Khi đã dốc tâm ban tặng vận may cho ái nữ của ông bác sĩ rồi thì Stryver quyết định báo tin mừng này cho nàng trước khi anh chàng rời thành phố đi nghỉ dài ngày. Sau một lúc đấu tranh tư tưởng về vấn đề này, anh ta đi tới kết luận là tốt nhất nên giải quyết ngay những chuyện tán tỉnh sơ bộ để rồi tùy nghi thu xếp chuyện hôn lễ khi tòa án nghỉ theo định kỳ - hoặc là vào một, hai tuần trước cuối tháng Mười hoặc là vào kỳ nghỉ Giáng Sinh.

Stryver xem việc hôn nhân như một vụ tố tụng mà anh ta chắc thắng và đã đoán trước được phán quyết của tòa. Nếu như phải thuyết phục bồi thẩm đoàn trên cơ sở lợi thế vật chất - cơ sở duy nhất đáng xem xét - thì vụ này rõ ràng không có một điểm yếu nào. Anh chàng tưởng tượng mình là đại diện của nguyên đơn, có chứng cứ vững chắc không thể đánh đổ, rồi trạng sư của bị đơn quẳng hồ sơ hết đường phản bác, rồi bồi thẩm đoàn thậm chí không cần hội ý. Sau khi xét xử, Stryver, bây giờ tưởng tượng mình là Chánh án, hài lòng là không có vụ xét xử nào rõ ràng hơn được.

Thế là Stryver bèn mở đầu kỳ nghỉ dài bằng cách chính thức mời tiểu thư Manette đi vườn Vauxhall chơi, lời mời bị từ chối; mời tới vườn Ranelagh, cũng bị từ chối một cách khó hiểu, cho nên chàng ta phải đích thân quá bộ tới Soho và tuyên bố ý định cao cả của mình tại đó.

Đó là lý do Stryver từ khu Temple sấn sổ đi tới Soho khi kỳ nghỉ vừa mới chớm bắt đầu. Ai mà nhìn thấy chàng ta lao mình về hướng Soho khi chàng còn ở phía Saint Dunstan bên này cổng thành Temple Bar, hộc tốc phóng trên vỉa hè, gạt phăng mọi khách bộ hành yếu sức trên đường đi, thì sẽ thấy

Stryver mạnh mẽ và vững tin nhường nào.

Trên đường đi ngang Ngân hàng Tellson, do Stryver vừa có gửi tiền ở đó, vừa có quen ông Lorry là người thân thiết với cha con Manette, anh ta nảy ra định đi vào nhà băng để tiết lộ cho vị này biết viễn cảnh tươi sáng ở chân trời Soho. Thế là anh ta xô cánh cửa cọt kẹt ra, nhào xuống hai bậc cấp, băng qua hai ông thu ngân già khú đế, rồi sấn sổ đi vào căn buồng ẩm mốc phía sau nơi ông Lorry ngồi với mấy cuốn sổ to tướng có kẻ cột ghi số, bên ô cửa sổ bắt song sắt thẳng đứng cứ như khung cửa cũng là tờ giấy kẻ cột kế toán và mọi thứ dưới những tầng mây này đều là các khoản tiền.

Xin chào! - Stryver nói. - Ông khỏe không? Mong là ông mạnh giỏi!

Stryver có đặc điểm nổi bật là lúc nào anh ta cũng có vẻ quá lớn lao ở bất kỳ không gian, nơi chốn nào. Anh ta quá lớn lao đối với Tellson tới mức những nhân viên già ở các góc xa phải ngẩng lên nhìn với ánh mắt phản đối như thể họ bị anh chèn ép vào tường. Còn chính Ông Chủ đang uy nghi đọc báo ở tít trong cùng cũng phải khó chịu hạ tờ báo xuống cứ như đã bị Stryver húc đầu vào bụng.

