Mãi mới đến được Xa Lý, nơi đó vẫn là một chốn đào nguyên, không có thổ cộng. Vào thời kỳ kháng chiến, hơn hai trăm cựu quân nhân giải ngũ từ Sư đoàn 93 của Quốc quân, dưới sự dẫn dắt của đại diện bọn họ là Diệp Văn Cường cùng tuyên úy địa phương Điêu Đống Tài, đã nhiệt tình chào đón chúng tôi. Các gia thuộc thảy đều được bố trí vào dân trọ. Tôi vội vã đi tìm Chính Phân, trong phòng ngủ của một gia đình trung lưu, cô ấy và hai đứa con đã ngủ say sưa. Trong phòng đốt một lò sưởi nhỏ, ấm áp như mùa xuân. Tôi ngồi ở đó, nghe tiếng thở hổn hển mang theo sự vui mừng trong cơn phấn khích tột độ của các anh em ngoài cửa sổ, cùng tiếng ngáy của các gia thuộc khác. Sự hoảng sợ về mặt tinh thần cộng với thể xác mệt mỏi, họ đã quá mệt rồi.

Tôi nhẹ nhàng bước đến bên cạnh, nhìn khuôn mặt nhỏ nhắn vàng vọt của chúng, chúng phải gánh chịu những đau khổ vượt quá độ tuổi có thể chịu đựng được. Tôi lại lùi về bên lò sưởi, tôi biết quân cộng sản ở gần chúng tôi nhất cũng cách xa hai trăm dặm, bọn họ sẽ không mạo muội tấn công đâu. Tướng Lý Quốc Huy đã quyết định kế hoạch lâu dài, lấy Xa Lý làm căn cứ địa. Chỉ cần khoảng mười ngày là chúng tôi có thể tổ chức quần chúng lại. Bây giờ, các anh em đang đem vũ khí thu giữ được trên đường phân phát cho các cựu quân nhân do Diệp Văn Cường đứng đầu. Tôi nghĩ, đợi Chính Phân và các con tỉnh dậy sẽ đi tắm nước nóng trước, chúng tôi đã rất lâu rất lâu không biết cảm giác tắm nước nóng là gì rồi. Tôi nhớ lại rất nhiều chuyện trước kia, trận chiến ở khu vực Nghi Mông Sơn, trận chiến Từ Bạng, từng màn từng màn hiện lên trước mắt.

Sau khi Xa Lý được an ổn, tôi lại sẽ làm gì đây? Thế là, ngay bên cạnh lò sưởi nhỏ ấy, tôi cũng thiếp đi. Đó là giấc ngủ ngon đầu tiên kể từ sau cuộc tháo chạy ở Mông Tự, tôi nhớ rất rõ điều đó. Trong giấc mơ, Vi Luân nhìn tôi với ánh mắt trang nghiêm, dường như đang trách mắng thái độ ba phải của tôi khi tham gia hội nghị thanh trừng gian tế ở Côn Minh.

Đến khi tôi tỉnh lại, trời đã dần tối. Cảm ơn tấm lòng thịnh tình của chủ nhà, lò sưởi trước mặt tôi vẫn chưa hề tắt. Trong ánh đèn lấp lánh và ngọn lửa bập bùng, đôi mắt cay xè của tôi nhìn thấy gương mặt đẫm nước mắt của Chính Phân.

"Anh tỉnh rồi à?" Cô ấy đau đớn cất lời.

"Ừ, em chắc là rất khó chịu, vết phồng ở chân, lát nữa dùng nước nóng ngâm qua, lấy sợi tóc luồn qua là ngày mai sẽ khỏi ngay thôi."

"Không phải chuyện này, anh sờ An Đại xem!"

Tôi áp trán mình lên trán An Đại, nhiệt độ cơ thể con bé khiến tôi chấn động, cả bàn tay nhỏ bé cũng nóng hổi như nước sôi. Điều đầu tiên tôi nghĩ đến chính là bác sĩ, bác sĩ! Ở chốn vùng sâu nước độc, nơi đất khách quê người này, tôi cuồng loạn lao ra tìm chủ nhà trọ, vừa định mở miệng nói về đứa con của mình thì đã bị phó quan kéo lại.

