Một cuốn sách đã làm thay đổi cuộc đời của Hope Devane.

Cuốn Những con chó sói và bầy cừu không phải là cuốn đầu tiên bà cho xuất bản. Đó là một cuốn sách chuyên khảo tâm lý. Nó cùng với hơn ba chục bài báo đã đưa đến cho bà chức giảng viên đại học ở độ tuổi 38, hai năm trước khi bà xuống âm ti để giảng bài.

Việc bổ nhiệm đã tạo cho bà một chỗ đứng trong trường Đại học Tổng hợp California và trong con mắt của công chúng. Nhưng chính Ban bổ nhiệm chức giảng viên của bà lại không hề ưa thích cuốn sách do bà viết.

Cuốn sách đã được liệt vào danh sách sản phẩm bán chạy nhất trong vòng 1 tháng, đưa bà vào trung tâm chú ý của giới truyền thông. Số tiền bà thu được từ việc bán sách bằng tổng thu nhập của bà trong 10 năm làm giáo sư.

Công chúng nhiều người ái mộ bà bởi bà có khuôn mặt kiều diễm, bộ tóc vàng và dáng vẻ tao nhã - rất hợp đứng trước ống kính. Những thứ đó cùng với giọng nói nhẹ nhàng, ngân nga đầy tự tin và có sức thuyết phục trên sóng phát thanh, truyền hình khiến bà dễ dàng nhận được sự sủng ái từ công chúng. Và thế mạnh nào bà cũng khai thác triệt để. Bởi vì, dù phụ đề của cuốn sách là “Tại sao đàn ông lại có thói quen làm tổn thương phụ nữ và phụ nữ có thể làm gì để tránh?” và ngữ khí cuốn sách đầy oán thán đấng mày râu, nhưng con người trước công chúng của bà lại tỏ ra là một phụ nữ thông minh, ăn nói mạch lạc, suy nghĩ kín kẽ, dễ mến. Bà bước vào vũ đài công luận với sự miễn cưỡng nhưng những gì bà làm được lại đáng khâm phục.

Tôi biết tất cả những điều đó nhưng không thực sự hiểu bà đã là một con người như thế nào.

Milo đã để lại cho tôi ba thùng các-tông những bằng chứng của Sở cảnh sát Los Angeles để tôi nghiên cứu: lý lịch tóm tắt của bà, những cuốn băng ghi âm và ghi hình, một số bài báo viết về bà, cuốn sách Những con chó sói và bầy cừu. Tất cả đều được Paz và Fellows bàn giao lại. Họ chưa từng xem qua một thứ nào trong số những cái gọi là bằng chứng này.

Tối trước, Milo kể cho tôi về việc nhận lại vụ án khi anh ngồi đối diện với Robin và tôi tại một nhà hàng hải sản ở Santa Monica. Nhà hàng có khá đông thực khách, nhưng một nửa các quầy lại bị bỏ trống. Chúng tôi chọn ngồi tại một góc kín đáo, tránh xa những hình ảnh thể thao đang được chiếu trên màn hình lớn và những người vẻ mặt lo lắng đang cố nói chuyện với hàng xóm lạ mặt xung quanh mình. Đang ăn thì Robin đứng dậy đi vào phòng vệ sinh dành cho các quý bà. Milo chộp ngay lấy cơ hội nói:

- Thử đoán xem tôi có quà gì tặng anh nhân dịp Giáng sinh?

- Còn mấy tháng nữa mới đến Giáng sinh cơ mà.

- Thế nên đây mới không phải là một món quà... Một vụ án giết người máu lạnh. Ba tháng rồi. Nạn nhân là Hope Devane.

- Thế thì sao nào?

- Nó đã bị bế tắc.

- Chắc lại do một tay trung sỹ mới vào nghề đảm trách phải không?

Milo nhúng một con tôm vào bát nước xốt rồi bỏ tọt vào miệng. Cái miệng của anh chun lại khi nhai con tôm. Anh tiếp tục ngó quanh mặc dù xung quanh nhà hàng này không hề có gì đáng để nhìn cả.

Một nhân viên mới vào nghề đảm nhận điều tra luôn có kết thúc được báo trước như vậy.

Anh là sỹ quan thanh tra đồng tính duy nhất được mọi người biết tới tại Sở cảnh sát Los Angeles, nhưng sẽ không bao giờ được công nhận một cách đầy đủ. 23 năm làm việc, leo tới chức vụ Thanh tra bậc 3 đã gắn liền với sự tủi nhục, phá hoại, sự xa lánh và xung đột. Anh có một bảng thành tích công tác tuyệt vời và nhiều lúc nó đã giúp ngăn chặn những thái độ thù địch. Cuộc sống của anh phụ thuộc nhiều vào thái độ của cấp trên. Thủ trưởng mới của anh đã bị thất bại và đang hoảng sợ, nhưng quá bị ám ảnh bởi một Sở cảnh sát sau vụ bạo động tinh thần giảm sút nên không chú ý nhiều tới Milo.

- Hắn giao cho anh vụ này vì hắn nghĩ rằng vụ này có ít khả năng giải quyết được đúng không?

Anh cười như thể đang thưởng thức một câu chuyện khôi hài của riêng mình.

