Cuộc Viễn Chinh Của Alexander

Lượt đọc: 281 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 9

❊ ❊ ❊

Sự hủy diệt thành Thebes. Người Hy Lạp coi đây là một tai họa chung, vì nó giáng xuống những người Hy Lạp còn lại nỗi kinh hoàng không kém gì những người đã trực tiếp tham gia cuộc xung đột. Điều này vừa do quy mô lớn của thành phố bị chiếm đóng, vừa do tốc độ hành quân thần tốc, dẫn đến một kết quả hoàn toàn trái ngược với mong đợi của cả kẻ gây ra lẫn người gánh chịu.

Vì những thảm họa ập đến với người Athens tại Sicily, tuy xét về số người bỏ mạng thì cũng gây ra tổn thất lớn không kém cho thành phố, nhưng vì quân đội của họ bị tiêu diệt ở nơi xa xôi, lại phần lớn gồm quân phụ trợ thay vì người Athens bản địa, và vì thành phố của họ vẫn còn nguyên vẹn – nhờ đó về sau họ vẫn trụ vững trong chiến tranh một thời gian dài, dù phải đối đầu với người Lacedaemon cùng đồng minh, và cả Đại Vương – nên những thảm họa này, tôi phải nói rằng, không gây ra nỗi đau đớn tương đương cho những người trực tiếp liên quan, cũng như không khiến những người Hy Lạp khác cảm thấy kinh hoàng tương tự về sự sụp đổ đó.

Về trận Aegospotami, đó là thất bại trên biển, và thành phố không phải chịu nhục nhã nào khác ngoài việc bị phá bỏ các Trường Tường, nộp lại hầu hết tàu chiến và mất đi quyền thống trị. Tuy nhiên, họ vẫn giữ được chính thể truyền thống, và không lâu sau đã khôi phục lại sức mạnh cũ đến mức không những xây lại được Trường Tường, giành lại quyền làm chủ trên biển, mà còn bảo vệ được chính những người Lacedaemon, những kẻ từng rất đáng gờm đối với họ và từng đến suýt nữa san phẳng thành phố của họ.

Hơn nữa, thất bại của người Lacedaemon tại Leuctra và Mantinea làm họ kinh hoàng vì sự bất ngờ của thảm họa hơn là vì số lượng người tử trận. Cuộc tấn công của người Boeotia và Arcadia dưới quyền Epaminondas vào thành Sparta cũng khiến chính người Lacedaemon và những bên tham gia vào các sự kiện đó phải khiếp sợ, chủ yếu do sự mới lạ của cảnh tượng hơn là vì hiểm nguy thực sự.

Việc chiếm đóng thành Plataeae không phải là một tai họa lớn, do số người bị bắt giữ ở đó rất ít; hầu hết cư dân đã trốn thoát tới Athens từ lâu. Tương tự, việc chiếm đóng Melus và Scione chỉ liên quan đến các quốc gia hải đảo, và chủ yếu mang lại sự ô nhục cho những kẻ thực hiện hành vi bạo ngược đó hơn là gây ra sự bàng hoàng lớn cho cộng đồng Hy Lạp nói chung.

Nhưng việc người Thebes đột ngột nổi dậy mà không hề cân nhắc trước, thành phố bị chiếm nhanh chóng và dễ dàng đối với phe tấn công, cuộc thảm sát diễn ra với quy mô lớn (điều tự nhiên khi được thực hiện bởi những người cùng chủng tộc đang trút cơn thịnh nộ vì những mối thù xưa cũ), và sự nô dịch hoàn toàn đối với một thành phố vốn nổi bật trong số các thành bang Hy Lạp thời bấy giờ cả về quyền lực lẫn danh tiếng chiến tranh – tất cả những điều này, theo lý mà nói, đều được cho là do cơn thịnh nộ trừng phạt của thần linh.

Dường như người Thebes đã phải chịu sự trừng phạt này sau một thời gian dài vì tội phản bội người Hy Lạp trong cuộc chiến chống Medes, vì đã chiếm thành Plataeae trong thời gian đình chiến và nô dịch toàn bộ dân cư ở đó, cũng như vì cuộc thảm sát phi Hy Lạp đối với những người đã đầu hàng người Lacedaemon, mà chính người Thebes là kẻ xúi giục; và vì đã tàn phá vùng lãnh thổ nơi người Hy Lạp từng dàn trận chống lại quân Medes để ngăn chặn hiểm họa cho Hy Lạp; cuối cùng, vì họ từng bỏ phiếu ủng hộ việc tiêu diệt người Athens khi một kiến nghị được đưa ra giữa các đồng minh của người Lacedaemon về việc nô dịch thành Athens. Hơn nữa, có tin đồn rằng trước khi thảm họa xảy ra, thần linh đã gửi xuống nhiều điềm báo. Những điềm báo này lúc đó bị bỏ qua, nhưng về sau, khi người ta nhớ lại, họ buộc phải thừa nhận rằng những sự kiện diễn ra đã được báo trước từ lâu.

Việc giải quyết các công việc tại Thebes được Alexander giao cho các đồng minh đã tham gia chiến dịch. Họ quyết định chiếm đóng thành Cadmea bằng một đội quân đồn trú; san phẳng thành phố; phân chia toàn bộ lãnh thổ cho nhau, trừ phần đất dành cho thần linh; và đem bán làm nô lệ phụ nữ, trẻ em, cùng tất cả đàn ông sống sót, ngoại trừ những người là linh mục hoặc nữ tư tế, và những người có mối quan hệ hiếu khách với Philip hoặc Alexander, hay là đặc sứ của người Macedonia. Người ta kể rằng Alexander đã bảo vệ gia đình và hậu duệ của nhà thơ Pindar để tỏ lòng tôn kính đối với ký ức về ông. Ngoài ra, các đồng minh còn ra lệnh xây dựng và củng cố lại Orchomenus và Plataeae.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 20 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.