Tôi chạy thắm thoát, mặc cho những giọt mưa quất vào mặt, mặc cho nước mưa xối lên người. Ngọn lửa trong lòng tôi cần có dòng nước lạnh buốt để dập tắt.
Con đường lát đá ma-sít gập ghềnh, nước đọng ở những vũng trũng văng tung tóe bốn phía dưới bước chân tôi. Một người qua đường cầm ô đi ngược chiều vội vã tránh sang một bên, miệng cằn nhằn với tôi đầy bất mãn: "Mày bị dở hơi à..."
Tôi vừa giảm bớt tốc độ một chút, một bóng người lanh lẹ đã lướt đến trước mặt tôi, dùng chiếc ô nhựa chặn lối đi của tôi lại:
- Trang Nhan, cậu chạy đi đâu đấy?
Tôi sững người, đứng giữa đường, trừng mắt nhìn Tất Tuyết Mơ đang đứng trước mặt. Cô ấy nghiêng đầu, trong đôi mắt trong trẻo sáng ngời ánh lên vẻ nghi ngờ, mím mím môi rồi lại hỏi tôi:
- Không tìm thấy Thư Ngâm à?
- Tìm rồi... - Trời mới biết sao giọng tôi lúc ấy bỗng trở nên khản đặc thế này, cứ như gào thét cật lực cả ngày trời vậy.
- Xảy ra chuyện gì thế? Nhìn sắc mặt của cậu kìa...
- Không... không có gì. - Tôicố sức che giấu sự bất an của mình, liên tục lắc đầu phủ nhận.
- Đến chỗ tớ ngồi chơi chút đi, trời mưa to mà cậu lại không mang ô. - Tất Tuyết Mơ đề nghị, dùng ánh mắt dò hỏi nhìn tôi.
Tôi lặng lẽ gật đầu, đi theo sau cô ấy, rẽ vào một con hẻm nhỏ bên trái cửa hàng bách hóa.
Ký túc xá của Tất Tuyết Mơ nằm ngay trên lầu cửa hàng bách hóa, trước kia tôi, Thư Ngâm và Phùng Sĩ Mẫn đều từng đến đây. Xà Tràng Bình tuy là một con phố nhỏ ở chốn đồng quê, nhưng cán bộ và công nhân viên trên phố hầu như ai cũng có gia đình vướng bận, tầng hai của cửa hàng rộng lớn như vậy mà chỉ có vài đồng chí nữ ở, mỗi người một phòng. Ký túc xá độc thân của Tất Tuyết Mơ nằm ở góc giáp mặt phố, trong phòng rộng rãi, ngăn nắp, đơn điệu, sàn nhà được lau chùi sạch bóng. Ngoài một chiếc giường đơn, một chiếc bàn ba ngăn kéo, hai cái ghế ra thì chẳng có đồ đạc gì khác, tất cả các vật dụng sinh hoạt hằng ngày như chậu rửa mặt, phích nước nóng, hộp xà phòng, nồi niêu, lọ chai đều xếp thành một hàng áp sát vào tường. Lúc bước vào, tôi thấy bếp lò nấu cơm của cô ấy được kê ở góc hành lang cạnh cửa sổ.
Tôi ngồi xuống chiếc ghế trong phòng cô ấy, tay chống thái dương, không thốt một lời. Gân mạch bên thái dương đang giật "phừng phừng", tay tôi cũng có thể cảm nhận được.
- Nhìn vẻ mặt phiền muộn của cậu kìa. Này, cậu đã ăn tối chưa? - Tất Tuyết Mơ ân cần chú ý nhìn tôi hỏi.
Mải giận dỗi nên tôi nào còn nghĩ đến chuyện ăn tối, câu hỏi này của cô ấy vừa hay nhắc nhở tôi, khiến tôi không kìm được mà lắc đầu.
- Cậu ngồi đây đi, tớ nấu mì cho cậu ăn. - Tất Tuyết Mơ nói rồi bước ra ngoài.