- Ngoài ra - Anh nói - hắn còn nghĩ rằng Devane có thể là người đồng tính. Hắn nói với tôi thế này: “Vụ này phù hợp... với anh, Sturgis ạ”.

Một con tôm nữa biến mất. Khuôn mặt lổn nhổn cục của Milo vẫn không hề thay đổi, đôi tay anh gấp chiếc khăn ăn làm hai rồi lại mở ra. Cái ca-ra-vát sọc nâu và hoàng thổ dễ sợ đang chiến đấu tay đôi với cái áo khoác màu xám như răng chó săn của anh. Bộ tóc đen, lúc này đã lốm đốm vài sợi trắng, được phạt ngắn gần sát da ở hai bên, nhưng phần tóc chỏm và bộ mai vẫn dài - và hoàn toàn trắng như tuyết.

- Có gì chứng tỏ bà ấy là một người đồng tính không? - Tôi hỏi.

- Không hề. Nhưng bà ta hay nói những điều rất khó nghe về đám mày râu, vậy tự bản thân việc đó cũng là một thứ để suy diễn.

Robin quay trở lại. Nàng đã tô son môi và búi lại tóc. Cái áo màu xanh da trời làm nổi bật mái tóc màu nâu vàng, đồ lụa làm tăng thêm vẻ mĩ miều cho từng cử động của nàng. Trước đó, tôi và nàng tới nghỉ mát tại một hòn đảo ở Thái Bình Dương. Nước da ô liu của nàng vẫn còn vẻ rám nắng từ bữa đó.

Tại hòn đảo ấy, tôi đã giết một người. Đó là hành động tự vệ rõ ràng, cứu cả tôi và Robin thoát khỏi lưỡi hái tử thần. Thỉnh thoảng tôi vẫn gặp những cơn ác mộng.

- Trông hai anh có vẻ gì nghiêm trọng nhỉ - Nói đoạn nàng đi vào trong quầy. Hai đầu gối tôi và nàng chạm nhau.

- Bọn anh đang làm bài tập về nhà ấy mà - Milo nói. - Anh biết gã này thích học hành, vì vậy anh muốn cùng gã làm mấy bài tập anh được giao về nhà.

- Anh ấy mới được giao vụ án Hope Devane - Tôi giải thích.

- Em tưởng là người ta chịu bó tay với vụ đó rồi chứ.

- Đúng là họ đã bó tay.

- Thật kinh khủng.

Có điều gì đó trong giọng nói của nàng làm tôi phải chú ý.

- Kinh khủng hơn bất cứ vụ án nào khác phải không? - Tôi hỏi.

- Có thể lắm, anh Alex ạ. Một khu vực như thế, anh đi dạo ngay bên ngoài ngôi nhà của anh và có ai đó nhảy ra đâm anh vài nhát?

Tôi đặt bàn tay lên tay nàng. Nàng tỏ vẻ không để ý.

- Điều đầu tiên em nghĩ tới - Nàng nói - là bà ấy bị giết chết vì những quan điểm của mình. Và đó là một hành động khủng bố. Nhưng ngay cả khi có kẻ điên khùng nào đó nhắm vào bà một cách ngẫu nhiên thì đó cũng vẫn là hành động khủng bố ở một nghĩa nhất định. Sự tự do cá nhân trong thành phố này đã bị giảm xuống một bậc.

Gối tôi và nàng tách xa nhau. Những ngón tay nàng trở nên băng giá.

- Cuối cùng vụ này cũng đến tay anh, anh Milo ạ. Vậy đã có tiến triển gì chưa? - Nàng hỏi.

- Vẫn chưa - Milo đáp - tôi sẽ phải điều tra từ đầu. Hi vọng mọi sự sẽ tốt đẹp.

Lạc quan lúc này thật là khó khăn cho Milo. Giọng anh thật không tự nhiên chút nào, y như đang tập kịch.

- Ngoài ra - Milo nối tiếp - tôi nghĩ rằng Alex có thể giúp được tôi trong vụ này. Tiến sỹ Devane cũng là bác sỹ tâm lý.

- Anh có biết bà ấy không, anh Alex?

Tôi lắc đầu.

Người hầu bàn đến:

- Quý khách dùng thêm chút rượu vang nhé?

- Vâng - Tôi đáp - Cho xin một chai nữa.

***

Sáng hôm sau, Milo đưa đến cho tôi ba thùng các-tông và ra về. Trên cùng là lý lịch học thuật tóm tắt của Hope Devane.

Tên đầy đủ của nạn nhân là Hope Alice Devane. Bố nạn nhân tên Andre, mẹ là Charlotte. Cả hai đều đã mất.

Mục tình trạng hôn nhân ghi là đã kết hôn, nhưng không kể tên của Philip Seacrest.

Mục con cái được ghi là không.

Bà sinh ra tại California trong thị trấn Higginsville, cái tên tôi chưa từng nghe thấy bao giờ. Có lẽ nó ở đâu đó thuộc miền Trung của bang vì bà tốt nghiệp từ trường Trung học Bakersfield, thay mặt lớp đọc diễn văn tốt nghiệp và được tặng một bằng khen cấp quốc gia trước khi đăng ký học tại Đại học Berkeley như một sinh viên được học bổng của quỹ Regent. Bất kỳ đâu cũng thấy bà có tên trong danh sách khen thưởng của hiệu trưởng, tốt nghiệp loại giỏi lĩnh vực tâm lý học, rồi tiếp tục học tại Đại học Berkeley để lấy bằng tiến sỹ.

