Giờ đây chúng ta sẽ bước qua khoảng thời gian ba năm, một phần vì chẳng có sự kiện gì đặc biệt đáng chú ý xảy ra trong quãng thời gian đó, dù rằng nó đã tạo ra một sự thay đổi đáng kể cho người hùng của chúng ta. Chúng ta chia tay cậu khi cậu còn là một cậu bé mười lăm tuổi thất học. Chúng ta gặp lại cậu khi cậu đã là một chàng thanh niên có đủ tố chất để tự tin xuất hiện trong bất kỳ tầng lớp xã hội nào. Tất nhiên, sự thay đổi này không tự nhiên mà có, đó là kết quả của những nỗ lực không ngừng nghỉ. Tom, như chúng ta đã biết, là một cậu bé thông minh khác thường, nhanh trí và có khả năng học hỏi tốt. Nhưng tài năng sẽ chẳng có nghĩa lý gì nếu không được mài giũa. Người hùng của chúng ta vẫn giữ thói quen tự học vào mỗi buổi tối, thời gian đầu là dưới sự hướng dẫn của Mordaunt. Mordaunt đã vô cùng kinh ngạc trước sự tiến bộ của cậu học trò. Cậu như bay trên con đường tri thức, nắm bắt mọi khó khăn gần như bằng trực giác. Chỉ sau một năm, cậu đã có kiến thức văn chương tiếng Anh ngang tầm với hầu hết những cậu bé cùng trang lứa. Nhưng điều đó vẫn chưa đủ làm cậu thỏa mãn. Cậu thuyết phục Mordaunt cùng mình thuê một giáo viên người Pháp, và chẳng bao lâu sau đã có thể đọc thông viết thạo, thậm chí còn giao tiếp được đôi chút bằng ngôn ngữ này. Cậu cũng nhận ra việc học thêm tiếng Đức sẽ mang lại lợi ích cho công việc, nhờ số lượng lớn khách hàng người Đức của ông Ferguson. Ngoài những kiến thức nền tảng vững chắc đó, cậu còn đăng ký vài khóa tại một trường dạy khiêu vũ thời thượng, và kết quả là, cậu không chỉ trở thành một người có học vấn tốt, mà còn biết cách thể hiện mình trong những buổi giao lưu xã hội mà cậu và Mordaunt thường xuyên được mời tham dự.
Maurice Walton không còn có thể cười nhạo sự quê mùa của Gilbert nữa. Ngược lại, cậu ta buộc phải cay đắng thừa nhận với chính mình, cùng một chút ghen tị nhói lòng, rằng cậu bé thô kệch, thiếu giáo dục ngày nào giờ đã vượt xa mình về mọi mặt, từ những kỹ năng xã giao cho đến kiến thức chuyên môn vững chắc. Bởi lẽ, Maurice dành những buổi tối của mình theo một cách hoàn toàn khác với người hùng của chúng ta—ở câu lạc bộ bi-a, quán rượu, hoặc lang thang vô định trên phố. Hệ quả là, ông Ferguson nhận ra sự khác biệt giữa hai người thư ký, và đánh giá cao Gilbert—người giờ đây đã bỏ cái tên Tom ở ngoài phố—hơn hẳn, nên đã thăng tiến cho cậu nhanh hơn nhiều so với Maurice. Sau ba năm làm việc, Maurice chỉ nhận được mức lương mười đô la một tuần, trong khi người hùng của chúng ta đã được tăng lên hai mươi. Điều này đương nhiên khiến Maurice cảm thấy ấm ức, và đôi khi cậu ta còn phàn nàn trực tiếp với Gilbert về chuyện đó.
"Ông Ferguson đối xử với tôi thật tồi tệ," cậu ta nói, ngay sau lần tăng lương gần nhất của Gilbert.
"Sao lại thế, Maurice?"
"Ông ấy chẳng chịu tăng lương cho tôi. Ông ấy chỉ trả tôi mười đô la một tuần, vẫn y như năm ngoái. Còn ông được bao nhiêu?"
"Hai mươi."
"Gấp đôi cơ à!" Maurice giận dữ thốt lên. "Ông ấy không có quyền phân biệt đối xử giữa chúng ta như thế."
"Tôi ước gì ông ấy cũng tăng cho anh lên hai mươi đô la," Gilbert nói.
"Thật chứ?" Maurice hỏi với vẻ nghi ngờ.
"Chắc chắn rồi. Anh nhận lương thấp đâu có làm tôi tốt lên chút nào."
"Nếu thực sự nghĩ vậy, sao anh không thử nhờ ông ấy tăng lương cho tôi xem."
Gilbert ngập ngừng.
"Tôi sợ ông ấy nghĩ tôi đang can thiệp vào chuyện riêng của ông ấy."
"Đúng như tôi nghĩ mà. Anh nói chẳng thật lòng chút nào. Anh thích đắc thắng vì tôi vào làm cùng lúc với anh, mà giờ lại chỉ nhận được một nửa lương của anh."
Maurice nói bằng giọng cay nghiệt, một phần cũng vì sự xấu hổ và thất vọng ê chề.
"Anh hiểu lầm rồi, Maurice," Gilbert nói.
"Tôi sẽ tin điều đó khi nào anh đích thân đến gặp ông Ferguson và xin tăng lương cho tôi."
Gilbert suy nghĩ một chút, rồi đột ngột nói:
"Tôi sẽ làm."
"Thật chứ?" Maurice ngạc nhiên hỏi.