Chào ông Stryver. Ông mạnh khỏe chứ? - Ông Lorry ý tứ đáp lại bằng giọng điệu mẫu mực mà ông thường sử dụng trong những hoàn cảnh như thế này. Cái cách ông bắt tay cũng đặc biệt, chỉ thấy khi nhân viên Tellson bắt tay khách hàng trước mặt Ông Chủ - kiểu bắt tay chối bỏ bản thân, chỉ đại diện cho Tellson và Hội đoàn mà thôi.

Tôi giúp gì được cho ông đây, ông Stryver? - Ông Lorry hỏi theo kiểu nghề nghiệp.

Ồ, không, cảm ơn; đây là thăm hỏi cá nhân thôi, ông Lorry; tôi có chuyện riêng muốn nói cùng ông.

Ôi vậy à! - Ông Lorry nghiêng tai về phía khách trong lúc ánh mắt lạc hướng về phía Ông Chủ đằng xa.

Tôi đây, - Stryver vừa nói vừa tự tin chống hai tay lên cái bàn giấy vốn to gấp đôi loại bình thường nhưng vẫn hóa ra nhỏ bé trước Stryver lớn lao, - tôi đây sắp cầu hôn với người bạn nhỏ dễ thương của ông, tiểu thư Manette đó, ông Lorry.

Ôi chết tôi! - Ông Lorry kêu lên, tay xoa cằm, mắt ngờ vực nhìn vị khách.

Sao lại chết tôi? - Stryver lùi lại. - Hay là chết ông? Ý ông là sao, ông Lorry?

Ý tôi là, - con người của công việc kia đáp, - tất nhiên là thân thiện và tán thưởng, ý tôi là điều đó vô cùng xứng đáng với ông, và... tóm lại, ý tôi là mong ông đạt được mọi điều mong muốn. Nhưng... thật tình mà nói, ông Stryver... - ông Lorry ngừng lời rồi lắc đầu nhìn khách một cách hết sức kỳ cục, như thể ông bắt buộc phải nói trái với ý mình, - ông biết rõ là ông hết sức quá lớn lao mà!

Hừ! - Stryver hùng hổ đập tay xuống bàn, mắt mở to và hít thở một hơi thật mạnh. - Ông Lorry, tôi mà hiểu được ông muốn nói gì thì treo cổ tôi đi!

Ông Lorry chỉnh lại hai bên tai bộ tóc giả rồi cắn vào đầu lông của cây bút lông ngỗng.

Mẹ kiếp! - Stryver nhìn chằm chằm - Thế tôi không xứng à?

Ôi chết, có chứ! Có chứ! Ồ, ông thích hợp lắm! - Ông Lorry nói. - Ông mà không thích hợp thì còn ai thích hợp.

Thế tôi không thành đạt à? - Stryver lại hỏi.

Ồ! Ông mà không thành đạt thì còn ai thành đạt, - ông Lorry đáp.

Và còn thăng tiến nữa?

Thăng tiến thì ông khỏi nói, - ông Lorry mừng vì được dịp thừa nhận thêm lần nữa, - không ai có thể nghi ngờ diều đó.

Vậy ý ông là cái quái gì chứ, ông Lorry? - Stryver hỏi, lúng túng thấy rõ.

Chà! Tôi... Bây giờ ông định tới đó phải không? - Ông Lorry hỏi.

Tới ngay! - Stryver nắm tay đấm xuống bàn.

Vậy thì nếu tôi là ông, tôi nghĩ là mình sẽ không đi.

Tại sao? - Stryver nói. - Bây giờ ông phải nói thật cho tôi biết. - Ngón tay trỏ vung vẩy trước mặt người đối diện như đang cãi trước tòa. - Ông là con người của công việc thì nhất định ông phải có lý do. Ông nói đi. Cớ sao ông không muốn đi?

Bởi vì, - ông Lorry đáp, - tôi không muốn làm chuyện đó nếu như không có bằng cớ gì để tin là mình sẽ thành công.

Mẹ kiếp! - Stryver to tiếng. - Không tài nào hiểu nổi!