Bà xuất bản hai công trình nghiên cứu đầu tiên khi còn là sinh viên đại học và chuyển tới Los Angeles để được đào tạo về lâm sàng, làm bác sỹ nội trú và trưởng nhóm đào tạo sau đại học tại khoa Nhi của Bệnh viện Đa khoa trong vùng. Sau đó, bà được bầu làm giảng viên khoa nghiên cứu phụ nữ tại trường Đại học California và năm sau đó thì được chuyển tới khoa tâm lý với tư cách là phó giáo sư.

Tiếp đó là 10 trang liệt kê các chức vị thành viên của các tổ chức xã hội, công trình nghiên cứu đã xuất bản, bản tóm tắt sách và bài phát biểu tại các hội nghị. Chủ đề nghiên cứu đầu tiên của bà là Những thành tích khác biệt ở nữ sinh và nam sinh trong các bài kiểm tra toán. Sau đó bà chuyển sang đề tài Các vai trò của giới tác động tới khả năng tự kiềm chế bản thân.

Trung bình bà có khoảng 5 bài báo mỗi năm tại các tờ báo có tiếng tăm - một thành tích xuất sắc khiến Ban bổ nhiệm phải chú ý. Tôi đọc cho tới cuối phần thư mục tham khảo có một tiêu đề nhỏ ghi: Tác phẩm xuất bản và công bố không có sự cộng tác của đồng nghiệp đã gợi ý xa xôi cho tôi về thời kỳ trước khi chết của bà.

Ngay sau khi cuốn Những con chó sói và bầy cừu được xuất bản, cùng với các bản dịch sang tiếng nước ngoài, bà đã có hàng loạt các buổi phỏng vấn trên báo, đài và tivi.

Các buổi tranh luận trên tivi với chủ đề như Hãy chống trả!, Bám chặt kẻ săn mồi, Những người nô lệ mới, Âm mưu Testosterone.

Phần cuối cùng mang tên Các hoạt động tại khoa và trường kể về những sinh hoạt học thuật tại ngôi trường đầy bụi bặm của bà.

Với tư cách là một phó giáo sư, bà có tên trong bốn Ủy ban của trường, đó là Ủy ban lập Thời khoá biểu và Phân bố Giảng đường, Ủy ban Định hướng Sinh viên Tốt nghiệp, Ủy ban An toàn Động vật - một thứ công tác vất vả mà tôi đã từng nếm trải - và cuối cùng, 6 tháng trước khi chết bà làm chủ tịch Ủy ban Hành vi giữa Cá nhân với Cá nhân mà tôi chưa hề nghe tới bao giờ.

Có lẽ đó là một tổ chức phụ trách giải quyết vấn đề quấy rối tình dục chăng? Hay phụ trách giải quyết vấn đề giáo viên lợi dụng sinh viên làm việc. Có lẽ nó ẩn chứa một điều gì không thân thiện. Tôi đánh một dấu nhân vào cạnh lời ghi chú và tiếp tục tìm tới cuốn Những con chó sói và bầy cừu.

Bìa của cuốn sách có màu đỏ xỉn với những chữ màu vàng đậm và một bức vẽ màu đen nhỏ đặt giữa tên tác giả và đầu đề cuốn sách trông như bóng của sói và cừu.

Miệng những con sói đầy nanh và bộ vuốt đang vồ lấy những con cừu bé nhỏ. Bìa cuối là bức ảnh màu của Hope Devane. Bà có khuôn mặt trái xoan và những đường nét đẹp, mặc bộ ca-sơ-mia màu be, cổ đeo vòng xà cừ ngồi nghiêm chỉnh trên chiếc ghế tựa bọc da màu nâu, phía sau là những chiếc giá sách lờ mờ. Trên tay bà cầm cây bút mực Mont-Blanc, lọ mực bằng kim loại nằm trong tầm tay với. Những ngón tay dài, móng sơn đỏ. Bộ tóc màu vàng mật ong được hất ra phía sau để lộ khuôn mặt khả ái, đôi má tăng thêm vẻ mĩ miều bởi dáng hồng e thẹn. Đôi mắt hơi nâu, sáng, to và nhìn thẳng, êm ái mà không hề yếu đuối. Nụ cười tự tin, pha đôi chút châm biếm nở trên đôi môi lóng lánh ánh xà cừ.

Những trang đã bị quăn góc. Vết đánh dấu màu vàng của Milo và vết bút mực viết nguệch ngoạc ở khắp lề sách. Tôi đọc xong cuốn sách. Lái xe 3 cây số xuống Beverly Glen, tôi vào trường Đại học California để tìm kiếm trong cái máy vi tính của thư viện một vài thông tin cần thiết.

Kết quả thật thú vị. Tôi trở về nhà, xem băng ghi hình các chương trình Devane tranh luận trên tivi.

Có bốn chương trình đã được ghi băng. Có bốn người tham gia chương trình, vừa là người đặt câu hỏi, vừa là người trả lời.

