Cục Cung cấp Điện có một tòa nhà văn phòng ba tầng vô cùng bề thế, là nơi lớn nhất và độc nhất ở thị trấn này. Phía sau tòa nhà văn phòng có một nhà ăn nhỏ thoáng đãng, bên trong một bữa tiệc đang bước vào hồi kết vô cùng náo nhiệt. Bốn chiếc bàn tròn lớn ngổn ngang chén đĩa. Mọi người tay nâng ly rượu, chỉ trỏ la hét, mặt đỏ bừng, cười đùa vui vẻ. Tiếng bát đĩa va vào nhau lanh lảnh. Điển Cổ Thành, Bí thư Đảng ủy Cục Điện lực, một người đàn ông to lớn với khuôn mặt thô ráp và vóc dáng vạm vỡ, đang tay cầm ly rượu đứng đó lớn tiếng cười nói với các bàn: "Đầy vào. Này, các cậu rót đầy vào. Cả cậu nữa, cầm cái ly không thì tính gì, rót đầy vào cho cậu ấy. Nào, ly cuối cùng này, nào, tất cả nâng lên nào."

Khắp nhà ăn vang dội giọng nói to vang rền tai của ông ta.

Ông ta liếc mắt thấy Lý Hướng Nam bước vào nhà ăn, theo sau là Tiểu Lợi, liền khựng lại một nhịp rồi hạ ly rượu xuống. Mọi người cũng theo ánh mắt của ông ta mà nhìn thấy Bí thư Huyện ủy.

"Bí thư Lý," Điển Cổ Thành nhiệt tình chào hỏi, "Anh cũng uống hai ly với mọi người đi nào... Đi đi, tiểu Lưu, bảo nhà bếp làm thêm vài món nữa."

Lý Hướng Nam xua tay.

"Anh phải vui chung với nhân dân chứ," Điển Cổ Thành lớn tiếng cười nói.

Lý Hướng Nam đảo mắt nhìn lướt qua bốn bàn. "Đây là danh nghĩa gì thế?" Anh thản nhiên hỏi, đồng thời tự mình rút thuốc lá ra cúi đầu châm lửa.

"Trưởng phòng Kim của Cục Điện lực địa khu đến." Điển Cổ Thành vừa giải thích vừa giơ tay giới thiệu, "Đây là Trưởng phòng Kim."

Một cán bộ trung niên lùn béo cười gật đầu.

"Đây là đồng chí Lý, Bí thư Huyện ủy Cổ Lăng mới đến của chúng ta." Điển Cổ Thành lại giới thiệu.

Trưởng phòng Kim khách khí vươn tay ra.

"Các anh ăn xong chưa?" Lý Hướng Nam lịch sự hỏi.

"Xong rồi, xong rồi."

"Lão Điển," Lý Hướng Nam quay đầu nhìn Cục trưởng Cục Điện lực, "phái một đồng chí đưa Trưởng phòng Kim đi nghỉ ngơi đi. Tôi có việc muốn bàn với mọi người."

Trưởng phòng Kim được tiễn đi nơi khác.

Bốn bàn đều im phăng phắc, ít nhiều cũng nhận ra lai lịch của Lý Hướng Nam có vẻ không ổn. Một hai người say rượu hãy còn đỏ cổ cãi cọ ép người khác uống rượu cũng được khuyên nhủ mà im lặng, ngớ ngẩn nhìn sang trái ngó sang phải, cuối cùng nhìn chằm chằm Lý Hướng Nam. Lý Hướng Nam quét mắt nhìn mọi người, nhìn Điển Cổ Thành, mang theo chút châm chọc hỏi: "Có biết mình đã phạm kỷ luật Đảng, quốc pháp gì không?"

Điển Cổ Thành ngượng ngùng cười: "Biết."

"Biết?" Lý Hướng Nam hút thuốc không nhìn đối phương, "Vậy nói nghe xem."

"Không nên ăn uống linh đình, xa hoa lãng phí."

"Biết tôi từng nói điểm này trong hội nghị cán bộ không?"