Lúc này tôi mới bừng tỉnh, tôi ở chỗ Thư Ngâm hơn nửa tiếng đồng hồ, từ đầu đến cuối cô ấy hoàn toàn không nhắc gì đến chuyện ăn tối. Đây là lần đầu tiên kể từ khi chúng tôi yêu nhau, tôi không nhận được lời mời ở lại ăn cơm của cô ấy.
Chỉ chốc lát sau, Tất Tuyết Mơ đã bưng ra cho tôi một bát mì hành lớn. Tôi vẫn giữ cái tật cũ thời thanh niên trí thức, đi đến đâu ăn đến đấy, không khách khí, vơ lấy đũa gắp mì tống thẳng vào miệng.
- Cậu cãi nhau với Thư Ngâm à? - Tất Tuyết Mơ tiện miệng hỏi tôi, bước đến bên cửa sổ hướng ra phố, đôi mắt nhìn ra bên ngoài như đang ngắm xem mưa to hay nhỏ.
- Ừ. - Tôi đáp một tiếng, vừa nhai mì vừa ngắt quãng kể cho cô ấy nghe, - Vì một học sinh, học sinh ở Chìa Khóa Trại. Cậu ấy chỉ nhớ học sinh này có thành phần xuất thân là địa chủ, liền một mực đeo kính màu nhìn người ta, bảo rằng người ta tư tưởng phản động, biểu hiện kém. Cậu ấy nào đâu biết rằng, thuở ban đầu để giáo dục học sinh này, để giúp em ấy thiết lập nhân sinh quan đúng đắn, để em ấy cũng có thể trưởng thành khỏe mạnh, tôi đã phải tiêu tốn biết bao tâm huyết và sức lực...
Không hiểu sao, trong lúc vô tình, tôi lại kể chuyện Phỏng Kính Bần cho Tất Tuyết Mơ nghe. Sự ra đời của đứa trẻ này chính là khởi đầu cho những tai ương của em ấy. Ông nội của em là một đại địa chủ ở Chìa Khóa Trại, đã qua đời vào năm hợp tác hóa. Cha của em là Phỏng Tư Quý, năm giải phóng 1949 vừa tròn mười chín tuổi. Sau khi tốt nghiệp cấp ba ở thành phố tỉnh lỵ, vì người anh cả Phỏng Tư Rùng đã đi học đại học rồi bay cao bay xa, lão địa chủ nhất quyết phải giữ người con trai út ở lại bên cạnh để kế nghiệp mình, do đó tuyệt đối không đồng ý cho Phỏng Tư Quý học lên đại học. Phỏng Tư Quý không có quyền chi phối tài chính, đành phải tuân theo lời cha, trở về Chìa Khóa Trại vào kỳ nghỉ hè năm 1948, sống cuộc đời lêu lổng vô định. Để trấn an tâm lý cậu con trai, vào mùa xuân năm 1949, lão địa chủ đã cưới cho cậu một cô vợ mười bảy tuổi xuất thân từ gia đình bần nông. Sau khi giải phóng, đội công tác cải cách ruộng đất căn cứ theo chính sách của Đảng, khi phân định thành phần giai cấp đã định đoạt cho Phỏng Tư Quý rằng: Thành phần gia đình là địa chủ, thành phần bản thân là học sinh. Lãnh đạo đội công tác còn nói với cậu ấy rằng, chỉ cần cậu ấy yêu lao động, tuân thủ pháp luật, Đảng sẽ đối xử với cậu ấy giống như những người nông dân bình thường tự lực cánh sinh. Phỏng Tư Quý không bị áp giải lên đài đấu tố, không bị định nhãn là địa chủ, ngược lại còn được chia một phần sản nghiệp của lão địa chủ. Trong lòng cậu ấy cảm thấy Đảng Cộng sản rất đỗi minh bạch, bản thân mình cũng nên giống như mọi người, dùng sức lao động để nuôi sống cả gia đình. Kể từ đó, cậu ta bắt đầu cuộc sống ra đồng làm ruộng. Vài năm sau, mọi công việc đồng áng cậu ta đều thành