Trong trận chiến sinh tử, vài tân binh của đội Suns đều có biểu hiện sa sút ở các mức độ khác nhau.
Haslem ném trung bình không còn chuẩn xác, phòng ngự cá nhân cũng không thể hạn chế được Duncan. Nhiệm vụ huấn luyện viên giao cho cậu ta quá sức, phương pháp phòng thủ của cậu ta đối phó với Duncan thi thoảng có thể hiệu quả, nhưng một khi đối phương tìm được cảm giác ném bóng thì cậu ta chỉ biết đứng nhìn.
Haslem cao 203cm, sải tay 211cm, thiên phú không tệ, nhưng Duncan lại là một quái vật cao 213cm, sải tay 230cm, chỉ cần nhón chân là tay đã chạm tới vành rổ. Ngay cả khi Duncan không nhảy khi ném bóng, cũng không phải người thường nào có thể chặn được.
Stoudemire và Nenê bị kẹt trong thế trận phòng ngự khu vực, khó lòng tiến vào khu vực cấm địa, mối đe dọa ở hàng tấn công giảm đi đáng kể.
Spurs không dùng đội hình "Song tháp" ở khâu phòng ngự, Duncan là một người khổng lồ trấn giữ khu vực cấm địa, Malik Rose, Bruce Bowen, Stephen Jackson ba cầu thủ tiền phong cùng chơi trong thời gian dài, vị trí mập mờ, đẩy nhanh tốc độ xoay chuyển luân phiên khi phòng thủ vòng ngoài, vừa có thể gây nhiễu ném bóng, cũng có thể thu hẹp đội hình về gần khu vực cấm địa bất cứ lúc nào để giúp Duncan bảo vệ bảng rổ.
Tân binh vòng một năm 2002 của Suns là Jacobsen, loạt trận này quá nhát gan, lúc ra sân tay chân bủn rủn, huấn luyện viên căn bản không sử dụng cậu ta.
Hiệp hai, D'Antoni vì muốn rút rỗng khu vực nội tuyến để tăng cường tấn công nên bắt đầu trọng dụng Kukoc, đây là một nước đi sai lầm.
Khi còn trẻ Kukoc chủ yếu chơi ở vị trí tiền phong phụ, tuy kinh nghiệm phong phú nhưng sở trường chủ yếu nằm ở khâu tấn công, cậu ta chưa bao giờ chứng minh được khả năng phòng ngự của mình ở vị trí số 4.
Dù đối đầu với Duncan hay Rose, Kukoc đều ở thế hạ phong, Suns hỗ trợ phòng ngự ở cánh thì Duncan liền chuyền bóng cho đồng đội bên ngoài ném rổ, trận nào cậu ta cũng đánh kiểu này, 20+10 ổn định, ngay cả biểu cảm cũng không thay đổi.
Người ta căn bản không thể nhìn thấy dáng vẻ hoảng loạn của Duncan, dù cho có thua trận Thiên Vương Sơn, cậu ta vẫn có thể duy trì phong độ như mọi khi.
Khi Suns tung ra đội hình to lớn, Ginobili và Parker phối hợp đáng tháo (bắt chắn) đột phá cũng nhân cơ hội ghi được không ít điểm.
Các tân binh của đội Suns sa sút, chủ yếu phải trông cậy vào Quách Húc, Marion, Joe Johnson ba người, những người khác trong lúc phản công ném bóng kiên quyết thì cũng chỉ là ném bừa.
Đến hiệp cuối, tỉ lệ trúng đích của ba người cũng bắt đầu giảm, trận đấu còn 7 phút là kết thúc, Suns bị dẫn trước 20 điểm.
Họ cũng không thể duy trì tâm lý bình thường suốt cả trận, vì muốn thắng nên sợ thua.
Điều này không giống với vòng hai, thắng Mavericks chỉ là tiến vào chung kết miền Tây, khoảng cách tới chức vô địch còn rất xa. Còn loạt trận này thì sao? Rất nhiều người cho rằng đột phá được miền Tây là có thể giành chức vô địch, trong tình huống này mà bị loại thì quá đáng tiếc.
Giai đoạn sau, Suns sử dụng chiến thuật cực đoan, hai nội tuyến to lớn hỗ trợ chắn cho Quách Húc, cậu có cơ hội liền ra tay, thu hút kèm đôi rồi mới phân phối bóng. Hiệp cuối Quách Húc 14 ném 6 trúng, ngoài vạch ba điểm 10 ném 4 trúng, 2 phạt 2 trúng, riêng hiệp đó ghi 18 điểm.
