Chiếc xe chở Bembo vừa ra khỏi Mestre, đi theo con đường Trévise và được hộ tống bởi mười hai người kỵ sĩ, đã đi đến những khe núi La Piave, rồi cuối cùng ngừng lại trước Hắc-Động.
Trong cái phần chót của chuyến hành trình, viên Hồng y đã gần như khôi phục lại hết sự yên tĩnh của tinh thần. Trong tám ngày đó, ông đã dự tính hết từ kế hoạch này đến kế hoạch khác và cuối cùng tự nói thầm:
– Trước hết hãy xem ông ta để ta ở đâu; cho đến đây, không thể làm gì được.
Mối thù hận của ông đối với Roland không thể tăng thêm, bởi vì nó đã lên đến cực điểm. Nhưng một hiện tượng khá kỳ quái nảy ra trong trí của viên Hồng y. Roland từ lâu đã gieo cho ông một nỗi khủng khiếp, giờ đây ở trước mắt ông, Roland không còn phải là người trả thù ghê gớm và tàn nhẫn như ông đã hình dung.
Có lúc ông còn càu nhàu với một nụ cười ngạo nghễ:
– Ở địa vị ông ta, nếu như ta nắm được Bembo, thì chắc chắn Bembo phải chết! Ai biết được? Mặc dù ta đang là tù nhân, ta có thể còn làm cho ông ta sợ hãi!... Chà! Miễn là ta thành công khi thoát khỏi tay ông ta! Và lúc đó không phải là một gian ngục thất, mà ta, ta sẽ tìm cho ông ta!... Địa ngục! khi ta đánh, ta đánh vào đúng chỗ tốt!... Thôi nào! Thôi nào! Tất cả đều chưa thất bại, bởi vì ông ta còn để cho ta sống, thằng ngốc!
Đến lúc chiếc xe ngừng và người ta đưa ông xuống, với một ánh mắt lẹ làng, ông quan sát phong cảnh và mặc dù trời tối, ông nhận ra nó.
– Hắc-Động, ông nghĩ thầm. Ta đã nghi ngờ...
Scalabrino đã nắm một cánh tay ông, lôi ông đi.
Một cánh cửa được mở ra.
Scalabrino đẩy ông đi tới và bước vào sau lưng ông.
Trước sự ngạc nhiên của ông, Bembo thấy mình không phải ở trong một gian ngục tối danh tiếng, mà ở trong một gian phòng được bày biện khá tiện nghi.
Scalabrino đã khóa ba vòng khóa và ngồi xuống trên một chiếc ghế, không nói một lời.
Từng lúc, mạch máu ở thái dương của anh căng phồng, đôi mắt đỏ ngầu, và thỉnh thoảng, một cái rung nhanh biểu lộ từ một cơn giông tố thù hận nào đã lồng lộn thổi vào trong tâm hồn gã khổng lồ.
Bembo ngồi xuống một chiếc ghế bành
Gian phòng được soi sáng bởi một ngọn đuốc.
– Có phải ta sẽ bị giam ở đây không? Viên Hồng y nghĩ thầm.
Thời gian trôi qua. Một sự im lặng hoàn toàn ngự trị ở xung quanh. Vào một lúc, Bembo thấy dường như người canh gác mình đã ngủ.
Ông đứng dậy, tim đập thình thịch, và bước một bước về phía cửa.
Scalabrino đặt chiếc ghế của mình trước cánh cửa và ngồi dựa lưng vào.
Viên Hồng y giả bộ bước đi vài bước và trở lại ngồi vào ghế.
– Điên khùng, ông nghĩ thầm. Quá hấp tấp!... Nhưng ta suy đoán rằng sẽ có nhiều cơ hội...
Cuối cùng ông ngồi ngủ quên trên ghế.
Ông ngủ lâu với một giấc ngủ đầy ác mộng, và còn thốt ra những lời hăm dọa ngấm ngầm bị đứt quãng.
Đột nhiên ông có cái cảm tưởng rằng một kẻ nào đó ở gần bên đang nhìn ông và đánh thức ông dậy, đồng thời cái cảm giác của một luồng gió lạnh.
Ông mở mắt ra và thấy cánh cửa mở.