Chương trình tranh luận mang tên Yolanda Michaels: Điều gì làm nên một người phụ nữ đích thực?

Trong chương trình này, Hope Devane chịu trận trước bài hùng biện của một người phụ nữ chống nam nữ bình quyền. Người phụ nữ này giảng về đạo làm vợ là phải học tập Kinh thánh, biết trang điểm, và mặc bộ áo choàng trong suốt bên trong không còn thứ gì khác đứng ở cửa đón chồng đi làm về.

Chương trình Sid, truyền hình trực tiếp: Những tù nhân của giới.

Trong chương trình này, Hope Devane tham gia tranh cãi với một nhà nhân chủng học. Vị này tin rằng tất cả những khác biệt về giới tính đều là bẩm sinh và không thể thay đổi được, và rằng tất cả đàn ông và đàn bà cần học cách sống với nhau. Hope đã cố gắng đưa ra những lý lẽ sắc sảo để phản bác nhưng cuối cùng những lý luận của bà lại tỏ ra nông cạn.

Chương trình Gina Sydney Jerome:

Trong chương trình này, Hope Devane tham gia vào cuộc tranh luận bàn tròn với 3 tác giả khác: một nữ chuyên gia ngôn ngữ học - người gạt vấn đề tâm lý sang một bên và cho rằng đàn ông và đàn bà nên học cách diễn đạt ngôn ngữ sao cho đúng đắn, một nhà báo chuyên mục các vấn đề phụ nữ thuộc một tổ chức chuyên cung cấp các bài báo có trụ sở ở New York - nội dung tranh thảo của người này không có gì nhưng được nói bằng những từ đa âm tiết rất kêu và cuối cùng là một người đàn ông có vẻ mặt âu sầu. Ông này nói rằng ông là một người chồng bị vợ ngược đãi và đã viết 300 trang sách để nói về nỗi thống khổ của mình.

Toàn là những cuộc tranh cãi vô bổ, cũ mèm.

Chương trình truyền hình trực tiếp với Morry Mayhew: Ai thực sự là phái yếu?

Tại đây, Hope Devane tranh cãi với một người tự xưng là chủ tịch của một tổ chức và quyền lợi nam giới mà cái tên của nó nghe lạ hoắc. Người này tấn công Hope như là một kẻ ghét hôn nhân cay đắng.

Chương trình này thì khác hẳn - mức độ thù địch giữa hai bên cao hơn vài bậc. Tôi tua đi tua lại để theo dõi thật kỹ.

Kẻ ghét hôn nhân ấy tên là Karl Neese, khoảng 30 tuổi, gầy, cao, hông bạnh trong bộ quần áo đen tuyền và một bộ tóc thời trang nhưng quan điểm của anh ta thì hoàn toàn cổ hủ. Anh ta nói phần lớn thời gian phát sóng và không ngừng tung ra những lời lẽ mạ lỵ đối với Hope - giống như một vở kịch tâm lý vậy.

Đối thủ của anh ta không có phản kháng gì, không cắt ngang lời anh ta và không hề lên tiếng ngay cả khi những bình luận thô bỉ của Neese được những khán giả lỗ mãng vỗ tay tán thưởng.

MAYHEW: Được rồi, thưa anh Neese, xin hãy hỏi ý kiến của Đốc-tờ [1] ...

NEESE: Bác sỹ ư? Tôi không thấy bà ấy mang cái ống nghe nào trên cổ cả.

MAYHEW: Bà ấy là một tiến sỹ…

NEESE: Liệu tôi có cần thiết phải thấy ấn tượng về điều đó không nhỉ? Mà tiến sỹ nghĩa là gì? Phải chăng là “cường điệu” cái gì đó lên? Hay nó có nghĩa là “bố có tiền”?

MAYHEW (cố giữ không bật cười): Được rồi, được rồi, thưa tiến sỹ Devane, xin bà cho chúng tôi biết…

NEESE: Hãy cho chúng tôi biết tại sao những người bênh vực bình quyền cho nữ giới lại cứ lải nhải mãi về các vấn đề của họ vậy. Nhưng chuyện phá thai là bình thường khi có yêu cầu vì con cái là thứ gì đó không tiện lợi…

MAYHEW:... học thuyết của bà về lý do phụ nữ trở thành nạn nhân của những kẻ vô lương tâm…

NEESE: Bởi vì họ “ham muốn những thứ” của những kẻ vô lương tâm. Gã đàn ông xấu xa, gã đàn ông nguy hiểm, càng thế càng thú. Và họ còn muốn nhiều hơn thế. Bọn họ nói họ muốn những người đẹp, nhưng lại chỉ cố gắng tìm một người phụ nữ sử dụng cái đẹp. Đẹp nghĩa là yếu đuối, yếu đuối nghĩa là không dẹp. Không đẹp thì chẳng có gì đáng nhìn trộm cả. (Cười, vỗ tay).

DEVANE: Không biết chừng ở đó anh sẽ có được thứ gì đấy.