"Biết." Điển Cổ Thành cười hùa theo. Thái độ của ông ta không kiêu ngạo cũng không tự ti, vừa mang sự tôn trọng với cấp trên, lại vừa mang theo vẻ bất tuân bất cần.

Lý Hướng Nam mang theo một tia châm chọc nhìn đối phương. Rõ ràng anh rất không hài lòng với thái độ này. Anh giơ cổ tay xem đồng hồ, dặn dò Điển Cổ Thành: "Sắp xếp thế này: Cậu đi điện thoại cho Văn phòng Huyện ủy, bảo họ thông báo cho người đứng đầu số một, số hai, số ba của các cục đến nhà ăn Cục Điện lực họp hiện trường, trước hai giờ rưỡi phải có mặt. Ngoài ra, thông báo cho lãnh đạo đại đội Nam Quan, công xã Thành Quan cũng đến."

Điển Cổ Thành ngẩn ra một lúc, định giải thích gì đó, nhưng thấy sắc mặt Lý Hướng Nam âm trầm thì không dám lên tiếng nữa, cúi đầu đứng một lúc rồi đi ra ngoài gọi điện thoại. Huyện lỵ không lớn, chẳng mất bao lâu, những người được thông báo đã đến đủ. Hơn một trăm người đứng chen chúc chật kín khoảng trống cạnh bốn chiếc bàn tròn.

Tiểu Lợi lạng lẽ quan sát vở kịch này sẽ phát triển ra sao.

"Được rồi," Lý Hướng Nam đảo mắt nhìn quanh mọi người, chỉ vào bốn chiếc bàn tròn ngổn ngang chén đĩa nói, "Bây giờ chúng ta vừa thưởng thức vừa mở hội nghị hiện trường." Những người tham dự lập tức hiểu nội dung cuộc họp, đều im lặng. "Danh nghĩa bữa tiệc thì không cần nói nhiều nữa, nghe nói là để tiếp đón một vị trưởng phòng của Cục Điện lực địa khu. Phải vậy không?"

"Phải." Điển Cổ Thành đáp. Ở trước mặt nhiều người thế này mà mất mặt, ông ta không thể tiếp tục giả vờ bất cần được nữa.

"Một vị khách mà cần hơn ba mươi cái miệng bồi trước bồi trước (tháp tùng) ăn uống, hết bao nhiêu tiền một bàn vậy?" Lý Hướng Nam hỏi.

"Không bao nhiêu đâu, bình thường thôi." Điển Cổ Thành đáp.

"Là tiền công quỹ chứ?"

"Tính là tiền túi cũng được."

"Thế nào là tính là tiền túi, các cậu định mỗi người tự bỏ tiền ra à?" Lý Hướng Nam đảo mắt nhìn hơn ba mươi người tham gia ăn uống hỏi.

"Trừ dần vào tiền lương của tôi là được." Điển Cổ Thành nói.

Lý Hướng Nam cười nhạt mỉa mai: "Xử lý thế này chẳng phải quá nhẹ nhàng sao?" Mọi người im lặng. "Tôi đến Cổ Lăng mới hơn nửa tháng, về vấn đề này đã hạ lệnh ba lần bảy lượt." Lý Hướng Nam chắp tay sau lưng nhìn đám đông, giọng nói mang theo uy nghiêm nhưng không bộc lộ ra ngoài, "Cục này, cục nọ, công ty này, công ty kia, còn có công xã, đại đội, nhà máy, xí nghiệp, hiện tượng phong trào ăn uống của cán bộ khá phổ biến. Đủ loại danh nghĩa." Anh dừng lại một chút, ánh mắt âm trầm quét qua mọi người: "Ba lần bảy lượt hạ lệnh mà vẫn không dập tắt được sao?"

Cơn im lặng bao trùm, không biết ai ở cạnh bàn tròn bất cẩn va phải, một đôi đũa "cạch" một tiếng rơi xuống đất.