Trên bàn, cây đuối cháy lụn từ từ, vừa hết.
Roland đang đứng trước mặt ông.
Viên Hồng y hoảng hốt, đứng thẳng lên.
– Lại đây, Roland nói.
Và chàng đi ra, để cửa mở.
Bembo đứng chết trân tại chỗ trong vài giây với một sự khủng khiếp khó tả. Rồi một luồng hy vọng đột nhiên dâng lên trong đầu óc ông, và ông bước qua cửa.
Bây giờ ông ở trong một hành lang vắng vẻ.
Ở bên tay mặt về phía cuối động, tất cả đều tối tăm; bên tay trái, có một ánh đèn hắt ra những ánh sáng lờ mờ.
Bembo run rẩy với một sự vui mừng khó tả.
Ông len lén rẽ qua tay mặt.
Ông đã hy vọng gì khi đi sâu vào trong động? Có lẽ là để tìm một lối thoát để chạy trốn, hoặc có lẽ để ẩn núp chăng...
Nhưng đến cuối mười bước, ông bỗng đụng phải ba người đàn ông, họ không thốt một lời, đẩy ông, dồn ông về phía vào cửa động.
Bấy giờ Bembo vội vàng bỏ chạy. Khi thấy ba người đàn ông không đi theo ông, ông nghĩ ra cách chạy nhào ra bên ngoài, cúi đầu lao vào tất cả những ai toan ngăn cản ông.
Ông chỉ nhảy vài cái là ra đến bên ngoài, trên miếng đất bằng trải rộng ra trước cửa vào động và đột ngột bị chắn lại bởi một cái dốc đứng trên cái vực sâu mà con sông La Piave đang gầm thét dưới đáy vực.
Ông đột nhiên đứng lại, và một lời nguyền rủa thốt ra từ cái miệng sùi bọt mép của ông, xung quanh ông, độ một trăm kẻ lạ mặt mang khí giới đang vây chặt thành ba vòng người. Cái vòng chật hẹp, lởm chởm dao găm.
Bembo hiểu rằng ông gặp nguy cơ, và một cơn chóng mặt xâm chiếm lấy ông trong một phút, ông lảo đảo, khiếp sợ. Nhưng do một cố gắng cuối cùng, ông trấn tĩnh lại, nhìn xung quanh và phía trên mình.
Ở xung quanh, đó là vòng người gồm những bạn đồng hành của Roland đứng thản nhiên; bên trên, là bầu trời xanh nhạt nơi những ngôi sao cuối cùng đang tắt lịm và rạng đông vừa bắt đầu hiện ra một màu trắng đục của buổi sáng tinh sương.
Trong lúc đó, Bembo nghe tiếng những nhát cuốc đập vào đá hoa cương ở phía sau những hàng người dày đặc, cũng như có khá nhiều thợ đang tiến hành một công việc bí mật và cấp bách.
– À này! Ông gầm lên vừa ném ra xung quanh với ánh mắt đầy hận thù, họ muốn gì ở ta?
– Ta sẽ nói cho ông biết! Một giọng nói cất lên làm cho Bembo rùng mình.
Roland hiện ra trong vòng người.
Bembo nhìn sững chàng với đôi mắt man rợ.
Roland bước đến gần và đặt bàn tay lên vai ông.
Viên Hồng y quỵ xuống dưới bàn tay đó.
– Trước kia, Roland nói với giọng bình tĩnh, ông là một người đáng thương bị mọi người xua đuổi và khinh bỉ. Ông gây ra một sự ngờ vực tự nhiên, và mọi người xa lánh ông. Một người đàn ông duy nhất đã tỏ lòng thương hại về sự cô độc của ông, cho sự khốn khổ vật chất và tinh thần của ông, và đã nhận ra trí thông minh và sự cương nghị của ông, nên kết bạn cùng ông. Ông ta đưa ông vào gia đình của thân phụ mình, nhận ông ngồi chung bàn với mình, cuối cùng đưa ông lên con đường giàu sang. Đây là những gì mà ông đã báo đáp cho ta: Ông đã làm mù mắt thân phụ ta, ông đã giết chết thân mẫu ta, và ta, ông đã kết án ta phải chết trong những cái giếng.
