Những hiệp sĩ của Chén thánh không muốn đối diện với câu hỏi nào nữa.

− Wolfram von Eschenbach, Parzival, XVI, 819

Belbo nói ngắn gọn. Anh ta nhắc lại những gì đã nói trên điện thoại: Viên đại tá đã kể một câu chuyện mơ hồ về việc khám phá ra trong một số văn bản mà ông ta tìm thấy ở Pháp bằng chứng về một kho báu, nhưng ông ta không tiết lộ nhiều. Có vẻ ông ta cho rằng mình đang sở hữu một bí mật nguy hiểm và muốn đưa nó ra công chúng để ông ta không phải là người duy nhất biết được nó. Ông ta nhắc tới một thực tế rằng những người khác khám phá ra bí mật này trước ông ta đã biến mất một cách bí ẩn. Ông ta sẽ cho chúng tôi xem những văn bản ấy chỉ khi chúng tôi bảo đảm ký hợp đồng với ông ta nhưng Belbo không thể đảm bảo ký hợp đồng mà không xem thứ đó trước tiên. Họ thỏa thuận đại khái là sẽ gặp lại. Viên đại tá đã nói về cuộc gặp với một người có tên Rakosky, mô tả ông ta là biên tập viên của Les Cahiers du Mystère. Viên đại tá muốn ông Rakosky này viết lời nói đầu cho mình và hình như Rakosky đã khuyên ông ta trì hoãn việc xuất bản. Viên đại tá không cho người này biết về cuộc hẹn cùng Garamond. Tất cả chỉ có vậy.

“Tôi hiểu rồi,” De Angelis nói. “Ông ta để lại cho anh ấn tượng thế nào?”

“Với chúng tôi ông ta có vẻ như một người kỳ cục và ông ta nói về quá khứ của mình với, ừm, một giọng ngoan cố. Có một thời gian ông ta làm lính lê dương.”

“Ông ta đã nói với anh sự thật, dầu không phải toàn bộ sự thật. Chúng tôi đang để mắt tới người này rồi, ít nhất là trong một chừng mực nào đó. Quả tình chúng tôi có quá nhiều trường hợp như thế này... Trước hết, Ardenti không phải là tên thật nhưng ông ta có hộ chiếu hợp pháp của Pháp. Từ mấy năm trước, ông ta bắt đầu thi thoảng xuất hiện lại ở Ý và được xác định chưa chắc chắn là một đại úy Arcoveggi nào đó, bị kết án tử hình vắng mặt vào năm 1945. Cộng tác với SS. Ông ta đã tống một số người tới trại tập trung Dachau. Ở Pháp người ta cũng đang để mắt tới ông ta. Ở đó ông ta bị xét xử về tội giả mạo và phải vất vả mới thoát được. Chúng tôi có một ý tưởng, nhưng xin nhắc với các anh rằng đây chỉ là ý tưởng thôi, rằng Ardenti này có thời tự nhận mình là Fassotti, và ông ta chính là tay Fassotti mà một nhà tư bản công nghiệp nhỏ ở Peschiera Borromeo đã đâm đơn kiện năm ngoái. Gã Fassotti này - hoặc là Ardenti - đã thuyết phục nhà tư bản công nghiệp kia rằng kho báu của Dongo, kho dự trữ vàng huyền thoại của phát xít, vẫn còn nằm dưới đáy hồ Como. Fassotti tuyên bố đã xác định được địa điểm và nói rằng tất cả những gì ông ta cần là vài chục triệu lire để trả cho vài thợ lặn và một thuyền máy. Cầm được tiền rồi, ông ta biến mất. Giờ các anh xác nhận rằng ông ta mắc một loại chứng nghiện kho báu.”

“Thế còn tay Rakosky này?”

“Chúng tôi đã kiểm tra. Một Vladimir Rakosky nào đó đã đăng ký ở khách sạn Principe e Savoia. Hộ chiếu Pháp. Một ông vẻ ngoài khá nổi bật. Phù hợp với mô tả của nhân viên tiếp tân ở đây cho chúng tôi. Alitalia nói rằng tên ông ta xuất hiện trong danh sách khách trên chuyến bay đầu tiên tới Paris sáng nay. Tôi đã thông báo với Interpol. Annunziata, có tin gì từ Paris chưa?”