Spurs không hề thay Duncan, Parker và những trụ cột khác ra, họ vẫn có thể kết hợp trong ngoài để ghi điểm, Suns bị dẫn quá nhiều nên không thể đuổi kịp.
Quách Húc ra sân 46 phút, ghi 43 điểm, 3 rebounds, 6 kiến tạo, lối đánh của cậu giống như một hậu vệ ghi điểm, tỉ lệ trúng đích 45% đã không thấp, tỉ lệ ba điểm cũng đạt 40%, cả trận ném vào 8 quả ba điểm.
Trương Hợp Lý tiếc nuối nói: "Quách Húc chỉ còn thiếu một bước là đạt được ba chức vô địch liên tiếp trong sự nghiệp, Suns thắng vì tuổi trẻ, mà thua cũng là vì tuổi trẻ."
Từ Tế Thành nói: "Chỉ mới là một mùa giải cọ xát, Suns có thể đánh đến trình độ này là cực kỳ thành công, tương lai họ sẽ càng mạnh mẽ hơn. Tôi nghĩ việc giành chức vô địch chỉ là chuyện sớm muộn, họ chỉ thiếu một trung phong giỏi có thể phòng ngự khu vực cấm địa, Nenê trưởng thành lên là gần như hoàn thiện rồi."
Trong buổi họp báo sau trận đấu, phóng viên tập trung phỏng vấn vài ngôi sao của hai bên.
Quách Húc bày tỏ: "Bị loại tôi có chút buồn bực, nhưng mọi người đã làm rất tốt rồi, vào lúc đầu mùa giải, không có mấy người coi trọng việc Suns lọt vào vòng playoff, thậm chí bao gồm cả cựu huấn luyện viên của chúng tôi, chúng tôi đã đạt được thành tích rất tốt."
Phóng viên hỏi: "Anh cho rằng đội Suns hiện tại còn thiếu điều gì để giành chức vô địch?"
"Đó chính là kinh nghiệm thi đấu, rất nhiều người là lần đầu tiên chơi playoff, biểu hiện rất không ổn định. Tôi tin rằng năm sau đội Suns chắc chắn sẽ mạnh hơn, vì mọi người đã tích lũy được rất nhiều kinh nghiệm."
Các cầu thủ khác của Suns tiếp nhận phỏng vấn, Stoudemire và Marion đã khen ngợi Quách Húc một phen.
Stoudemire còn xin lỗi Quách Húc, nói rằng chính mình đã kéo chân toàn đội, lần này dù playoff cậu đạt trung bình 15.5 điểm, 8 rebounds mỗi trận, nhưng bị Spurs khắc chế rất thê thảm, chung kết miền Tây trung bình mỗi trận chỉ có 12.3 điểm, 7.7 rebounds, 1 kiến tạo, bị Duncan hoàn toàn áp đảo.
Tất cả mọi người đều sẽ tha thứ cho Stoudemire, cậu đã thể hiện rất xuất sắc rồi, nếu năm đầu tiên đã làm được chuyện ăn miếng trả miếng với Duncan, thì tương lai phải thống trị giải đấu 10 năm, cầu thủ mới hiện nay không ai làm được điều đó.
Joe Johnson người ghi được 17 điểm thì mặt liệt suốt cả buổi, trả lời phỏng vấn đặc biệt tự tin, cơ bản đều chỉ đáp một từ. "Vâng. Có. Tiếc nuối. Có lòng tin."
Cậu ta sẽ không xin lỗi ai cả, biểu hiện ở chung kết miền Tây không tệ, trở thành tay ghi điểm thứ ba của đội, trung bình 16 điểm mỗi trận.
Popovich thừa nhận Suns là đối thủ đáng gờm trong tương lai của Spurs. "Tốc độ trỗi dậy của Suns khiến người ta kinh ngạc, tôi nghĩ trong một thời gian dài sắp tới họ sẽ là những ứng cử viên tranh chức vô địch, nhưng Spurs cũng không kém, những người mới rồi sẽ trưởng thành."