Bembo bật cười vang với cái giọng nghe ghê rợn.
– Ta thù hận mi! Ông ta gầm vang; ta thù hận mi hơn bất cứ ai ở trên đời, hơn tất cả những ai khinh bỉ ta, và ta vẫn còn thù hận mi với tất cả sức lực của ta.
– Được. Lần đầu tiên, ta bắt ông và ta giam ông ở đây.
Như thế ta hy vọng rằng trong sự cô đơn, ông sẽ hối hận về điều ác mà ông đã làm, và một ngày kia sẽ đến lúc mà ta có thể tha thứ cho ông. Được giải thoát, ông lại tiếp tục hành động một cách xứng đáng hàng loạt tội ác của ông bằng cách giết chết một thiếu nữ. Này, nàng thiếu nữ đã làm gì đến ông?
Bembo nắm chặt hai tay gầm vang:
– Ta yêu thương nàng. Ta đã thề rằng nàng sẽ phải thuộc về ta, về một mình ta. Và nếu như nàng còn sống... Chà! Nếu như nàng còn sống!...
– Ông sẽ giết nàng!
– Không! Bembo nói khảy, chiếc miệng méo xệch bởi một cái nhếch mép thách đố, không, nhưng mà ta sẽ khéo léo hơn, ta sẽ chiếm hữu lấy nàng trước khi để cho nàng kịp có thời giờ tự sát như là nàng đã làm!
Nghe lời tiết lộ bất ngờ đó, mặt Roland trở nên tái mét.
Vậy là đứa trẻ bất hạnh bắt buộc phải tự sát để tránh khỏi cái vòng tay dâm ô!
Vậy là, việc giết người của Bembo lại rắc rối thêm, bởi trường hợp ghê gớm mà Bianca phải tự sát!
Một tiếng rên rỉ gần bên Roland, một tiếng nức nở khàn khàn nổi lên.
– Kiên nhẫn! Chàng nói, hãy kiên nhẫn, người cha của Bianca!
Cũng tiếng cười đó bật ra trên môi của Bembo, tiếng cười điên cuồng và khiêu khích giận dữ.
– Ngài đắc thắng! Ông kêu lớn với một lời phạm thượng, trong lúc những nắm tay của ông đưa lên trời nơi những tia sáng rạng đông chói lòa, ngài đắc thắng. Nhưng nếu như ta có chết, ta đã được báo thù, bởi vì người thiếu nữ được ngài thương yêu, cũng như nàng đã yêu thương ngài, đã chết! Chết vì tình yêu của ta giết! Chết vì không muốn thuộc về ta! Hãy giết ta đi, nếu như ngài muốn, ta vui lòng chết về hành động tai hại mà ta đã gây cho ngài... Ôi mặt trời, ôi thiên nhiên, ôi những vì tinh tú mờ nhạt, xin chứng giám cho nỗi vui mừng của ta. Ta chết, và ta chết một cách vui vẻ! Còn ông ta, ông ta còn sống! Sống để chịu đau khổ như một kẻ bị đọa đày bởi vì ông ta không phải là người biết quên lãng! Này Roland Candiano, hãy lắng nghe: Ta đã thù ghét mi và cho đến giờ phút này ta vẫn còn thù ghét mi. Hãy nghe ta nói. Nếu như Bianca có ở đây, nếu như tất cả những kho tàng trên đời được bày ra trước mặt ta, ta sẽ từ bỏ Bianca, ta sẽ từ bỏ các kho tàng chỉ để có sự vui mừng duy nhất là làm cho mi đau khổ nữa... Bây giờ, hãy giết ta đi, bởi vì ta đọc thấy trong đôi mắt của mi rằng mi đã kết án ta!
Roland quay sang những bạn đang vây quanh chàng:
– Hỡi anh em, chàng nói với giọng trầm tĩnh và mạnh mẽ, người đàn ông này có xứng đáng để sống không?
– Cầu cho ông ta chết đi! Họ đáp lại với những tiếng nguyền rủa thì thầm.
– Người đàn ông này có xứng đáng để chết một cách không đau khổ không? Roland hỏi tiếp.