“Đến giờ vẫn chưa có gì, thưa ngài.”

“Thế đấy. Vậy là đại tá Ardenti hay gì gì đó đến Milan bốn ngày trước. Chúng tôi không biết ông ta làm gì trong ba ngày đầu, nhưng hôm qua vào lúc hai giờ, tạm cho là ông ta đã gặp Rakosky ở khách sạn, không nói gì với gã đó về chuyện tới gặp hai anh - chuyện này hay đấy - rồi tối qua ông ta về đây, có thể là cùng với gã Rakosky đó và một người đàn ông khác, rồi chuyện xảy ra tiếp theo thì chúng ta chỉ có thể đoán. Kể cả nếu họ không giết ông ta thì chắc chắn họ cũng đã lục lọi căn phòng này. Và họ đang tìm thứ gì? Trong túi áo khoác của ông ta... điều này nhắc tôi rằng nếu ông ta có đi ra ngoài thì cũng chỉ mặc sơ mi thôi vì áo khoác vẫn nằm đây, trong túi áo có hộ chiếu. Nhưng như thế sự việc cũng chẳng sáng tỏ hơn, bởi vì ông lão kia kể là viên đại tá vẫn mặc áo khoác khi nằm thẳng cẳng trên giường, trừ phi đó là một áo khoác khác. Chúa ơi, tôi thấy mình như đang sa vào một trại tâm thần. Mà tôi nói đến đâu rồi nhỉ? À vâng, trong túi áo khoác của ông ta chúng tôi tìm thấy nhiều tiền, quá nhiều tiền. Vậy nên bọn người kia không theo đuổi tiền bạc. Và hai anh đây vừa cho tôi đầu mối duy nhất. Anh nói viên đại tá có một số tài liệu. Trông chúng như thế nào?”

“Ông ta mang theo một chiếc cặp màu nâu,” Belbo đáp.

“Tôi thấy nó có vẻ màu đỏ thì đúng hơn,” tôi nói.

“Nâu,” Belbo khẳng định lại. “Nhưng cũng có thể tôi nhầm.”

“Đỏ hay nâu,” De Angelis nói, “thì nó cũng chẳng còn ở đây. Các vị khách tối qua hẳn đã mang nó đi. Cái cặp là thứ mà chúng ta phải tập trung vào. Nếu anh hỏi tôi thì tôi thấy Ardenti không hề định xuất bản sách vở gì hết. Có khả năng ông ta đã vớ được thứ gì đó dùng để tống tiền Rakosky và huyên thuyên về một hợp đồng xuất bản là một cách để tạo áp lực. Như thế giống với phong cách của ông ta hơn. Từ đó, có vô số giả thuyết. Hai người kia có thể đã dọa dẫm ông ta rồi bỏ đi, rồi Ardenti sợ quá bỏ trốn vào bóng đêm, bỏ lại mọi thứ trừ chiếc cặp kẹp chặt dưới nách. Nhưng trước tiên, vì lý do gì đó, ông ta cố gắng khiến ông lão kia nghĩ rằng ông ta đã chết. Nghe có vẻ tiểu thuyết quá và không giải thích được vì sao căn phòng lại trở nên bừa bộn thế này. Mặt khác, nếu hai người kia giết ông ta và trộm cái cặp đi thì vì sao họ lại thó luôn cả cái xác? Xin lỗi, nhưng tôi có thể xem giấy chứng minh của các anh không?”

Anh ta nhìn vào thẻ sinh viên của tôi, lật đi lật lại vài lần. “Sinh viên triết à?”

“Giờ có khá nhiều sinh viên triết,” tôi đáp.

“Quá nhiều. Và anh đang nghiên cứu về hiệp sĩ dòng Đền. Giả dụ tôi muốn tìm hiểu một chút thông tin cơ bản về họ, tôi nên đọc gì?”