NEESE: Đúng, đúng. Tôi có đấy. (mắt liếc nhìn đểu cáng)

DEVANE: Đôi khi chúng ta vẫn thường rơi vào những khuôn mẫu hành xử nguy hiểm. Tôi tin rằng ngay từ thời còn nhỏ chúng ta đã được học về các vấn đề nan giải.

NEESE: Hãy cho tôi biết cái nan giải của bà, tôi sẽ cho bà thấy cái nan giải của tôi.

MAYHEW (cười): Thôi nào, Karl. Bài học đó là gì vậy, thưa tiến sỹ...?

DEVANE: Đó là những mẫu hình mà chúng ta lấy làm gương để học tập. Đó là những cách hành xử mà chúng ta được dạy nên bắt chước…

Thêm hai mươi phút tranh cãi tay đôi và những phát biểu đầy lý lẽ của Hope nữa. Mỗi lần Neese được đám đông huýt sáo, tung hô thì bà lại đợi cho tới khi mọi thứ trở lại yên tĩnh rồi mới đáp trả bằng một phát ngôn ngắn gọn, súc tích không có gì liên quan tới Neese cả. Bà cứ nói theo cách của bà. Đến cuối chương trình, mọi người có vẻ đang chăm chú nghe những lời của bà con Neese tỏ ra mất bình tĩnh hoàn toàn.

Tôi xem lại băng lần nữa, tập trung chú ý tới Hope và những gì khiến lời nói của bà có hiệu quả. Bà đã sử dụng đôi mắt để giao tiếp một cách dũng cảm nên tạo được sự thân mật, toát ra vẻ điềm tĩnh khiến cho những cái đã rõ ràng trở nên sâu sắc hơn.

Một thiên tài hùng biện. Một thiên tài bình tĩnh.

Nếu cách làm của bà là một thông điệp thì bản thân bà ắt phải là một người đưa tin tuyệt vời. Tôi không khỏi suy nghĩ rằng nếu bà còn sống chắc bà sẽ còn làm được nhiều điều đáng khâm phục nữa.

Khi buổi đối thoại kết thúc, máy quay đã chớp được hình ảnh cận cảnh bộ mặt của Neese. Trên khuôn mặt không còn điệu cười ngoác miệng của một gã hợm đời nữa.

Một vẻ mặt trầm trọng. Anh ta giận dữ gì chăng?

Đây là một ý kiến điên rồ nhưng có thể anh ta đã để cơn giận dữ trong người anh ta phát nộ thì sao?

Mà sao lại không chứ? Vì vụ án đã đi đến chỗ bế tắc nên Milo bảo tôi cứ thoải mái đặt giả thuyết. Tôi chép tên Neese vào cuốn sổ rồi với tay lấy tập hồ sơ vụ án.

Những con chữ, những bức ảnh. Luôn luôn có những bức ảnh...

Khoảng 5 giờ kém, tôi gọi điện tới Ban thanh tra cảnh sát Los Angeles gặp Milo. Tôi thông báo với anh rằng tôi đã kết thúc mọi việc, kể cả việc đọc cuốn sách.

- Thế thì nhanh quá.

- Rất dễ đọc. Bà ấy có một lối viết khá hay. Toàn là những mẩu đối thoại. Cứ như thể bà đang ngồi trong phòng khách nhà anh, chia sẻ với anh kiến thức của bà ấy vậy.

- Anh nghĩ gì về nội dung của cuốn sách?

- Nhiều điều trong đó rất rõ ràng như: bênh vực quyền của anh, chăm lo cho bản thân anh, lựa chọn mục tiêu của anh một cách thực tế để có thể thành công và tăng được lòng tự trọng bản thân. Nhưng khi đả động đến những vấn đề cấp tiến thì bà lại không đưa ra các số liệu cụ thể để chứng minh. Phần nói về bệnh thái nhân cách bạo dâm thì hơi dài.

- Tất cả những người đàn ông đều là những kẻ sát giới.

- Tất cả những người đàn ông đều có tiềm năng trở thành những kẻ sát giới và ngay cả quan hệ tình dục liên ứng cũng vẫn có một phần là sự cưỡng dâm bởi vì dương vật được xây dựng như một thứ vũ khí, sự xuyên thủng có nghĩa là xâm lược và mất quyền kiểm soát của giới nữ.

- Bà ấy nói nhiều về vấn đề kiểm soát, phải vậy không?

- Đó là chủ đề chính của bà. Tôi đã tới thư viện và nghiên cứu các công trình mà bà ấy trích dẫn. Chúng không nói như những gì bà ấy nói. Bà ta đã lấy những dữ liệu ra khỏi bối cảnh của nó, sử dụng một cách có chọn lựa, và chơi trò lập lờ đánh lận con đen. Nhưng nếu anh không dành thời gian để kiểm tra tỉ mỉ thì khó mà phát hiện ra được. Bên cạnh tài viết lách, tôi còn phát hiện ra lý do vì sao cuốn sách lại bán chạy đến thế. Bà ấy có khả năng rào trước đón sau thiên bẩm bởi vì trong cuốn sách, phụ nữ luôn là những nạn nhân. Anh đã nghe Robin nói tối hôm qua rồi đấy. Khi chúng tôi về tới nhà, cô ấy đã nói với tôi rằng vụ án khiến cô ấy mất ngủ mấy đêm bởi cô ấy thấy đồng cảm với Hope.

