Paris, thu tàn, nắng nhạt. Những con đường đá ướt mưa và lá vàng. Mây xám hò hẹn nhau trên những mái ngói như lũ chim câu đậu mình trên vòm ga Corvisat. Tôi lao mình vào dòng người trên Avenue Auguste Blanqui. Hai hàng cây giờ trơ trụi, lạc lõng giữa những gian hàng chợ trời. Mùi bánh sừng bò thơm lừng từ những lò bánh mì hay cửa hàng bánh ngọt cứ níu chân tôi vào buổi sáng. Nhà ai rực lên hàng cây leo tươi thắm. Nhà thờ trắng nằm yên bình đợi nắng. Có những bậc thang trôi giữa những tàng cây lá còn sáng vàng, dẫn tới miền mơ mộng. Tôi mơ về mùa thu ngọt ngào năm trước. Trong giấc mơ tôi lang thang trên đỉnh Oropa, tôi hóa thành cô bé Heidi mũm mĩm bên đàn cừu nhởn nhơ gặm cỏ. Tiếng suối cứ rầm rì róc rách nơi vùng Không-Thể-Nào-Lãng-Quên.
Sacro monte di Oropa là một nơi kỳ diệu. Khi thu muộn phủ ngập chân rừng thì mùa đông đã chễm chệ trên đỉnh núi. Là một trong những ngọn núi thiêng tuyệt đẹp ở miền Bắc Ý, đây là nơi hiking* của những kẻ ưa chinh phục và là nơi viếng thăm của người mộ đạo. Nằm trên dãy Alps nên Oropa hội tụ sự thiêng liêng không chỉ của nước Ý mà cả hệ thống châu Âu nói chung. Theo lịch sử, khi vùng đất thánh Palestine được di dịch sang châu Âu, nước Ý đã dâng hiến vùng núi này làm nơi cư trú cho tôn giáo Catholic. Nghiễm nhiên, nơi ngự trị của thánh thần thì phải thật thần thánh.
* Môn thể thao đi bộ đường dài hay đi bộ leo núi.
Đoàn tàu tới Sacro monte di Oropa khởi hành lúc sáu giờ sáng, giờ mà gà còn không muốn dậy. Mắt nhắm mắt mở, tôi theo đoàn sinh viên Torino đi tới Santhia, rồi chuyển tàu để tới Biella. Bắt chuyến xe bus lúc tám giờ sáng ở ga Sao Paolo, chúng tôi tới chân núi Oropa sau một giờ chiều. Chuyến đi ngắn, tàu đẹp, vài vụ cãi nhau nhỏ, và những tiếng cười, thật không có gì để kể. Điều đáng nhớ duy nhất là ai cũng ồ à khi nhìn thấy Oropa, dù vạn vật còn e ấp sau màn sương.
Khu giáo đường Oropa hiện lên sừng sững, uy nghi, cổ kính, đáng sợ. Nếu ai bảo ở đó có hội kín hay chôn cất chén Thánh thì tôi không lấy làm lạ. Sự trầm lắng, thiêng liêng làm nơi đây toát lên vẻ lạnh lùng. Khu giáo đường là một quần thể với dãy nhà hình chữ U phía trước, có lẽ là tu viện với cánh cửa đóng im lìm chết chóc, che chở cho nhà thờ phía sau. Khoảng sân lớn trong tu viện được lát sỏi thành những họa tiết hoa văn đơn giản. Đi giày đế kếp mà tôi vẫn cảm nhận được sỏi dưới từng bước chân.
Trèo lên những bậc thang, chúng tôi dấn thân vào con đường khám phá tôn giáo. Nhà thờ nơi đây được xây dựng để tôn vinh Đức mẹ Maria. Mang trong mình một bức tượng đồng quý hình hài Chúa, ngôi nhà thờ có giá trị tôn giáo to lớn. Dù nằm tít trên đỉnh núi nhưng vì lòng mộ đạo không ít người vẫn lặn lội tới đây. Không chỉ gian chính hào nhoáng, dưới tầng hầm, vô số những bức tượng nhỏ nhắn tinh xảo được trưng bày. Ở đây là khung cảnh Chúa ra đời, ở kia là khung cảnh một ngôi làng nhỏ. Một thế giới tí hin bằng sứ đáng yêu. Nhưng sự lạnh lẽo ma quái đuổi chúng tôi ra ngoài chịu cái giá rét của sương. Cả một không gian thiên nhiên bao la đẹp tới ngỡ ngàng.
Những hàng cây nâu vàng vươn lên mềm mại, dãy núi phía sau tuyết phủ trắng đỉnh dựa mình lên bầu trời xanh biếc. Có chút nắng lên rồi. Tiếng nước mơ hồ thì thầm đâu đó. Tôi chạy tới bên triền cỏ xanh mướt, một con suối ngọt ngào xuất hiện tự bao giờ. Qua những bờ ghềnh đá, con nước nhẹ nhàng lách mình mang sự sống tới cho nấm mồ vĩ đại này. Những tảng đá to lớn lộn xộn chia cắt vùng phiêu lưu. Loài sâu đất có lẽ đang ngủ yên bình. Làn gió nhẹ thổi xào xạc qua đây.