thạo, hơn nữa còn có thể đan giỏi những chiếc bồ tre, giỏ xách. Cậu ta từng đi học, có chút văn hóa, đầu óc cũng lanh lợi. Những sườn đồi ẩm ướt khuất ánh nắng mọc ra loại thiên ma quý hiếm, người nông dân bình thường chỉ đành trông chờ vào vận may, tình cờ đụng phải thì đào lên bán chút tiền. Thế nhưng cậu ta qua ngẫm nghĩ, phân tích, lại biết cách nhận diện thiên ma. Hàng năm vào khoảng tháng Tư tháng Năm, mùa mưa bắt đầu, hễ rảnh rỗi là cậu ta lại chui vào các dãy núi, chuyên đi tìm những cây thiên ma đang ra hoa nứt lá. Vào mùa sương mù mưa gió này, thiên ma sinh trưởng dưới lòng đất rất dễ mọc lá trổ hoa. Tìm được nơi thiên ma mọc rồi, cậu ta không vội đào lên ngay, mà đánh dấu lại, để thiên ma mặc sức phát triển dưới lòng đất, lớn lên thật mẩy thật đầy đặn. Phải đợi đến tháng Chạp, cậu ta mới vác sọt, mang theo cuốc nhỏ, đi đào những cây thiên ma mà mình đã nhắm trúng về nhà. Lạ lùng thay, những củ thiên ma cậu ta đào về không những củ nào cũng mẩy đặn, đủ vảy đủ mầm, mà số lượng còn rất nhiều, đầy ắp một sọt nặng tới vài chục cân. Mang ra chợ bán, thu nhập vô cùng đáng kể. Năm nào cũng có một khoản thu nhập từ thiên ma, lại thường xuyên đan được những chiếc bồ tre, giỏ xách, nong nia chắc chắn bền bỉ đem đi bán để kiếm thêm thu nhập, chỉ trong vài năm Phỏng Tư Quý đã dựng lại ba gian nhà tranh mà cuộc cải cách ruộng đất đã phân cho anh ta, trước tiên đổi tường đất thành tường gạch, rồi đổi mái tranh thành mái ngói, cuối cùng còn cất thêm một gian nhà phụ làm nhà bếp. Trong xã hội chủ nghĩa, dựa vào đôi bàn tay của chính mình, cuộc sống của Phỏng Tư Quý ngày một khấm khẩn hơn.
Bà con lối xóm ở Chìa Khóa Trại đều biết số tiền này của anh ta là đàng hoàng chính đáng, qua bao nhiêu lần vận động cũng chẳng có ai đến gây phiền phức. Năm 1966, "Cách mạng văn hóa" nối tiếp phong trào "Tứ thanh" vẫn chưa kết thúc được phát động, Chìa Khóa Trại có đội công tác đến, đội trưởng chính là Phó bí thư công xã hiện nay - Phạm Tín Nghĩa. Phạm Tín Nghĩa trước khi đến đội công tác là Bí thư chi bộ cửa hàng cung tiêu, khi đến Chìa Khóa Trại, anh ta phụ trách toàn diện công tác của mấy đại đội ở khu vực này, quyền lực càng lớn hơn. Vừa đến nơi, anh ta đã cho khám nhà niêm phong cửa của Phỏng Tư Quý, hạ lệnh trong vòng hai mươi bốn giờ phải dọn đến căn nhà tranh rách nát được chỉ định để ở. Anh ta bảo Phỏng Tư Quý là "tiên phong đi theo con đường tư bản chủ nghĩa", là "thế lực tự phát điển hình", là "tên cuồng bóc lột". Có người nói thành phần bản thân của Phỏng Tư Quý là học sinh, anh ta trợn trừng mắt quát: "Học sinh cái gì? Phỏng Tư Quý chính là con cháu hiếu thảo chính hiệu của giai cấp địa chủ, trước giải phóng hắn sống đời bóc lột, sau giải phóng lại đi theo con đường tư bản chủ nghĩa, đội lại cho hắn cái mũ phần tử địa chủ!"
