CHƯƠNG MƯỜI BA
Cyrus Smith và người lạ. - Thử thách. - Những giọt nước mắt.
Sang ngày hôm sau, 20 tháng mười, bảy giờ sáng, sau bốn ngày bơi, “Bonadventur” thận trọng cập bến ở cửa sông Tạ ơn.
Cyrus Smith và Nab, lo lắng vì thời tiết xấu và vì sự vắng mặt lâu ngày của những người bạn, ngay từ lúc vừa hửng sáng đã lên cao nguyên Tầm nhìn và, cuối cùng, đã nhìn thấy “Bonadventur” bấy lâu chờ mong.
- May quá, họ đã trở về! - Cyrus Smith thốt lên.
Còn Nab, vui mừng quá, bắt đầu nhảy múa, vừa lượn quanh vừa vỗ tay và nhắc đi nhắc lại rõ to mấy tiếng:
- Ôi, ông chủ, ông chủ!
Và cái màn kịch câm ấy cảm động hơn bất kỳ bài diễn văn hùng hồn nào!
Thoạt đầu, sau khi đếm số người trên boong tàu “Bonadventur”, kỹ sư cho rằng Pencroff đã không tìm thấy người bị nạn đắm tàu ở trên đảo Tabor, hoặc là con người bất hạnh ấy đã không muốn từ giã hòn đảo nhỏ của mình và chuyển từ nhà tù này sang nhà tù khác.
Và thật vậy, trên boong chỉ thấy có ba người: Pencroff, Harbert và Gédéon Spilett.
Khi con tàu cập bờ, kỹ sư và Nab đã đợi sẵn các bạn ở đó, và các nhà viễn du chưa kịp đặt chân lên mặt đất, Cyrus Smith đã nói:
- Các bạn về trễ, chúng tôi lo cho các bạn quá! Có chuyện gì chẳng lành xảy ra với các bạn không?
- Không, - Gédéon Spilett trả lời, - trái lại, mọi việc đều bình an vô sự. Chúng tôi sẽ kể hết cho ngài nghe bây giờ.
- Nhưng, các bạn đã không tìm thấy ai cả; các bạn đi ba bây giờ cũng lại trở về ba…
- Xin lỗi ngài Cyrus Smith, - chàng thủy thủ phản đối, - chúng tôi có bốn người.
- Các bạn đã tìm thấy người bị nạn đắm tàu?
- Vâng.
- Và các bạn đã đưa anh ta về đây?
- Vâng.
- Anh ta còn sống chứ?
- Vâng.
- Vậy anh ta đâu? Anh ta là ai vậy?
- Anh ta là người, hay, đúng hơn đã từng là một con người! - Gédéon Spilett nói. - Đấy là tất cả những gì mà chúng tôi có thể nói được với ngài, thưa ngài Cyrus!
Và ngay lập tức, các bạn đã kể cho kỹ sư nghe về tất cả những gì đã xảy ra với họ trong thời gian du hành…
Tên tù binh đảo Tabor được dẫn ở khoang mũi tàu lên. Vừa bước chân lên mặt đất, hắn đã định vùng chạy.
Nhưng Cyrus Smith đã bước lại gần hắn và, bằng một điệu bộ đầy quyền uy, ông để tay lên vai hắn, nhìn hắn với một vẻ hiền từ khôn xiết. Và kẻ bất hạnh, dường như đã chịu khuất phục bởi sức mạnh nào đấy, lặng đi, chùng mắt xuống, cúi đầu và thôi chống cự.
- Một con người tội nghiệp bị mọi người lãng quên? - kỹ sư lẩm bẩm.
Và tất cả đã quyết định cho tên tù binh, mà từ nay những người bạn mới của hắn gọi hắn là “người lạ” được ở trong một căn phòng của Lâu đài đá hoa cương; hắn sẽ chẳng thể chạy đi đâu được. Tên tù binh không chống cự, bước vào chỗ ở mới của mình, vì vậy những người khai phá đảo Lincoln bắt đầu hy vọng rằng bằng sự quan tâm đối với hắn, đến một ngày nào đấy, họ sẽ có thêm một người bạn nữa.
Nab nấu vội bữa ăn sáng, vì nhà báo, Harbert và Pencroff đã đói lả đi…
Sau khi nghe hết chuyện về cuộc viễn du của đoàn thủy thủ, Cyrus Smith đồng ý với các bạn rằng người lạ có lẽ là một người Anh hay người Mỹ.
