Khi chiếc xe thư đến được Dover vào buổi sáng, Tổng quản lý Khách sạn Royal George mở cửa xe theo thói quen. Ông ta kéo cánh cửa bằng một cái múa tay có phần long trọng vì một chuyến xe thư từ London đến vào mùa đông là một thành quả đáng chúc mừng với người lữ khách liều lĩnh trên xe.
Lúc đó chỉ còn lại mỗi một hành khách liều lĩnh để chúc mừng bởi hai người kia đã lần lượt xuống ở những đích đến dọc đường. Khoang xe ẩm mốc với mớ rơm rạ ẩm ướt, bẩn thỉu, mùi hôi khó chịu, và sự tăm tối khiến bên trong chẳng khác gì một ổ chó lớn. Giũ sạch mớ rơm quấn dưới ủng, ông Lorry, vị khách ấy, trong lớp áo lông bờm xờm tua tủa trùm kín, chiếc mũ vành mềm, và đôi chân lấm bùn, trông cũng giống một con chó lớn.
Ngày mai có chuyến tàu chở thư đi Calais chứ, ông Tổng quản?
Dạ có, nếu trời tốt và thuận gió. Thủy triều sẽ rất tiện cho tàu ra khơi vào khoảng hai giờ chiều, thưa ông. Nghỉ ngơi luôn chứ ạ?
Đến tối mới nghỉ được; nhưng ta cần ngay một phòng và thợ cạo.
Và dùng bữa sáng chứ, thưa ông? Dạ vâng. Lối này, thưa ông, xin mời. Đưa khách tới phòng Concord! Mang hành lý cho quý ông đây và nước nóng tới phòng Concord. Tháo giày cho quý ông đây ở phòng Concord. (Ông sẽ thấy có lò sưởi than rất ấm, thưa ông.) Gọi thợ cạo tới phòng Concord. Mau lẹ lên đi, phòng Concord!
Phòng Concord luôn được dành cho hành khách của chuyến xe thư, và khách xe thư nào cũng luôn quấn kín từ đầu tới chân, cho nên đặc điểm kỳ cục của phòng này trong Khách sạn Royal George là đi vào thì ai cũng giống ai, nhưng đi ra thì đủ hạng người khác nhau. Cho nên, một quản lý khác, hai người khuân hành lý, mấy cô hầu phòng và bà chủ khách sạn tình cờ đứng rải rác giữa phòng Concord và phòng ăn lại gặp một người quý phái tuổi sáu mươi, mặc bộ lễ phục màu nâu trịnh trọng, tuy sờn cũ nhưng còn tươm tất, hai cổ tay áo lớn vuông vức và túi có nắp rộng, đang trên đường đi dùng điểm tâm.
Phòng ăn không có khách nào khác vào sáng hôm ấy ngoài người quý phái áo nâu. Bàn ăn được kéo tới trước lò sưởi và trong lúc ông ngồi chờ dọn món trong ánh lửa soi sáng, ông ngồi yên tới mức tưởng chừng đang làm mẫu để vẽ chân dung.
Trông ông rất ngay ngắn, chỉnh tề với đôi bàn tay đặt trên hai đầu gối, chiếc đồng hồ quả quít dưới lớp áo chẽn cài khuy cứ tích tắc đều đều rõ to tựa hồ nó đang cao ngạo so sánh sự đạo mạo và trường thọ của mình với tính bông lơn và phù du của ánh lửa bập bùng kia. Ông có đôi chân khỏe và ít nhiều tự hào về nó, bởi đôi vớ nâu của ông thuộc loại thượng phẩm dệt mỏng bó sát ống chân; đôi giày và khóa cài dù đơn giản nhưng sang. Ông đội một bộ tóc giả nhỏ màu nâu vàng cuộn xoắn hai bên và bóng mướt kỳ lạ, ôm sát lấy đầu - tóc giả thường làm bằng tóc người nhưng bộ tóc này cứ như được xe từ sợi tơ hay sợi thủy tinh. Dù không phải là loại hàng vải đẹp như đôi vớ, chiếc áo sơ mi của ông trắng ngời như những ngọn sóng xô bờ gần bên khách sạn, hay như những đốm sáng lấp lánh của cánh buồm trong nắng tít ngoài khơi. Dưới bộ tóc giả là lạ kia, gương mặt bình thản vốn quen kiềm chế cảm xúc vẫn ngời lên nhờ đôi mắt ướt sáng rực; bao năm qua đôi mắt ấy hẳn phải rất khó khăn mới rèn luyện được cách biểu lộ điềm nhiên và lãnh đạm của nhân viên Ngân hàng Tellson. Hai má hồng hào khỏe mạnh, gương mặt tuy hằn nếp nhăn nhưng chẳng lộ bao nhiêu vẻ lo âu. Có lẽ do các nhân viên đơn độc tin cẩn ở Tellson chủ yếu chỉ bận tâm với các vấn đề của thiên hạ, cho nên những mối bận tâm không thiết thân, giống như quần áo đã qua hai đời chủ, cũng thường dễ dàng đổi thay.