Tôi đề xuất hai cuốn sách, phổ biến nhưng tương đối nghiêm túc. Tôi cũng bảo anh ta rằng anh ta sẽ tìm được thông tin đáng tin cậy chỉ cho tới vụ xét xử. Sau đó thì toàn là những thêu dệt vớ vẩn.

“Tôi hiểu rồi,” anh ta nói. “Giờ thì là các hiệp sĩ dòng Đền nữa. Một nhóm thoát ly mà tôi chưa từng chạm phải.”

Viên cảnh sát có tên Annunziata tới mang theo một bức điện. “Phúc đáp từ Paris thưa ngài.”

De Angelis đọc thư. “Tuyệt lắm,” anh ta nói. “Chưa có ai ở Paris từng nghe nói về Rakosky và số hộ chiếu cho thấy hộ chiếu bị đánh cắp hai năm trước. Giờ thì chúng ta kẹt hẳn rồi. Monsieur Rakosky không tồn tại. Anh nói ông ta là biên tập viên của một tờ tạp chí - nó tên là gì nhỉ?” Anh ta ghi chú lại. “Ồ, chúng tôi sẽ thử, nhưng tôi cá rằng tờ tạp chí đó cũng không tồn tại nốt hoặc nó đã bị đóng cửa vài năm rồi. Được rồi, quý vị, cảm ơn sự giúp đỡ của các anh. Có thể sẽ có lúc tôi lại phải phiền tới các anh. Khoan đã, một câu hỏi cuối cùng: Ardenti có để lộ ra rằng ông ta có quan hệ với tổ chức chính trị nào không?”

“Không,” Belbo đáp. “Có vẻ như ông ta đã bỏ chính trị để săn lùng kho báu.”

“Và những trò chơi lòng tin.” Anh ta quay sang tôi. “Có vẻ như anh không thích ông ta lắm.”

“Không phải tạng của tôi,” tôi đáp, “nhưng không đến mức tôi phải dùng dây siết cổ ông ta. Trừ phi là về lý thuyết.”

“Tất nhiên. Quá nhiều rắc rối. Đừng căng thẳng, Signor Casaubon. Tôi không phải là loại cảnh sát nghĩ tất cả sinh viên đều là tội phạm đâu. Chúc may mắn với luận văn của anh.”

“Xin lỗi,” Belbo hỏi, “nhưng chỉ là tò mò thôi, anh là bên hình sự hay bên an ninh?”

“Câu hỏi hay. Đồng nghiệp bên hình sự của tôi tới đây đêm qua. Sau khi biết thêm về Ardenti từ hồ sơ, anh ta chuyển vụ này sang cho tôi. Vâng, tôi bên an ninh. Nhưng tôi không thực chắc mình là người phù hợp. Cuộc sống này không đơn giản như trong truyện trinh thám.”

“Tôi cũng đoán là không,” Belbo nói và bắt tay anh ta.

Chúng tôi rời đi nhưng tôi vẫn thấy băn khoăn. Không phải bởi vì De Angelis, người dường như khá nhã nhặn, mà bởi vì lần đầu tiên trong đời tôi thấy mình liên quan tới một việc mờ ám. Tôi đã nói dối. Belbo cũng vậy.

Chúng tôi chia tay ở cửa nhà xuất bản Garamond và cả hai đều thấy lúng túng.

“Chúng ta không làm gì sai cả,” Belbo chống chế. “Dù cảnh sát không biết về Ingolf và phái Cathar thì cũng chẳng có gì khác biệt. Đằng nào cũng toàn chuyện hoang đường. Có thể Ardenti phải biến mất vì lý do gì đó, có thể có một ngàn lý do. Cũng có thể Rakosky là một đặc vụ Israel đang thanh toán những món nợ cũ. Hoặc ông ta do một ông lớn nào đó mà viên đại tá đã lừa bịp cử tới. Hoặc có thể họ cùng ở trong binh đoàn lê dương và có thù hận cũ. Hoặc có thể Rakosky là một tên ám sát người Algeria. Và có thể câu chuyện kho báu của hiệp sĩ dòng Đền này chỉ là một tình tiết nhỏ trong cuộc đời viên đại tá của chúng ta. Được rồi, cái cặp đã biến mất, dù màu đỏ hay màu nâu. Nhân tiện, rất hay là anh đã nói mâu thuẫn với tôi: nó là bằng chứng rõ ràng rằng chúng ta chỉ nhìn thoáng qua nó.”

