Quang Tự nguyên niên, sau thất bại trước thương đoàn vào năm ngoái, Nhật Bản đã rút ra bài học xương máu và tiến hành một cuộc kiểm điểm sâu sắc.

Trong quá trình suy ngẫm, giới tinh anh Nhật Bản đều cho rằng nguyên nhân quan trọng dẫn đến thất bại lần này là do hải quân quá yếu.

Nhật Bản là một đảo quốc, mọi hoạt động ra vào đều phải dựa vào đường biển.

Hải quân nhỏ yếu không thể gánh vác trọng trách phòng thủ, dẫn đến việc bị động trong mọi sự kiện. Bị hai hạm đội nghiệp dư của Đại Thanh tùy ý chèn ép, khó bề xoay sở, cuối cùng dẫn đến thảm bại.

Người Nhật Bản đã tỉnh ngộ, nếu như lúc ấy Trần Tế ngoan cố, dẫn hạm đội xâm phạm lãnh thổ Nhật Bản, hậu quả sẽ khó lường đến mức nào.

Đây cũng chính là căn nguyên khiến Đại Lâu Pauli phải cúi đầu chịu thua trong cuộc đàm phán với Trần Tế.

Từ đó có thể thấy, việc xây dựng hải quân đối với một đảo quốc mà nói, liên quan đến vận mệnh sống còn.

Nhận thức được điều này, cộng thêm sự kiện Đài Loan, thế lực trong nước Nhật Bản đã trải qua một cuộc tẩy bài nhất định. Phái chủ trương phát triển mạnh hải quân, với Thắng Hải Thuyền làm đại diện, có tiếng nói ngày càng lớn.

Chính phủ Nhật Bản cũng quyết tâm tăng cường sức mạnh trên biển, nâng cao vị thế của hải quân.

Vì vậy, dù tài chính eo hẹp và còn phải gánh vác bồi thường, Nhật Bản vẫn ráo riết mua và đóng mới chiến hạm, tạo nên một làn sóng phát triển hải quân mạnh mẽ.

Hải quân Nhật Bản vốn đã đau lòng vì chiến hạm cũ kỹ trong nước, nên ngay trong năm này, họ đã đặt đóng liền ba chiếc hạm mới từ Anh quốc.

Lần lượt là tàu chiến bọc thép kiểu pháo khuếch trung tâm "Phù Tang" trọng tải 3.700 tấn, và hai chiếc tàu tuần dương bọc thép vỏ sắt "Kim Cương" và "So Duệ", mỗi chiếc trọng tải 2.200 tấn.

Đồng thời, người Nhật còn tiến hành chỉnh đốn toàn diện các xưởng đóng tàu trong nước, khởi công tự đóng mới một loạt chiến hạm.

Tin tức này truyền đến Đại Thanh, lập tức gây nên tiếng vang lớn trong triều đình.

Nhân lúc dư âm của cuộc thảo luận lớn về phòng hải, triều đình cũng hiếm khi có hiệu suất cao, đưa ra quyết định cùng lúc xây dựng thủy sư ở cả Bắc Dương và Nam Dương, đồng thời mua chiến hạm từ nước ngoài.

Sau đó, nhờ Lý Hồng Chương hết sức tranh thủ và vận động, Bắc Dương Thủy sư được xác định là ưu tiên phát triển trước.

Lý Hồng Chương đã rất để mắt đến biểu hiện của thủy sư thương đoàn ở Đài Loan và Lưu Cầu, cũng như trong cuộc diễn tập binh Giáp Tuất.

Giờ đây, mượn sức mạnh quốc gia, cuối cùng ông cũng có thể nắm giữ một lực lượng trên biển, trong lòng tự nhiên vô cùng thích thú.

Thủy sư này sẽ là lực lượng hải quân cận đại được xây dựng bài bản đầu tiên của Đại Thanh. Điều này cũng đồng nghĩa với việc, với loại hình nghề nghiệp này, không ai có kinh nghiệm cả, kể cả bản thân Lý Hồng Chương.

Đương nhiên, đối với ông mà nói, có một phương thức đơn giản và nhanh gọn nhất để nhanh chóng có được sự giúp đỡ, đó chính là cầu viện anh em nhà họ Trần.

Bất quá, điều này dường như rất khó xảy ra, bất luận là xét về lợi hại hay lòng tự trọng.

Vậy thì tự mình làm thôi. Thiếu người thì điều từ khắp cả nước, kỹ thuật không đủ thì chiêu mộ từ nước ngoài. Thiếu thuyền thì để xưởng đóng tàu đóng, còn có thể mua từ các nước khác.

Dù sao thì triều đình cũng đã ban chỉ, muốn ra sức chuẩn bị. Đã có kim chủ, vậy thì có tiền mua tiên cũng được.

Mà xây dựng thủy sư, tự nhiên là phải trang bị thuyền. Hiện tại đối diện Nhật Bản đều đã hành động, Đại Thanh bên này cũng không thể chậm chân, ta cũng phải nhập khẩu chiến hạm.

Mua sắm và kiến tạo chiến hạm là một việc cần kỹ thuật, bên trong có nhiều kiến thức lắm đấy.

Đồng thời, từ việc lựa chọn kiểu dáng chiến hạm, cũng có thể nhìn ra mạch suy nghĩ chiến lược của người lãnh đạo hải quân, hoặc cũng có thể là không có mạch suy nghĩ nào cả.

Triều đình gật đầu, đồng thời xuất tiền, có thể mua quân hạm từ nước ngoài, nhưng Lý Hồng Chương lại không có con đường mua bán bên ngoài. Thế là ông không thể không cầu viện sứ giả Tây Dương.