Hết còn vẻ cứng đờ của người ngồi làm mẫu vẽ chân dung, ông Lorry gật gà ngủ thiếp đi và chỉ sực tỉnh khi món điểm tâm được mang đến. Ông vừa nhích ghế gần bàn ăn vừa nói với người phục vụ:
Tôi muốn chuẩn bị sẵn một phòng lớn cho một tiểu thư có thể đến đây bất cứ lúc nào trong hôm nay. Cô ta có thể sẽ yêu cầu gặp ông Jarvis Lorry, hoặc có thể chỉ yêu cầu gặp một quý ông của Ngân hàng Tellson. Cô ta đến thì báo tôi biết nhé.
Vâng ạ. Ngân hàng Tellson ở London ạ?
Đúng.
Vâng ạ. Chúng tôi cũng nhiều lần được hân hạnh tiếp đón nhiều quý ông ở ngân hàng này đi đi về về giữa London và Paris, thưa ông. Thường đi lắm, thưa ông, người của hãng Tellson và Hội đoàn.
Đúng. Hãng chúng tôi hoạt động cả bên Pháp cũng như ở bên Anh.
Vâng ạ. Còn ông chắc không thường đi xa phải không, thưa ông?
Những năm gần đây thì không. Cũng đã mười lăm năm rồi từ khi chúng tôi... từ khi tôi... ở Pháp về lần cuối.
Vậy sao, thưa ông? Trước cả khi tôi làm ở đây rồi, thưa ông. Trước khi tất cả chúng tôi làm ở đây ạ. Lúc đó khách sạn George này thuộc chủ khác ạ.
Tôi cũng nghĩ thế.
Nhưng thưa ông, tôi dám chắc là một hãng như Tellson và Hội đoàn đã hưng vượng cả năm mươi năm rồi chứ đừng nói chi mười lăm năm trước?
Ông có thể nói gấp ba lần, là một trăm năm mươi năm, mà vẫn không sợ sai đâu.
- Vậy sao, thưa ông?
Trố mắt tròn mồm, người phục vụ lùi xa bàn ăn, chuyển tấm khăn từ cánh tay phải sang cánh tay trái, đổi sang tư thế thoải mái và cứ như đang đứng trên tháp canh hay chòi gác mà quan sát vị khách ăn uống. Đúng theo thói quen cố hữu bao đời của nghề hầu bàn.
Sau khi dùng xong bữa điểm tâm, ông Lorry ra ngoài đi dạo trên bãi biển. Thành phố Dover quanh co, chật hẹp, nhỏ bé náu mình cách xa bờ, một đầu đâm thẳng ra dãy vách núi đá vôi như con đà điểu cắm đầu xuống biển. Bãi hoang vắng chỉ có những đợt sóng quăng quật đá lăn tứ tung; biển chỉ làm điều nó thích và ý thích đó là hủy diệt. Biển giáng sấm sét xuống thành phố, giáng sấm sét lên các vách núi, và điên cuồng nện sóng vào bờ. Bầu không khí giữa các ngôi nhà tanh nồng tới mức ta tưởng đâu những con cá bệnh tật đều mò tới dầm mình trong phố giống như những người đau ốm đi ngâm mình trong nước biển. Ít ai đánh cá ở cảng này, nhưng ban đêm có rất nhiều kẻ lảng vảng quanh đây và nhìn ra biển - đặc biệt vào những lúc thủy triều lớn và gần ngập lụt. Nhiều người buôn vặt chẳng hề làm ăn gì có khi lại kiếm được những tài sản lớn một cách khó hiểu, và điều đáng chú ý là không ai trong khu vực này mà không thấy khó chịu với người thắp đèn đêm*.
