chí Diệu Tổ, quả thực nên tổng kết cho thật tốt."

"Tôi thấy đây không chỉ là vấn đề bài học của cha mẹ." Tiểu Huỳnh bướng bỉnh nói.

"Vấn đề này, chẳng phải tôi đã nói là không bàn ở hội nghị nữa cơ mà," Trịnh Đạt Lý khó chịu nói, "Việc nào ra việc nấy chứ. Vấn đề con cái phạm sai lầm, hôm qua khi trò chuyện riêng, tôi đã phê bình đồng chí lão Cố và đồng chí Diệu Tổ rồi."

"Gác lại bối cảnh này sang một bên, tôi cũng không đồng tình với những gì đồng chí Phùng Diệu Tổ vừa nói," Tiểu Huỳnh kiên quyết nói, "Chuyến xuống cơ sở lần này, đồng chí Hướng Nam lựa chọn những nơi có vấn đề nghiêm trọng nhất. Thế nhưng ngay tại những nơi đó, trong lúc vạch trần tệ nạn, anh ấy đồng thời cũng khai thác triệt để các nhân tố tích cực. Những nhân tố tích cực này, chính là những thứ mà các lãnh đạo khác như chúng ta chưa từng phát hiện ra."

"Nhân tố tích cực gì cơ?" Cố Vinh mang theo một tia mỉa mai hỏi.

"Ở hồ chứa nước Hoàng Trang, anh ấy đã phát hiện ra nhân tài như Chu Tuyền Sơn, khẳng định và nhân rộng kinh nghiệm điển hình cho thuê hồ chứa nước nuôi cá. Ở Hoành Lĩnh Dục, vạch trần vấn đề của một mình Phân Cẩu Thế, nhưng lại phát hiện ra một loạt nhân vật tiên tiến, tay nghề sản xuất giỏi như Tiêu Đình Đình, Tống An Sinh, Giả Nhị Hồ, Đồ Tú Tú, biểu dương việc thầu phụ đạo kỹ thuật của Tú Tú. Ở Phượng Hoàng Lĩnh, đã phát hiện và đánh giá rất cao cụ ông coi rừng như lão Mộn, một mô hình về trồng cây gây rừng."

"Còn phát hiện ra cả nhân tài là cậu Hồ Tiểu Quang nữa phải không?" Cố Vinh bất mãn hỏi.

Tiểu Huỳnh trầm mặc hồi lâu, nói: "Vâng."

"Tiểu Huỳnh, cái nhìn của cậu có lẽ đã pha tạp yếu tố cá nhân vào rồi phải không, cho nên trước sau mới xoay chuyển một trăm tám mươi độ như thế?" Cố Vinh lại nói.

Tiểu Huỳnh cúi đầu cắn môi, trên mặt hơi giật giật: "Vâng. Tôi trước đây đúng là từng xen lẫn cảm xúc cá nhân vào," Cậu ta ngẩng đầu lên, có chút kích động, "Bí thư Cố, Bí thư Trịnh, chúng ta nhìn nhận vấn đề đôi khi có thành kiến, lập trường không đúng, trước hết là chịu ảnh hưởng bởi lợi ích cá nhân. Tôi đã từng có bài học như vậy, cho nên, tôi có quyền phát biểu điều này. Tôi cho rằng, công tác của đồng chí Lý Hướng Nam là vô cùng xuất sắc, anh ấy không những không đáng bị chỉ trích, mà còn phải được biểu dương. Bí thư Trịnh, anh với tư cách là lãnh đạo cấp trên, nên nhìn nhận vấn đề một cách khách quan toàn diện."

Lời nói của Tiểu Huỳnh đã chọc giận Trịnh Đạt Lý, ông giận dữ sầm mặt xuống: "Ý các đồng chí là những ý kiến góp ý cho đồng chí Hướng Nam đều là thành kiến cả ư? Tôi - vị Bí thư Địa ủy này có một số nhìn nhận đối với công tác của đồng chí Hướng Nam, cũng là pha tạp lợi ích cá nhân ư?" Giọng của Trịnh Đạt Lý tuy không cao, nhưng lời nói lại quá nặng nề. Phòng họp bỗng chốc rơi vào im lặng.

Tiểu Huỳnh muốn nói gì đó, há miệng rồi lại kìm nén lại.