Ông Lorry liếc nhìn Ông Chủ đằng xa rồi liếc nhìn Stryver đang tức tối.

Đây là con người của công việc... người cao niên... người đầy kinh nghiệm... trong ngân hàng, - Stryver nói, - và sau khi đúc kết ba lý do chính giúp tôi thành công, ông ta lại bảo chẳng có bằng cớ gì để tin chuyện đó! Và lại nói tỉnh bơ! - Stryver nhấn mạnh câu cuối như thể điều này sẽ ít ngạc nhiên vô cùng nếu ông Lorry đã nói ra khi đang mất trí.

Khi tôi nói đến thành công, ý tôi là thành công với tiểu thư đó; và khi tôi nói đến những lý do để có thể thành công, ý tôi là những lý do có sức thuyết phục với tiểu thư đó. Hãy nghĩ đến tiểu thư đó, kính thưa ông, - ông Lorry vừa nói vừa đập nhẹ vào cánh tay Stryver, - hãy nghĩ đi. Ý muốn của tiểu thư đó mới quan trọng nhất.

Ông Lorry, vậy ông định bảo tôi là, - Stryver khuỳnh hai cùi chỏ ra, - ông có ý cho rằng vị tiểu thư mà ta đang nhắc tới là kẻ đỏng đảnh ngu đần à?

Không hẳn thế, ông Stryver, - ông Lorry đỏ mặt lên. - Tôi muốn nói với ông rằng tôi không muốn nghe bất kỳ ai thốt ra những lời bất nhã về tiểu thư đó; nếu tôi biết bất kỳ ai; tôi mong là không có; mà tác phong thô lỗ, tính nết hống hách, tới mức kẻ đó không kiềm được những lời bất nhã về tiểu thư đó ngay tại bàn giấy của tôi, thì ngay cả Ngân hàng Tellson này cũng không cản được tôi mắng cho hắn một trận.

Việc tức giận nhưng bắt buộc phải nói bằng giọng kiềm nén đã khiến các mạch máu của Stryver căng phồng một cách nguy hiểm khi anh ta nổi nóng; những mạch máu của ông Lorry, bình thường cũng không lộ rõ, giờ cũng nổi gồ lên khi tới lượt ông.

- Ý tôi là thế đó, thưa ông, - ông Lorry nói. - Xin đừng có hiểu sai ý tôi.

Stryver đưa đầu cây thước kẻ lên miệng mút một hồi rồi gõ đầu thước vào hàm răng theo một nhịp điệu có lẽ khiến anh ta ê nhức. Stryver phá vỡ sự im lặng:

Tôi thấy chuyện này lạ lùng đó, ông Lorry. Ông cố tình khuyên tôi đừng tới Soho cầu hôn; tôi đây, Stryver của Luật sư đoàn Tối cao Pháp viện.

Ông có muốn nghe lời khuyên của tôi không, ông Stryver?

Có, tôi muốn nghe.

Tốt lắm. Vậy thì ông vừa nghe tôi nói rồi đó, và ông vừa nhắc lại chính xác đó.

Thế thì tôi chỉ biết nói là... ha ha, - Stryver cười bực bội, - chuyện này thật là... ha ha... không tài nào hiểu nổi, cả quá khứ, hiện tại và tương lai.

Giờ nghe tôi đây, - ông Lorry tiếp tục. - Là con người của công việc, tôi không có quyền nói gì về chuyện riêng tư này; vì là con người của công việc, tôi chẳng biết chuyện này thế nào mà nói. Nhưng tôi nói với tư cách một ông già đã từng bồng bế tiểu thư Manette hồi bé, là người bạn tin cẩn của cả hai cha con tiểu thư Manette, và là người hết lòng yêu quý cả hai. Chính ông tới đây hỏi ý tôi mà, nhớ lại đi. Giờ ông lại cho rằng tôi nói không đúng à?