Máu huyết của nhân dân, tinh thần phấn đấu gian khổ đều bị ăn sạch. Phải làm sao đây?" Lý Hướng Nam chậm rãi dịch chuyển ánh mắt, cuối cùng dừng lại trên người Điển Cổ Thành, "Có cái Cục Điện lực này lại càng quá đáng hơn, nha môn quan lão gia (ông lớn) thiên hạ đệ nhất, đi đến đâu cũng há miệng ăn. Ăn ở công xã, ăn ở nhà máy, ăn ở nhà mình. Quả là mông cọp điện lực không sờ vào được." Anh đánh giá Điển Cổ Thành, "Tôi đã từng nói chuyện với các cậu chưa?"

"Từng nói." Điển Cổ Thành sầm mặt đáp.

"Nói thế nào?"

"Lần đầu trừ ba tháng lương, lần thứ hai cách chức."

"Xem ra vẫn chưa quên." Lý Hướng Nam mỉa mai nhìn đối phương, "Nhưng lại cứ tưởng tôi chỉ nói cho có lệ thôi."

Điển Cổ Thành rủ mắt không nói gì. Lý Hướng Nam nhìn chằm chằm ông ta một lát, quay sang hướng mọi người: "Người phụ trách các cục đều ở đây. Hôm nay tôi nhắc lại một lần nữa ở đây: Sau này, ngoại trừ việc giao thiệp bên ngoài – tình hình này khá phức tạp, từ từ sẽ bàn sau – dù có tiếp đãi thỏa đáng, một khách có hai người bồi khách (tiếp khách) là được rồi, trong phạm vi toàn huyện tuyệt đối không cho phép bất cứ ai dùng công quỹ ăn uống linh đình. Có người không nghe thì phải làm sao?" Lý Hướng Nam từng câu từng chữ chậm rãi nói: "Lần đầu, nhẹ nhàng thôi, mỗi người trừ ba tháng lương. Đây là cảnh cáo. Lần thứ hai, tái phạm, rất đơn giản, vậy thì đành phải cách chức cậu xuống. Cậu không muốn tuân thủ kỷ luật pháp luật, vậy thì đành mời cậu rời khỏi vị trí đó. Mọi người đều nghe rõ chứ?" Ánh mắt Lý Hướng Nam lướt qua toàn thể người tham dự, "Có lệnh phải thi hành, có cấm phải dứt khoát dừng. Lệnh không thi hành, cấm không dứt khoát, thì còn kỷ luật pháp luật gì nữa? Hôm nay bắt đầu thực hiện từ Cục Điện lực trước."

Lý Hướng Nam chuyển hướng ánh mắt sang Điển Cổ Thành, "Thứ nhất, tiền tiệc rượu, do các cá nhân các cậu tự trả tiền. Cậu Điển Cổ Thành muốn một mình ra tiền cũng được. Thứ hai, những người tham gia ăn uống ngày hôm nay, ngoại trừ khách là Trưởng phòng Kim ra, các thành viên Đảng ủy cục, cục trưởng, tất cả đều bị phạt trừ ba tháng lương. Cán bộ bình thường lần này tạm khoan hồng, mỗi người trừ một tháng lương. Cậu chịu trách nhiệm thi hành."

Hơn ba mươi người mang theo nồng nặc mùi rượu đều kinh hãi.

Điển Cổ Thành bỗng ngẩng phắt mắt lên, "Muốn trừ thì trừ một mình tôi thôi. Tôi là Bí thư Đảng ủy, tôi phải chịu trách nhiệm."

"Bí thư Lý," một cán bộ gầy gò tinh ranh lên tiếng, đây là Phó cục trưởng Lật của Cục Điện lực, "Đây không phải trách nhiệm của lão Điển. Ngay từ đầu ông ấy đã nói rồi, đừng bày biện nhiều bàn như vậy, nói ngài từng lên tiếng, không cho phép ăn uống linh đình nữa, là một tay tôi làm cả đấy. Muốn trừ lương thì trừ của tôi đi."

"Cậu ta biết rõ mà vẫn cố phạm. Biết Huyện ủy đã cảnh cáo, tại sao không ngăn cản?" Lý Hướng Nam nói.

"Vậy trừ lương mấy lãnh đạo chúng tôi là được rồi, đừng trừ của mọi người nữa, pháp luật không phạt số đông mà." Phó cục trưởng Lật ngượng ngùng cầu xin.