- Còn về những cuốn băng ghi hình trên tivi thì sao?

- Bà ấy cũng thể hiện tài năng ngay cả trong lĩnh vực ấy. Bình tĩnh. Ngay cả khi người ta đã cố tình đưa một kẻ phá bĩnh vào để chống lại bà trong chương trình của Mayhew thì bà ấy vẫn không một phút nào mất bình tĩnh. Anh có nhớ cái tay phá bĩnh ấy không?

- Có phải cái tay dở dại, gầy gò, mặc áo đen không? Anh ta thực sự đã cố đánh bà ấy, phải vậy không?

- Nhưng bà ấy đã xỏ mũi được anh ta một cách đẹp mắt, không bao giờ để cho anh ta đụng được tới bà. Với tôi, bà ấy là người chiến thắng và anh ta thì có vẻ nổi đóa lên sau đó. Điều gì xảy ra nếu anh ta cứ giữ mối ác cảm ấy?

Đầu dây bên kia yên lặng. Rồi bỗng Milo lên tiếng:

- Anh đang nói đùa hay thật đấy?

- Anh bảo tôi sáng tạo. Những cuộc tranh luận trên truyền hình này là những thùng đựng thuốc súng - nó đả động tới những vấn đề nhạy cảm, khai thác người ta đến tận xương thịt. Nó chính là những điều mà tôi đã được dạy không nên làm với tư cách là một nhà trị liệu tâm lý. Tôi luôn nghĩ, với những cuộc tranh luận kiểu này thì chỉ là vấn đề thời gian trước khi bạo lực nổ ra.

- Hừm - Milo lên tiếng - Được rồi, tôi sẽ điều tra về anh ta. Tên anh ta là gì nhỉ?

- Là Karl Neese.

Milo nhắc lại cái tên ấy.

- Có phải là... Được rồi, thế anh còn ý kiến nào về Hope không?

- Hiện tại thì chỉ có vậy thôi. Thế còn anh?

- Chẳng có gì cả. Tôi có cảm giác ông chồng bà ấy đang có gì giấu giếm. Mấy người bạn của anh ở trường đại học chẳng chịu giúp đỡ - toàn trích dẫn cho tôi những số liệu về việc sẽ diễn ra nếu giải quyết một vụ án quá lâu, bảo tôi hãy quên vụ án đi. Ngoài ra, họ còn đối xử với tôi như là một người lính đần độn. Họ nói năng vô cùng chậm...

- Hợm tầng lớp ấy à?

- Có lẽ lúc vào trường tôi đã cọ tay xuống mặt đất trong khi bóc một quả chuối để ăn nên khiến họ nghĩ như vậy.

Tôi cười rũ.

- Lẽ ra anh phải trình bằng thạc sỹ của anh khi nói chuyện với họ mới phải.

- Đúng thế, có thể nó lại gây chút ấn tượng với mấy tay tiến sỹ triết học cũng nên. Thế anh nghĩ sao về những vết thương? Nhát dâm ở chỗ háng có gì liên quan tới vấn đề tình dục không?

- Nếu đó là vết đâm có chủ ý thì ắt hẳn thể hiện thái độ căm thù có liên quan tới tình dục.

- Đó đúng là vết đâm có chủ ý đấy. Ba vết đâm sạch sẽ, không lệch tí nào, xung quanh không có thêm vết nào nữa. Tên này đã đạt được chính xác những gì hắn muốn: một nhát vào tim, một nhát vào háng và một nhát vào lưng.

- Như vậy có vẻ chúng đã được sắp đặt cụ thể - Tôi nói - Đó là một chuỗi hành động rõ ràng.

- Nghĩa là sao?

- Đâm vào tim trước tiên có thể là hành động liên quan tới tình yêu, theo một ý nghĩa bệnh hoạn. Hay còn gọi là làm tan nát trái tim ai đó, có thể đó là một kiểu trả thù tình. Cũng không loại trừ tên giết người chọn đâm vào tim là để bà ta chết nhanh. Tuy nhiên, nếu vậy thì cắt cổ có phải là biện pháp nhanh gọn hơn không?

- Đúng thế. Tim không phải là nơi dễ dàng đâm trúng, có thể anh sẽ đâm vào xương sườn, có thể đâm trượt hoàn toàn. Biện pháp giết người bằng dao găm nhanh nhất vẫn là cắt cổ. Còn những vết thương khác thì sao?

- Tại háng - Tôi nghĩ tới thái độ bình tĩnh và cách ăn mặc lịch sự của Hope. Đầu tóc bà được chải chuốt cẩn thận. Vậy mà bị đâm đến chết trên đường phố... - Nhát đâm vào háng có thể là bước tiếp theo của cú đâm vào tim - tình yêu đã hết, giờ đến yếu tố tình dục... Nếu vậy thì nhất đâm vào lưng là nhát đâm cho chết hẳn: đâm dao sau lưng. Đó là biểu tượng của sự phản bội.