Khi ngày đã ngả chiều, bầu trời trước đó chốc chốc lại quang đãng lên đủ để nhìn thấy bờ nước Pháp bên kia biển thì bây giờ lại mịt mù hơi sương, và nghĩ của ông Lorry dường như cũng mịt mù theo. Lúc trời đã tối, ông ngồi trước lò sưởi phòng ăn chờ dùng bữa giống như đã chờ dọn điểm tâm hồi sáng, tâm trí ông đang bận rộn đào, đào, và đào, trong đống than hồng cháy rực.
Một chai vang đỏ ngon sau bữa tối cũng không có hại gì cho người đào than hồng kia, ngoại trừ việc men rượu khiến cho ông sao nhãng chuyện đào bới. Ông đã ngồi thừ ra đó lâu rồi và mới rót đầy ly cuối cùng với vẻ mặt thỏa mãn trọn vẹn - thường thấy ở các vị cao niên da dẻ hồng hào vừa uống cạn một chai - thì có tiếng bánh xe lộp cộp vang lên trên con đường hẹp rồi chạy ầm ầm vào sân khách sạn.
Ông đặt ly rượu còn nguyên xuống.
- Tiểu thư tới rồi! - Ông thốt lên.
Chỉ vài phút sau, người hầu bàn lúc nãy đi vào báo tin cô Manette từ London đã đến, và sẵn lòng gặp quý ông của Ngân hàng Tellson.
Nhanh vậy sao?
Tiểu thư Manette đã có chặng giải lao trên đường rồi nên không cần nghỉ ngơi và rất nóng lòng muốn gặp ngay quý ông của Ngân hàng Tellson, nếu như ông ấy thấy thuận tiện và thoải mái.
Quý ông của Ngân hàng Tellson không biết làm gì hơn là nốc cạn ly rượu với vẻ tuyệt vọng che giấu, vuốt lại hai bên tai bộ tóc giả nâu vàng nhỏ nhắn kỳ quặc, và theo người hầu bàn đến chỗ tiểu thư Manette. Đó là một phòng lớn, âm u, đầy vẻ tang tóc bày biện những chiếc ghế nệm bọc vải đen dệt bằng lông ngựa và mấy chiếc bàn nặng nề, màu sắc tối tăm. Những chiếc bàn đã được đánh dầu bóng nhiều lần, vậy mà hai ngọn nến cao trên chiếc bàn chính giữa phòng chỉ phản chiếu lờ mờ trên mọi bề mặt; tựa hồ hai ngọn nến ấy cũng bị chôn vùi trong huyệt sâu là lớp gỗ gụ sậm đen, đừng mong có ánh sáng nào tỏa ra nếu không quật xác chúng lên.
Căn phòng tối đến mức ông Lorry trong lúc lần dò tìm đường đi trên tấm thảm Thổ Nhĩ Kỳ sờn cũ cứ tưởng đâu tiểu thư Mannette lúc này đang ở trong một buồng kế cận, mãi đến khi đi qua hai ngọn nến cao, ông mới thấy đứng đón tiếp mình bên chiếc bàn đặt giữa họ và lò sưởi là một thiếu nữ tuổi không hơn mười bảy, khoác áo choàng kỵ mã, tay vẫn nắm dải băng của chiếc mũ rơm đi đường. Lúc đôi mắt ông dừng lại trên dáng người thanh tú, xinh xắn kia, một mái tóc vàng buông dài, một đôi mắt xanh đáp lại cái nhìn của ông bằng ánh mắt dò hỏi, và vầng trán (vốn trẻ trung và nuột nà làm sao) có đặc điểm là hay chau lại thành những nếp nhăn không hẳn là bối rối, hay ngạc nhiên, hay hốt hoảng, hay chỉ là lộ vẻ chăm chú mẫn tiệp, mặc dù bộc lộ đủ hết các cảm xúc đó - nhìn cô gái, ông đột nhiên nhớ lại rõ mồn một hình ảnh một đứa trẻ ông đã bế trong tay trên đường vượt qua chính eo biển này vào một ngày giá rét khi trời mưa như trút và biển động sóng cồn. Liên tưởng ấy tan biến nhanh chóng như hơi thở trên mặt tấm gương dài hẹp gắn trên tường sau lưng cô gái, trên khung gương chạm trổ một đoàn thiên thần đen đúa thảm hại, đa phần mất đầu và tất cả đều sứt mẻ, đang dâng chiếc giỏ đen đúa đựng những trái quả của Biển chết cho thánh nữ đen đúa - thế là ông trịnh trọng cúi chào tiểu thư Manette.