"Pháp luật không phạt số đông? Cậu biết Cổ Lăng có bao nhiêu vạn dân không?"

"... Năm mươi vạn đi."

"Mấy chục người các cậu thì tính là số đông gì?" Lý Hướng Nam nói, "Đã quy định rồi thì cứ theo đó mà làm. Chỉ trừ lương của các cậu, những kẻ ăn uống kia lại còn phải cảm ơn các cậu đấy. Phải trừ cả bọn họ nữa, họ mới thấy bất mãn với các cậu đôi chút." Lý Hướng Nam dời ánh mắt sang những người tham gia ăn uống: "Trừ một tháng lương của các cậu là để cho các cậu một ấn tượng, sau này phải tẩy chay phong trào ăn uống linh đình. Sau này mà còn tham gia ăn uống linh đình, tất cả đều trừ ba tháng lương. Bí thư Đảng ủy cục của các cậu hôm nay dẫn dắt các cậu đi ăn uống, mới khiến các cậu gặp phải hình thức kỷ luật này." Lý Hướng Nam dừng lại một lúc, lại nói: "Các cậu – những trưởng khoa, cán bộ của Cục Điện lực này, ngày thường bản thân cũng đã quen ăn uống, quen vơ vét rồi. Tôi nói vậy các cậu có oan uổng không?"

Không ai lên tiếng.

"Người của đại đội Nam Quan, công xã Thành Quan đã đến chưa?" Lý Hướng Nam hỏi.

"Đến rồi." Một cán bộ nông dân cao gầy trong đám đông đáp.

"Nói chuyện của các cậu ra xem nào."

"Đại đội chúng tôi ăn uống tiếp đón họ không chu đáo, với lại họ đòi năm trăm cân dầu mè, đưa không đủ thế là họ cắt điện trạm bơm chống hạn của chúng tôi."

"Có chuyện đó không?" Lý Hướng Nam hỏi Điển Cổ Thành.

"Tôi đã bảo họ kiểm điểm rồi."

"Hết lần này đến lần khác ăn uống, hết lần này đến lần khác chỉ nói ngoài miệng thôi phải không?"

"Công việc của tôi làm chưa tới nơi tới chốn, tôi nên chịu trách nhiệm."

"Cậu có bao nhiêu trách nhiệm mà gánh?" Lý Hướng Nam nhìn Điển Cổ Thành, "Phá hoại việc chống hạn của nông nghiệp, chỉ riêng điều này mà truy cứu, cậu gánh nổi không?" Lý Hướng Nam lại dừng lại một chút, phát hiện Tiểu Lợi đang đăm đăm nhìn chăm chú vào mình ở phía sau đám đông. Anh nhanh chóng hướng ánh mắt về phía đám đông họp hiện trường: "Các cục sau khi trở về, hãy kiểm tra lại toàn bộ sổ sách ăn uống của đơn vị mình. Đơn vị nào tự mình không ra tay nổi, không kiểm tra rõ ràng được, Huyện ủy sẽ phái tổ công tác xuống. Sổ sách kiểm tra xong nộp lên Huyện ủy. Có nên công bố toàn huyện hay không, Huyện ủy đang xem xét. Nhưng nguyên tắc rất rõ ràng, từ nay về sau không tái phạm, chuyện cũ bỏ qua; từ nay về sau mà còn tái phạm, sổ sách mới sổ sách cũ tính chung một lần. Hãy nhớ kỹ, liêm khiết, đây là điều tối thiểu mà một chính đảng hiện đại của một quốc gia mười ức dân cần phải làm được."

Nhà ăn chìm trong sự tĩnh lặng.

Lý Hướng Nam nhìn Điển Cổ Thành: "Huyện ủy quyết định bắt đầu thí điểm chỉnh đốn Đảng trong toàn huyện, Cục Điện lực là một trong những đơn vị thí điểm. Quyết định này hôm nay thông báo cho cậu." Anh khẽ phất tay, "Được rồi, hội nghị hiện trường đến đây là kết thúc. Giải tán."

Đám đông ùa ra khỏi nhà ăn, ùa ra khỏi cổng Cục Điện lực.

Lý Hướng Nam và Tiểu Lợi hòa cùng dòng người đi ra phố.