- Để đâm được bà ta ở sau lưng - Milo nói - thì tên sát nhân phải có thời gian để lật bà lại đặt nằm sấp. Đó là lý do tại sao tôi thấy hứng thú khi anh nói rằng nó được sắp đặt. Hãy nghĩ xem, anh đang đứng ở đó, vừa mới giết chết một người. Anh có dừng lại để làm như vậy không? Với tôi, điều đó nói lên rằng nó là một tội ác xuất phát từ tình cảm nhưng được thực hiện một cách có tính toán.

- Một cơn thịnh nộ lạnh lùng - Tôi nói - Có sự thân thiết với kẻ gây ra tội ác - vậy hắn chính là người mà bà ấy biết?

- Đó chính là lý do tại sao tôi lại quan tâm đến ông chồng.

- Nhưng đối với bà ấy, sự thân thiết có thể có ý nghĩa hoàn toàn khác. Cuốn sách đã đưa bà tới trước mặt hàng triệu con người. Bà ấy có thể khiến một trong hàng triệu người đó nổi giận, thậm chí là một sự giận dữ ảo tưởng. Có người nào đó đã không thích cách ký tên vào các cuốn sách của bà hoặc có ai đó đã theo dõi bà trên tivi và nghĩ tới bà một cách bệnh hoạn. Sự nổi tiếng giống như là lột truồng trên một sân khấu tối, anh Milo ạ. Anh không thể biết được đang có ai cùng ở trên đó.

Milo im lặng trong vài phút.

- Này anh bạn, dù sao cũng cảm ơn anh vì đã giúp tôi mở rộng danh sách những kẻ tình nghĩ tới vô tận... Còn đây là những điều chưa từng được báo chí đăng tải: Bà ta có thói quen đi dạo khoảng nửa giờ hoặc một giờ mỗi đêm từ 10 giờ 30 đến 11 giờ. Thường thì bà đi dạo cùng với con chó của bà - con Rottweiler - nhưng hôm đó con chó bị đau bụng nặng và phải ở lại chỗ bác sỹ thú y qua đêm. Có thú vị không?

- Nghĩa là bị đầu độc?

- Sáng nay tôi đã gọi điện đến chỗ bác sỹ thú y, ông ấy nói rằng ông ấy không khám cho con chó vì đến sáng hôm sau thì nó đã bình phục, nhưng các biểu hiện của nó giống như là đã ăn phải thứ bẩn. Ông ấy nói rằng chó vẫn thường ăn các thứ rác rưởi.

- Con chó này cũng thế chứ?

- Ông ấy không dám chắc. Và bây giờ thì đã quá muộn để tiến hành các xét nghiệm. Chắc là Paz và Fellows cũng không hỏi đến việc này.

- Đánh thuốc độc con chó - Tôi nói - Chắc hẳn đã theo dõi một thời gian và nắm chắc thói quen hoạt động của bà ấy.

- Hoặc là kẻ đó đã biết được các thói quen này từ trước. Vậy người chồng là đối tượng nghi vấn lý tưởng còn gì? Biết đâu ông ta chả bị cắm sừng?

- Ông chồng này bị cắm sừng thật ư?

- Tôi không biết. Nhưng cứ cho là như vậy đi. Và nếu Seacrest thông minh và có máu lạnh hơn một người chồng bị phản bội bình thường thì cách nào làm chệch hướng nghi vấn tốt hơn là bày thành một vụ án giết người trên đường phố?

- Nhưng chúng ta đều biết ông ta là một giáo sư lịch sử đã có tuổi và không hề có thành tích bạo lực trong gia đình. Không hề bạo lực bao giờ, chấm hết.

- Nhưng cái gì cũng luôn có lần đầu tiên - Anh đáp lại.

- Vậy anh có biết ông ấy đã làm gì khi tiếng tăm của vợ nổi như cồn không?

- Không biết. Như tôi đã nói, ông ấy chẳng nói gì cả.

- Có thể đây là một điểm đáng lưu ý trong quan hệ của họ: Ông ấy thì già hơn và rất có thể đã có được chút tiếng tăm trong giới học thuật cho tới khi bà ấy viết cuốn sách. Và có lẽ ông ấy ghét bị đem ra bàn luận trên tivi. Mặc dù trong các cuốn băng tôi xem bà ấy thường nói về chồng mình bằng giọng đầy yêu thương.

- Đúng - Milo nói - Philip là con người đáp ứng được những đòi hỏi của một người phụ nữ nhưng ông ấy là trường hợp rất hiếm. Lẽ nào ông ấy hơi tỏ vẻ bề trên không thèm chấp bà ấy?

- Còn một điều nữa - Tôi nói - Tôi không bao giờ thấy tổ chức đấu tranh vì quyền bình đẳng cho nữ giới nào lên tiếng về cái chết của bà. Có thể bà ấy không gia nhập một tổ chức nào cả - ít nhất thì tôi cũng không thấy có liệt tổ chức nào trong bản lý lịch tóm tắt.

- Ra thế - Milo nói - Vậy bà ta là một người đơn độc?