Xin mời ông ngồi ạ. - Giọng nói trẻ trung ấy rất êm ái và rõ ràng, pha chút âm hưởng ngoại quốc, nhưng chỉ thoáng qua.
Xin được hôn tay tiểu thư, - ông Lorry nói với cung cách lịch sự cổ thời trong lúc trịnh trọng cúi chào lần nữa rồi ngồi xuống ghế.
Hôm qua tôi đã nhận được thư của Ngân hàng, thưa ông, cho tôi biết là có tin tức... hay phát hiện...
Từ ngữ không quan trọng, thưa tiểu thư, dùng từ nào cũng được.
...gì đó về chút tài sản của người cha đáng thương mà tôi chưa từng gặp mặt... đã qua đời từ lâu...
Ông Lorry nhấp nhổm trên ghế và lo âu liếc nhìn về phía đoàn thiên thần đen thảm hại chạm khắc trên khung gương. Làm như chúng giúp ích được gì với mấy cái giỏ ngớ ngẩn ấy!
...bảo là tôi cần phải đi Paris, tới đó liên lạc với một quý ông của ngân hàng, là người rất tin cẩn nên được phái đi Paris vì chuyện này.
Là tôi đó.
Đúng như tôi nghĩ, thưa ông.
Cô nhún mình chào ông (thời đó các thiếu nữ thường chào như thế) với ý muốn tốt đẹp là bày tỏ lòng kính trọng với tuổi tác và sự khôn ngoan vượt trội của người đối diện. Ông lại cúi chào cô gái lần nữa.
Tôi đã trả lời ngân hàng, thưa ông, là nếu những người hiểu biết có hảo khuyên bảo, và nếu thấy cần thiết thì tôi sẽ đi Pháp, nhưng vì tôi không còn cha mẹ, lại không có người bạn nào đi cùng được, tôi sẽ rất cảm kích nếu như tôi được bậc đáng kính đó bảo vệ trên đường đi. Quý ông đó đã rời khỏi London nhưng tôi nghĩ là cần phái một người liên lạc đuổi theo để xin ông ấy chấp thuận chờ tôi ở đây.
Tôi rất vui được giao phó trách nhiệm này, - ông Lorry nói. - Tôi càng vui hơn khi được thực thi nó.
Thành thực cảm ơn ông, thưa ông. Tôi mang ơn ông lắm. Ngân hàng cho hay là quý ông ấy sẽ giải thích cặn kẽ cho tôi biết chuyện, và tôi phải chuẩn bị tinh thần trước những việc kinh tâm động phách. Tôi đã chuẩn bị sẵn sàng rồi, và tất nhiên là tôi nóng lòng muốn biết sự việc này là gì.
Hẳn rồi, - ông Lorry nói. - Vâng... tôi...
Sau một thoáng ngập ngừng, ông vừa nói tiếp vừa vuốt hai bên tai bộ tóc giả vàng nâu cuộn xoắn:
- Quả là rất khó mở đầu.
Ông không vào đề ngay mà do dự nhìn vào mắt cô gái. Vầng trán trẻ trung của cô lại chau thành nếp nhăn đặc biệt kia - nhưng vẫn xinh đẹp và cá tính - cô đưa bàn tay lên như một phản ứng vô tình, hoặc như muốn tóm lấy một ảo ảnh thoáng qua.
Chắc là ông đã từng gặp tôi rồi, phải không ạ?
Vậy ư? - Ông Lorry xòe hai bàn tay rồi dang tay ra cùng một nụ cười ngụ ý phủ nhận.
Giữa đôi chân mày và ngay trên chiếc mũi thiếu nữ nhỏ nhắn, đường nét hết sức thanh tú và mảnh mai, hằn sâu một nếp nhăn biểu cảm khi cô tư lự ngồi xuống chiếc ghế mà nãy giờ cô chỉ đứng bên cạnh. Ông nhìn cô gái đang đăm chiêu và chờ cô ngẩng lên là nói tiếp ngay:
Ở đất nước cô nương đã nhận làm quê hương này, chắc tôi nên gọi cô nương là tiểu thư như tôi gọi các cô nương Anh quốc nhé, tiểu thư Manette?