Hóa ra, ba ngàn quân cộng sản đang mãnh liệt vây đánh Phật Hải, hai tiểu đoàn thủ thành Phật Hải đã không thể trụ vững. Tướng Lý Quốc Huy hạ lệnh toàn quân chuẩn bị chiến đấu tăng viện, gia thuộc rút lui về phương nam. Chúng tôi còn chưa kịp tắm giặt, Chính Phân lay An Quốc thức dậy, ôm chầm lấy An Đại khóc nức nở không thành tiếng. Tôi dùng tay đấm vào ngực, lảo đảo chạy về phía sở chỉ huy đoàn.

Ở sở chỉ huy đoàn, tôi nhìn thấy tất cả các sĩ quan ai nấy đều mang khuôn mặt u sầu. Quân cứu viện đã được phái đi, nhưng trong lòng mọi người vẫn không thể xua đi bóng mây mù mịt về tương lai. Cho dù có thể giữ được Phật Hải thì sao chứ? Quân cộng sản sẽ càng ngày càng đông, mà chúng ta chẳng qua chỉ là một đám tàn binh bại tướng chưa hoàn hồn, còn quân cộng sản có khả năng sẽ bỏ Phật Hải mà vây đánh Xa Lý, quân cộng sản ở Giang Thành cũng có thể kéo đến bất cứ lúc nào. Dưới ngọn đèn lêu đêu bằng hạt đậu, mọi người nhìn nhau thở dài. Thế nhưng, không ai ngờ rằng khi quân cứu viện của chúng ta vừa ra khỏi thành mười dặm, thủ quân Phật Hải đã đại bại rút lui. Nhiệm vụ của tôi là gánh vác việc phòng thủ thành, tình thế đã biến đổi khôn lường như vậy thì còn bàn gì nữa.

Quân cộng sản lúc này đang thừa thắng xông lên, từ Phật Hải ào ạt lao về phía Xa Lý. Chúng tôi buộc phải một lần nữa nhanh chóng thoát khỏi kẻ thù, nếu không thì chỉ có nước bị vây hãm đến chết đói. May mà gia thuộc đã đi trước, chúng tôi bèn cùng hơn hai trăm chiến hữu của Diệp Văn Cường sát cánh rút lui. Lúc rút lui, tôi nhìn thấy gương mặt bàng hoàng vô định của chủ nhà trọ còn đáng thương hơn cả chúng tôi. Cả nhà đứng lặng trong sân, đau đáu lo cho tương lai của chúng tôi cũng là cho tương lai của chính họ. Họ quá cần được bảo vệ, nhưng một cỗ cô quân lại đành phải rời bỏ họ mà đi. Thời gian trôi qua lâu, tôi đã quên mất gia đình đó họ gì, nhưng tôi vẫn láng máng nhớ căn nhà của họ. Ông cụ đã khâu một miếng lụa vàng vẽ hình Phật đỏ bằng chu sa lên cửa tay áo sơ mi của tôi.

"Nó có thể giúp cậu thoát khỏi nguy hiểm," ông cụ nói, "Vợ nhà ta cũng đã khâu cho vợ cậu rồi, ngặt nỗi cô ấy đi vội quá, không kịp khâu cho bọn trẻ, nhưng đã đưa cho cô ấy hai miếng, dặn cô ấy rửa tay đốt hương rồi hẵng khâu cho các con. Nhà ta đời đời thờ Phật, đạo bùa này đã cứu nguy cho mấy đời, cậu phải trân trọng nó, đợi khi thiên hạ thái bình rồi hãy đem đốt ở ngoài trời."

Đạo bùa này tôi vẫn mang theo, nhưng đến sau này khi tôi gặng hỏi Chính Phân về chuyện đó, cô ấy đã làm mất nó rồi. Giả sử cô ấy không làm mất, hai đứa con của tôi có lẽ đã không chết ở nơi đất khách quê người. Tôi hết lần này đến lần khác vẫy tay chào ông cụ và người nhà của ông ấy. Đến cửa, tôi lại một lần nữa ngoảnh đầu nhìn lại, thấy ánh nến và khói hương trong đại sảnh đang lóe lên sắc đỏ.