Đâu có! - Stryver nói như rít. - Tôi không thể hiểu nổi lý lẽ thông thường của người khác; tôi chỉ hiểu lý lẽ của tôi. Tôi tin là mình có lý trong một số vấn đề, còn ông lại tin chuyện tào lao tầm phào không đâu. Thật lạ lùng, nhưng ông nói đúng đấy, tôi chắc thế.

Tôi tin vào những điều mà bản thân tôi cho là đúng, ông Stryver... xin hãy hiểu cho, - ông Lorry lại đỏ bừng mặt lên, tôi không cho phép... ngay cả

Tellson này... bất kỳ một người nào nói thay cho tôi.

Kìa! Tôi xin lỗi ông! - Stryver thốt lên.

Tôi bỏ qua. Cảm ơn. Này, ông Stryver, điều tôi định nói là... có lẽ sẽ khổ tâm cho ông nếu ông thấy mình sai lầm, có thể sẽ khổ tâm cho bác sĩ Manette phải mất công nói thẳng với ông, có lẽ sẽ khổ tâm lắm cho tiểu thư Manette phải mất công nói thẳng với ông. Tôi được hân hạnh và may mắn thân thiết với gia đình ấy, ông biết đó. Nếu ông cho phép, tôi sẽ thử quan sát và suy xét thêm cho rõ ràng để có lời khuyên đúng đắn hơn mà không gây phương hại gì về ý định cầu hôn của ông, hay phải nói thay cho ông. Sau đó nếu ông không hài lòng với lời khuyên của tôi thì đích thân ông sẽ tự tìm hiểu lấy; mặt khác, nếu ông thấy thỏa mãn khi điều tôi nói cũng đúng như những gì tôi vừa nói đây, thì bên nào cũng tránh được những chuyện khó chịu. Ông thấy sao?

Tôi phải nán lại thành phố này chờ ông bao lâu?

Ồ! Chỉ trong vài giờ thôi. Chiều nay tôi có thể đi tới Soho rồi sau đó tới văn phòng của ông.

Vậy thì tôi đồng ý, - Stryver nói. - Bây giờ tôi sẽ không tới đó nữa, tôi cũng không nôn nóng phải tới đó ngay; tôi đồng ý, và tôi sẽ chờ ông ghé lại tối nay. Xin chào ông.

Thế là Stryver quay lưng vọt ra khỏi ngân hàng, khuấy động một luồng gió sau lưng mạnh tới mức hai lão nhân viên đang lom khom cúi chào sau hai quầy giao dịch phải vận hết sức bình sinh mới đứng vững được. Lúc nào người ta cũng thấy những vị khả kính yếu ớt ấy gập người xuống, và ai cũng tin rằng một khi họ cúi chào tiễn thân chủ nào ra thì họ vẫn cứ khom lưng như vậy mãi trong ngân hàng vắng cho đến khi phải chào đón một thân chủ khác vào.

Tay luật sư này thừa tinh khôn để hiểu rằng ông già trong nhà băng sẽ không đời nào bộc lộ tới mức đó nếu như không có cơ sở vững chắc để tin vào điều mình nói. Những lời không mong đợi ấy đúng là viên thuốc đắng quá lớn mà anh ta phải nuốt, và đã ráng nuốt. Khi đã nuốt xong, Stryver vung vẩy ngón tay trỏ như đang cãi trước tòa với cả khu Temple Bar này và dọa thầm trong bụng: “Còn bây giờ, cách thoát khỏi chuyện này là chứng minh các người đều sai hết.”

Đó là chút mánh lới của chiến thuật ở tòa Old Bailey thường cứu nguy cho anh ta khi tranh tụng. Stryver an lòng tự nhủ: “Cô sẽ không chứng minh là tôi sai được đâu, tiểu thư à, chính tôi sẽ chứng minh là cô sai.”