Đội trưởng đội công tác phán một câu, chiếc mũ "địa chủ lọt lưới" liền chụp lên đầu Phỏng Tư Quý. Năm đó, Phỏng Kính Bần vừa tròn hai tuổi. Kể từ đó, phong trào năm nào cũng có, đại hội đấu tố năm nào cũng mở, "con hổ chết" ở Chìa Khóa Trại là Phỏng Tư Quý, mà "bia sống" cũng là Phỏng Tư Quý, cho dù đối tượng bị đấu tố là người khác, người ta vẫn cứ lôi anh ta ra làm "nền tảng xã hội", đấu tranh phê phán thật kịch liệt. Còn như lao động nghĩa vụ thông thường, những việc dơ bẩn, nặng nhọc, những việc không tính điểm công, việc phân cho anh ta lại càng nhiều hơn. Những đứa trẻ không hiểu chuyện trong cùng thôn thường hay tiện tay nhặt đất cục, mảnh đá ném vào đầu anh ta, hứng lên còn nhổ nước bọt vào người anh ta, bắt anh ta cúi đầu, khom lưng, quỳ gối mà đi...
Phỏng Kính Bần từ nhỏ đã lớn lên trong bầu không khí như thế. Sống trong một môi trường như vậy, tính cách em tự nhiên trở nên khép kín, yếu đuối, nhát gan sợ việc. Khi tôi mới bắt đầu dạy em, ánh mắt của em đặc biệt khiến tôi kinh ngạc. Đôi mắt ấy luôn sợ sệt nhìn chằm chằm vào chiếc thước kẻ trong tay tôi, ngay cả khi tôi đặt chiếc thước này lên bục giảng, không dùng nó để chỉ chữ trên bảng đen, em vẫn nhìn chằm chằm vào nó. Mỗi khi tôi vì muốn tập trung sự chú ý của cả lớp mà cầm thước kẻ gõ "cốc cốc" lên bảng đen, đôi mắt ấy lại càng đáng sợ hơn, còn lộ ra cả ánh nước tủi thân đầy thương cảm, cứ như chiếc thước kẻ này bất cứ lúc nào cũng có thể giáng xuống đầu em vậy. Sau này tôi mới biết, mấy vị đồng nghiệp của tôi, mấy vị thân nhân của các cán bộ Chìa Khóa Trại kia, khi dạy em, bất luận vì nguyên nhân gì nổi giận lên cũng đều lôi em ra làm vật tế thần để thể hiện lập trường giai cấp yêu ghét rạch ròi của giáo viên. Phạt đứng góc tường, có em; phạt đánh vào lòng bàn tay, có em; phạt ở lại văn phòng chép một trăm lần chữ mới, cũng có em. Còn cây thước kẻ ấy, có chuyện hay không có chuyện, cũng sẽ giáng xuống đầu em để thể hiện uy quyền của giáo viên. Vâng, rất nhiều người cảm thấy lạ vì sao tôi lên lớp không dùng thước kẻ, tôi không dùng thước kẻ chính là bắt đầu từ việc dạy Phỏng Kính Bần. Tôi không nỡ nhìn đôi mắt ấy, tôi không mong em lúc nào cũng nợ nần lo sợ chiếc thước kẻ của tôi giáng xuống đầu mình.
Điều khiến tôi chấn động nhất lại là chuyện thế này. Khi tôi vừa tiếp nhận lớp học của Phỏng Kính Bần, tôi có điều chỉnh lại chỗ ngồi của học sinh. Tôi phát hiện em dáng người thấp nhỏ nhưng lại ngồi ở góc khuất hàng ghế cuối cùng. Dựa theo nguyên tắc học sinh thấp ngồi phía trước, tôi mời em lên ngồi hàng đầu. Thế nhưng em co ro trong góc đó, thế nào cũng không chịu, đôi mắt phủ đầy sương mù hoảng hốt trừng trừng nhìn tôi. Tôi giục gấp quá, em bèn van nài nói:
- Thầy Trang ơi, em ngồi đây tốt lắm, để mọi người ngồi phía trước đi, em ngồi đây tốt lắm, em nghe được mà...