"Em phát hiện lúc anh huấn thị có một đặc điểm." Tiểu Lợi cười nói.

"Nói chuyện sao lại gọi là huấn thị?" Lý Hướng Nam ra vẻ không giận mà uy trách móc.

"Bới lông tìm vết gì chứ, chẳng phải anh đang dạy đời người ta nói chuyện đấy sao?"

"Được rồi, nói xem em phát hiện đặc điểm gì nào?"

"Hễ cứ chỉ trích vấn đề một cách nghiêm khắc là mặt lại sầm xuống, hỏi một câu 'Phải làm sao đây'."

"Vậy ư? Anh chưa để ý bao giờ đấy." Lý Hướng Nam cười. Sự hoạt bát của Tiểu Lợi đủ sức phá hủy mọi bầu không khí nghiêm nghị.

"Sau đó là dừng lại một nhịp, đảo mắt nhìn quanh mọi người. Nhịp điệu này nắm bắt cực kỳ tốt, rất có uy lực."

"Cái này mà cũng có vấn đề về nhịp điệu nữa à?"

"Đương nhiên rồi. Mọi việc trên đời đều có nhịp điệu. Âm nhạc có nhịp điệu, vận động có nhịp điệu, sự thay đổi bầu không khí có nhịp điệu, tình cảm, cảm xúc, tâm lý của con người đều có nhịp điệu nhất định. Người khác nhau thì có nhịp điệu khác nhau."

Lý Hướng Nam liếc nhìn Tiểu Lợi. Đây là chân lý. Mọi vận động đều có nhịp điệu. Nhà quân sự coi trọng nhịp điệu tiến công phòng thủ, nhà kinh tế học nắm bắt nhịp điệu vận động kinh tế, còn nhà chính trị gia thì phải nắm bắt nhịp điệu đấu tranh chính trị, phát triển xã hội. Môn chiến lược thực chất cũng là môn nhịp điệu học. "Thế nào gọi là người khác nhau có nhịp điệu khác nhau?" anh hỏi. Ở cùng cô gái mới quen biết được một hai ngày này, anh luôn có một cảm giác hứng thú dạt dào.

"Lấy nhịp điệu của anh mà nói nhé, thì tương đối trầm ổn có lực, ngữ điệu trầm bổng rất rõ ràng, cũng rất ổn định, tương đối có quy tắc. Đây là nhịp điệu của một chính trị gia từng trải."

"Đây là chỉ lời nói hành động của anh hay chỉ tư tưởng cảm xúc của anh thế?"

"Cả hai."

"Thế còn em?"

"Em á?" Tiểu Lợi cười, "Em chắc là thuộc loại nhịp điệu nhấp nhô nhảy cót rất nhanh chẳng có quy luật gì."

"Một đường cong nhiễu động?"

"Ai mà biết được, cũng có thể chứ. Nhịp điệu của em hoàn toàn không giống anh, trái ngược hoàn toàn."

"Vậy hai chúng ta cộng tác chắc chắn sẽ không hợp nhau rồi."

Tiểu Lợi ngẩng đầu nhìn Lý Hướng Nam một cái: "Cái đó chưa chắc đâu nhé."

"Ở cùng một đường cong nhiễu động thì sẽ phiền chết người đấy." Lý Hướng Nam nói.

Tiểu Lợi cười vui vẻ. Một lát sau, cô dừng cười, thấy Lý Hướng Nam vừa đi vừa nghiêm nghị trầm tư suy nghĩ, bèn hỏi: "Anh đang nghĩ gì thế?"

"Nghĩ về nhịp điệu."

"Nghĩ nhịp điệu của ai?"

"Nghĩ về nhịp điệu của Cổ Lăng mấy nghìn năm, mấy trăm năm, mấy chục năm qua, và cả nhịp điệu tương lai mà anh hiện tại phải nắm bắt."

Tiểu Lợi nhìn Lý Hướng Nam, không hiểu sao anh lại đột nhiên trở nên nghiêm nghị như vậy. Cô không thích anh cứ trưng ra cái vẻ Bí thư Huyện ủy đó chút nào.