“Cừu, cừu, cừu kìa”, tôi kéo tay Ly. Một đàn cừu trắng nhẩn nha nơi bìa rừng. Múp míp, úp íp, líp nhíp, chúng làm tôi phát cuồng. Kể mà có một cái váy di-gan hoa rực rỡ, một cây gậy thì đã có bộ ảnh để đời rồi. Tôi thấy mình giống y Heidi, dù kỳ thực Heidi chăn dê chứ không phải chăn cừu. Nhưng ít nhất chúng tôi cùng ở núi Alps với gia súc và tôi tự coi mình là một con bé kháu khỉnh. Băng qua cây cầu, tôi cùng Ly chạy đuổi theo lũ cừu xinh đẹp. Rõ là mây trên trời đã rớt xuống đây, để lại bầu trời xanh biếc một màu, còn chúng tôi liếc mắt xuyến xao. Bầy cừu thấy lũ fan cuồng chúng tôi liền hoảng loạn. “Be be”, chúng nhốn nháo chạy ngược lại cây cầu lúc nãy chúng tôi vừa băng qua, dưới sự chỉ huy của bác nông dân già. Ai bảo là cừu đi có lề, chỉ con người mới có lề thói. Có tiếng chuông như lục lạc làm tôi nhớ tiếng đàn Bouzouki của Hy Lạp.
“Nhưng cuộc đời nào đâu phải cổ tích
Chàng chăn cừu cũng đã bỏ đi xa”.
Trời ạ, thế là tôi để vuột mất những chú nhóc rồi. Chúng và tôi đã đôi bờ cách xa. Tôi định chạy rượt lại, nhưng bên rừng, đá lởm chởm khiến tôi leo trèo rách cả tay mà vẫn không kịp. Tôi thẫn thờ nhìn những cục bông gòn cứ dần dần biến mất sau hàng cây.
Cả hội bây giờ đã an vị. Không ai còn lưu luyến lũ cừu tinh ranh nữa. Chúng tôi bày la liệt đồ ăn trên chiếc bàn gỗ. Thịt hun khói, xúc xích, bánh mì cá ngừ, xôi muối vừng, bữa trưa thịnh soạn, Âu Á kết hợp. Ăn thong dong và cười hối hả. Chúng tôi đã có đủ sức lực để đánh bật cái giá rét rồi. Đi qua cây cầu về lại chốn cũ. Leo lên những con đường mòn, chúng tôi đắm mình thả hồn trong lá úa cuối thu. Thu tàn. Chỉ độ một tuần trước vùng Piemonte này còn một màu vàng óng, mà giờ đây hơi thu chỉ còn phảng phất. Mê mỏi với sự tàn úa, chúng tôi đi tìm nét tinh khôi.
Chiếc cáp treo đi dần dần lên đỉnh ngọn núi cao nhất. Thế giới thu nhỏ dưới đôi chân con người. Những tàng cây vàng thẫm, những thảm cỏ nâu sậm, con suối dài thêm mãi mùa thu muộn. Cáp treo leo dần lên cao, sương trắng phủ ngập. Bên ngoài là mông lung trắng xóa, mơ hồ một cảm giác sợ sệt. Ào ào, cáp treo đã vượt qua một đỉnh núi nhỏ, giờ thì nó đang lao vô định vào khoảng không bao la. Mịt mùng xung quanh. Các em gái kêu thất thanh vì tưởng chừng cáp treo đang rơi không trọng lượng. Hư vô nuốt chửng lấy toàn bộ dũng khí. Tôi giậm chân rầm rầm như voi con thích thú. Sao mà tuyệt cú mèo thế, hú hú. Dù sao thì cũng có cả tập thể kề bên.
“Tuyết, tuyết”, mới cuối tháng Mười tuyết đã trắng xóa. Tuyết trắng im lìm tinh khôi. Chúng tôi nhảy lên, lăn lê trên tuyết như không hề sợ ông bạn cảm lạnh có thể viếng thăm bất cứ lúc nào. Trên con đường tới hồ, chúng tôi hò hét và ném tuyết. Tuyết mịn lạnh trên tay, trên mặt, sung sướng. Cảm giác tuyết đầu mùa năm nào cũng vậy, tươi mới và hân hoan. Hồ trên núi, nước giờ đã đóng băng trên mặt. Thằng nhóc Cường cậy mình nhẹ cân đứng thử lên. Không có gì sụt lở, phải tôi thì đã khác. Tôi ngồi bên bờ hồ cùng Giang, Ly, Phúc, Dương chia sẻ chút chocolate của chị Phượng và bánh quy của anh Tùng. Anh Tuấn, nhóc Nam, Huy cậy trai tráng leo lên mỏm đá cao nói vọng xuống. Hà, Tiến mất hút ở đâu đấy. Hằng, Nghĩa tranh thủ chụp ảnh đôi. Uyên cùng lũ bạn Campuchia nếm thử tuyết. Niềm vui sướng bao trùm cả đỉnh núi.
Chiều đã ngả muộn. Cái rét kéo đến, đuổi lũ quậy phá ra khỏi nơi trú ngụ của nó. Chúng tôi bắt cáp treo xuống núi. Cáp treo đi từ từ, không gay cấn như lúc mới lên. Những đám tuyết trắng rải rác trên triền núi, qua làn sương mỏng thật mong manh như những bông cúc trắng. Chưa tới mùa xuân mà Oropa đã có hoa nở rồi. Điềm lành đấy. Một năm học mới bắt đầu, những người bạn mới, căn nhà mới, vùng đất mới, cuộc sống mới. Quả thật, tôi đã có một năm hạnh phúc không thể nào quên. Những chuyến du ngoạn lại bắt đầu tít tắp. Những kỷ niệm lại ngập tràn kho ký ức. Tình cảm lại ngập trong tim. Trong dòng đời hối hả, tôi nhớ Torino.