- Nhưng em không nhìn thấy mà! - Tôi cười nói.
- Không sao đâu, nghe được là tốt rồi...
Lòng tôi dâng lên một nỗi chua xót, chà, đứa trẻ này, em ấy quá tự ti rồi.
Dạy được một hai tháng, tôi phát hiện đứa trẻ này không những tự ti, ít nói, lúc nào cũng dùng ánh mắt nghi ngờ sợ hãi liếc nhìn người khác, em còn có chút buông xuôi bỏ mặc bản thân. Em thường xuyên nghỉ học vô cớ, không nộp bài tập, cho dù là bài tập nộp lên cũng làm rất cẩu thả. Nhưng đồng thời tôi lại phát hiện, thành tích của em tuy kém, nhưng đôi khi những chữ viết trong ô vuông lại được viết đặc biệt đẹp, những bài toán ứng dụng tôi dạy, em cũng có thể làm đúng. Điều này có nghĩa là, không phải em viết chữ không đẹp, không phải em không hiểu quy tắc tính toán, mà là em không đặt tâm trí vào đó. Vì thế, tôi đã gọi em lên nói chuyện, nhưng mỗi lần nói chuyện, em đều cúi gằm đầu, mi mắt hơi rủ xuống, một câu cũng không nói. Bất luận tôi tốn bao nhiêu lời lẽ, em cũng không đáp lại, không ho hắng.
Về việc giáo dục em, tôi hầu như đã tuyệt vọng rồi. Tôi tự nhủ trong lòng, tôi đã làm tròn trách nhiệm của mình với em rồi, em thực sự không nghe lời thì tôi cũng đành chịu. Ép dầu ép mỡ ai nỡ ép duyên, kiến thức nhồi nhét cứng nhắc chưa chắc em đã tiếp nhận được, thôi bỏ đi.
Đúng lúc này, một sự kiện đã thay đổi mối quan hệ của chúng tôi. Hôm đó là một ngày hiếm hoi trời quang mây tạnh trong mùa đông băng giá khắp nơi, học sinh đều đang vui đùa ở sân trường, tôi cùng một đám bé gái đang nhảy dây, tiếng cười tiếng nói vui vẻ chốc chốc lại bay lượn trong không trung. Bỗng nhiên, tôi nhìn thấy con trai của Đại đội trưởng Chìa Khóa Trại, đứa học sinh lưu ban lâu năm đã mười sáu tuổi mà vẫn còn học lớp năm, đột ngột lao về phía Phỏng Kính Bần, thô bạo giật lấy quả bóng rổ từ tay em, giơ cao lên rồi giáng mạnh xuống đầu Phỏng Kính Bần. Phỏng Kính Bần kinh hãi né sang một bên, khuôn mặt biến dạng, đôi mắt trợn trừng đầy kinh hãi. Tên học sinh lưu ban ném bóng rồi mà vẫn chưa nguôi giận, vung nắm đấm đấm Phỏng Kính Bần hai cú, lại bồi thêm một cú đá bay vào mông Phỏng Kính Bần, đá cho em ngã chúi mũi. Mấy học sinh vây xem được một phen hú hét inh ỏi, nhưng cũng có mấy kẻ đang tủm tỉm cười. Tên học sinh lưu ban hình như vẫn chưa hả giận, đang định nhân đà đó trèo lên người Phỏng Kính Bần, thì tôi đã không thể nhịn được nữa, dùng giọng điệu chưa từng có gầm lên một tiếng:
- Đứng lại!