Trịnh Đạt Lý mang sắc mặt giận dữ nhìn tất cả mọi người: "Các đồng chí đưa ra một số ý kiến đối với một người phụ trách chính nào đó, liền bảo đó là thành kiến, mang cảm xúc cá nhân, tình trạng Cổ Lăng hiện tại thế này thì bất thường quá rồi." Sắc mặt ông hơi dịu lại, nói tiếp, "Đương nhiên, đối với thứ phong trào bất thường này, trách nhiệm chính không nằm ở các đồng chí bên dưới. Bản thân Hướng Nam nên kiểm điểm trách nhiệm nhiều hơn. Tuy nhiên, một số đồng chí bên dưới, đôi khi cứ bao che tung hô thế này, ngược lại cũng dễ tiếp tay dung túng cho đồng chí Hướng Nam phạm sai lầm độc đoán không dân chủ."

Ông dừng lại một nhịp, sắc mặt hoàn toàn trở lại vẻ ôn hòa, xoa dịu nhìn Tiểu Huỳnh: "Tiểu Huỳnh, lời vừa rồi của tôi có hơi nặng nề. Công việc đoạn này ở Cổ Lăng, cậu tự mình tổng kết lại đi, xong việc rồi, theo tôi về địa ủy công tác nhé."

Tiểu Huỳnh cúi đầu im lặng. "Không đi." Một lát sau, cậu ta đáp.

Trịnh Đạt Lý ngạc nhiên hỏi: "Không đi địa ủy nữa à?"

"Vâng."

Trịnh Đạt Lý ngẩn người nhìn người thanh niên mà ông từng đánh giá cao nhất này, trong lòng cảm thấy chấn động. Tiếp theo, sắc mặt ông không tự nhiên rủ mắt xuống, đăm đăm nhìn gạt tàn thuốc, hết xoay qua xoay lại lại phủi tàn thuốc. Phủi sạch rồi, lại dứt khoát dùng sức ấn mẩu thuốc lá dở dang xuống từng chút một. Điếu thuốc giống như một chiếc trụ nhỏ dựng đứng, dưới sức lực đè nén đã ngắn lại, cong vẹo, gãy đôi, nứt toác, bung bét, tơi tả thành một dúm sợi thuốc, rồi tắt ngấm.

Ông ngước mắt lên, trên mặt là sự điềm tĩnh, bình thản và uy nghiêm của một Bí thư Địa ủy: "Hôm nay các đồng chí bàn luận không ít, coi như đã phơi bày mâu thuẫn ra rồi." Ông đảo mắt nhìn khắp phòng họp, nói với giọng điệu tổng kết đầy bình tĩnh, "Mọi người đối với công tác của Hướng Nam vừa chỉ ra thành tích, vừa nêu lên không ít khuyết điểm sai sót. Về cách nhìn nhận, đương nhiên là không thống nhất. Nói chính xác hơn là bất đồng rất lớn. Đối với công tác của Lý Hướng Nam, là nửa số người khẳng định, nửa số người phủ nhận nhỉ." Ông dừng lại một nhịp, thu xếp lại tài liệu và văn bản trước mặt mình, "Ấn tượng chung là, trong Ban thường vụ, trong đội ngũ cán bộ, sự đối lập và chia rẽ này rất gay gắt. Hơn nữa xem ra, sự đối lập và chia rẽ này rất khó có thể thống nhất lại trong thời gian ngắn. Có lẽ tôi ở đây cũng rất khó để giúp họ thống nhất lại được. Mâu thuẫn chia rẽ thế này, đương nhiên sẽ tạo ra rất nhiều nhân tố tiêu cực, ít nhất là làm phân tán, triệt tiêu lẫn nhau sức mạnh của chúng ta." Ông ngừng lại một lúc, nhìn mọi người, "Còn về việc giải quyết thế nào, một số tình hình đợi sau khi tôi trở về sẽ cùng nghiên cứu lại với các đồng chí ở địa ủy. Vấn đề đồng chí Lý Hướng Nam có bị điều động hay không, các đồng chí đừng suy đoán lung tung, đó là chuyện do tổ chức cân nhắc. Chừng nào Hướng Nam còn chủ trì công việc ở đây một ngày, mọi người phải cố gắng hết sức xóa bỏ khoảng cách, đoàn kết làm việc. Được rồi, cuộc họp hôm nay dừng lại ở đây."

Họp xong. Lý Hướng Nam một mình cúi đầu chầm chậm tản bộ trong sân Huyện ủy.

Tiểu Lợi đang đứng cạnh cửa một chiếc xe Jeep.

"Đi đâu thế?" Lý Hướng Nam không tự nhiên nở một nụ cười nhạt.

"Ga xe lửa."

"Về thành phố tỉnh à?"

"Không cần anh quản."

Lý Hướng Nam tự giễu cười khổ một tiếng, nói: "Gặp bố em, gửi lời hỏi thăm của anh nhé."

Tiểu Lợi liếc anh bằng ánh mắt phức tạp, chan chứa oán hận, rồi kéo cửa xe nhảy vót lên: "Đi."