Lúc này, Anh Quốc công tước Thomas Wade được Lý Hồng Chương tiến cử cho một loại chiến hạm mới lạ, pháo hạm kiểu "Rendel". Tên gọi này bắt nguồn từ nhà thiết kế người Anh, George Rendel.

Đây là một loại quân hạm cỡ nhỏ, thường chỉ vài trăm tấn, chạy bằng hơi nước, chuyển hướng nhanh nhẹn, trang bị một khẩu pháo lớn làm vũ khí chủ yếu. Nghe nói loại trọng pháo này có thể khắc chế được cả thiết giáp hạm.

Khi khai hỏa, loại pháo này sử dụng phương thức điều chỉnh hướng bắn bằng cách xoay cả thân tàu, biến chiếc quân hạm thành một pháo đài nổi trên mặt nước. Vì vẻ ngoài "thuyền nhỏ cõng pháo lớn" nên nó còn được gọi là "Pháo hạm muỗi".

Loại quân hạm này một khi được tung ra thị trường, đã nhanh chóng được nhiều quốc gia ưa chuộng, bao gồm cả Hải quân Hoàng gia Anh, nhờ giá thành rẻ và hỏa lực đáng gờm.

Thêm vào đó là chiến lược marketing xuất sắc, doanh số của nó không hề tệ. Chỉ riêng Hải quân Hoàng gia đã mua một số lượng lớn "Pháo hạm muỗi".

Thực tế, loại pháo hạm này do kích thước nhỏ bé nên rất bất tiện khi tác chiến trên biển. Nó gần như không thể phát huy hỏa lực trong điều kiện sóng to gió lớn ở vùng biển xa. Thậm chí việc di chuyển đường dài cũng tiềm ẩn nhiều nguy hiểm.

Nhưng với việc trang bị trọng pháo và thân tàu linh hoạt, nó vẫn có thể được xem là một loại vũ khí lợi hại khi phòng thủ gần bờ hoặc tại các bến cảng nước tĩnh.

Đối với một lực lượng hải quân quy mô lớn như Hải quân Hoàng gia, có phạm vi hoạt động trên toàn cầu và cần đối phó với nhiều hình thức tác chiến khác nhau trên biển, thì "Pháo hạm muỗi" đóng vai trò là một loại quân hạm hỗ trợ không thể thiếu.

Nhưng đối với một lực lượng hải quân nhỏ, trong điều kiện quy mô hạn chế, việc sử dụng loại thuyền này làm chủ lực chỉ thể hiện một tư tưởng xây dựng quân đội phòng thủ bờ biển.

Mà Lý Hồng Chương lại lựa chọn "Pháo hạm muỗi" làm quân hạm mua ngoài đầu tiên cho Thủy sư Đại Thanh.

Trong sự lựa chọn này, chắc chắn có rất nhiều cân nhắc. Bao gồm cả nhận thức về tư tưởng phòng thủ biển, và cả yếu tố giá cả.

Có lẽ còn có ý nghĩ rằng thủy sư mới thành lập nên chọn loại quân hạm từ nhỏ đến lớn, từ dễ đến khó, từng bước thúc đẩy. Về phần còn có lý do nào khác hay không, thì phải suy nghĩ thêm.

Tóm lại, từ năm Quang Tự nguyên niên, Lý Hồng Chương đã hợp tác với Thomas Wade, ký hợp đồng với công ty Armstrong của Anh, bắt đầu đặt đóng "Pháo hạm muỗi".

Về sau, hợp đồng này được bổ sung và hiệu đính nhiều lần. Dưới sự cổ vũ của ông, các tỉnh duyên hải khác cũng mua sắm theo. Cộng thêm việc mô phỏng trong nước, tổng cộng thu được hơn mười chiếc chiến hạm cùng loại.

Và những pháo hạm này, cuối cùng đều về dưới trướng Bắc Dương, gánh vác trách nhiệm bảo vệ cửa ngõ duyên hải phía bắc cho Đại Thanh.

Theo từng đợt hạm mới đến, Bắc Dương Thủy sư cũng dần dần có quy mô. So sánh với đó, tình hình ở Nam Dương lại hoàn toàn khác.

Theo ý chỉ ban đầu của triều đình, việc xây dựng phòng thủ biển được tiến hành đồng thời ở cả nam và bắc.

Trong đó, Bắc Dương Thủy sư phát triển nhanh chóng từ con số không.

Còn Nam Dương lại có một cục diện phức tạp.

Nam Dương của Đại Thanh bao gồm bốn tỉnh Giang Tô, Chiết Giang, Phúc Kiến và Quảng Đông. Về danh nghĩa đều thuộc quyền quản lý của Nam Dương đại thần, nhưng trên thực tế lại thuộc về các phủ trưởng.

Tình hình thủy sư cũng tương tự. Khu vực Nam Dương vốn đã tồn tại một vài chi thủy sư cận đại.

Trong đó, không cần phải bàn đến đội thủy sư của các thương đoàn. Thủy sư thuyền chính Phúc Kiến, mặc dù sử dụng chi phí chung, nhưng lại lệ thuộc vào cục diện chính trị của thuyền cục, thuộc biên chế xí nghiệp, chứ không phải do quốc gia điều hành.

Còn tại Quảng Đông, mặc dù từ khi Lâm Tắc Từ chủ trì Lưỡng Quảng, đã có những tàu chiến cận đại được trang bị lẻ tẻ. Nhưng các đời Đốc phủ đều không mấy hứng thú với sự nghiệp tốn kém này.

Do đó, Thủy sư Quảng Đông chỉ là hữu danh vô thực, chiến lực rất yếu kém. Hơn nữa biên chế cũng không khác gì các thủy sư cũ.

Nam Dương hỗn loạn như vậy, bản thân Nam Dương đại thần Trần Tế Phương lại không có tâm chỉnh hợp.

Đây là vì sao?