Thiên lý lương tâm mà nói, vào khoảnh khắc thấy tên học sinh lưu ban giơ bóng rổ đánh mạnh vào Phỏng Kính Bần ấy, tôi đã có sự do dự mất mấy giây về việc có nên ra tay can thiệp hay không. Phải biết rằng cha của nó là đại đội trưởng, là cấp trên trực tiếp của tôi. Mặc dù trường tiểu học đã chuyển thành trường công lập, chịu sự quản lý của giáo khu Xà Tràng Bình, nhưng vì trường đặt ở vùng quê, học sinh lại đều là con em quanh quẩn ở đại đội Chìa Khóa Trại, mọi bề tiện lợi đều phải trông cậy vào đại đội cung cấp. Thế nhưng nhìn bộ dạng hung ác của tên học sinh lưu ban, dáng vẻ đáng thương của Phỏng Kính Bần, tôi không còn màng đến điều gì nữa. Tôi lao tới, chộp lấy quả bóng rổ dưới đất, bắt chước dáng vẻ của tên học sinh lưu ban đối phó với Phỏng Kính Bần, giơ cao lên, dùng hết toàn lực giáng mạnh xuống mông tên học sinh lưu ban.
Tên học sinh lưu ban hai tay ôm lấy cái mông vừa bị đập, "oa" lên khóc lớn. Học sinh nam nữ lớn nhỏ hoảng hốt trừng mắt nhìn tôi, Phỏng Kính Bần co ro trong góc, sợ đến mức run lẩy bẩy.
Tôi dùng giọng nói run lẩy bẩy vì giận dữ nghiêm nghị chất vấn:
- Có đau không? Mày khóc cái gì? Tao hỏi mày có đau không? Tao bắt mày cũng phải nếm thử cảm giác đánh người là thế nào!
Sân trường vốn náo nhiệt tiếng reo hò đùa giỡn bỗng trở nên tĩnh lặng như tờ, chỉ còn tiếng tên học sinh lưu ban sụt sùi khóc, những đứa trẻ đang chơi đùa đều đứng khựng lại, ngay cả mấy giáo viên trong văn phòng cũng nghe tiếng bước ra bậc thềm nhìn tôi.
Tôi đã nói rồi, tôi làm giáo viên một cách mơ hồ. Tôi chưa từng học qua trường sư phạm, tôi chưa từng đi bồi dưỡng nghiệp vụ, nói cho cùng, tôi chỉ là một thanh niên trí thức. Sức chịu đựng của một thanh niên trí thức là có hạn, thực ra, sự tu dưỡng của một giáo viên tiểu học nông thôn cũng có hạn mà thôi. Về mặt lý mà nói, đánh học sinh là sai, nhưng vào thời điểm này, cái sai ấy lại là điều không thể tránh khỏi. Giống như một số cán bộ trong tưởng tượng của chúng ta, họ lẽ ra phải hoàn hảo mười mươi làm gương cho bách tính, nhưng họ cũng không thể tránh khỏi việc mắc sai lầm vậy.
- Ấy chà, mày muốn chết à, đánh người kìa...
Lúc nghe đến đây, Tất Tuyết Mơ quay nửa khuôn mặt từ phía cửa sổ lại, nhẹ nhàng đan xen một câu. Từ ánh mắt trong veo sáng ngời của cô ấy, tôi có thể nhận ra cô ấy nghe cực kỳ chăm chú.
- Đúng vậy, tôi đã trả đũa tên học sinh lưu ban đó. - Tôi gật đầu thừa nhận, sao tôi lại không dám thừa nhận chứ. Thậm chí tôi còn có thể tìm ra tiền lệ nữa, nhà tôi có một cuốn 《Thơ giáo dục》, tôi nhớ nhà giáo dục kiêm nhà văn Makarenko cũng từng đánh học sinh một lần đấy. Lúc đó, tôi thực sự tức điên lên rồi. Gầm xong với tên học sinh lưu ban, tôi lại quay người, cất cao giọng hét lớn với Phỏng Kính Bần đang hoảng loạn co ro ở góc tường: - Em sợ cái gì? Em là con người cơ mà, đứng dậy cho tôi xem nào! Để xem sau này còn đứa nào dám đánh người nữa không...
Mặc cho chuyện này sau đó gây ra bao nhiêu phiền phức, khơi mào những bàn tán gì, tôi đều mặc kệ. Chính là sau sự việc này, Phỏng Kính Bần đã thay đổi, em nghe giảng trên lớp chăm chú biết bao, lúc nào cũng dùng đôi mắt tràn ngập sự tin cậy nhìn tôi. Khi tôi viết bảng, em lặng lẽ nhón gót chân từ chỗ ngồi ở góc cuối cùng ấy bước lên, nhận diện thật kỹ từng chữ trên bảng đen. Vở bài tập của em trở nên sạch sẽ ngăn nắp lạ thường, chữ viết ngay ngắn, tính toán chính xác, những dấu tích đỏ và điểm số "Giỏi" xuất hiện rõ rệt nhiều hơn.
