Cuộc Viễn Chinh Của Alexander

Lượt đọc: 301 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chương 8
Vụ Sát Hại Clitus.

❊ ❊ ❊

Tại đây, tôi cũng xin kể lại số phận bi thảm của Clitus, con trai Dropidas, cùng tai ương mà Alexander đã vướng phải trong sự kiện này. Dù việc đó xảy ra sau những sự kiện vừa kể một thời gian ngắn, nhưng đặt nó ở đây cũng không có gì là lạc lõng. Người Macedonia có một ngày lễ thiêng liêng dâng cho Dionysus, và hàng năm vào ngày đó, Alexander vẫn thường thực hiện tế lễ cho vị thần này. Tuy nhiên, người ta kể rằng vào dịp này, ông đã bỏ bê Dionysus và chuyển sang tế lễ cho các Dioscūri; bởi lẽ vì một lý do nào đó, ông đã quyết định dâng lễ vật cho những vị thần này.

Khi bữa tiệc rượu kéo dài quá mức (bởi lúc này Alexander đã thực hiện nhiều thay đổi trong cách uống rượu, bắt chước theo phong tục của người ngoại bang), ngay giữa cơn say, một cuộc thảo luận nổ ra về các Dioscūri, về việc nguồn gốc của họ không còn được quy cho Tyndareus mà là cho Zeus. Một vài kẻ có mặt tại đó, nhằm mục đích nịnh hót Alexander, đã khăng khăng cho rằng Polydeuces và Castor không có tư cách gì để đem ra so sánh với một người đã lập nên nhiều chiến công hiển hách như ông. Những kẻ như vậy luôn làm hư hỏng phẩm hạnh của các bậc quân vương và sẽ chẳng bao giờ ngừng hủy hoại lợi ích của những người đang trị vì. Trong cơn say sưa, chúng thậm chí còn không ngần ngại đem ông ra so sánh với Heracles; chúng cho rằng sự đố kỵ đã ngăn cản những người còn sống nhận được sự tôn vinh xứng đáng từ những người xung quanh.

Ai cũng biết Clitus từ lâu đã bất bình với việc Alexander thay đổi lối sống, bắt chước các vị vua ngoại bang, cũng như bất bình với những kẻ dùng lời lẽ nịnh hót ông. Vào lúc đó, khi hơi men bốc lên đầu, ông không cho phép bọn họ xúc phạm thần linh, cũng không để họ hạ thấp chiến công của các anh hùng cổ xưa chỉ để đem lại một sự thỏa mãn chẳng đáng được cảm ơn cho Alexander. Ông khẳng định rằng chiến công của Alexander thực tế không hề vĩ đại hay kỳ diệu như những lời tán tụng, và ông cũng chẳng tự mình làm nên tất cả, mà phần lớn là chiến công của người Macedonia. Những lời này khiến Alexander khó chịu; bản thân tôi cũng không tán đồng hành động của Clitus, vì tôi nghĩ trong một cuộc rượu say sưa như thế, tốt nhất ông nên giữ im lặng và không nên phạm sai lầm là cũng hùa vào nịnh hót như những kẻ khác. Thế nhưng, khi một số kẻ nhắc đến hành động của Philip mà không có sự đánh giá công tâm, tuyên bố rằng Philip chẳng làm nên điều gì vĩ đại hay kỳ diệu, điều đó lại khiến Alexander hài lòng. Không thể kiềm chế được nữa, Clitus bắt đầu đề cao những thành tựu của Philip lên hàng đầu, đồng thời hạ thấp Alexander cùng những chiến tích của ông.

Clitus lúc này đã say bí tỉ, thốt ra những lời hỗn xược khác và thậm chí còn mắng nhiếc Alexander dữ dội, chỉ vì ông đã cứu mạng vua trong trận kỵ binh đánh với quân Ba Tư tại Granicus. Đoạn, ông ta kiêu ngạo chìa bàn tay phải ra và nói: “Alexander, chính bàn tay này đã cứu mạng ngài trong trận chiến đó.” Alexander giờ đây không thể chịu đựng thêm sự hỗn xược của một kẻ say rượu như Clitus được nữa; ông bật dậy, lao về phía hắn trong cơn giận dữ tột độ. Tuy nhiên, ông đã bị những chiến hữu can ngăn. Vì Clitus vẫn không chịu dừng những lời nhục mạ, Alexander gào lên gọi đội cận vệ cầm khiên đến; nhưng chẳng ai tuân lệnh, khiến ông thốt lên rằng mình chẳng khác nào Darius, kẻ từng bị Bessus và phe cánh áp giải đi, và rằng giờ đây ông chỉ còn là vị vua trên danh nghĩa. Lúc này, đám tùy tùng không thể can ngăn ông được nữa; theo một số người kể, ông đã nhảy bổ tới, giật lấy ngọn lao từ tay một cận vệ tin cẩn; theo những người khác, đó là một cây giáo dài từ tay một lính gác bình thường, rồi dùng nó đâm chết Clitus. Aristobulus không nói rõ nguồn cơn cuộc cãi vã trong cơn say bắt đầu từ đâu, nhưng khẳng định lỗi hoàn toàn thuộc về Clitus. Khi Alexander quá giận dữ định lao vào giết hắn, Clitus đã được Ptolemy, con trai Lagus, một cận vệ tin cẩn, đưa ra khỏi cổng, qua bức tường và con hào của tòa thành nơi xảy ra cuộc cãi vã. Aristobulus còn kể thêm rằng Clitus không kiềm chế được bản thân, quay trở lại và đụng độ với Alexander – người đang gọi tên hắn – rồi hét lên: “Alexander, Clitus đây!” Ngay lập tức, hắn bị đâm bằng một cây giáo dài và bỏ mạng.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 20 tháng 10 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.