Vâng ạ, tùy ý ông.
Thưa tiểu thư Manette, tôi là người của công việc. Tôi có một trách nhiệm phải chu toàn. Trong lúc nghe tôi trình bày, tiểu thư cứ coi như tôi chỉ là một cái máy nói không hơn không kém nhé. Thưa tiểu thư, cho phép tôi được kể lại câu chuyện một thân chủ của chúng tôi.
Câu chuyện!
Ông dường như cố ý hiểu sai cái từ cô gái vừa nhắc lại khi hấp tấp nói tiếp:
Vâng, thân chủ; trong ngành ngân hàng chúng tôi thường gọi khách hàng là thân chủ. Đó là một quý ông người Pháp; một quý ông trong giới khoa học; một người học cao hiểu rộng... một bác sĩ.
Không phải ở Beauvais đấy chứ?
Ồ, đúng, ở Beauvais. Giống như lệnh tôn Đại nhân Manette, quý ông này cũng ở Beauvais. Giống như lệnh tôn Đại nhân Manette, quý ông này là người có tiếng tăm ở Paris. Tôi đã được hân hạnh quen biết ông ta ở đó. Quan hệ của chúng tôi là quan hệ giao dịch, nhưng rất thân tín. Lúc đó tôi làm ở chi nhánh bên Pháp, và đã... ồ! Hai mươi năm rồi.
Lúc đó... cho phép tôi hỏi, đó là lúc nào, thưa ông?
Tôi vừa nói đó, thưa tiểu thư, hai mươi năm trước. Ông ta lấy vợ... một cô nương Anh quốc... và tôi là một trong những người làm chứng trong hôn lễ. Việc riêng của ông ta, giống như việc riêng của nhiều quý ông Pháp và gia đình Pháp khác, đều giao phó hết cho hãng Tellson. Cũng giống như vậy, tôi đang, hay đã từng là người được ủy quyền đủ thứ việc riêng của các thân chủ. Đó chỉ toàn là những quan hệ giao dịch thôi, thưa tiểu thư; chẳng phải tình bạn gì cả, chẳng có quan tâm đặc biệt nào, chẳng hề có tình cảm. Suốt cuộc đời làm ăn, tôi cứ chuyển từ công việc này sang công việc khác, cũng như tôi chuyển từ thân chủ này sang thân chủ khác trong một ngày làm việc; tóm lại là tôi không có tình cảm gì; tôi chỉ là một cái máy. Để tôi nói tiếp...
Nhưng nghe như chuyện về cha tôi, thưa ông; và tôi bắt đầu nghĩ là, - vầng trán nhăn lạ kỳ ấy hướng thẳng về phía ông, - khi tôi thành mồ côi vì mẹ tôi qua đời sau cha tôi chỉ có hai năm, chính ông là người đã đưa tôi về Anh quốc. Tôi gần như dám chắc đó là ông.
Ông Lorry đón lấy bàn tay nhỏ nhắn đang do dự đưa ra phó thác cho mình và ông nâng lên môi có phần trịnh trọng. Rồi ông lại lập tức đỡ cô gái ngồi xuống như cũ rồi bàn tay trái nắm lấy lưng ghế, bàn tay phải hết xoa cằm lại giật hai bên tai bộ tóc giả, hoặc phụ họa cho lời nói, ông cúi nhìn cô gái trong lúc cô gái ngước nhìn ông.
Tiểu thư Manette, chính tôi đó. Tiểu thư sẽ thấy tôi thành thật như thế nào về bản thân khi tôi nói mình không hề có tình cảm, và mọi giao dịch giữa tôi với đồng loại chỉ đơn thuần là giao dịch công việc, nếu cô nhớ rằng tôi đã không hề gặp lại cô. Không hề; kể từ đó cô được hãng Tellson chăm lo, còn tôi kể từ đó cũng bận rộn với những việc khác của hãng Tellson. Tình cảm! Tôi không có thời gian, không có cơ hội cho những thứ đó. Cả đời tôi, thưa cô, tôi chỉ biết làm việc cho một cỗ máy tài chính khổng lồ.