Ông khen Harbert:
- Chú bạn nhỏ, cháu đã gặp hiểm họa, suýt chết, nhưng nếu không thì cháu lại đã không tìm ra được con người bất hạnh ấy và chúng ta đã không có người bạn mới.
- Ngài Cyrus, có nghĩa là ngài tin rằng ngài sẽ làm cho hắn ta trở thành một con người? - Nhà báo hỏi.
- Tôi tin, - kỹ sư khẳng định…
Mọi người bốc lên bờ các thứ hàng đưa từ đảo Tabor về. Sau đó, được sự đồng ý của Cyrus Smith, Pencroff và Harbert đưa tàu “Bonadventur” về cảng Khí cầu, mặc dù ở đó hơi xa, cách Lâu đài đá hoa cương những ba hải lý…
Người lạ dần dần đã từ bỏ những bản năng hung dữ của mình. Hắn không ăn thịt sống như hồi ở trên hòn đảo nhỏ của hắn nữa, mà đã ăn thịt nấu chín.
Một hôm, lợi dụng lúc người lạ ngủ say, Cyrus Smith đã cắt bỏ mớ tóc bù xù và bộ râu cằm dài từng làm cho vẻ mặt hắn nom thật đáng sợ. Kỹ sư mặc cho hắn bộ quần áo thay cho cái khố rách hắn đeo trên người. Và đây, cuối cùng, trên gương mặt người lạ được sự quan tâm săn sóc đã xuất hiện cái gì đấy của con người và ánh mắt của hắn cảm thấy đã dịu dàng hơn. Hẳn là trước đây, khi trong đôi mắt của hắn sáng lên một ý tưởng, hắn nom cũng đẹp đấy.
Cyrus Smith dành thời gian gần gũi người lạ. Đôi khi là một người, hoặc có khi là tất cả những người di dân đều vào phòng người lạ kể đủ mọi thứ chuyện nhưng thường hơn cả là chuyện về nghề hàng hải gần gũi hơn đối với bất kỳ người thủy thủ nào. Có lúc người lạ hình như cũng lắng nghe tiếng nói của họ, và họ đi đến khẳng định rằng hắn hiểu được điều gì đấy. Thỉnh thoảng họ thấy trên nét mặt của hắn biểu hiện nỗi xót xa nói lên những đau khổ trong lòng, bởi vì không thể cho rằng hắn giả bộ. Nhưng người lạ im lặng, mặc dù không phải một lần họ cảm thấy những tiếng nói như sắp bật ra từ miệng hắn…
Kỹ sư vẫn không ngừng theo dõi từng sự biến chuyển trong tâm hồn người lạ, nếu có thể dùng được từ ấy đối với hắn ta… Và, mọi người đều thấy hắn đã có sự gắn bó theo kiểu của hắn đối với kỹ sư. Bởi vậy Cyrus Smith quyết định thử thách hắn, đưa hắn ra bờ biển, rồi vào rừng, gợi cho hắn nhớ lại những khu rừng mà hắn đã sống chừng ấy năm…
Cuộc thử thách đã được thực hiện ngày 30 tháng mười, sau chín ngày người lạ bị giam trong Lâu đài đá hoa cương.
Khi Cyrus Smith và Pencroff bước vào phòng, tên tù binh đang nằm bên cửa sổ và nhìn lên trời.
- Bạn hãy đi theo chúng tôi! - Kỹ sư nói với hắn.
Người lạ chồm dậy. Hắn chăm chú nhìn Cyrus Smith, rồi đi theo ông ra bờ biển, còn chàng thủy thủ bước đi đằng sau, tỏ ý chẳng tin chút nào vào sự thành công của cuộc thử thách…
Hắn đi mấy bước xuống biển. Hắn nhìn những con sóng uể oải vỗ vào bờ. Trái với điều chờ đợi của mọi người, hắn không chạy trốn.
Họ đưa hắn vào cửa rừng và từ đàng xa, sẵn sàng tóm hắn lại nếu hắn định tháo chạy.
Khi nhìn thấy những cây rừng tươi tốt, sum sê gió nhẹ thổi đung đưa tàu lá, hắn bắt đầu say sưa hít thở làn khí rừng thơm ngát.
Và, quả thực, hắn đã suýt lao xuống con suối ngăn cách hắn với khu rừng, - những bắp thịt trên đôi chân hắn đã thoáng căng lên… Nhưng, ngay lập tức, hắn lùi lại, quì xuống đất, và những giọt nước mắt to đã lăn trên má hắn!
- Bạn khóc, - Cyrus Smith thốt lên, - có nghĩa là bạn lại đã trở thành con người!