Dưới sự dẫn đường của Diệp Văn Cường và Điêu Đống Tài, cô quân rút lui về Man Tống ở phía nam Xa Lý. Man Tống là một ngôi làng lớn, khoảng cách đến biên giới Miến Điện đã rất gần. Lúc chúng trời khỏi Xa Lý đã là hoàng hôn, cô quân dưới bầu trời đầy sao, đi dọc theo những con đường núi không tên, vòng qua những dãy núi hoang vu không tên, giống như một bầy cừu non bị chó sói đuổi bắt. Chúng tôi cúi đầu rảo bước, đó không phải là đi, mà là chạy. Sau khi trời sáng, ai nấy đều tưởng có thể nghỉ ngơi một chút, nhưng vẫn không thể dừng chân. Ai đói thì chỉ biết cầm nắm cơm trong túi ra ăn tạm, ai khát thì cúi xuống dòng suối nhỏ uống ừng ực. Có rất nhiều anh em cúi xuống rồi không thể gượng dậy nổi nữa, cũng có rất nhiều anh em ngã quỵ xuống đất rên rỉ không thôi, họ được những người đồng đội khác xốc nách kẹp đi, hoặc bị dùng báng súng quật cho đứng dậy. Mà đáng thương nhất chính là đám gia thuộc. Sau khi chúng tôi đuổi theo kịp họ nửa đường, tôi ôm An Quốc, kẹp chặt Chính Phân, cô ấy vừa đi vừa sụt sùi đòi ngồi xuống nghỉ một lát.

"Không được." Tôi nghiêm khắc nói.

"Để em chết ở đây đi!" Cô ấy khóc lóc.

Tôi mắng mỏ cô ấy, nguyền rủa cô ấy, cuối cùng lại nài nỉ cô ấy. Chỉ những ai từng hành quân mới biết, nếu không nghỉ ngơi thì rốt cuộc vẫn có thể tiếp tục bước đi, một khi đã ngồi xuống thì sẽ nhũn cả người ra, thế là chúng ta tiêu đời. Chính Phân hầu như bị tôi lôi xềnh xệch đi suốt dọc đường, đôi giày vải rách nát ngập bùn đất của cô ấy rỉ máu tươi ra ngoài, khiến tôi nhớ lại buổi lễ trang trọng hoành tráng lúc chúng tôi kết hôn tại Tòa nhà Thắng Lợi ở Thất Tinh Cương, Trùng Khánh. Cô ấy được các bạn học cùng khoa vây quanh, tựa như trăm hoa đua nở xuất hiện một đóa mẫu đơn vừa hé nở. Tôi cảm thấy đất trời đang quay cuồng, tôi đã khóc.

"Đừng buồn," Chính Phân ngược lại còn an ủi tôi, "Em nhất định sẽ kiên trì, em sẽ kiên trì mà, anh cứ yên tâm."

Tôi lại càng khóc dữ hơn, tôi còn khóc đứa con gái An Đại của mình. Con bé cuộn tròn trong ngực mẹ như một con sâu nhỏ, không thầy thuốc, không thuốc thang. Tôi câm lặng hỏi ông trời, tại sao lại trút tội lỗi của người lớn lên đầu những đứa trẻ.

Cuộc hành quân gấp rút lần này là lần khốc liệt nhất từ trước đến nay kể từ khi tôi tòng quân. Man Tống cách Xa Lý hai trăm bốn mươi cây số, vào lúc mặt trời vừa lặn, chúng tôi đã đến nơi. Đây quả thực là một cục diện thê thảm, ai nấy đều đói lả mệt mỏi, thế nhưng chúng tôi lại không thể nghỉ ngơi dù chỉ một khắc. Tướng Lý Quốc Huy lập tức phái tiểu đoàn thứ hai hộ tống gia thuộc, tiếp tục tiến về phía Man Sinh, đồng thời lập căn cứ điểm ở Man Sinh làm thế ỷ dốc. Còn hai tiểu đoàn ở lại Man Tống, ngoài việc phái một đại đội xuống núi du kích, tất cả những người khác đều đồng loạt ra tay cấu trúc công sự phòng ngự.

Thế nhưng, kế hoạch lấy Man Tống làm căn cứ địa của cô quân lại một lần nữa tan thành mây khói. Khi công sự vừa mới hoàn thành bước đầu, mọi người còn chưa kịp ngủ một giấc cho đàng hoàng, thì đoàn tùy tùng phản quân Trung đoàn 10 của Binh đoàn bảo an Lô Hán, cùng Trung đoàn 117 thuộc Sư đoàn 39 quân chính quy cộng sản, cộng thêm binh lính vùng Xa Lý, Phật Hải, tổng cộng hơn năm ngàn người, đã bám sát truy đuổi đến nơi và phát động tấn công chúng tôi.