Tôi lặng thinh và Belbo không biết phải kết thúc ra sao.

“Anh sẽ nói là tôi lại bỏ chạy. Giống như ở phố Larga.”

“Vớ vẩn. Chúng ta làm vậy là đúng rồi. Hẹn gặp lại anh sau.”

Tôi thấy thương anh ta, bởi vì anh ta đang tự thấy mình hèn nhát. Nhưng tôi thì không. Tôi đã học được ở trường rằng khi đối diện với cảnh sát, anh phải nói dối. Đó là nguyên tắc. Có điều một lương tâm tội lỗi dễ hủy hoại một tình bạn.

Rất lâu sau đó tôi không gặp Belbo. Tôi là nỗi ăn năn trăn trở của anh ta và anh ta cũng là như vậy với tôi.

Tôi miệt mài trong một năm nữa và cho ra hai trăm năm mươi trang đánh máy về những vụ xét xử các hiệp sĩ dòng Đền. Chính khi ấy tôi học được rằng một sinh viên đã tốt nghiệp ít thành đối tượng tình nghi hơn một người chưa tốt nghiệp. Đó là những năm tháng mà bảo vệ một luận văn được coi như bằng chứng cho lòng trung thành đáng kính với nhà nước và bạn được đối xử nuông chiều.

Trong những tháng sau đó, một số sinh viên bắt đầu dùng súng. Những ngày tháng biểu tình công khai đang đi đến hồi kết thúc.

Tôi sống thiếu lý tưởng, nhưng tôi có một chứng cớ ngoại phạm cho việc đó, bởi vì yêu Amparo khác nào yêu Thế giới Thứ ba. Nàng Amparo kiều diễm, Mác-xít, Brazil, nhiệt thành, tỉnh táo. Nàng có tình đoàn kết và dòng máu lai huy hoàng. Tất cả trong một.

Tôi gặp nàng ở một bữa tiệc và đã hành động thật bốc đồng. “Xin lỗi em,” tôi nói, “nhưng tôi muốn làm tình với em.”

“Anh là một con lợn Sôvanh tục tĩu.”

“Quên điều tôi vừa nói đi.”

“Không bao giờ. Tôi là một kẻ đấu tranh tục tĩu cho nữ quyền.”

Nàng sắp quay lại Brazil và tôi không muốn mất nàng. Nàng giúp tôi liên lạc với Đại học Tổng hợp Rio, ở đó khoa tiếng Ý đang thiếu giảng viên. Người ta đề nghị với tôi một hợp đồng hai năm và cơ hội ký tiếp. Nước Ý không còn níu được lòng tôi nữa, tôi chấp nhận.

Hơn nữa, tôi cũng tự nhủ với mình rằng ở Tân Thế giới tôi sẽ chẳng va phải hiệp sĩ dòng Đền nào.

Sai lầm, tôi đã nghĩ như vậy vào cái buổi tối thứ Bảy khi tôi rúc trong cái kính tiềm vọng. Bước chân trên những bậc thang dẫn lên nhà xuất bản Garamond có khác nào bước vào Cung điện. Binah, Diotallevi từng nói, là cung điện mà Hokhmah xây dựng lên khi Ngài tỏa rộng từ điểm khởi thủy. Nếu Hokhmah là nguồn, Binah là dòng sông chảy ra từ nguồn ấy, tỏa thành các nhánh khác nhau cho tới khi tất cả chúng tan biến vào đại dương của Sefirah cuối cùng. Nhưng trong Binah, mọi hình thể đã được tượng hình.