Ông già còn đặc biệt khen ngợi vài cầu thủ. Ginobili và Parker hai cầu thủ trẻ có biểu hiện ở playoff tốt hơn mùa giải thường, cung cấp hỏa lực tấn công cho đội bóng. Bowen, Jackson thì củng cố khả năng phòng ngự vòng ngoài.
Chỉ riêng việc không nhắc nhiều đến Duncan, ông già bày tỏ rằng mấy năm nay ông đã khen đến ngán rồi, để người khác đánh giá đi.
Việc Suns bị loại không hề khiến danh tiếng của Quách Húc sụt giảm, trái lại còn cao hơn, sau trận đấu trên mạng đâu đâu cũng là những bài đăng thảo luận về cậu.
Vì Quách Húc đã thuận lợi giành được MVP mùa giải thường, số liệu playoff còn vượt xa mùa giải thường, trung bình 28.1 điểm, 3.5 rebounds, 10.6 kiến tạo mỗi trận, gần như đánh ra được chỉ số 30+10. Cậu đã làm rất xuất sắc rồi, thua trận là vì đồng đội đã lãng phí một số cơ hội.
Điểm yếu của Marion đã bộc lộ ra, người hâm mộ phổ biến cho rằng cậu không phải là nhân vật số hai đạt tiêu chuẩn, mùa giải thường trung bình 19.3 điểm, 9.2 rebounds mà không được chọn vào đội hình tiêu biểu thì quả là không oan uổng chút nào. Khả năng tấn công khi cầm bóng của cậu không tốt, số liệu đẹp cần phải chơi bóng nhanh và dựa vào sự chuyền bóng của đồng đội, một khi đã rơi vào thế trận công thủ toàn diện, hiệu suất ghi điểm của Marion sẽ giảm xuống.
Thực ra cho dù hiệu suất của Marion không giảm, Spurs cũng có cách đối phó với cậu, vì phần lớn thời gian cậu đối đầu với Bowen, những lúc không phòng thủ được, "Bowen" sẽ đặt chân ở bên dưới cậu ta.
Chủ tịch David Stern nhìn thấy kết quả xong có chút tiếc nuối, tỉ lệ người xem chung kết miền Tây đã tăng đáng kể so với mùa giải trước, Quách Húc rời Lakers sau đó sự cạnh tranh trở nên kịch liệt, không giống như hai năm trước toàn là quét sạch (sweep). Năm nay chung kết Spurs phá vỡ sự độc quyền của Lakers để tiến vào trận chung kết, đấu với Nets cũng coi như là có chút hồi hộp, nhưng không được quan tâm như đội Suns.
Thực ra chỉ cần Stern để trọng tài ưu ái Suns ở sân nhà hơn một chút, trận thứ sáu Spurs sẽ rất khó chơi, có khi cả hai bên đều không thể đánh đến tận ván thứ 7. Nhưng ông không giống Adam Silver thiếu giới hạn, ông biết điểm mấu chốt thu hút người xem của thể thể thao cạnh tranh (thi đấu) không phải là ngôi sao làm trò, mà là sự cạnh tranh, nên cho phép những đội như Pistons, Spurs tiến vào trận chung kết.
Mặc dù Stern vẫn luôn có không ít tranh cãi, ví dụ như thao túng chọn cầu thủ (draft) hay đại loại vậy, nhưng ông không thích các ngôi sao ôm đoàn, rất giỏi duy trì sự cân bằng của giải đấu, sau khi ông trở thành chủ tịch, NBA chưa từng xuất hiện trường hợp một đội bóng bốn lần vô địch liên tiếp.
Trong kiếp trước của Quách Húc, NBA tương lai dần dần biến thành trò hề, mỗi năm hai, ba đội tranh chức vô địch, Warriors ba siêu sao thắng 73 trận mà Silver còn chưa thấy đủ, giúp họ ghép thành bốn siêu sao, năm 18 lại ghép thành năm siêu sao.
Quách Húc chưa nhìn thấy năm 19, nhưng cậu không nghĩ ra đội khác làm sao để đánh bại Warriors năm siêu sao. Silver bị truyền thông Trung Quốc phiên âm thành "Tiêu Hoa" (Xiao Hua), không phải là không có lý do, ông ta đúng là một "trò cười" (Tiếu thoại).
Stern hy vọng Quách Húc dẫn dắt Suns dựa vào thực lực để tranh chức vô địch, sẽ không tâng bốc cậu thành nhà vô địch, ông tin rằng tương lai thuộc về Quách Húc.