Và tiếng thì thầm đáp lại tàn nhẫn:
– Cầu cho ông ta bị đọa đày trong cơn hấp hối!
Bấy giờ, Bembo bị hai người đàn ông nắm lôi đi đến cách đó vài bước chân.
Những tảng đá vừa bị đào sâu nằm ở phía sau cái đồi, và nó lập thành một cái xà lim chật hẹp.
Chiếc quan tài của Bianca được đặt ở dưới đất, trước cửa vào cái xà lim đó.
Bembo trông thấy nó, ông đọc hàng chữ, nó chói sáng trước mắt ông và ông có một chuyển động thụt lùi dữ dội.
Nhưng ông bị nắm giữ chắc rịt.
Như trong một giấc mơ ghê gớm, ông thấy hai mươi người đàn ông nhấc chiếc quan tài lên và đưa nó vào trong xà lim, đặt nó lên một cái bệ nhỏ được đục ở trong vách đá.
Lơ láo, lảo đảo đứng không vững, tóc dựng ngược lên, Bembo nhìn chăm chú vào bên trong cái xà lim giờ đã trở thành ngôi mộ, và đôi mắt không sao rời khỏi chiếc quan tài của nạn nhân của mình.
Bấy giờ, giọng nghiêm trang của Roland lại cất lên và thốt ra những lời nói lạ lùng này:
– Bembo, bây giờ ông đã chết, hãy nhận nơi ta lời tha thứ và lời tha thứ của người cha Bianca. Ông hãy an nghỉ yên tịnh!...
– Bây giờ ta đã chết! Bembo ấp úng vừa khua hai hàm răng lập cập. Ôi! Thế là nói gì!... Không... Ta cảm thấy lý trí bỏ rơi ta!... Chết!... Ta chết!... Ai đã nói điều đó?... Không!... Hãy buông ta ra!... Địa ngục!... Người ta lôi ta đi đâu?...
Sau đó chỉ còn lại một tiếng gầm vang kinh hãi.
Và việc gì đã xảy ra:
Roland vừa nói xong thì những người đang nắm giữ
Bembo đã xô ông ta vào trong xà lim, trong ngôi mộ của Bianca, và “những người thợ lập tức xây lấp kín cửa vào”.
Bembo sùi bọt mép, trông đáng ghê tởm, ông nhảy lăng xăng rối loạn trong ngôi mộ. Những người ở Nervesa sau này quả quyết rằng họ hết sức khủng khiếp khi nghe những tiếng kêu la điên cuồng từ trên núi vọng xuống.
Đó là những tiếng kêu của Bembo.
Công việc xây lấp kín cửa vào bằng những tảng đá kéo dài một giờ. Đến lúc bức tường cao bằng đầu người và chỉ còn đặt thêm vài tảng đá thì một tiếng cười ghê gớm vang lên làm tái mặt hơn một trăm người đang chứng kiến vụ xử án đó.
Bembo đã trở nên điên cuồng!
•••
Trước khi đặt tảng đá cuối cùng, một trong những người thợ làm cái công việc ghê gớm đó đã liếc nhìn vào bên trong ngôi mộ, và ông ta thấy viên Hồng y nằm dài bất tỉnh vắt ngang chiếc quan tài của Bianca.
Đến lúc cửa vào được xây kín, những tảng đá được chất đống trước cửa hang.
Người ta lấp đất bít những kẻ hở và trồng lên trên đó những mầm non cây nhũ hương và những cây đại khác.
Những mầm non dần dần bắt rễ mọc lên.
Thành ra chỉ vài ngày sau, không một ai ở trên đời có thể nghĩ rằng cái đống đá chồng chất đó đã che giấu ngôi mộ của Bianca, con gái của người kỹ nữ Imperia, và của Bembo, Hồng y – giám mục thành Venise.
•••
Sau cuộc xử hình, Roland để lại Hắc-Động một trạm canh gồm hai mươi người phụ trách việc canh giữ ngôi mộ trong vòng một tháng.
Rồi chàng dắt Scalabrino theo, xuống núi, cưỡi ngựa đi đến Mestre, rồi đến bờ dầm nước mặn, và đến gần mười giờ đêm, chàng về đến ngôi nhà ở đảo Olivolo.