"Ừ. Có thể ông ấy sẽ giận tôi, nhưng tôi sẽ đánh cược. Chỉ là nếu ông ấy từ chối, anh đừng trách tôi nhé?"
"Không, tôi sẽ không trách đâu. Anh là người ông ấy cưng chiều, biết đâu ông ấy lại đồng ý vì anh đấy. Khi nào anh đi?"
"Ngay bây giờ."
Ông Ferguson đang ngồi một mình trong phòng kế toán khi Gilbert bước vào.
"Ông Ferguson, tôi có thể xin ông vài phút không ạ?" cậu hỏi.
"Được, Gilbert. Có chuyện gì vậy?"
"Mong ông thứ lỗi vì tôi lại can thiệp vào chuyện không phải của mình, nhưng tôi đã hứa với Maurice là sẽ nói chuyện với ông."
"Ồ, là chuyện của Maurice phải không?" vị thương gia nói.
"Vâng, thưa ông. Cậu ấy rất bất bình vì ông đã tăng lương cho tôi mà không tăng cho cậu ấy. Tôi nhận hai mươi đô la một tuần, còn cậu ấy chỉ có mười."
"Cậu ta cho rằng như vậy là bất công, đúng không?"
"Vâng, thưa ông."
"Cậu hãy bảo cậu ta vào văn phòng này, rồi cả hai quay lại đây nhé."
Hai người thư ký nhanh chóng có mặt trước mặt chủ của mình.
"Vậy là cậu nghĩ mình xứng đáng được tăng lương phải không, Walton?" ông Ferguson mở lời.
"Tôi không nghĩ Grey làm được gấp đôi việc của tôi, thưa ông."
"Có lẽ cậu nghĩ nó chẳng làm được nhiều hơn cậu chút nào."
"Tôi không thấy lý do gì cậu ta lại hơn tôi."
"Vậy để tôi nói cho cậu biết. Cả hai cậu làm việc cho tôi gần như cùng một khoảng thời gian, cậu thậm chí còn vào trước, nhưng thâm niên không phải lúc nào cũng quyết định giá trị công việc. Grey dành những buổi tối để học tập. Cậu ấy đã đạt được trình độ tiếng Đức đủ để phục vụ khách hàng người Đức. Cậu ấy nắm vững mọi chi tiết công việc, điều mà cậu không làm được. Cậu thường xuyên đi muộn, thiếu tập trung, và hiện tại cũng chẳng phải là một nhân viên giỏi hơn so với một năm trước. Đó là lý do tại sao tôi sẵn lòng trả lương cho Gilbert cao hơn cậu. Nếu cậu muốn được đối xử như cậu ấy, hãy làm theo cách của cậu ấy."
"Tôi không thích học vào buổi tối; tôi quá mệt rồi," Maurice ủ rũ đáp.
"Tùy cậu thôi; nhưng vẫn còn một cách khác mà không cần tốn thêm thời gian, cậu vẫn có thể trở nên giá trị hơn và xứng đáng được tăng lương."
"Cách nào vậy, thưa ông?"
"Hãy luôn nhanh nhẹn, linh hoạt khi làm việc tại cửa hàng. Khi đó, thay vì một nhân viên bán hàng dửng dưng, cậu có thể trở thành một người giỏi—người mà tôi sẽ rất tiếc nếu mất đi. Còn hiện tại, thú thật là nếu cậu rời bỏ cửa hàng này để sang nơi khác, tôi cũng chẳng thấy đó là tổn thất gì lớn lao cả."
Maurice im lặng, vẻ mặt bực dọc. Lòng tự trọng của cậu ta bị tổn thương khi bị chủ khiển trách ngay trước mặt Gilbert.
Khi quay trở lại làm việc, người hùng của chúng ta nói:
"Tôi đã làm hết sức vì anh rồi, Maurice. Anh không thể trách tôi được."
"Không, nhưng tôi trách ông ta. Ông ta chẳng việc gì phải thiên vị anh đến thế. Sự khác biệt duy nhất giữa chúng ta chỉ là anh nói được vài câu tiếng Hà Lan vớ vẩn. Chẳng đáng để được trả thêm mười đô la một tuần. Ông ấy ghét tôi vì lý do gì đó; tôi chẳng biết tại sao."
"Tôi chẳng hề so sánh bản thân với anh, Maurice," Gilbert nói. "Tôi hoàn toàn vui lòng nếu anh nhận được mức lương cao bằng tôi."
"Anh tử tế quá nhỉ," Maurice mỉa mai.
"Này, đừng giận cá chém thớt chứ," Gilbert ôn hòa nói. "Tôi đâu có kiểm soát được chuyện đó."
Nhưng Maurice vẫn giữ vẻ ủ rũ suốt cả ngày hôm đó, và những ngày sau đó cũng vậy. Cậu ta khăng khăng coi Gilbert là một đối thủ thành công, và nếu có thể, hẳn cậu ta đã tìm cách hãm hại cậu.
Vào khoảng thời gian này, tâm trí người hùng của chúng ta bất chợt nhớ lại về người chú đã cướp đi quyền thừa kế của cậu. Một buổi sáng nọ, khi đang đi dạo trên phố Vine, cậu bất ngờ chạm mặt người đàn ông mà hơn ba năm trước cậu đã từng đánh giày cho ông ta ngay trên những bậc thềm của khách sạn Astor House. Cậu nhận ra hắn ngay lập tức nhờ vết sẹo đặc biệt trên má phải, thứ mà cậu đã đặc biệt để ý khi họ gặp nhau lần đầu.