Dứt lời mô tả lạ lùng về công việc thông lệ thường ngày của mình, ông Lorry đưa hai bàn tay ép phẳng bộ tóc giả nâu vàng trên đầu (một việc không cần thiết vì đầu tóc bóng loáng ấy không thể nào phẳng hơn được nữa), rồi tiếp tục với phong thái lúc nãy:
Thưa tiểu thư, như cô đã thấy, chuyện tới đây thì giống chuyện người cha đáng thương của cô. Bây giờ là tới chỗ khác biệt. Nếu như cha cô chưa từng qua đời... Đừng hoảng sợ! Cô giật mình kìa!
Thực vậy, cô gái giật mình. Và cô đưa cả hai bàn tay nắm cổ tay ông.
Bình tĩnh nào, - ông Lorry vừa nói với giọng dỗ dành vừa thu bàn tay trái nơi lưng ghế về, đặt lên những ngón tay khẩn khoản siết chặt tới mức run bần bật của cô gái. - Xin cô bình tĩnh lại... chuyện công việc thôi. Tôi vừa nói là...
Ánh mắt cô hoang mang tới mức ông phải ngừng lời, lạc dòng suy nghĩ, rồi bắt đầu lại từ đầu:
Tôi vừa nói là nếu như Monsieur Manette chưa từng qua đời; nếu như ông ấy đột ngột biến mất bặt tăm; nếu như ông ấy bị bắt đưa đi xa, đến nơi kinh khủng nào thì cũng không khó đoán nhưng không cách gì truy tìm dấu vết; nếu như ông ta có người đồng bào nào đó là một kẻ thù có được cái đặc quyền mà trong đời tôi, tôi biết, ngay cả những ai to gan nhất ở bên kia eo biển cũng chỉ dám thầm nhắc tới y; chẳng hạn cái đặc quyền điền tên vào những tờ lệnh khống là có thể tống bất kỳ ai vào cõi lãng quên vô thời hạn của ngục tù; nếu như vợ người này đã van nài Nhà vua, Hoàng hậu, Triều đình, Giáo hội cho biết tin tức về chồng mình mà vẫn biệt vô âm tín... nếu vậy thì câu chuyện của cha cô cũng sẽ là câu chuyện của quý ông bất hạnh đó, vị bác sĩ ở Beauvais.
Tôi van xin ông hãy nói rõ thêm.
Tôi sẽ nói. Tôi sắp nói đây. Cô có chịu đựng nổi không?
Gì tôi cũng chịu được, ngoại trừ sự bất an ông đang bắt tôi phải chịu đây.
Cô nói bình tĩnh lắm, và cô... cũng tỏ ra bình tĩnh. Tốt đấy! - Giọng điệu của ông lại không được hài lòng như lời ông nói. - Chuyện công việc mà. Cứ coi nó chuyện công việc, một việc phải hoàn thành. Rồi nếu như người vợ của vị bác sĩ này, tuy là một phu nhân chí khí can trường, cũng phải đau khổ xiết bao vì cớ sự đó trước khi sinh hạ một đứa bé...
Đứa bé ấy hẳn là bé gái, thưa ông.
Bé gái. Chuyện... chuyện công việc thôi... đừng có đau buồn. Thưa tiểu thư, nếu như phu nhân tội nghiệp này đã đau khổ xiết bao trước khi đứa bé chào đời, tới mức bà quyết lòng tránh cho con mình phải chịu bất kỳ nỗi đau khổ nào mà người mẹ từng cam chịu, bằng cách nuôi con lớn lên và dạy cho đứa bé tin rằng cha nó đã chết... Đừng, đừng quỳ xuống! Trời ơi, sao cô lại quỳ trước mặt tôi!
Vì sự thật. Ôi, xin ông nhân từ thương xót, hãy nói sự thật đi!
Chuyện... chuyện công việc thôi. Cô làm tôi rối trí, và làm sao tôi giải quyết công việc khi tôi rối trí chứ? Chúng ta phải sáng suốt. Xin cô vui lòng cho tôi biết, chẳng hạn, chín lần của chín pence là bao nhiêu tiền, hoặc hai mươi đồng guinea bằng bao nhiêu shilling, vậy sẽ hay hơn nhiều. Tôi sẽ an lòng hơn về tâm trạng của cô.
Không buồn đáp lại lời khẩn khoản ấy, Manette ngồi im lìm sau khi ông đã đỡ cô lên ghế, hai bàn tay cô gái vẫn nắm chặt cổ tay ông Jarvis Lorry nhưng đã không còn run rẩy như lúc nãy nên ông có phần yên tâm.