- Bà ấy vẫn thường làm các công việc của Ủy ban, tham gia các tổ chức học thuật. Nhưng không hề có gì mang tính cách chính trị cho dù giọng điệu của cuốn sách mang tiếng là bênh vực cho quyền bình đẳng phụ nữ. Và nói đến bản lý lịch tóm tắt, còn một điều nữa đã đập vào mắt tôi: Bà ấy làm chủ tịch Ủy ban mang tên Ủy ban Hành vi Cá nhân với Cá nhân. Có vẻ Ủy ban này dính dáng đến vấn đề quấy rối tình dục - có thể nó nhận giải quyết các phàn nàn, khiếu kiện của sinh viên đối với cán bộ trong trường. Cái này có thể là nguyên nhân gây tranh cãi. Điều gì xảy ra nếu bà ấy đã làm cho sự nghiệp của một ai đó bị đe doạ?

- Ủy ban Hành vi Cá nhân với Cá nhân à? Tôi chưa từng nghe thấy bao giờ.

- Nó chỉ là một lời ghi chú ở cuối bản lý lịch thôi.

- Cảm ơn anh vì đã để ý đến điểm này. Đúng như anh nói, điều này nghe khá lý thú. Anh có muốn làm phước cho tôi bằng cách đến trường đại học để kiểm tra không? Ông trưởng khoa ở đó vẫn chưa gọi điện lại cho tôi kể từ lần đầu tiên tôi nói chuyện với ông ấy.

- Có phải là ông Ed Gabelle không?

- Đúng đấy, không hiểu ông ấy làm gì nhỉ?

- Ông ta là một chính trị gia đấy - Tôi nói - Được rồi, tôi sẽ hỏi cho.

- Cảm ơn anh. Giờ thì tôi xin nói cho anh những suy nghĩ của tôi về giáo sư Devane. Có sự khác biệt giữa những gì bà ấy viết và cách bà ấy diễn trên tivi. Trong sách, bà ấy hầu như coi tất cả những người đàn ông là kẻ xấu. Anh có thể nghĩ rằng bà ấy là người căm thù đàn ông bậc nhất. Nhưng trên các cuộn băng bà ấy lại tỏ ra là một người phụ nữ thích đàn ông. Bà ấy cho rằng chúng ta có rất nhiều việc phải làm và thậm chí còn tỏ ra xót thương cho chúng ta. Nhưng anh Alex ạ, thái độ nói chung của bà ấy là thân thiện. Bà ấy tỏ ra vui vẻ với những người đàn ông - và còn hơn thế nữa. Tôi tự thấy rằng bà ấy giống như người bạn trai mà anh có thể muốn uống một vài cốc bia cùng.

- Giống như là trong một bữa tiệc cốc-tai sâm-banh ấy chứ. - Tôi nói.

- Đúng thế. Nhưng sự tương phản này rất đáng lưu ý. Ít nhất tôi thấy như vậy.

- Anh biết đấy - Tôi nói - đọc bản lý lịch tóm tắt, anh cũng sẽ có ý nghĩ tương tự. Nửa đầu là lời của một nhà học thuật nói có sách mách có chứng, nửa sau lại là lời nói luyên thuyên của một ngôi sao truyền hình. Cứ như thể bà ấy là hai con người riêng biệt vậy.

- Và còn một điều nữa: có thể đánh giá của tôi không phải là chuẩn nhất nhưng tôi thấy trên tivi bà ấy rất khêu gợi. Cái đánh mắt với máy quay, điệu cười chúm chím, chân bắt chéo để lộ một phần đùi thon nhỏ - nói chung là rất khêu gợi. Ngoài ra, sự im lặng chính là cách để bà ấy nói được rất nhiều đấy.

- Đó là những thủ thuật ngừng nghỉ của một bác sỹ tâm lý chuyên nghiệp. Chúng tôi thường phải học cách sử dụng sự im lặng để khiến người khác phải nói.

- Vậy thì bà ấy đã học rất giỏi.

- Được rồi. Vậy nếu bà ấy khêu gợi thì có liên quan gì?

- Tôi đang nghĩ không biết bà ấy có phải là loại người thích làm chuyện nguy hiểm... Tôi đang không biết phải nghĩ như thế nào cho phải?

- Có thể điều anh đang định nói là sự phân thân hóa. Phân chia các khía cạnh đời sống của bà ấy ra thành nhiều phần rồi đặt chúng vào những cái hộp nhỏ riêng biệt.

- Những cái hộp nhỏ bí mật - Anh nói - Và những điều bí mật ấy có thể trở nên nguy hiểm. Mặt khác, có thể điều gì đó thật ngô nghê đã xảy ra - chẳng hạn một kẻ điên khùng nào đó thấy bà trên tivi và tin rằng “Chúa trời” ra lệnh cho hắn giết bà ấy. Hoặc một kẻ bị tâm thần đi săn mấy ả tóc vàng ở Westside và bà ấy chẳng may đã xuất hiện không đúng nơi đúng lúc. Lạy Chúa... Thôi được rồi, rất cảm ơn anh đã dành thời gian. Tôi sẽ làm việc ở đây tới khuya, nếu anh có ý kiến gì nữa thì gọi cho tôi nhé.

- Tôi sẽ tìm cách nói chuyện với Ed Gabelle về cái Ủy ban hành vi đó. Nếu có gì hay ho, tôi sẽ a lô ngay cho anh.

- Đã có khối thứ hay ho rồi - Anh nói, đoạn văng tục.

--------------------

❀ ❀ ❀

[1] Bác sỹ, tiến sỹ (Tiếng Anh).