Tại Gia Bình có một vị công tử nọ, vốn là người có tài cao và dung mạo vô cùng khôi ngô. Năm mười bảy tuổi, chàng ứng thí khoa cử. Khi đi ngang qua cửa một ngôi nhà, chàng nhìn thấy bên trong có một thiếu nữ xinh đẹp, không những đăm đăm ngước nhìn mà còn mỉm cười gật đầu chào chàng. Lấy làm thích thú, chàng liền tiến lại gần bắt chuyện, còn nàng thì hỏi chàng ngụ ở đâu, sống một mình hay cùng ai. Chàng khẳng định rằng mình ở một mình; bấy giờ nàng mới bảo: “Thiếp sẽ đến thăm chàng, nhưng chàng không được để cho ai hay biết.” Vị công tử ưng thuận, khi về đến nhà bèn sai hết người hầu ra một khu nhà khác, và chẳng bao lâu sau thì nàng bước tới.

Nàng xưng tên là Văn Chi, đoạn bày tỏ lòng ngưỡng mộ phong thái hào hoa của gia chủ đã thôi thúc nàng tới thăm mà giấu giếm cả chủ nhân. Nàng lại tiếp lời: “Thiếp nguyện làm người hầu thiếp cho chàng suốt đời.” Vị công tử mừng rỡ khôn tả, ngỏ ý muốn chuộc nàng về từ người chủ mà nàng đã nhắc đến; từ dạo đó, cứ cách một hai ngày nàng lại ghé qua một lần. Có một hôm trời mưa tầm tã, sau khi treo chiếc áo choàng ướt lên móc, nàng cởi giày ra rồi bảo vị công tử lau giúp mình. Chàng để ý thấy đôi giày mới được thêu thùa đủ màu sắc rực rỡ như cầu vồng, nhưng nay đã bị trận mưa dầm làm hỏng hoàn toàn. Chàng vừa cất lời than tiếc, nàng liền thốt lên rằng: “Thiếp vốn chẳng bao giờ nhờ chàng làm những việc hạ tiện thế này, chẳng qua là để bày tỏ lòng yêu thương đối với chàng mà thôi.” Bấy giờ ngoài trời mưa vẫn rơi xối xả, Văn Chi liền ngâm một câu thơ rằng:—

Gió lùa mưa lạnh ngập sông dài,

Khắp nẻo thành đô ủ bóng ai.

Nàng bảo: “Đấy, chàng hãy họa lại câu này xem.” Vị công tử đáp rằng mình không tài nào họa nổi, vì thậm chí còn chẳng hiểu ngụ ý là gì. Nàng liền bĩu môi: “Ô hay, nếu tài học của chàng chỉ có thế, thiếp e là phải coi thường chàng mất thôi.” Nàng bèn khuyên chàng nên chăm chỉ tập làm thơ, và chàng hứa sẽ vâng lời.

Dần dà, những chuyến ghé thăm thường xuyên của tiểu thư Văn Chi đã lọt vào mắt của lũ gia nhân, lại thêm cả người anh rể tên là Tùng vốn cũng là một vị văn nhân thế giá;

vậy nên người anh rể cứ nài nỉ vị công tử cho lén nhìn nàng một lần. Chàng đáp lại rằng tiểu thư đã nghiêm cấm ngặt ngòi không cho bất kỳ ai nhìn thấy mặt; thế nhưng Tùng vẫn lẻn nấp vào khu gia nhân, và khi nàng tới, hắn liền ghé mắt dòm qua cửa sổ. Bị sắc đẹp làm cho mê mẩn hồn vía, hắn bèn đẩy cửa bước vào; thấy vậy, Văn Chi liền vùng dậy, tung người vượt tường cao rồi biến mất. Tùng thực sự đã trúng tiếng sét ái tình, bèn lặn lội tìm đến chỗ chủ nhân của nàng để ngỏ ý hỏi chuộc; thế nhưng khi hắn vừa nhắc đến tên Văn Chi, người ta liền cho hay rằng nơi đây từng có một cô hầu gái như thế, nhưng đã qua đời từ mấy năm trước rồi. Vô cùng kinh ngạc, Tùng quay về thuật lại sự tình cho cậu em vợ, và đến lúc ấy vị công tử mới hay người thương của mình thực chất là một bóng ma chưa siêu thoát. Thế nên khi nàng tới thăm lần nữa, chàng liền gặng hỏi xem có đúng thế chăng; nàng đáp: “Đúng vậy; nhưng vì chàng muốn tìm một người hiền thê còn thiếp lại mong một đấng phu quân tuấn tú, nên thiếp ngỡ chúng ta là đôi lứa xứng đôi. Người với ma thì có hề gì?” Vị công tử hoàn toàn đồng thuận với quan điểm ấy; và khi kỳ thi kết thúc, trên đường thu xếp về quê, Văn Chi liền đồng hành cùng chàng, tàng hình trước mắt người đời mà chỉ riêng mình chàng nhìn thấy. Về đến nhà cha mẹ, chàng sắp xếp cho nàng ở trong thư phòng; và vào ngày nàng về thăm bố mẹ đẻ theo phong tục tầm thường,[258] chàng đã đem toàn bộ câu chuyện kể cho mẹ nghe. Cả thân sinh và mẫu thân đều vô cùng hoảng sợ, bắt chàng từ nay không được dính dáng gì đến nàng nữa; thế nhưng chàng nhất quyết không nghe, dẫu cha mẹ đã dùng đủ mọi mưu kế để xua đuổi cô gái ấy đi mà chẳng cách nào thành công.

Một hôm, vị công tử để quên trên bàn mấy dòng dặn dò viết tay dành cho người gia nhân, trong đó chàng viết sai chính tả khá nhiều lỗi, chẳng hạn như dùng chữ “paper” thay cho “pepper”, “jinjer” cho “ginger”, vân vân; khi Văn Chi nhìn thấy, nàng liền đặt bút phê vào phía dưới:

Giấy thay cho tiêu mắt có lầm?

Gừng sai mặt chữ dạ khôn cầm?

Lấy người nhường ấy, ôi kinh sợ,

Thà phận tỳ thần luống ngậm tăm.

Nàng bèn bảo vị công tử: “Tưởng chàng là bậc văn nhân nhã khí, thiếp mới nén thẹn thùng mà chủ động tìm đến trước.[259] Nào ngờ tài hoa của chàng chỉ là thứ vỏ bọc bên ngoài; há chẳng phải để thiên hạ cười chê hay sao?” Nói đoạn nàng biến mất, khiến vị công tử vô cùng đau lòng; nhưng vì ngẩn ngơ chẳng hiểu nàng ám chỉ điều gì, chàng vẫn giao tờ giấy dặn dò ấy cho người hầu, để rồi chuốc lấy tiếng cười chê của tất cả những ai nghe được câu chuyện.