Được đấy, được đấy. Can đảm lên! Công việc thôi! Cô còn công việc phải lo; việc cần thiết. Thưa tiểu thư Manette, mẹ cô đã quyết định cho cô như thế. Và tới khi bà ấy qua đời... chắc chắn với cõi lòng tan nát... bà vẫn không ngừng tìm kiếm cha cô một cách vô vọng, bà bỏ lại cô, lúc đó mới lên hai, lớn lên tươi tắn, xinh đẹp, và vui sướng, cuộc sống không hề bị u ám vẩn đục vì nỗi lo không biết cha mình đã sớm tàn đời nơi tù ngục, hay đang sống lay lắt mỏi mòn suốt bao năm trong đó.
Khi thốt mấy lời đó, ông cúi nhìn mái tóc vàng buông xõa của Manette với ánh mắt vừa ngưỡng mộ vừa thương xót, cứ như ông đang thầm tưởng tượng rằng mái tóc ấy biết đâu đã có nhiều sợi bạc.
Chắc cô biết cha mẹ cô không có tài sản nhiều nhặn gì, và có bao nhiêu đã dành hết cho hai mẹ con cô. Không hề có phát hiện gì mới về tiền của, hay về tài sản nào khác; nhưng...
Ông cảm thấy cổ tay mình bị siết chặt hơn, và ông ngừng lời. Nếp nhăn trên vầng trán kia, vốn đã khiến ông chú ý đặc biệt, bây giờ trở thành bất động, hằn sâu thành một niềm đau đớn kinh hoàng.
Nhưng ông ấy... đã tìm được ông ấy. Ông ấy còn sống. Thay đổi rất nhiều, có lẽ vậy; gần như là phế nhân, cũng có thể lắm; dù vậy chúng ta vẫn phải hy vọng những điều tốt đẹp nhất, vẫn còn sống. Cha cô đã được đưa tới nhà một gia nhân cũ ở Paris, và chúng ta sẽ đi tới đó. Việc của tôi là nhận dạng cho đúng người, nếu được; còn việc của cô là đem lại cho ông ấy cuộc sống, tình yêu thương, bổn phận làm con, sự bình yên và an ủi.
Cơn rùng mình lan khắp thân thể cô, và lan cả sang ông. Cô nói với giọng khe khẽ, ngắt quãng, đầy sợ hãi tựa hồ đang nói trong mơ:
Mình sẽ gặp hồn ma của cha! Đó sẽ là hồn ma của cha... chứ nào phải cha!
Ông Lorry lặng lẽ xoa hai bàn tay đang bấu víu vào cánh tay mình.
Đấy, đấy, đấy! Rõ rồi đấy, rõ rồi! Chuyện gì tốt đẹp nhất và tồi tệ nhất giờ cô đã biết rồi đấy. Cô phải lên đường đi gặp quý ông oan ức đáng thương ấy, chỉ cần một chuyến vượt biển yên lành, một chặng đường bộ yên lành nữa là cô sẽ sớm ở bên người thân yêu thôi.
Cô gái lặp lại giọng điệu cũ, lần này như tiếng thì thầm:
Mình đã sống tự do, mình đã sống vui sướng, nhưng hồn ma của cha không hề ám ảnh mình!
Còn một việc nữa, - ông Lorry nói, nhấn mạnh từng chữ với hảo ý muốn cô gái phải lắng nghe, - người ta đã tìm ra cha cô dưới một cái tên khác; còn tên thật của ông đã bị lãng quên hay bị giấu kín từ lâu. Bây giờ mà có hỏi tên thì cũng chẳng ích lợi gì; có hỏi xem bao nhiêu năm qua ông bị cầm tù là do ai sơ suất hay cố tình giam hãm luôn thì cũng chẳng ích lợi gì. Bây giờ mà có hỏi gì thì cũng lợi bất cập hại. Tốt nhất là đừng nêu chuyện đó ra, ở bất cứ đâu, dưới bất cứ hình thức nào, phải đưa ông ấy ra khỏi nước Pháp... ít nhất là một thời gian. Ngay cả tôi đây, được an toàn vì tôi là dân Anh quốc, và ngay cả hãng Tellson này, dù có thế lực vì rất uy tín với người Pháp, cũng tránh không nêu việc này ra. Tôi không mang trong người một mảnh giấy nào đề cập trực tiếp việc này. Đây hoàn toàn là một hoạt động bí mật. Bao nhiêu thứ ủy quyền, bảo đảm và xác nhận cho tôi đều gói gọn trong một câu “hồi sinh,” muốn hiểu sao thì hiểu. Mà có nói cũng như không! Cô ấy có chịu nghe đâu! Tiểu thư Manette!