Sự phán đoán của tôi không sai, đây là một đứa trẻ thông minh, ở tận sâu thẳm tâm hồn, tôi bắt đầu dần yêu quý em. Kỳ nghỉ đông năm đó, để đưa gấp một đứa trẻ ngã từ sườn dốc tuyết xuống trạm xá công xã trong đêm, tôi bị cảm lạnh, cô độc nằm trong phòng, chịu đựng những khó chịu do sốt cao, sự cô đơn và bệnh tật gây ra. Phỏng Kính Bần luôn cùng mấy học sinh đến đổ đầy nước sôi vào bình giữ nhiệt của tôi, còn dùng cối đá nhỏ giã nhuyễn đậu nành ngâm nước mềm rồi lọc lấy sữa đậu nành tươi cho tôi uống. Tôi đã viết tặng Phỏng Kính Bần một câu danh ngôn của Francis Bacon: Tri thức là sức mạnh. Tôi còn kể cho lũ trẻ nghe về sự nghèo nàn, lạc hậu của miền núi, mà muốn thay đổi bộ mặt nghèo nàn lạc hậu ấy thì cần phải có tri thức, cần cả một thế hệ người lao động có văn hóa. Tóm lại, tâm huyết của tôi không đổ sông đổ biển, việc học tập của Phỏng Kính Bần tiến bộ vượt bậc, em lao động chăm chỉ, ít nói, tôn sư trọng đạo, tuân thủ kỷ luật, đã trở thành một học sinh giỏi nổi bật trong lớp tôi. Em vẫn cứ khép kín, vẫn tự ti như thế, thế nhưng em dần dần trở nên trầm ổn hơn. Ngoài việc học tập tốt các môn văn hóa, em còn mượn sách của tôi đọc, bất kỳ loại sách nào cũng mượn, cho đến khi bước vào cấp hai, em vẫn không thay đổi thói quen này. Sách của tôi tuy không ít nhưng cũng có hạn, trong mấy năm nay, em không biết còn mượn đọc được một số sách từ những con đường nào khác nữa. Đọc nhiều sách tự nhiên thúc đẩy em suy nghĩ nhiều hơn, nghĩ nhiều thì tất yếu sẽ trưởng thành nhanh hơn, tất yếu sẽ đặt ra cho giáo viên một số câu hỏi. Điều đó thì có gì sai trái chứ?
Chính là một học sinh như thế, Thư Ngâm lại không đồng ý cho em thi vào cấp ba, thậm chí còn khinh miệt ra mặt. Điều này bảo sao tôi lại không tức giận, phẫn nộ và khó hiểu cho được!
Bát mì hành trong bát hết tự lúc nào. Ngoài giữa chừng chen ngang một câu với giọng điệu đặc trưng của cô gái Thượng Hải ra, Tất Tuyết Mơ từ đầu đến chí cuối vẫn đứng bên cửa sổ, chớp chớp đôi mắt nhìn ra ngoài khung cửa, lặng lẽ lắng nghe lời trần thuật của tôi. Kể xong rồi, tôi mới phát hiện bản thân có hơi đường đột, chẳng màng đến việc đối phương có thích nghe hay không, càng không biết cô ấy sẽ đánh giá thế nào. Là ủng hộ tôi, hay là bảo Thư Ngâm đúng. Tôi ngẩng mặt lên, đầy khẩn khoản chờ đợi cô ấy cất lời.
Tất Tuyết Mơ vẫn đứng im ở cửa sổ, chỉ hơi nghiêng khuôn mặt có đường nét rõ ràng của mình, nhẹ nhàng cất tiếng:
- Có thể nhìn ra, tâm can của cậu rất tốt...