Vì thế, khi ông Lorry tới mười giờ tối mới ghé đến văn phòng, Stryver đang ngồi giữa đống sách vở giấy tờ bừa bộn bày sẵn, dường như trong đầu không còn bận tâm gì nữa đến chuyện hồi sáng. Thậm chí anh ta còn tỏ ra ngạc nhiên khi thấy ông Lorry, và tiếp khách với vẻ lơ đãng của người đang bận rộn.

Chà! - Vị sứ giả hôn nhân hiền hậu kia, sau nửa giờ uổng công lái câu chuyện sang vấn đề này, đành phải nhắc nhở. - Tôi đã tới Soho.

Tới Soho? - Stryver thản nhiên hỏi lại. - Ồ, hẳn rồi! Đầu óc tôi để đâu rồi?

Và tôi chắc chắn rằng, - ông Lorry nói, - tôi đã đúng khi ta nói chuyện sáng nay. Ý kiến của tôi đã được khẳng định, và tôi lặp lại lời khuyên đó.

Cam đoan với ông, - Stryver đáp, giọng thân thiện, - tôi lấy làm tiếc cho ông và tiếc cho cả người cha tội nghiệp kia. Tôi hiểu chuyện này phải khiến gia đình ấy khó xử lắm; chúng ta đừng nói tới chuyện này nữa.

Tôi chưa hiểu ý ông, - ông Lorry nói.

Chắc là không rồi, - Stryver gật gù với vẻ thoải mái và dứt khoát - không quan trọng, không quan trọng.

Nhưng việc này đúng là quan trọng, - ông Lorry nhấn mạnh.

Không hề; tôi cam đoan với ông là không hề. Sau khi lầm tưởng có lý trí ở chỗ không hề có lý trí, và lầm tưởng có khát vọng cao cả ở chỗ không có khát vọng cao cả, tôi đã nhận ra mình sai lầm, và không bị thiệt hại gì. Các cô nương trước giờ cũng thường phạm phải những điều dại dột tương tự, và cũng thường hối tiếc khi lâm vào cảnh nghèo khó, tăm tối. Vì người mà nói, tôi tiếc là chuyện này không thành, bởi vì nếu mà thành thì đúng là rủi ro cho tôi, xét theo quan điểm lợi lộc vật chất; còn vì mình mà nói, tôi mừng là chuyện này không thành, bởi vì nếu mà thành thì cũng đúng là rủi ro cho tôi, xét theo quan điểm lợi lộc vật chất... không cần nói cũng biết là tôi chẳng được gì. Chưa có thiệt hại nào xảy ra. Tôi chưa cầu hôn tiểu thư ấy, và nói riêng giữa tôi với ông thôi, giờ nghĩ lại tôi thậm chí còn không chắc là mình có cần lấy vợ tới mức đó không. Ông Lorry, ông đâu có kiểm soát được những chuyện phù phiếm đỏng đảnh bất nhất của những cô gái đầu óc rỗng tuếch; ông đừng có mơ tới chuyện đó nếu không muốn thất vọng. Bây giờ xin đừng nói gì về chuyện đó nữa. Tôi đã nói rồi, tôi tiếc cho họ nhưng mừng cho mình. Và tôi rất biết ơn ông đã cho phép tôi hỏi ý và đã khuyên can tôi; ông hiểu rõ tiểu thư đó hơn tôi; ông nói đúng, chuyện hôn nhân này sẽ không bao giờ xảy ra.

Ông Lorry sửng sốt tới độ ngẩn ngơ trố mắt nhìn Stryver đang sấn sổ đẩy ông ra cửa, vẻ mặt chàng trạng sư như đang ban phát cho kẻ lầm lạc là ông tất cả thiện chí, nhẫn nại và bao dung.

Tự xoay xở đi nhé, kính thưa ông, - Stryver nói. - Đừng có nhắc đến chuyện này nữa; cảm ơn ông lần nữa vì đã cho tôi hỏi ý ông; tạm biệt!

Chưa kịp hiểu ất giáp gì ông Lorry đã bị tống ra ngoài trời đêm. Còn Stryver nằm xuống sofa, nháy mắt với trần nhà.