Ngồi im như tượng, thậm chí không tựa lưng ra ghế, vẫn bám vào tay ông nhưng Manette đã bất tỉnh hoàn toàn; hai mắt vẫn mở to nhìn ông, vẻ ngỡ ngàng cuối cùng dường như đã được tạc hoặc khắc sâu vào vầng trán. Manette bám chặt vào cánh tay ông Lorry tới mức ông sợ sẽ làm cô gái đau nếu gỡ tay cô ra; thế là ông đành chịu trận và lớn tiếng cầu cứu.
Một người đàn bà tướng tá thô lậu xông vào phòng trước cả đám giúp việc trong lữ quán. Ngay cả khi đang rối trí ông Lorry cũng nhận ra toàn thân chị ta là một màu đỏ, từ mái tóc đỏ cho tới trang phục bó sát khác thường, và chiếc mũ bonnet to đùng trên đầu vừa giống cái mũ vệ binh lại vừa rất giống cái đấu gỗ đong thóc, hoặc giống một khoanh pho mát lớn. Người này giải quyết ngay chuyện tách rời ông già khỏi cô gái trẻ tội nghiệp bằng cách đặt một bàn tay to khỏe lên ngực ông và xô cho một phát dội ngược vào bức tường gần nhất.
(“Đàn bà gì mà mạnh như đàn ông!” Đó là ý nghĩ của ông Lorry ngay khi va vào tường muốn tắt thở.)
A, coi tụi bay kìa! - Chị ta quát tháo đám giúp việc. - Sao không đi lấy các thứ cần mà đứng đó trố mắt nhìn tao hả? Tao có gì mà nhìn? Sao không đi lấy các thứ đi? Tao bảo cho hay, tụi bay mà không đem muối ngửi, nước lạnh với giấm tới đây cho mau thì để tao đi lấy.
Đám giúp việc lập tức phân tán đi lấy các thứ giúp hồi tỉnh, còn chị ta nhẹ nhàng đặt Manette lên trường kỷ, chăm sóc hết sức khéo léo và dịu dàng, luôn mồm hết gọi “cưng ơi!” lại gọi “em ơi!” và vuốt mái tóc vàng xõa tung của cô gái ra hai bên vai một cách tự hào và chu đáo vô cùng.
Còn ông áo nâu kia! - Chị ta tức tối quay lại bảo ông Lorry. - Cái gì đáng nói thì hẵng nói, chứ sao lại làm cho cô ấy sợ chết khiếp thế này? Ông nhìn coi, cô ấy mặt tái xanh, tay lạnh ngắt đây này. Người của nhà băng mà làm vậy sao được?
Ông Lorry đâm ra luống cuống vì câu hỏi khó trả lời ấy, tới mức ông chỉ biết đứng từ xa nhìn tới với vẻ thương cảm và nhún nhường cố đè nén trong lúc người đàn bà mạnh mẽ kia, sau khi tống cổ đám giúp việc đi với lời đe dọa trừng phạt bí hiểm là “cho tụi bay biết tay” - không rõ chúng sẽ biết gì nếu còn dám đứng đó giương mắt nhìn - lại tiếp tục nhiệm vụ làm cho Manette từ từ hồi tỉnh, và dỗ dành cô gái gục đầu vào vai chị ta.
Mong là cô ấy đã khỏe lại, - ông Lorry nói.
Có khỏe lại cũng chẳng nhờ tới ông áo nâu kia. Ôi, cô gái bé bỏng!
Tôi mong là, - ông Lorry nói tiếp sau một lúc ngập ngừng thương cảm và nhún nhường nữa, - là chị có thể đi cùng tiểu thư Manette qua Pháp chứ?
Nói dễ nghe quá! - Người đàn bà mạnh mẽ ấy đáp trả. - Nếu số tôi buộc phải vượt biển xuất ngoại thì Chúa có đày tôi lên hòn đảo nào không?
Đây lại là một câu hỏi khó trả lời nữa, ông Jarvis Lorry đành phải lui về phòng riêng suy ngẫm.
